| Trẻ vị thành niên: Học vấn, Tình Dục ,Thuốc Phiện Những nhà xã hội học sẽ bàn cãi về việc có phải giới trẻ vị thành niên của thời đại này đang lớn lên trong một thế giới đầy những cơ hội bất ngờ, chưa từng xảy ra hay không? |
|
Home
|
Oanh Tho Nh?ng nhà xă h?i h?c s? bàn căi v? vi?c có ph?i gi?i tr? v? thành niên c?a th?i d?i này dang l?n lên trong m?t th? gi?i d?y nh?ng co h?i b?t ng?, chua t?ng x?y ra hay không? M?t cách t?ng quát, qu?c gia Hoa K? dang ? th?i b́nh (tr? vi?c dánh nhau ? Iraq), n?n kinh t? tuong d?i th?nh vu?ng (tr? vi?c nhà xu?ng giá và xang lên cao), c? con gái l?n con trai d?u có th? tr? thành nh?ng bác si, chánh án... Th? th́ t?i sao chúng ta v?n c? lo âu nhu thu?ng? Có l? b?i v́ d?i v?i nhi?u ph? huynh, nuôi d?y nh?ng d?a con ? trong tu?i v? thành niên v?n dang là m?t v?n d? khó khan và khá ph?c t?p. Cha m? mu?n t?o du?c m?i dây liên h? nhung nh?ng cu?c nói chuy?n, trao d?i thu?ng b? h?y ho?i và d?n d?n s? d?i ch?t. B?n mu?n dua ra gi?i h?n m?t cách h?p lư, nhung l?i g?p khó khan v́ dă không nhanh tay l?p nên nh?ng lu?t l?. B?n nghi r?ng b?n dă có kinh nghi?m v? nhi?u chuy?n mà th?c ra b?n chua có... Tuy r?ng nh?ng d?a tr? c?a th?i d?i k? thu?t này cung d?i di?n v?i nh?ng v?n d? x?y ra cho b?n ? l?a tu?i m?i l?n, th? nhung chúng va ch?m v?i nh?ng h?u qu? nghiêm tr?ng khi c̣n tr? tu?i hon là chúng ta th?i tru?c. Trong m?t bài ph?ng v?n du?i dây c?a kư gi? Margery D. Rosen (Lady Home Journal) v?i Bác Si Harold S. Koplewicz, M.D., giám d?c c?a NewYork University Child Study Center ? NewYork City, v? v?n d? làm sao d?i phó v?i m?t s? v?n n?n c?a tr? v? thành niên, chúng ta s? hi?u rơ v? các hi?n tu?ng này và du?c hu?ng d?n các phuong cách d?i phó và gi?i quy?t sau dây: 1/ V?n d? th? nh?t: T́nh d?c và nh?ng b?nh truy?n nhi?m *S? th?t: Theo báo cáo c?a Trung Tâm Ki?m Soát và Pḥng Ng?a-The Centers for Disease Control and Prevention (CDC) ? Atlanta th́ có d?n hon 1/2 nh?ng h?c sinh M? ? t? l?p 9 d?n l?p 12 có nh?ng liên h? t́nh d?c. M?y d?a tr? M? nói v? chuy?n “B?n bè và nh?ng phúc l?i” (Friends and Benefits) nhu là m?t v?n d? t? nhiên trong vi?c trao d?i sinh lư. Tuy nhiên, di?u dó không có nghia là nh?ng d?a tr? ? th? h? này bi?t nhi?u hay thông minh trong nh?ng liên h? t́nh d?c. M?c dù th?ng kê v? nh?ng tr? v? thành niên mang thai dă gi?m xu?ng r?t nhi?u, hàng nam v?n có kho?ng 900 ngàn tr? v? thành niên mang b?u. Bên c?nh dó, v?n d? truy?n nhi?m do sinh ho?t t́nh d?c b?y b? lan tràn nhu b?nh d?ch. Ngoài ra ngu?i ta c̣n b? ám ?nh v? bóng ma c?a b?nh Aids n?a. *Nh?ng di?u ph? huynh có th? làm: Bác Si Kopewicz nói r?ng ph? huynh ph?i nói chuy?n v?i con h? v? v?n d? sinh lư t? khi chúng c̣n nh? tu?i - lư tu?ng nh?t là khi chúng b?t d?u bu?c vào ngu?ng c?a trung h?c - và d?y cho chúng bi?t có trách nhi?m v? quy?t d?nh c?a chúng. L?i d?ng nh?ng co h?i nào mà b?n nghi là có th? d?y con du?c. Thí d? nhu khi con tâm s? là nó d? ư d?n m?t d?a b?n cùng l?p ch?ng h?n, ph? huynh c?n ph?i gi?i thích cho con bi?t là s? xúc d?ng, t́nh yêu và t́nh d?c thu?ng có th? x?y ra nhung chúng khác nhau. Tr? con cung c?n có m?t d?nh hu?ng rơ ràng d? không b? ?nh hu?ng b?i nh?ng hu?ng d?n sai l?c v? v?n d? t́nh d?c mà chúng b?t g?p trong xă h?i qua phim ?nh, sách báo không