Lê Van Ngh?

(Kính t?ng c?u Tu?ng Lê Van Thân, nguyên t?nh tru?ng Th?a Thiên Hu? và Dân Quân Cán Chính qu?n Phong Ði?n)

Tu?ng ni?m ngày gi? c?a c? Chu?n Tu?ng Lê Van Thân (26- 09 - 2005).

Ti?ng kèn, ti?ng tr?ng vang lên inh ?i. Pha l?n ti?ng cu?i nói c?a r?ng ngu?i trên d?i l? Habor. Hôm nay ngày c?u chi?n si (Veteran’s Day). Th? xã San Diego t? ch?c r?m r? hon m?i nam. Ð? m?i s?c binh ch?ng qua các tr?n chi?n: Ð? nh?t, Ð? nh? Th? chi?n, chi?n tranh Tri?u Tiên, chi?n tranh Vi?t Nam Anh em c?u quân nhân Vi?t Nam C?ng Hòa, cung du?c h?i chi?n si m?i tham d?. Bu?i l? t? ch?c r?t trang nghiêm, r?m r? và náo nhi?t.

Ông Hoàng b? xô d?y gi?a r?ng c? các nu?c. Chen l?n các v? c?u quân nhân Hoa K?, v?i hàng hàng huy chuong deo tru?c ng?c. B?ng m?t bàn tay l? d?t lên vai, làm ông Hoàng gi?t mình quay l?i. Tru?c m?t ông, m?t ông già M? v?i hàm râu quai nón xu?t hi?n.

- Thi?u Tá Hoàng, ông còn nh? tôi không? Tôi là Thi?u Tá Wright c? v?n tru?ng quân Phong Ði?n ngày xua dây...

Ti?ng nói b?t ch?t làm ông bàng hoàng xúc d?ng. Sau vài giây d?nh th?n, ông Hoàng m?i th?t lên l?i:

- ? dã lâu quá! Ð?n hôm nay m?i g?p l?i Thi?u Tá Wright, sau 40 nam xa cách!

Khúc phim di vãng l?n lu?t hi?n ra trong tâm trí ông... Sau bi?n c? M?u Thân, cùng ngày mãn khóa Quân Chánh, ông Hoàng du?c b? n?i v? b? nh?m v? Qu?n Phong Ði?n. Phong Ði?n, m?t qu?n c?u b?c c?a t?nh Th?a Thiên. Ðúng v?i tên d?t cho nó: phong là gió, di?n là cát. M?t noi d?y phong ba cát b?i... V? trí qu?n du?c d?t trên các d?n cát nóng cháy! Cung l?y t? ch? phong, nên qu?n có các xã: Phong Bình, Phong L?c, Phong Hi?n, Phong Son, Phong Nguyên. Giáp ranh có Phá Tam Giang thu?c qu?n Huong Ði?n. “S? chuông nhà H?, s? Phá Tam Giang” Phá Tam Giang dã di vào l?ch s? qua các th?i d?i. Hon n?a Phá Tam Giang dã du?c nh?c t?i trong van tho Vi?t Nam. Bài tho Chi?u Trên Phá Tam Giang n?i ti?ng c?a thi si Tô Thùy Yên du?c nh?c si Tr?n Thi?n Thanh ph? nh?c r?t hay. Thu?c ph?m vi qu?n còn có d?y ph? Bu?n Thiu (La rue sans gloire ), n?m v?t ngang xã Phong Bình ch?y dài d?n Phong L?c. Noi dây dã ghi l?i các tr?n dánh ác li?t d?m máu, gi?a quân d?i vi?n chinh Pháp và các don v? ch? l?c Vi?t c?ng. Trên l? còn d? l?i các xác chi?n xa dã hoen r?...

Chi?c phi co dân s? (Air VN) lo?i DC06, dáp xu?ng phi tru?ng Phú Bài vào m?t bu?i trua hè oi b?c. Ông Hoàng còn dang lóng ngóng ? gi?a phi d?o, b?ng m?t chú lính ch?y t?i chào và nói:

- Thua có ph?i Thi?u Tá Hoàng không? Tôi nh?n l?nh dem xe ra dón Thi?u Tá.

