Thư pháp Việt Nam
Thư pháp là một môn nghệ thuật phát xuất từ Trung Hoa và đã được các nước Nhật, Triều Tiên, Việt Nam âm thầm chấp nhận và lặng lẽ duy trì.

Home
Vi?t Nam thu? xua, vào m?i d?p Xuân v?, ngu?i dân hay d?n nhà nh?ng « Th?y Đ? » hay nh?ng ngu?i « hay ch? » d? xin ch? v? treo nhu m?t b?c tranh, v?a là món d? trang trí nhung cung v?a là món an tinh th?n. Th?y d? hay ngu?i hay ch? cho ch? b?ng cách vi?t m?t hay nhi?u ch? trên m?t t? gi?y l?n, v?i n?i dung mang tính cách chúc t?ng hay giáo d?c, nét ch? thu?ng du?c khen là d?p nhu r?ng bay phu?ng múa. L?i vi?t nhu v?y du?c g?i là Thu Pháp. Thu Pháp là phuong pháp vi?t ch? (d?p). Thu pháp là m?t môn ngh? thu?t phát xu?t t? Trung Hoa và dă du?c các nu?c Nh?t, Tri?u Tiên, Vi?t Nam âm th?m ch?p nh?n và l?ng l? duy tŕ. Đ?i v?i phuong Tây, thu pháp du?c th?c hi?n b?ng nhi?u phuong ti?n : bút s?t, c?, thu?c, compa, êke...Con ch? du?c n?n nót theo chu?n m?c và t? l?. Đó là cái d?p c?a các con ch? theo th? giác ngu?i s? d?ng h? ch? La Tinh. Đ?i v?i ngu?i phuong Đông, nói d?n môn Thu pháp, ngu?i ta thu?ng nghi d?n cách vi?t ch? Hán v?i phong cách d?c bi?t... V?i cây bút lông, m?c và gi?y ngu?i Trung Hoa dă dua ngh? thu?t vi?t ch? vuon lên d?nh cao v?i lư thuy?t phong phú, mang tính tri?t h?c, thi?n h?c. ? Vi?t-Nam vào th?i di?m n?y, có l? ngo?i tr? m?t s? ngu?i l?n tu?i thâm Nho m?i d?c du?c ch? Hán, ch? Nôm, ch? c̣n h?u h?t là không d?c du?c. B?i v?y t?i sao ta không vi?t thu pháp b?ng ti?ng Vi?t ? Vi?t ch? Vi?t cung d?p v?y, b?i v́ sao gi?i thích du?c : « Sao là d?p ? Sao là không d?p ? » (KTS Nguy?n Thanh Son) « Bi?t dâu cái g?i là d?p d?i v?i ta, ch?c ǵ g?i là d?p d?i v?i k? khác !... bi?t dâu cái g?i là d?p d?i v?i ta bây gi? ch?c ǵ g?i là d?p d?i v?i ta sau n?y” (Trang T?). Thu pháp b?ng ti?ng Vi?t: Theo các b?c khoa giáp th?i xua, vi?c ch?n m?t câu van m?t bài tho d? vi?t lên trang gi?y là vi?c c?n h?t s?c c?n tr?ng. V́ ngoài vi?c th? hi?n nét bút tài hoa, nang khi?u vi?t ch?, n?i dung m?t b?c thu pháp c̣n cho th?y tu tu?ng, ki?n th?c, tâm h?n c?a ngu?i vi?t. Khi c?m bút, ngoài th? hi?n nh?ng du?ng nét r?ng bay phu?ng múa, các thu pháp gia c̣n ph?i "nhi?p tâm" v?i nh?ng ǵ ḿnh s?p s?a vi?t ra. Phong trào vi?t Thu pháp b?ng ti?ng Vi?t dă du?c khôi ph?c m?t cách m?nh m? t? khoăng 10 nam nay. Bên Vi?t Nam nhi?u Câu L?c B? vi?t Thu pháp du?c thành l?p trong các thành ph? l?n, dă có nhi?u "Thu pháp gia" t? ch?c nh?ng cu?c tri?n lăm thu pháp nhu nh?ng ho? si tri?n lăm tranh v?. Tôi xin gi?i thi?u v?i b?n so lu?c v? b? môn n?y. M?i nh́n qua, chúng ta có th? nghi là b? môn n?y khá d?, mu?n vi?t sao cung du?c, mi?n cho d?p th́ thôi ! Th?t ra môn Thu pháp cung có