t?t. Thí d? nhu nh?ng bang video ca nh?c v?i nh?ng c?nh hay nh?ng l?i nh?c d?y d?c tính th?p hèn. Trong tru?ng h?p này, ph? huynh có th? h?i con: “Con nghi th? nào n?u m?t ngu?i nào dó d?i x? v?i con nhu v?y? 2/ V?n d? th? hai: Ru?u m?nh và ma túy *S? th?t: S? lan tràn c?a vi?c s? d?ng ru?u m?nh và ma túy - bao g?m lo?i thu?c th?i trang Ecstasy, hay lo?i thu?c gi?m dau bán theo toa bác si Vicodin hay OxyContin, kh?i d?u m?t thay d?i l?n lao trong d?i s?ng c?a nh?ng d?a tr? v? thành niên hi?n nay. Can c? theo s? t́m hi?u v? sinh ho?t c?a nh?ng h?c sinh trung h?c, du?c th?c hi?n b?i University of Michigan School of Soccial Research, th́ có kho?ng 37% các h?c sinh l?p 12 hút c?n sa (marijuana), m?t lo?i ma túy b?t h?p pháp dang du?c s? d?ng m?t cách r?ng răi. Trong khi dó vi?c dùng thu?c Ecstasy th́ lan tràn ? kh?p m?i noi và ? m?i l?p h?c, ngay c? ? trong nhóm nh?ng h?c sinh m?i h?c l?p 8. Vi?c dùng heroin cung du?c t́m th?y trong s? nh?ng d?a tr? l?n tu?i hon. Bên c?nh ma túy, ru?u m?nh cung du?c xem là m?t lo?i ma túy, và 1/4 nh?ng h?c sinh l?p 8 và 1/2 h?c sinh l?p 12 b? báo cáo là có u?ng ru?u. *Ph? huynh có th? làm ǵ? Ph? huynh c?n nói v?i con cái m?t cách qu? quy?t là KHÔNG ĐU?C, và nói m?t cách rơ ràng v?i con cái là ma túy và ru?u m?nh là hai th? b? c?m doán hoàn toàn trong gia d́nh. Cha m? cung có th? kêu g?i c?ng d?ng giúp m?t tay. Bà Koplewicz khuyên ph? huynh nên liên l?c v?i các ph? huynh khác có con h?c cùng l?p v?i con ḿnh d? cùng kư nh?ng gi?p phép th?a thu?n không cho phép t? ch?c parties n?u không có ngu?i l?n ki?m soát. Cha m? c?n nh?n m?nh và d?n ḍ con là ph?i g?i di?n tho?i cho ḿnh d?n dón, thay v́ leo lên xe hoi c?a m?t ngu?i lái xe b? say ru?u. Ngoài ra, ph? huynh c?n d?n con là ph?i g?i 911 trong tru?ng h?p m?t ngu?i b?n có v?n d? kh?n c?p v? s?c kh?e nhu say sua hay b? nhi?m d?c b?t t?nh. 3/ V?n d? th? ba: Cang th?ng *S? th?t: Vào lúc mà chúng bu?c chân vào b?c trung h?c, h?u h?t các tr? v? thành niên d?u có m?t th?i khóa bi?u “ch?t ngu?i”. Chúng có th? v?a di làm vi?c bán th?i gian, v?a coi ch?ng em, làm bài t?p, tham gia vào nh?ng d? án c?a c?ng d?ng, theo h?c l?p AP, s?a so?n cho k? thi SAT, cung nhu th?c t?p làm vi?c trong Mùa Hè. Ti?n tŕnh t́m cách du?c thu nh?n vào tru?ng d?i h?c làm tang thêm nh?ng lo âu cho h?c sinh và ph? huynh và góp ph?n gây nên s? cang th?ng ?y. Nh?ng nhà chuyên môn v? giáo d?c và tâm lư cho r?ng các b?c cha m? d?y tham v?ng, thúc d?y con cái m?t cách quá dáng trong vi?c h?c và mong d?i con ḿnh d?t du?c nh?ng m?c dích mà chúng không th? th?c hi?n du?c, hay n?u có th? d?t du?c di n?a, s? không du?c dúng cách. *Ph? huynh có th? làm ǵ? Hăy nh? r?ng b?n dang nuôi d?y m?t d?a tr? và nên c?n th?n d?ng d? t?o thêm nh?ng cang th?ng cho con cái. Thay vào dó, hăy giúp con t?o d?ng tinh th?n hang hái khi?n nó có th? vu?t tr?i hon trên do?n du?ng dài tru?c m?t. Bà Koplewicz nói: “N?u b?n d? ư k? và quá chi ti?t v? cu?c d?i con c?a b?n, chúng s? nghi là b?n không tin là chúng có th? gi?i quy?t b?t c? v?n d? ǵ dó m?t ḿnh du?c”. Ph? huynh c?n giúp con nh?n th?c rơ ràng v? nh?ng thang tr?m trong cu?c d?i. B? ph?n d?i hay g?p khó khan trong tu?i v? thành niên chính là nh?ng bài h?c c?a d?i s?ng. Ph? huynh nên d?y cho con cái bi?t v? s? th?t