Ðúng nhu y h?n. ? Sài Gòn tru?c khi lên phi co, ông Hoàng dã c?n th?n phôn ra tòa t?nh Th?a Thiên, xin xe ra phi tru?ng dón. Sau bi?n c? T?t M?u Thân, quang c?nh phi tru?ng Phú Bài r?t náo nhi?t. Trên phi d?o th?y d? lo?i máy bay c?a không l?c M?. T? v?n t?i co C123, C130 d?n các lo?i tr?c thang... Các máy bay dang lên xu?ng thu?ng xuyên ti?p t? d?n du?c, nhu y?u ph?m cho chi?n tru?ng Tr? Thiên. Nh?ng ti?ng d?ng co n? vang tr?i chen l?n ti?ng cu?i nói c?a anh em quân nhân, ?n ào và náo nhi?t. Tình hình có v? c?p bách. T?t c? cho chi?n tru?ng dang sôi d?ng.

Trên du?ng t? phi tru?ng Phú Bài v? khách s?n Sông Huong. Nhi?u ý nghi ngu?c v? di vãng hi?n ra trong d?u ông Hoàng. Hon 10 nam v? tru?c, ngày dó ông còn d?c thân. Sau ngày mãn khóa Si quan Th? Ð?c, ông dã tình nguy?n di b?t c? dâu t? B?n H?i d?n Cà Mau. Vì th? vùng Tr? Thiên không còn xa l? gì v?i ông. Ðây là l?n th? nhì ông d?n vùng sông Huong núi Ng?. Ngày m?i ra tru?ng v?i dáng ngu?i b?ch di?n thu sinh, ông Hoàng dã d? l?i bao k? ni?m vui bu?n noi ch?n d?t Th?n Kinh. Th?i d? nh?t c?ng hòa, c? dô Hu? du?i quy?n c?u C?n, d?c h?nh con ngu?i du?c b?o v? tri?t d?. Vì th? có l?i d?n dãi: n?u chính quy?n d?a phuong b?t du?c si quan di (ng? dò)... C?u C?n b?t ph?i làm dám cu?i v?i cô gái dó! Th?i dó các si quan r?t e s? v? này. N?u có di choi cung ph?i e dè v?ng tr?m. Th?t dúng v?i hai câu tho: “Núi Ng? không cây, chim ng? d?t. Sông Huong v?ng khách, di kêu tr?i!”

Tru?c khi ra nh?n qu?n Phong Ði?n, ông Hoàng d?n tòa hành chánh t?nh Th?a Thiên (th? xã Hu? ) trình di?n d?i tá T?nh tru?ng. Th?i gian này c?u d?i tá Lê Van Thân gi? ch?c t?nh kiêm ti?u khu tru?ng Th?a Thiên. M?y nam sau ông n?m ch?c Tu l?nh Su doàn 1/BB và thang Chu?n Tu?ng). Sau Tháng Tu Ðen, ông b? b?t di tù ? Hoàng Liên Son. Ông dã ph?i ng?i d?m trên 17 cu?n l?ch oan khiên! Sau th?i gian ra tù, ông sang d?nh cu t?i mi?n Nam Cali. Ông dã qua d?i vào nam 2005. S? ra di c?a ông dã d? l?i bao luy?n thuong cho toàn th? dân quân cán chính t?nh Th?a Thiên! Ông có dáng ngu?i g?y và cao. Ðôi m?t to den, nhanh nh?n, tháo vát ch?ng t? con ngu?i d?y ngh? l?c. Ông dã quy?t tâm làm m?t vi?c gì, theo du?i d?n cùng, không bao gi? b? cu?c. ? ông, ông Hoàng dã h?c du?c nhi?u di?u hay trong công v? và x? th? ? d?i... V?i c?u tu?ng Thân, ông Hoàng không xa l? vì ông cùng binh ch?ng pháo binh v?i ông. Ngày còn ? bên pháo binh, ông dã n?i ti?ng m?t si quan thanh liêm, làm vi?c r?t khuôn m?u (r?ch lô). Vì th? trong binh ch?ng pháo binh thu?ng lan truy?n guong b?n si quan s?ch: “Nh?t Th?ng, nhì Thân, tam Giang, t? S?.”

