Home
- Bắc Ninh: Hàng ngàn người về xem Hội Rước Pháo Làng Ðồng Kỵ
Hàng ngàn người từ các tỉnh lân cận và Hà Nội đã đổ về làng Ðồng Kỵ thuộc xã Ðồng Quan, Huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh (cách Hà Nội chừng 50 km) để xem hội rước pháo truyền thống vào sáng Mùng 4 Tết.
- Baghdad: Nổ bom xe ngay khách sạn bộ trưởng, 4 người chết
- Báo "Thanh Niên" chọn chín vụ án lớn nhất Việt Nam trong năm 2003
- Bầu cử Tổng Thống Hoa Kỳ:
- Các chính phủ Á Châu đồng ý lập hệ thống theo dõi bệnh cúm gà
- Các chuyên gia thấy có tiến triển tốt trong cuộc đối đầu ở nhà tù Arizona
- Cán bộ lão thành tố cáo lãnh tụ Ðảng tham nhũng, không sửa sai
Một cán bộ cao cấp nghỉ hưu có 57 tuổi đảng lên tiếng tố cáo nhiều lãnh tụ Ðảng tham nhũng và chế độ Hà Nội làm nhiều điều sái quấy, hại dân nhưng không chịu sửa sai.
- Sáu quân nhân Phi Luật Tân bị thẩm vấn vì tố cáo Bộ Trưởng Quốc Phòng vi phạm tự do bầu cử
- Cựu Thanh Tra Kay: Tình báo Hoa Kỳ trước cuộc chiến Iraq là có lỗi lầm
- Dải Gaza: Giao chiến khiến có ít nhất chín người Palestine chết
- Dịch cúm gà xuất hiện ở Hà Nội và đã lan ra tới 31 tỉnh
- Hà Nội: Sông Hồng cạn nước trơ đáy
- Hà Sĩ Phu bị công an kiếm chuyện sau khi đi Hà Nội chữa bệnh
- Hoa Kỳ thả hơn 20 tù nhân từ nhà tù Guantanamo
- Hoa Kỳ thành lập “Văn Phòng Thông Tin Giáo Dục Hoa Kỳ” tại Sài Gòn
- Ðứng lên đi, Thái Hà ta hỡi
- Dĩ văn hội hữu: Dùng Thơ để kết bạn!
Thơ là một hình thức ngôn ngữ diễn tả tư tưởng, tình cảm của con người một cách vắn gọn, dễ nghe, dễ nhớ, dễ gây xúc động, và dễ đi vào lòng người... Do đó, Thơ luôn luôn được trân trọng. Cách nay hơn 25 thế kỷ, một nhà hiền triết đồng thời cũng là một nhà chính trị, nhà đạo đức kiêm nhà nghiên cứu văn học, sử học... đó là Ðức Khổng Tử, người được gọi là “vạn thế sư biểu” (người đại biểu muôn đời cho các nhà giáo dục), sau khi đã bỏ ra nhiều năm sưu tập những bài ca dao, những bài thơ ngắn trong nhân gian hay phát xuất từ triều đình, không biết tác giả là ai, tổng hợp được hơn 300 bài để lại cho đời sau.
- Vài cảm nghĩ về cuốn “Việt Nam: Suối Nguồn Văn Minh Phương Ðông” của Du Miên
Từ trước tới nay, người ta biết đến ông Du Miên là một nhà báo chuyên nghiệp, đã bắt đầu vào nghề là ký giả chiến trường của tờ Trắng Ðen (do ông Việt Ðịnh Phương làm chủ nhiệm) tại Sài Gòn, trước 1975, đến làm chủ nhiệm nhiều tờ báo ở quận Cam như Sài Gòn, Trường Sơn, Bách Khoa, Thời Báo. Người ta cũng biết đến ông là một nhà hoạt động xông xáo trong nhiều lãnh vực từ chính trị, xã hội, đến văn nghệ. Những ngày đầu tị nạn, nhiều người đã được đọc thơ của ông Du Miên... Nhưng người ta chưa từng thấy ông Du Miên viết những bài nghiên cứu về văn chương, văn hóa hay lịch sử bao giờ.
