ORANGE, California (NV) - B?nh t? k? (Autism) là m?t r?i lo?n phát tri?n th?n kinh c?a não b?t d?u t? tr? nh?. R?i lo?n này có th? kéo dài su?t d?i, ?nh hu?ng d?n cách giao ti?p và quan h? c?a ngu?i b?nh d?i v?i ngu?i chung quanh. Tr? t? k? b? t?n thuong trong tuong tác xã h?i, giao ti?p xã h?i và tu?ng tu?ng. Tr? b? b?nh t? k? có khó khan trong h?c t?p và nhi?u em b? khi?m khuy?t v? trí tu?.

Các viên ch?c y t? c?ng d?ng California cho r?ng b?nh t? k? thu?ng xu?t hi?n ? tr? em trong d? t? 3 d?n 12 tu?i. Trong m?t cu?c nghiên c?u kéo dài 12 nam (t? 1995 d?n 2007), B? Y T? Hoa K? cho r?ng t? l? tr? em b?nh t? k? dang tang d?n. Hi?n nay t? l? này là 1/150.

“Chúng tôi nh?n th?y r?ng, các gia dình có con em b? b?nh t? k? ph?i duong d?u v?i nhi?u khó khan. H? cô don nhu tôi dã t?ng cô don cách dây hon 10 nam khi bi?t con mình m?c b?nh này.” Cô Jacqueline Nguyen, thành viên Trung Tâm Phát Tri?n Th?n Kinh For OC Kids cho bi?t. Mãi d?n nam 1998, con trai cô m?i du?c ch?n y v?i b?nh t? k?, và cung k? t? dó, cô nhi?t tình tham gia công tác xã h?i, giúp d? các gia dình Á Châu có tr? em v?i nhu c?u d?c bi?t. Nam 2006 d?n nay, cô Jacqueline là di?u h?p viên h? tr? và t?o hu?n gia dình c?a For OC Kids.

“Nh?m giúp d? gia dình ngu?i Vi?t t?i qu?n Cam có con em b?nh t? k?, For OC Kids s? t? ch?c m?t bu?i thuy?t trình v?i d? tài ‘Ð?i s?ng gia dình v?i b?nh T? K?’ vào ngày Th? B?y, 4 Tháng Mu?i, 2008, t?i Trung Tâm Y T? Vì Dân.” Cô Jacqueline cho bi?t thêm:

“Ðây là bu?i thuy?t trình d?u tiên dành cho c?ng d?ng ngu?i Vi?t. Chúng tôi r?t c?m on hai v? bác si Bùi Xuân Duong và Ph?m Quang T? thu?c Trung Tâm Y T? Vì Dân dã giúp chúng tôi có du?c d?a di?m thu?n l?i này. Qua kh?o sát, chúng tôi bi?t r?ng nhi?u gia dình chua hi?u rõ b?nh này do dó h? không có nh?ng phuong pháp t?t d? giúp các em b? b?nh. Vi?c phát hi?n con em mình b? b?nh càng s?m, càng giúp các em có nhi?u kh? nang h?i nh?p vào xã h?i càng nhanh. Qua bu?i thuy?t trình, chúng tôi mu?n cung c?p nhi?u thông tin hon v? can b?nh t? k?, qua dó d? ra nh?ng phuong pháp thích h?p d? h? tr? ph? huynh nuôi và s?ng v?i tr? em t? k?. Bu?i thuy?t trình s? du?c thông d?ch qua Vi?t ng?.”

Trong bu?i thuy?t trình “Ð?i s?ng gia dình v?i b?nh T? K?”, Bác Si Joseph Donnelly s? trình bày t?ng quát v? b?nh t? k? và s? ch? d?n ph? huynh nh?n ra nh?ng d?u hi?u c?a b?nh qua ph?n trình chi?u video. Bác Si Joseph Donnelly dã du?c H?i Ð?ng Y Khoa Hoa K? ch?ng nh?n chuyên môn v? khoa Nhi, khoa Th?n Kinh H?c Ð?t Chu?n Ð?c Bi?t v? Th?n Kinh H?c ? Tr? Em, và v? Khoa Phát Tri?n Th?n Kinh Nhi Ð?ng. Ông hi?n là giám d?c Trung Tâm Phát Tri?n Th?n Kinh For OC Kids.