Ngoài d?c tính thanh liêm, vi?c làm khuôn m?u, ? c?u tu?ng Thân còn có b? óc k? thu?t tuy?t v?i. Ông Hoàng nh? m?t k? ni?m ông dã d? l?i, trong th?i gian ông Hoàng gi? qu?n Phong Ði?n. Chúng ta dã thu?ng nghe nói mi?n Trung d?t c?y lên s?i dá, khác v?i mi?n Nam có v?a lúa c?a d?ng b?ng sông C?u Long, nông dân ? dây làm choi an thi?t. Vì th? chính ph? du?i th?i nào cung quan tâm d?n lúa g?o mi?n Trung. Hàng nam t?nh Th?a Thiên ph?i nh?n vi?n tr? c?a nu?c ngoài m?t s? g?o r?t l?n. G?o h?t dài, h?t tròn c?a Thái Lan thu?ng d? vào x? dân g?y r?t nhi?u. Ð? khuy?n khích ngu?i dân t? túc v? luong th?cm m?i xã thu?ng du?c trung uong cung c?p hai máy c?y Kubota c?a Nh?t. Ngoài máy c?y, h?t gi?ng, phân bón, thu?c tr? sâu..., m?i xã còn có m?t si quan k? thu?t, d? giúp và c? v?n dân chúng v? nông nghi?p. Trong m?t bu?i tham vi?ng xã Phong Son c?a c?u Ð?i Tá Thân, sau khi phái doàn nghe ông xã tru?ng K. thuy?t trình v? tình hình nông nghi?p xã, si quan k? thu?t trình, t?i xã có m?t máy cày Kubota b? hu dang d?i t?nh thay th?. Ông li?n h?i si quan k? thu?t, hu?ng d?n ông d?n kho d? máy xem sao. Khi t?i kho, ông li?n x?n tay áo, l?y d? ngh? tháo tung d?u máy ra... Mày mò d?n hon n?a gi?, khi l?p máy vào, ông gi?t dây th?y máy t? d?ng n?... Si quan k? thu?t h?c chua t?i ch?, du?c m?t phen xanh m?t v?i ông!

Ông Hoàng nh?n bàn giao qu?n Phong Ði?n không có qu?n tru?ng. Hon 04 tu?n tru?c, c? Tr/Tá Lê Phú, si quan ti?n nhi?m qu?n tru?ng dã b? Vi?t c?ng ph?c kích sát h?i t?i khúc qu?o d?i thông hai m? (cách c?u An L? 15 cây s?). Cua qu?o này dã gây tai n?n cho dôi trai gái ch? nhau b?ng xe Honda. Dân d?a phuong dã d?t tên là cua d?i thông hai m?, d? ghi l?i m?i tình oan nghi?t này! Th?i gian này chi khu Phong Ði?n do Thi?u Tá Ð. tham muu phó x? lý thu?ng v?.

Cách qu?n g?n cây s? v? phía Ðông Nam có can c? Hoàn M? (Camp Evans) do l? doàn 176 nh?y dù, thu?c Su doàn 101 không k? Hoa K? tr?n dóng (101 Division Airborn). Ông Hoàng còn nh?, ngày dó toán c? v?n chi khu g?n 04 ngu?i: Thi?u Tá Wright c? v?n tru?ng, Ð?i úy Smith c? v?n phó kiêm si quan Ph?ng Hoàng, thu?ng si Joe y tá và trung si Robert ph? trách truy?n tin.

Tình hình qu?n Phong Ði?n sau bi?n c? M?u Thân t?m l?ng d?u. Các don v? ch? l?c Vi?t c?ng t?m chém vè, ch?y ?n náu trên r?ng già Tru?ng Son. Bu?c sang d?u nam 1969, h? t?ng co s? Vi?t c?ng b?t d?u ho?t d?ng tr? l?i. T? r?ng Tru?ng Son, chúng th?c hi?n s?n nh?ng l?ng b?ng tre r?ng. Khi có co h?i chúng dem xu?ng d?ng b?ng, chôn sâu du?i các d?n cát... M?c dích làm noi ?n núp cho các toán giao liên hay các co s? n?m vùng.