- Trường Áo Tím Sài Gòn ngày xưa
Giáo Dục Sài Gòn khởi đầu với chữ Nho. Pháp chiếm Sài Gòn vào năm 1858, thiết lập giáo dục chữ quốc ngữ năm 1878, Nho học Sài Gòn chấm dứt từ đấy! Có thể chia Nho học Sài Gòn thành 4 thời kỳ.
- Tôi đọc Thảo Trường
Thảo Trường viết để “để đời”, ông đã nói như vậy. Cái để đời, tôi tin rằng không phải chỉ là một cái danh, mà là để đời một hay nhiều bằng chứng, trong tư thế người viết, chứng nhân, nạn nhân, người dấn thân trọn vẹn, và giữ được mình trọn vẹn đến bây giờ. Một sự toàn vẹn sau cùng của nhân cách, trớ trêu thay, lại hiện hình từ những miểng vụn đau thương trải nghiệm trong đời sống.
- “Thu nhớ Hoàng Sa” quy tụ rừng thơ Việt
Giới làm thơ, đọc thơ, yêu thơ Việt Nam khắp thế giới đã tụ họp về Ðại Hội Thi Ca Quốc Tế kỳ 6, do Hội Thơ Tài Tử Việt Nam Hải Ngoại tổ chức từ 12 đến 14 Tháng Chín vừa qua tại nhà hàng Paracel Seafood, Westminster.
- “Thu nhớ Hoàng Sa” quy tụ rừng thơ Việt
Giới làm thơ, đọc thơ, yêu thơ Việt Nam khắp thế giới đã tụ họp về Ðại Hội Thi Ca Quốc Tế kỳ 6, do Hội Thơ Tài Tử Việt Nam Hải Ngoại tổ chức từ 12 đến 14 Tháng Chín vừa qua tại nhà hàng Paracel Seafood, Westminster.
- Chuyện nhà văn
Phần đông bây giờ, anh em nhà văn hải ngoại muốn in sách thì phải tự bỏ tiền túi ra in, rồi nhờ các nhà phát hành như Tự Lực hay Văn Bút phát hành giúp, bán trước trả sau, cũng như gởi bán ở các nhà sách như ở miền Nam Cali như Tú Quỳnh, Tự Lực, Văn Nghệ, Văn Khoa. Sách bán chạy thì gởi tiếp, còn nếu nằm ụ thì cố chờ. Có nhà văn than thở: “Sách bán không hết cất giữ ở gara hàng mấy năm, dù chỉ in từ 500-1000 cuốn là cùng. Gara chật chội, mối mọt ăn hư sách, lại bị vợ con cằn nhằn là dành chỗ gara không có chỗ đậu xe, nên phải bỏ vào thùng rác, thấy mà đứt ruột nhưng cũng đành”.
- Hương áo trắng
Ðồng Khánh là ngôi trường nữ trung học, đẹp, vang bóng Huế một thời. Nơi đây, từ áo tím xưa đến những thời áo trắng, mỗi thế hệ đều làm nổi bật hương sắc và tên những bông hoa. Trong tôi, cây lá, cỏ xanh tươi, bướm trắng, những cặp mắt nhỏ bé hồn nhiên, tiếng chim hót, những nụ cười tươi sáng trong nắng thu, toàn thể là cả dòng sông êm đềm, là màu thời gian, sau cùng sự liên tưởng làm tôi nhớ nghĩ đến từng trang sách nhẹ nhàng của nhà văn Khái Hưng với cuốn tiểu thuyết tựa: ÐẸP.
- Nhân ngày giỗ, nhớ tác giả “Hình như là tình yêu”
Thời gian đi quá nhanh. Mới đây là đã đến ngày giỗ Hoàng Ngọc Tuấn. Tháng Bảy, trời đang hạ, nhưng ở quê nhà, chắc đang mùa mưa. Và thời tiết ấy, chắc làm những trang truyện ngắn Ở một nơi ai cũng quen nhau” hay “Hình như là tình yêu” thêm đậm đà và lãng mạn hơn.
- Chuyện thời thơ ấu
Khi tôi viết những dòng này thì tro cốt của cha mẹ tôi đã ở một nơi nào đó rất xa, hay không còn trên thế gian này nữa. Tôi vẫn tin rằng đã có một lúc nào đó thuở sinh thời hay sẽ có một lúc nào đó ở cõi vô cùng mẹ bước đến ngồi cạnh cha. Có thể mẹ sẽ mỉm cười, hoặc không mỉm cười, hoặc chỉ yên lặng nghe cái hơi ấm áp của cha dần dần chạm vào người. Cái hơi ấm áp ấy mỏng manh như một làn khói sau cùng còn vướng vất trên mặt sông, như lớp sương mịn bốc lên từ cánh đồng ẩm ướt, như ánh nắng rụt rè của một ngày mới. Và bạn cũng tin với tôi như thế. Phải không?
