Đuờng vào Tòa Bạch Ốc: El Voto Latino
Trong những ngày vừa qua, cả hai ứng viên đang nuôi mộng trở thành tân tổng thống Hoa Kỳ đều mở những cuộc vận động khá đặc biệt, nhắm vào thành phần cử tri nói tiếng Sì. Hết ông Barrack Obama đến ông John McCain xuất hiện tại những hội nghị do tập thể “Hispanic” tổ chức.

Home

Nguy?n Van Khanh

 

Trong nh?ng ngày v?a qua, c? hai ?ng viên dang nuôi m?ng tr? thành tân t?ng th?ng Hoa K? d?u m? nh?ng cu?c v?n d?ng khá d?c bi?t, nh?m vào thành ph?n c? tri nói ti?ng Ś. H?t ông Barrack Obama d?n ông John McCain xu?t hi?n t?i nh?ng h?i ngh? do t?p th? “Hispanic” t? ch?c.

Sáng Ch? Nh?t khi phát bi?u tru?c h?i ngh? thu?ng niên c?a National Council of La Raza, m?t t? ch?c tranh d?u quy?n l?i cho các c?ng d?ng nói ti?ng Spanish sinh s?ng ? Hoa K?, ông Obama nh?n m?nh “d?ng quên chính các b?n dang n?m quy?t d?nh th?ng b?i cho cu?c b?u c? nam nay”. M?t ngày sau dó, d?n lu?t Ngh? Si McCain nh?c nh? “xin các b?n d?ng quên tôi v?n ?ng h? c?i t? lu?t di trú sao cho h?p lư, công b?ng hon. Tôi xin nh?c l?i l?i h?a dó, và tôi mong các b?n tin ? tôi”.

Trong ṿng 7 ngày, hai ông d?u xu?t hi?n 3 l?n tru?c t?p th? ngu?i Hispanic, kêu g?i s? ?ng h? c?a c? tri. C? hai ông d?u bi?t khó có th? tr? thành ngu?i ch? m?i c?a Ṭa B?ch ?c n?u không du?c s? ?ng h? c?a t?p th? d?c bi?t này. Các tài li?u du?c ph? bi?n cho th?y hi?n có t?i 46 tri?u ngu?i Hispanic cu ng? trên d?t M? (g?m 34 tri?u ngu?i cu ng? h?p pháp và 12 tri?u ngu?i cu ng? b?t h?p pháp). N?u tính k? hon: t?p th? Hispanic ? M? th?t dông (ch? thua m?i Mexico), 1/8 dân s? Hoa K? là ngu?i Hispanic, m?i nam ngoái s? lu?ng “salsa” bán ra nhi?u hon s? ti?n bán ketchup.

Là m?t c?ng d?ng r?t tr? nên s? phi?u c? tri Hispanic du?c d? doán ch? chi?m t? 6% d?n 7% t?ng s? phi?u c? tri b?u ch?n t?ng th?ng vào tháng 11 nam nay. Dù v?y, phúc tŕnh do Vi?n Nghiên C?u Pew Hispanic Center ph? bi?n cu?i nam ngoái tin r?ng “s? phi?u c?a c? tri Hispanic có th? thay d?i k?t qu? c?a cu?c b?u c? l?n này”. Phúc tŕnh dua ra nh?ng con s? d? ch?ng minh: 34% c? tri New Mexico là ngu?i c?a t?p th? Hispanic, 14% t?p th? này ghi danh di b?u ? Florida, 12% ? hai ti?u bang NevadaColorado. H?i 2004, c? 4 ti?u bang v?a nêu d?u b? phi?u ?ng h? d?ng C?ng Ḥa, nhung l?n này các viên ch?c di?u hành van pḥng trung uong d?ng Dân Ch? d?u tin có th? “t́nh h́nh s? thay d?i”.

Nam nay c? tri Hispanic s? b? phi?u cho ?ng c? viên nào? Đây là câu h?i r?t khó tr? l?i, v́ hi?u du?c c?ng d?ng này không ph?i là chuy?n d? làm. M?t s? ngu?i trong c?ng d?ng hănh di?n là con cháu c?a nh?ng ngu?i dă d?n dây l?p nghi?p cách dây hon 400 nam, m?t s? khác l?i t? coi ḿnh thu?c t?p th? ngu?i da tr?ng - trong khi v?n t? hào v?i n?n van hóa cá bi?t c?a m?t c?ng d?ng thi?u s?. Đây cung là t?p th? có m?t thành ph?n b?o th? s?ng chung v?i thành ph?n c?p ti?n, di?n h́nh là nh?ng ngu?i Cuba t? n?n ? Hoa K? có cái nh́n chính tr? và xă h?i khác v?i con cháu h? sinh tru?ng ? M?.