N?m v?ng ý d? c?a chúng, d? tri?t h? các co s? n?m vùng tái l?p l?i an ninh, sau ngày dáo nh?m qu?n Phong Ði?n, ông Hoàng lên th?o lu?n v?i Thi?u Tá Wright, thành l?p toán bi?t kích Chi Khu. Toán này quân s? kho?ng ti?u d?i da s? l?y trong thành ph?n h?i chánh viên và s? anh em nghia quân gan d?. Tru?ng toán bi?t kích là h?i chánh viên tên Ch?t. Quá trình ông Ch?t là xã d?i tru?ng du kích xã Phong Bình. Ngoài ra ông Hoàng còn ra tang thâu lu?m tin t?c tình báo... Khi có tin t?c chính xác v? s? xâm nh?p c?a Vi?t c?ng t? r?ng núi xu?ng d?ng b?ng, chi khu li?n t? ch?c các cu?c hành quân Di?u hâu (Eagle fly) d? tiêu di?t d?ch. M?i l?n t? ch?c hành quân, chi khu thu?ng du?c l? doàn 176 nh?y dù M? k? c?n cung c?p 02 tr?c thang HU1B d? quân và ki?m tr? h?a l?c khi c?n. M?t k? ni?m sâu d?m và ghi on su?t d?i, trong th?i gian ông Hoàng gi? qu?n Phong Ði?n, tru?ng toán bi?t kích qu?n, h?i chánh viên Ch?t dã c?u m?ng s?ng c?a ông và Thi?u Tá Wright trong gang t?c!

Vào m?t bu?i chi?u Mùa Ðông, mua phùn giá l?nh, cái l?nh tê bu?t c?a cái rét mi?n Trung bão l?t. M?i sinh ho?t d?u ng?ng tr?, nhung b?n Vi?t c?ng l?i d?ng th?i ti?t x?u, m?t toán kho?ng 05 tên t? núi r?ng Tru?ng Son, len l?i bang qua qu?c l? I xu?ng xã Phong Bình. Tin t?c tình báo cho hay, chúng dem theo m?t s? l?ng dan b?ng tre r?ng m?c dích th?c hi?n m?t s? h?m bí m?t, gây d?ng l?i co s? dã b? ta tri?t h? trong chi?n d?ch T?t M?u Thân.

Trong can h?m du?c thi?t k? sâu du?i lòng d?t, noi dây d?t làm Trung tâm hành quân c?a chi khu Phong Ði?n, ông Hoàng cùng Thi?u Tá c? v?n tru?ng, hu?ng v? t?m b?n d? xã Phong Bình bàn so?n k? ho?ch d? quân v?i hai toán phi công tr?c thang du?c tang phái... Trên b?u tr?i xám x?t, mua m?i lúc càng thêm n?ng h?t. Hai chi?c tr?c thang HU1B t? t? b?c lên cao, d? dánh l?c hu?ng Vi?t c?ng, tr?c thang bay d?c qu?c l? m?t hu?ng v? c?u M? Chánh, qua xã Uu Ði?m (Phong Hi?n), hu?ng v? c?u Vân Trình. Ð?n dây phi co gi?m t?c d?, bay d?c theo d?y ph? Bu?n Thiu. Ði?m d? quân là v? phía Nam c?a m?c tiêu. Toán bi?t kích chia ra làm hai mui nh?n bung ra l?c soát các di?m kh? nghi trên vùng m?c tiêu. Sau hon m?t gi? lùng s?c, tìm ki?m nh?ng di?m kh? nghi có h?m bí m?t, m?i ngu?i tu?ng nhu vô v?ng! Ông Hoàng nghi có l? tin t?c tính báo do ban hai ph?i ki?m sai ho?c gi? t?i Vi?t c?ng có phép th?n thông bi?n hóa khôn lu?ng? Nhung thiên b?t dung k? gian, lu?i tr?i l?ng l?ng, nh?ng k? gây t?i ác cho nhân dân dã d?n gi? d?n t?i. Toán c?a ông Hoàng và Thi?u Tá Wright, có h?i chánh viên Ch?t di theo. Khi m?i ngu?i l?c soát t?i c?nh b? su?i có hàng sim lúc sút b?t ch?t bàn tay h?i chánh viên Ch?t xô m?nh vào ngu?i ông Hoàng và Thi?u Tá c? v?n, làm hai ngu?i ngã r?t sang m?t bên... Li?n dó, nh?ng tràng AK t? can h?m b?n lên x?i x?... T?c thì trong tích t?c, anh em bi?t kích dáp l? l?i b?ng nh?ng tràng M16 và l?u d?n... kèm theo ti?ng hô danh thép c?a h?i chánh viên Ch?t: “Hàng s?ng, ch?ng ch?t!” Sau khi khui h?m, k?t qu? 03 tên Vi?t c?ng ch?t, 02 tên b? ta b?t s?ng. Chi?n l?i ph?m thu du?c 03 AK47, m?t thùng d?i liên 50 toàn gi?y b?c 500 (VNCH) m?i tinh. Bên chi khu có ba nghia quân b? thuong nh?. Vào th?i di?m này, b?n Vi?t c?ng trên vùng r?ng núi Tru?ng Son phía Tây B?c qu?n Phong Ði?n, thu?ng len l?i xu?ng d?ng b?ng. Chúng dem ti?n xu?ng thu mua âu du?c và luong th?c, ti?p t? cho các don v? ch? l?c mi?n... M?t bu?i l? an m?ng dã du?c chi khu t? ch?c r?t tr?ng th?. Anh em trong toán bi?t kích, nh?t là h?i chánh viên Ch?t du?c ban thu?ng huy chuong và v?t ch?t x?ng dáng.