- Trường hợp Nguyễn Khải, Phản Tỉnh: Giả? Thật?
Nguyễn Khải (1930-2007) là một nhà văn mà con đường sáng tác đã đi theo thời sự một cách rõ nét. Khi miền Bắc đang có phong trào hợp tác hóa nông nghiệp, ông có tiểu thuyết “Xung Ðột”, “Mùa Lạc”.
- Một người học toán dịch thơ chữ Hán của Nguyễn Du
Bà Thảo Nguyễn, một cựu học sinh trường Trưng Vương và cựu giáo sư Toán trường nữ trung học Gia Long Saigon, sẽ ra mắt tập “Ðọc và Dịch Thơ Chữ Hán của Nguyễn Du”, vào lúc 2.30pm ngày Chủ Nhật 28 Tháng Chín 2008 tại nhật báo Người Việt. Không những chỉ là dân học toán, bà Thảo cũng là người chưa từng học Hán Văn trước khi biết đọc thơ Nguyễn Du do các vị khác dịch ra tiếng Việt...
- Một người học toán dịch thơ chữ Hán của Nguyễn Du
Bà Thảo Nguyễn, một cựu học sinh trường Trưng Vương và cựu giáo sư Toán trường nữ trung học Gia Long Saigon, sẽ ra mắt tập “Ðọc và Dịch Thơ Chữ Hán của Nguyễn Du”, vào lúc 2.30pm ngày Chủ Nhật 28 Tháng Chín 2008 tại nhật báo Người Việt. Không những chỉ là dân học toán, bà Thảo cũng là người chưa từng học Hán Văn trước khi biết đọc thơ Nguyễn Du do các vị khác dịch ra tiếng Việt...
- Vũ Hoàng Chương
- Nước mắt thầm lặng
Thúy ngồi đó, im lặng nhìn Tân không một cảm xúc trên mặt. Tự nhiên, Tân thấy thật xa lạ với người vợ đã có hai mặt con với mình. Muốn đổi câu chuyện, chàng hỏi đến tình hình của hai đứa con mà Thúy cho biết chúng đã vượt biên và đã tới đảo.
- Hoài Thanh, văn nô hay phê bình gia chân chính?
Trong nền văn học hiện thực xã hội chủ nghĩa, người phê bình văn học đóng vai trò của một ‘búa rìu” để răn đe những người bước đi chệch khỏi hướng đã được định sẵn.
- Trần Chánh Chiếu mở đầu lối viết “Roman” ở Nam kỳ
Ở Chợ Lớn có một ngôi chợ đầu mối chuyên hàng bán sỉ mang tên chợ Trần Chánh Chiếu. Sau năm 1975 cùng với những đổi thay ở Sài Gòn, ngôi chợ Trần Chánh Chiếu bị di dời ra ngoài Bình Ðiền, quận Bình Chánh. Tuy nhiên tới nay một số tiểu thương Sài Gòn-Chợ Lớn vẫn tìm đến ngôi chợ cũ Trần Chánh Chiếu làm điểm giao dịch, liên lạc với bạn hàng cũ để tiếp tục buôn bán...
- THƠ GIAO YÊN
- Chiếu Cà Mau
Ngày xưa cứ vào độ cuối năm, lúc lúa ngoài đồng vừa nặng hột và trời bắt đầu hơi se lạnh, thì ở làng quê Lục Tỉnh xuất hiện mấy người Miên “đội chiếu Cà Mau trên đầu”, đi vào từng xóm rao: “Chiếu... hôn! Chiếu... hôn!” Không ai biết ai mà họ bán chịu, Tết trở lại thâu tiền!