Cô Laurie Lennon, chuyên gia nghiên c?u b?nh h?c v? ti?ng nói và ngôn ng? chuyên trách v? b?nh t? k?, s? trình bày các phuong pháp giúp tr? em t? k? ti?p xúc v?i gia dình. Tr?ng tâm ch?a tr? hi?n nay c?a cô Laurie Lennon là s?m nh?n th?c các khuy?t t?t v? thông tin xã h?i, phát tri?n nh?n th?c xã h?i, và các d?c tính cá bi?t v? h?c h?i c?a tr? em t? k? hay các r?i lo?n liên h?.

Cung trong bu?i thuy?t trình, bà Teri Book, y tá cao c?p khoa nhi, s? trình bày v? cách nuôi và s?ng v?i tr? em t? k?. Chuyên môn c?a bà là cham sóc t?ng quát, c?p c?u và b?nh t? k?, cung nhu các v?n d? khó ti?p thu và thi?u kh? nang t?p trung. Bà Teri Book cho r?ng, vì kém ph?n ngôn ng? nên tr? em t? k? thu?ng bày t? nh?ng hành vi mà ph? huynh khó có th? hi?u du?c, do dó, vi?c hi?u các hành vi này s? giúp các em r?t nhi?u trong vi?c t?o m?i liên h? v?i gia dình.

Ngoài ra, các thành viên For OC Kids s? tr? l?i th?c m?c c?a ngu?i tham d?, d?ng th?i gi?i thi?u m?t s? d?ch v? h?u ích c?a For OC Kids cho ph? huynh có con em b?nh t? k?.

Vài nét v? Trung Tâm Phát Tri?n Th?n Kinh For OC Kids

Trung Tâm Phát Tri?n Th?n Kinh For OC Kids là m?t trong 4 trung tâm thu?c Chuong Trình Phát Tri?n Th?n Kinh c?a b?nh vi?n CHOC và tru?ng d?i h?c UCI, California. Trung tâm cung c?p các d?ch v? v? th?m d?nh, ch?n doán, di?u tr? cho tr? em thu?c qu?n Cam t? so sinh d?n 5 tu?i. Ngoài ra, trung tâm còn h? tr? và t?p hu?n cho ph? huynh các phuong pháp giúp tr? em t? k? ti?p xúc v?i gai dình, nuôi và s?ng v?i tr? em t? k?. Cô Jacquelin Nguyen cho bi?t thêm:

“M?c dích c?a trung tâm là d?t du?c k?t qu? t?t nh?t cho t?ng tr? em và gia dình. Vi?c th?c hi?n th?m d?nh tr? em ch?m phát tri?n, b? b?nh t? k? hay b?nh ADHD (Attention Deficit Hyper Activity Disorder) du?c th?c hi?n trong m?t môi tru?ng thân thi?n. Có 8 phòng khám b?nh trung bày nhu m?t phòng choi tr? em, thích h?p v?i b?nh nhân nh? tu?i nh?m t?o cho các em tinh th?n tho?i mái. Vi?c th?m d?nh b?nh s? du?c th?c hi?n t?i m?t trong 8 phòng khám này.”

Ðu?c bi?t, nhóm chuyên viên th?m d?nh t?i For OC Kids bao g?m các chuyên gia th?n kinh tr? em, chuyên gia v? phát tri?n ?ng x? tr? em, y tá di?u du?ng nhi khoa, nhà tâm lý h?c, cán b? xã h?i, chuyên gia v? ti?ng nói, ngôn ng? và nhân viên h? tr?.