Sau th?i gian hàn huyên, bao k? ni?m du?c nh?c l?i gi?a hai ngu?i... V? Thi?u Tá Wright, m?t ngu?i dàn bà M? tính tình dôn h?u, gi?u lòng bác ái, thông c?m khí h?u Mùa Ðông giá l?nh c?a mi?n Trung Vi?t Nam, Bà dã t? ti?u bang xa xôi Florida, g?i nh?ng chi?c áo ?m dan b?ng len cho các con ông Hoàng. Ông Wright còn nh?c l?i, sau tr?n l?t l?n ngày 23 tháng 10 nam Canh Tu?t (1970), Ông Hoàng du?c thuyên chuy?n v? m?t qu?n thu?c mi?n d?ng b?ng sông C?u Long, còn ông du?c thuyên chuy?n qua ph?c v? t?i chi?n tru?ng Nam Tri?u Tiên, r?i qua Tây Ð?c. Sau cùng ông d?n tu?i v? huu, gi?i ngu v?i c?p b?c Ð?i Tá. Còn Thu?ng si Joe (Y Tá), sau th?i gian gi?i ngu ông lãm ch? t?u dánh cá ? Houston. Trung si Robert (truy?n tin) sau m?y nam du?c thuyên chuy?n qua chi?n tru?ng Tri?u Tiên, ông cung gi?i ngu hi?n cùng v? m? m?t quán ru?u t?i New York. Còn Ð?i Úy Smith (Ph?ng Hoàng ) khi nh?c d?n tên ông, ông Hoàng còn vuong l?i bao n?i bu?n khôn nguôi! C? Ð?i úy Smith dã n?m xu?ng trên m?nh d?t xa xôi mi?n Trung nu?c Vi?t: Chi khu Phong Ði?n thu?c Ti?u Khu Th?a Thiên! Kho?ng Tháng Tu nam 1970 th?i gian này ông Hoàng dang tu nghi?p t?i r?ng Chí Linh (Vung T?u). M?t bu?i sáng, d?i úy Smith trong chuy?n công tác hai xã Phong Bình, Phong L?c, xe ông dã cán ph?i mìn Vi?t c?ng! B?n c?ng ph? gian manh, chúng dã d?t mìn trong chi?c tinh nu?c m?m b?ng m?. Dù toán an ninh chi khu dã dò mìn tru?c cung vô hi?u. Xác c?a ông du?c dua v? nguyên quán, ti?u bang Texas Hoa K?. Tên c?a ông du?c vinh danh, kh?c trên b?c tu?ng dá c?m th?ch m?u den, cùng tên v?i trên 58 ngàn quân nhân Hoa K? dã hy sinh trong cu?c chi?n Vi?t Nam Hi?n d?t t?i th? dô Washington DC.

Ông Hoàng bùi ngùi xúc d?ng khi nh? d?n nh?ng ngu?i dã khu?t! Tr?i qua trên 40 nam dâu b?, dân quân cán chính qu?n Phong Ði?n k? m?t ngu?i còn, nh?t là sau bi?n c? 30/04/1975, không bi?t nh?ng chi?n h?u c?a ông, n?u còn thì dang luu l?c noi nao. B?t giác ông nh? d?n hai câu tho c?a c? thi si Vu Ðình Liên :

“Nh?ng ngu?i muôn nam cu,

H?n ? dâu bây gi??”

San Diego, tu?ng ni?m ngày Veteran's Day 2008

Lê Van Ngh?