- Men lối cỏ thơm đi
Mỗi khi trở về tham dự các sinh hoạt tại tu viện Lộc Uyển, những ai đã được học hỏi với Thầy Giác thanh, thường lên núi Yên Tử để thăm tháp tưởng niệm Thầy. Nhiều người nhớ thầy thì thiền hành quanh vườn hoa ở giữa tăng xá Vững Chãi để tưởng niệm, vì biết những cây cỏ trong vườn đều đã được ít nhiều “hưởng” một chút tro của nhục thân thầy. Sau khi thị tịch 49 ngày, tro của thầy đã được chia ra để rắc bón cây tại Lộc Uyển và tại Làng Mai, theo ý nguyện của người đã giải thoát.
- Tác giả Thảo Nguyên ra mắt tác phẩm "Đọc và Dịch Thơ Chữ Hán của Nguyễn Du"
Người ta thường nhắc đến Nguyễn Du qua “Truyện Kiều” viết bằng thơ Nôm lục bát mà thường quên đi Nguyễn Du còn cả một kho tàng văn chương chữ Hán với khoảng 250 bài thơ Ðường, Ngũ Ngôn hay Tứ Tuyệt.
- Tác giả Thảo Nguyên ra mắt tác phẩm "Đọc và Dịch Thơ Chữ Hán của Nguyễn Du"
Người ta thường nhắc đến Nguyễn Du qua “Truyện Kiều” viết bằng thơ Nôm lục bát mà thường quên đi Nguyễn Du còn cả một kho tàng văn chương chữ Hán với khoảng 250 bài thơ Ðường, Ngũ Ngôn hay Tứ Tuyệt.
- Văn tế tử sĩ và tù nhân VNCH bỏ mình trong trại tập trung của cộng sản
- Tạp Ghi Quỳnh Giao: Hope là Hy Vọng
Ðiều mà ít ai để ý, Bob Hope sinh tại nước Anh, và trở thành di dân đời thứ nhất tại Hoa Kỳ khi mới lên năm. Ông đến như một tia sáng mặt trời đã sưởi ấm những ngày u tối và để lại tiếng cười khiến người khác không bao giờ thấy tuyệt vọng. Giờ đây, hãy nghe lại bài Buttons and Bows và nhớ đến Bob Hope, thì thấy rằng đời ta chưa đến nỗi nào!
- Lần giở từng trang sách
Có ai còn nhớ những ngày mà cả miền Nam sôi động lên vì phong trào đốt sách, giam cầm văn nghệ sĩ của bạo quyền khi bọn họ vừa chiếm được cả giang sơn. Hai mươi năm văn học miền Nam bị thiêu hủy trong sắt máu. Từng đoàn học sinh thắt khăn quàng đỏ đi vào tận từng nhà để thu góp sách vở và mang đi tiêu hủy thiêu đốt.
- Bài thơ nhớ mãi
Hồi tôi mười lăm tuổi, học đệ tứ của trường Trung Học Trần Cao Vân, Tam Kỳ. Tôi có dịp may là đọc được các tạp chí Sáng Tạo của một người anh học trên tôi những bốn, năm lớp cho mượn. Tôi thấy hồn mình như bay bổng. Bởi vì, lúc đó, tôi chỉ đọc các tuần san như Phụ Nữ Ngày Mai, Phụ Nữ Diễn Ðàn của chị tôi mua, tôi đọc như một giải trí của tuổi thiếu niên chứ không biết giá trị văn học là gì. Nên khi đọc được những bài trong Sáng Tạo, tôi thấy mình như ở một thế giới khác, thế giới của chữ nghĩa, của văn chương.
- Vườn thơ Bình Thuận
- Văn chương Hoa Kỳ qua John Updike và Philip Roth: tự kỷ, biệt lập?
Có hai nhà văn Hoa Kỳ mà mấy năm gần đây năm nào cũng được chọn trong “final list” những nhà văn có hy vọng trúng giải. Ðó là Philip Roth và John Updike. Có dư luận cho rằng ông Horace Engdahl cho rằng nhận xét văn học đầy chất tự kỷ và biệt lập bắt nguồn từ nhận xét về hai nhà văn Hoa Kỳ nổi tiếng này. Philip Roth thường viết nhiều về đời sống chung quanh mình, ở môi trường đời sống văn học và đại học, cũng như những kinh nghiệm về tình dục của người Mỹ gốc Do Thái. Còn John Updike thì lấy đề tài từ những người Hoa Kỳ da trắng trung lưu theo đạo Tin Lành.