Cu?c th?m d?nh y t? bao g?m vi?c tìm hi?u ti?u s? y t? và ti?u s? gia dình c?a d?a tr?, cung nhu m?i ban khoan hay hành vi hi?n th?i. Các bác si lâm sàng quan sát d?a tr? choi dùa tho?i mái, r?i d?t câu h?i v?i ph? huynh v? s? phát tri?n và thói quen c?a tr?. “Chúng tôi mu?n For OC Kids là noi d? các em vui thú ch? không ph?i s? hãi.” Cô Jacqueline cho bi?t thêm:

“Nh?ng thông tin này s? dùng d? th?m d?nh nhu c?u v? di?u tr? hay cung c?p d?ch v? thêm cho d?a tr?. Vi?c ch?n d?nh b?nh toàn di?n c?a chúng tôi là bu?c d?u cho s? can thi?p và di?u tr? có hi?u qu? cho các em.”

T?t c? các phòng khám d?u du?c trang b? b?ng kính và kh? nang thu hình. Theo cô Jacqueline, bang thu hình các em s? du?c dùng vào vi?c ch?n b?nh và s? du?c luu gi? trong h? so y t? c?a các em. Ði?u này có nghia là bang thu hình s? không du?c chuy?n giao cho b?t k? bác si nào hay m?t co quan nào khác n?u không có s? d?ng ý c?a ph? huynh. Bang thu hình cung là ch? d?u d? các chuyên viên do lu?ng bu?c ti?n và s? thay d?i c?a các em.

Nói v? vi?c tr? giúp ph? huynh, cô Jacqueline cho r?ng các gia dình có con em ch?m phát tri?n ph?i duong d?u v?i nhi?u khó khan và c?m th?y cô don nhu cô dã t?ng g?p. Do dó, ph? huynh c?n nh?ng chuong trình h? tr? và ch? d?n d? thêm ki?n th?c và kinh nghi?m trong vi?c nuôi d?y các em t? k?. Vì lý do dó, For OC Kids dã thi?t l?p các di?u h?p viên tr? giúp gia dình và hu?n luy?n ph? huynh b?ng các d?ch v?:

- Tham kh?o riêng, có th? x?p d?t qua di?n tho?i ho?c t?i van phòng. Thu th?p tài li?u c?n thi?t v? chuong trình giáo d?c d?c bi?t và các h? th?ng d?ch v? t?i qu?n Cam.

- Các ph? huynh g?p g? trao d?i kinh nghi?m nuôi d?y con b? t? k?.

- Tr? giúp ph? huynh thu th?p nang khi?u c?n thi?t trong vi?c s? d?ng h? th?ng d?ch v? trong qu?n Cam.

- Tr? giúp trong các phiên h?p d?ch v? v?i co quan c?ng d?ng và h?c khu, nhu giúp ph? huynh tham kh?o tru?c, ho?c cùng tham d? v?i ph? huynh trong các phiên h?p này nh?m tìm ki?m m?t k?t qu? t?t d?p.

Trung Tâm Phát Tri?n Th?n Kinh For OC Kids có các chuong trình giáo hu?n dành cho công dân trong qu?n Cam, du?c t? ch?c thu?ng xuyên d? giúp ph? huynh, nhu:

- Tr? hu?n cá nhân (IEP): Giúp ph? huynh có ki?n th?c d? hi?u bi?t quá trình IEP và trình bày phuong th?c h? tr? d? thành công trong các phiên h?p d?ch v?.

- SEEPAC (tr? giúp, giáo hu?n và tang s?c cho ph? huynh có con em b?nh t? k?): SEEPAC g?m nhi?u l?p giáo hu?n kéo dài sáu tu?n l? dành cho ph? huynh có con v?a du?c ch?n b?nh t? k?. Chuong trình này du?c t? ch?c qua s? h?p tác v?i Trung Tâm Vùng Qu?n Cam và do B? Giáo D?c Qu?n Cam di?u khi?n.

Quý v? nào có nhu c?u, có th? liên l?c v?i Trung Tâm Phát Tri?n Th?n Kinh For OC Kids ghi danh các chuong trình dành cho ph? huynh ? s? 714-939-6766, hay qua m?ng www.forockids.org.

N?u c?n s? tr? giúp c?a nhân viên nói ti?ng Vi?t t?i For OC Kids, quý v? có th? liên l?c v?i cô Jacqueline Nguyen ? s? di?n tho?i: 714-939-7172.d