Đă t?ng có lúc t?p th? này nghiêng h?n v? phía d?ng Dân Ch?, cho d?n khi ông Bush xu?t hi?n và d?n h?t n? l?c d? l?y du?c lá phi?u c?a m?t c?ng d?ng du?c nhi?u ngu?i tin dang n?m ph?n quy?t d?nh không nh? ? t?t c? các cu?c b?u c? t? d?a phuong cho d?n c?p liên bang. K?t qu? nh?ng cu?c phân tích du?c gi?i truy?n thông Hoa K? th?c hi?n sau cu?c b?u ch?n t?ng th?ng h?i 2004 cho th?y ít nh?t 40% c? tri Hispanic b? phi?u cho ông Bush và các ?ng c? viên khác c?a d?ng C?ng Ḥa.

R?t ti?c ông Bush không gi? du?c thành công cho d?ng. Nam 2006, ông th?t b?i trong cu?c v?n d?ng lôi kéo các v? Thu?ng Ngh? Si cùng d?ng thông qua d? lu?t c?i t? di trú và c? tri Hispanic bày t? thái d? chính tr? c?a h? qua lá phi?u: 70% b? phi?u giúp d?ng Dân Ch? n?m kh?i da s? ? Thu?ng và H? Vi?n, ch? có 30% duy tŕ ni?m tin vào d?ng C?ng Ḥa. Nh?ng cu?c tham ḍ m?i nh?t cho th?y t́nh h́nh chua thay d?i: 70% c? tri Hispanic cho hay dang nghiêng v? phía ông Obama, 30% c̣n l?i nói ?ng h? ông McCain.

Ngay sau ngày có d? phi?u d?i bi?u d? tr? thành ngu?i d?i di?n cho d?ng d? cu?c dua nam nay, nhóm c? v?n chính tr? c?a ông McCain dă dua ra nhi?u k? ho?ch nh?m thu hút s? phi?u c?a c?ng d?ng Hispanic. Trong các bu?i ti?p xúc, v? thu?ng ngh? si d?i di?n cho ti?u bang Arizona luôn luôn nh?c nh? m?i ngu?i ông bi?t c?ng d?ng mu?n ǵ ? ngu?i lănh d?o v́ ti?u bang c?a ông có m?t t?p th? dông d?o ngu?i nói ti?ng Ś, di kèm v?i h?a h?n n?u d?c c? s? t́m cách s?a d?i lu?t di trú, gi?i quy?t con s? 12 tri?u ngu?i dang cu trú b?t h?p pháp t?i M?. H?a h?n ông McCain dua ra làm hài ḷng c? tri Hispanic, nhung l?i không du?c ḷng c? tri thu?c phe da tr?ng b?o th? c?a d?ng C?ng Ḥa. Nh?ng l?i phát bi?u ông McCain dua ra h?i g?n dây cho th?y ông t́m cách làm hài ḷng c? hai: lo b?o v? biên gi?i d? ngan ch?n nh?ng ngu?i t́m cách tr?n sang M? tru?c, c?i t? lu?t di trú s? tính d?n sau.

Ông McCain g?p khó khan, ông Obama cung dang d?ng tru?c ngă ba du?ng. Các quan sát viên b?u c? cho r?ng ? ṿng b?u so b?, d?i da s? c? tri Hispanic d?n phi?u cho bà Hillary Clinton, t? lâu c?ng d?ng Hispanic và c?ng d?ng da den có nh?ng b?t d?ng - dù c? hai d?u nói ph?i b?t tay nhau d? cùng vu?t qua t́nh tr?ng nghèo khó. Nh?ng y?u t? v?a nêu khi?n ?y Ban V?n Đ?ng Tranh C? cho ông Obama ph?i lo âu v́ bi?t dâu ch?ng c? tri Hispanic không di b? phi?u ch?n ông làm t?ng th?ng!

Các t? ch?c v?n d?ng quy?n l?i c?a ngu?i Hispanic nghi ǵ v? cu?c b?u c? nam nay? Tru?c h?t, m?i ngu?i d?u tin 2 v?n d? dang du?c quan tâm nh?t là làm th? nào d? ch?n dúng ngu?i có th? giúp cho thân nhân, b?n bè c?a h? có th? ? l?i nu?c M? h?p pháp, làm sao d? giúp tang t? l? h?c sinh Hispanic t?t nghi?p trung h?c và d?i h?c (hi?n gi? s? h?c sinh, sinh viên Hispanic t?t nghi?p v?n n?m du?i m?c trung b́nh).

V?i nh?ng nhu c?u quan tr?ng cung nhu c?p bách nhu th?, “cu?c b?u c? nam nay s? quy?t d?nh tuong lai c?ng d?ng chúng tôi”, theo l?i ông Octavio Hinojosa, ch? t?ch di?u hành t? ch?c ho?t d?ng b?t v? l?i The Congressional Hispanic Leadership Institute. Ông Hinojosa nh?n m?nh “m?i ngu?i trong c?ng d?ng d?u bi?t nhu v?y, s? ngu?i tham gia b?u so b? dông hon bao gi? h?t” cung nhu ch?c ch?n “s? ngu?i di b?u t?ng th?ng cung s? d?t k? l?c”. V?n theo ông Hinojosa, “dân s? c?a c?ng d?ng càng dông, s? ngu?i di b?u càng nhi?u, duong nhiên ti?ng nói c?a c?ng d?ng càng m?nh”.

Habla Espanol???

Powered By Nguoi-Viet Online

This article has been moved here