- Triển lãm hội họa “Tandem Solo” của Ann Phong và Nguyễn Việt Hùng
- Thư độc giả "Chuyện từ thiện"
Kính thưa tác giả có tên là Nguyễn Mỹ Linh (“Mùa Từ Thiện,” báo Người Việt ngày 21 tháng 11). Nếu tôi đoán không lầm là người nữ. Vâng thưa Bà tôi hoàn toàn đồng ý với Bà 100%.
- Chuyện vỉa hè: Vài lời tâm huyết gửi các cháu Dziệt Kiều
Phải nói ngay rằng: bài này tớ dành riêng cho lớp Dziệt Kiều vào tuổi u 50 - u60, nghĩa là đồng trang lứa với hơn... 60 cháu nội, ngoại, xa, gần của tớ đang sống và làm việc ở khắp thế giới mà tớ đã tính sơ sơ được. Con số này phải lên tới vài trăm nếu kể cả các cháu, con của bạn bè đồng học, đồng đội, đồng hương... nhưng nay chẳng may cũng bị gọi là Dziệt Kiều (còn yêu nước nhiều hay ít thì chưa biết). Tớ không dám ý kiến ý cò gì với các vị trưởng lão Việt Kiều ở cùng tuổi tớ hoặc là đàn anh của tớ vì tớ tin chắc rằng, đối với các vị này, mọi lời khuyên nhủ, xúi bẩy đều... vô tác dụng!
- Ðoàn tu sĩ, giáo dân thăm cha Lý bị chặn
Một nhóm tu sĩ và giáo dân Công Giáo từ nhiều nơi về Hà Nội đã đến bệnh viện của Bộ Công An thăm Linh Mục Nguyễn Văn Lý nhưng đã không được cho gặp.
- Ðại học Mỹ dưới mắt sinh viên quốc tế
Kể từ sau cuộc Chiến Tranh Lạnh, khoảng thập niên 1990, với sụp đổ của khối Cộng Sản Quốc Tế, gồm Liên Xô và các nước Ðông Âu, dẫn đến việc Hoa Kỳ đương nhiên trở thành siêu cường Số Một của thế giới, số sinh viên quốc tế đến du học tại Hoa Kỳ bắt đầu gia tăng mạnh. Mức độ sinh viên quốc tế chọn Hoa Kỳ làm nơi ăn học càng gia tăng hơn nữa sau khi Cộng Sản Trung Hoa và Cộng Sản Việt Nam khởi sự mở cửa ra thế giới bên ngoài với các chính sách hiện đại hóa và đổi mới nền kinh tế của họ.
- Hòa nhạc giỗ 10 năm nhạc sư Nguyễn Bích Ngọc
Một loạt nhiều buổi hòa nhạc gồm hầu hết các nhạc sĩ cổ điển hàng đầu của Việt Nam dự trù được tổ chức tại Nhạc Viện Sài Gòn. nhân dịp kỷ niệm lễ giỗ 10 năm nhạc sĩ Nguyễn Bích Ngọc, một người thầy violin lâu năm của trường này.
- Cha chặt tay con gái
Nghe báo tin con gái ăn trộm trứng vịt nhà lối xóm, ông bố đã chặt đứt ngón tay út của đứa con gái. Ðây là vụ chặt tay làn thứ nhì xảy ra ở huyện Vũng Liêm tỉnh Vĩnh Long chỉ trong vòng 21 ngày vừa qua.
- Kỹ sư gốc Hoa bị nghi đánh cắp tài liệu mật hãng Ford
Một kỹ sư Trung Quốc bị bắt vì tình nghi ăn cắp tài liệu mật của hãng xe Ford. Công tố liên bang cho biết người này sẽ trực diện thêm nhiều cáo buộc khác, một khi có thêm nhiều tài liệu nữa được tìm thấy từ máy laptop bị tịch thu.
- Chuyện nước Pháp: Phát tiền gây ra cảnh náo loạn (Từ Nguyên)
Internet Mailorama, công ty của Pháp mua bán qua Internet, hoạt động đã lâu muốn có thêm khách hàng, hứa hẹn một chuyện hấp dẫn: phát 5,000 phong bao... cho khách qua đường, trong đó có chứa giấy bạc từ 5 Euro đến 500 Euro, tổng cộng là 40,000 Euro. Thay vì trả tiền cho các công ty quảng cáo, làm vậy cũng là một lối quảng cáo... thần sầu.