nhi?u qui t?c, sau dây là vài nguyên t?c chánh. Chuong pháp: t?c là nguyên c?u phuong pháp phân b? ch? v?i ch?, hàng v?i hàng, và các hàng v?i toàn b? b?c thu pháp. M?t b?c thu pháp thành công hay không là do ? chuong pháp. -Đ?u câu không th?t vô. -Các hàng d?u và dài b?ng nhau -M?t ch? l? loi không d?ng thành m?t hàng -Kho?ng tr?ng ? hàng cu?i không dài hon phân n?a chi?u dài c?a hàng -Không dùng d?u ch?m câu. ?n chuong (hay con d?u, con tri?n) là m?t nét van hoá r?t d?c dáo c?a ngu?i Trung Qu?c. ?n chuong là m?t y?u t? quan tr?ng c?a m?t b?c thu pháp hay m?t b?c h?a. Đ?t dúng v? trí, ?n chuong tang thêm gía tr? c?a tác ph?m, ngu?c l?i s? làm h?ng nó. Nghiên c?u k? ?n chuong, ngu?i ta có th? giám d?nh m?t b?c thu h?a là chính b?n hay ng?y t?o. Nguyên t?c kh?c ?n tri?n là kh?c ch́m ho?c kh?c n?i : -Kh?c ch́m khi in ra có nét ch? tr?ng trên n?n d?m. -Kh?c n?i, khi in ra có nét ch? d?m trên n?n l?t. -Lo?i n?a ch́m n?a n?i H́nh d?ng b?c thu pháp: Có b?n h́nh d?ng chánh -H́nh ch? nh?t d?ng (Trung du?ng) V? trí d?t con d?u: Trong các thu tác c?a ngu?i Trung Hoa xua có nhi?u v? trí du?c qui u?c d? dóng d?u nhu : -Đóng ? bên ph?i, phía trên thu tác g?i là Nhân chuong -Đóng ? th?c lung thu tác g?i là Yêu chuong -Đóng ? phía du?i, bên trái thu tác g?i là Danh chuong -H́nh ch? nh?t ngang (Hoành phi) -H́nh vuông (Đ?u phuong) Tùy theo thu tác có kh? l?n hay nh?, dài hay ng?n mà có th? dóng m?t, hai, ho?c ba d?u tri?n. V? trí các d?u tri?n d?u có ư nghia riêng c?a nó. Thu pháp Vi?t ng? không hoàn toàn theo qui u?c dóng d?u c?a ngu?i Trung Hoa mà theo cách th?c hành sau dây : Khi tác gi? v?a là tác gi? n?i dung (Ư) v?a là tác gi? h́nh th?c (H́nh) ; ho?c tác gi? H́nh nhung Ư là các câu van tho c? (h?t b?n quy?n) th́ con d?u ? v? trí du?i, ph?i. Ho?c có th? thêm m?t d?u ? trên, trái nhu d?u treo. Nhu v?y du?c g?i là Toàn tri?n. -H́nh m?t qu?t (Phi?n di?n) (coi h́nh du?i dâÿ) Khi tác gi? H́nh vi?t Ư c?a tác gi? khác (van, tho...) nhung chua có s? d?ng ư c?a tác gi? dó th́ con d?u c?a tác gi? H́nh d?t bên du?i, ph?i, c̣n bên trái ghi tên tác gi? Ư và ngu?i vi?t ph?i ghi « th? bút » ho?c « vi?t ». V? trí n?y t?m g?i là Bán tri?n Khi tác gi? H́nh vi?t Ư c?a tác gi? khác (van, tho...) nhung chua có s? d?ng ư c?a tác gi? dó th́ con d?u c?a tác gi? H́nh d?t bên du?i, ph?i, c̣n bên trái ghi tên tác gi? Ư và ngu?i vi?t ph?i ghi « th? bút » ho?c « vi?t ». V? trí n?y t?m g?i là Bán tri?n Tru?ng h?p ngo?i l? : v́ lư do b? c?c mà ngu?i vi?t không th? s?p x?p du?c v? trí noi dóng d?u th́ du?c d?t d?u ? v? trí khác nhung ph?i ghi rơ tác gi? v? Ư. V? trí n?y t?m g?i là Ngo?i tri?n./
Powered By Nguoi-Viet Online

This article has been moved here