v?ng và gi?i thích cho con bi?t r?ng trái d?t v?n quay cho dù nó có làm m?t di?u l?m l?i, hay có m?t s? vi?c nào dó x?y ra ngoài ư mu?n và d? d?nh c?a ḿnh. Bà Koplewicz nh?n m?nh là ph? huynh hăy cho con bi?t là h? tin tu?ng con cái h? s? can d?m d?ng d?y và bu?c t?i, cho dù có v?p ngă m?t l?n tru?c dó. 4/ V?n d? th? tu: B?o l?c *S? th?t: Can c? vào s? t́m hi?u c?a co quan CDC trong 30 ngày th́ hành d?ng nguy hi?m c?a tu?i tr? là vi?c 17% h?c sinh có dem dao, súng và dùi cui vào tru?ng h?c; g?n 8% h?c sinh khác th́ b? de d?a hay b? thuong b?i m?t lo?i khí gi?i nào dó có m?t trong sân tru?ng; và 5% tr? con th́ ngh? h?c ít nh?t là 1 hay 2 l?n m?t tháng v́ chúng s? di h?c và s? nh?ng d?a h?c tṛ d? t?n khác an hi?p. Trong khi v?n d? b?o l?c ? tu?i v? thành niên dang gi?m xu?ng t? m?c d? khá cao c?a th?p niên 1990, co quan The National Education Association cho bi?t r?ng nh?ng nh?ng l?i de d?a và nhi?u lo?i t?n công nh?m vào b?n h?c hi?n nay r?t ph? bi?n trong gi?i h?c sinh. *Ph? huynh có th? làm ǵ? Ngay c? nh?ng d?a tr? s?ng trong nh?ng khu xóm t?t v?n cho bi?t là chúng lo s?. Bà Koplewicz nói r?ng cha m? c?n nh?c nh? con cái r?ng tru?ng h?c là noi an toàn nh?t. B? Giáo D?c Hoa K? v?a cho bi?t là ch? có 43% tru?ng h?c trên toàn qu?c không có d?u hi?u b?o d?ng. Ph? huynh nên nh?c con tham gia vào vi?c gi? ǵn cho tru?ng h?c du?c an ninh hon, ch?ng h?n nhu giúp t? ch?c nh?ng cu?c bi?u t́nh d? h? tr? vi?c ki?m soát vu khí. Ph? huynh có th? dùng m?t s? ki?n hay tai n?n trên TV làm ch?t xúc tác d? khoi cho tr? nói v? c?m xúc c?a nó và làm gi?m b?t s? lo l?ng c?a chúng. Khi con tr? nói v?i b?n di?u ǵ nên luôn luôn d? ư m?t cách c?n th?n. 5/ V?n d? th? 5: S? phán xét c?a b?n d?ng l?a *S? th?t: Vào th?i d?i mà nh?ng chi?c xe SUV và m?y cái TV có m?t b?ng (Flat-screen) là th?i trang th́ cung khó cho nh?ng d?a tr? v? thành niên mang sách v? trong các backpack, trong khi m?y d?a b?n deo nh?ng cái ví xách có nhăn hi?u danh ti?ng nhu Kate Spade hay Gucci. Tr? v? thành niên thu?ng t? cho ḿnh tùy thu?c nh?ng nhóm b?n d?ng ư thích: nhóm th? thao hay nhóm con nhà giàu, nhóm Goths (m?c áo qu?n và trang di?m màu den) và nhóm hay di tham d? nh?ng cu?c khiêu vu Rave, nhóm k? th? hay nhóm d?ng tính - khi?n cho nh?ng d?a tr? ?y b? tùy thu?c vào s? xét doán c?a tr? d?ng trang l?a khác. S? bêu x?u c?a xă h?i càng khi?n cho ḷng t? tin c?a chúng b? phá v? và s? dau d?n ?y có th? kéo dài c? d?i. *Ph? huynh có th? làm ǵ? Đ?ng nên xem thu?ng nhu c?u “du?c th?a nh?n” c?a tr? v? thành niên. N?u nó b? t?y chay ra kh?i m?t nhóm mà nó r?t mu?n gia nh?p vào, th́ cha m? nên gi?i thích cho con bi?t r?ng cái suy nghi ?y không dúng cách. Hăy l?ng nghe con m?t cách kiên nh?n v? nh?ng th?t b?i trong v?n d? giao t? c?a nó và luôn ch?ng t? là dù th? nào di n?a con luôn có s? h? tr? c?a gia d́nh. Cùng lúc, gi?i thích cho con th?y là trong cu?c s?ng có nh?ng ngu?i không h? “ng? theo chi?u gió” mà v?n du?c kính tr?ng. Cu?i cùng, hăy c?ng c? tinh th?n con tr? r?ng th?i gian v? thành niên v?i bao nhiêu là s? vi?c x?y ra r?i s? qua di. Hăy nói cho con bi?t thà r?ng ch? có m?t ngu?i b?n t?t c̣n hon có m?t tá, mà toàn là nh?ng ngu?i x?u không thôi. (OT) |
| Powered By Nguoi-Viet Online | |
This article has been moved here