- Chuyện nước Pháp: Phát tiền gây ra cảnh náo loạn (Từ Nguyên)
Internet Mailorama, công ty của Pháp mua bán qua Internet, hoạt động đã lâu muốn có thêm khách hàng, hứa hẹn một chuyện hấp dẫn: phát 5,000 phong bao... cho khách qua đường, trong đó có chứa giấy bạc từ 5 Euro đến 500 Euro, tổng cộng là 40,000 Euro. Thay vì trả tiền cho các công ty quảng cáo, làm vậy cũng là một lối quảng cáo... thần sầu.
- Tê giác còn sót ở Việt Nam
Tê giác, một loại thú rừng quí hiếm sống ở các khu vực đầm lầy rừng rậm ở miền Nam Việt Nam trước kia, có dấu hiệu còn một vài con chứ chưa hoàn toàn tuyệt chủng.
- Cụ Phạm-Đỗ Thành
- Ông Joseph Bạch Ngọc Hòa
- Cụ Bà Trương Thị Cầm
- KQ Joseph Bạch Ngọc Hòa
- $350,000 cặp bao tay của Michael Jackson
|
Tr?n Yên Ḥa
K? v? nh?ng nhà van mi?n Nam có th? b?t d?u b?ng nh?ng ti?u thuy?t c?a H? Bi?u Chánh. Ông d?c ph? s? này có s? lu?ng tác ph?m khá d? s?, kho?ng trên du?i hai ba ch?c cu?n. Trong lúc ch? Qu?c ng? m?i phôi thai, vi?t nh?ng chuy?n t́nh ? cái xă h?i mi?n Nam th?i Pháp thu?c nhu H? Bi?u Chánh th?t là quá hay - nh?ng chuy?n v? ngu?i nghèo - v? nh?ng huong ch?c thôn xă - v? c?nh cu?ng hào ác bá nông thôn dă làm nhi?u ngu?i d?c mê m?n d?n roi nu?c m?t. R?i ti?p theo là Phú Đ?c, Son Nam, B́nh Nguyên L?c, Lê Xuyên , nh?ng tên tu?i nhà van mi?n Nam du?c ghi nh?n là “có t?m c?.”
Son Nam th́ không vi?t nh?ng chuy?n t́nh nhu ki?u H? Bi?u Chánh hay B́nh Nguyên L?c, hay Lê Xuyên, mà ông vi?t nh?ng truy?n v? mi?n d?t m?i khai phá, “Đ?t Phuong Nam”, b?ng nh?ng phong t?c t?p quán, cu?c s?ng dân dă c?a nh?ng ngu?i dân ? dó. T?p truy?n Huong R?ng Cà Mau c?a ông là m?t t?p truy?n d?c s?c, m?t t?p truy?n ti?u bi?u nh?t c?a Son Nam.
Son Nam sinh ra ? vùng U Minh H?, t?nh Kiên Giang. Tu?i ?u tho r?t nghèo khó, ông xa quê, theo du?i vi?c h?c t?i C?n Tho.
T?p truy?n Huong R?ng Cà Mau (xu?t b?n nam 1972) g?m nh?ng truy?n sau:
Bác V?t Xà Bông, B?t S?u R?ng U Minh H?, Cây Huê Xà, Chi?c Ghe “Ngo”, Cô Út v? R?ng, Con B?y Đua Đ̣, Đ?ng Cánh Bu?m Đen, Đóng Gông Ông Thày Quít, Đ?ng Thanh Tuong ?ng, Hát B?i Gi?a R?ng, Ḥn C? Con, Huong R?ng, Mi?u Bà Chúa X?, M?t Cu?c Bi?n Dâu, Mùa “Len” Trâu, Ngu?i Mù Giang Câu, Ông Già Xay Lúa, Sông Gành Hào, T́nh Nghia Giáo Khoa Thu.
Tác ph?m c?a Son Nam c̣n có: Âm Duong Cách Tr?, Ngôi Nhà M?t Ti?n, Bi?n C? Mi?n Tây, L?ch S? Kh?n Hoang Mi?n Nam, B?n Nghé Xua, Gia Đ?nh Xua.
C?m h?ng v?i t?p truy?n Huong R?ng Cà Mau, ông có bài tho nhu sau:
“Trong khói sóng mênh mông
Có bóng ngu?i vô danh
T? bên này sông Ti?n
Qua bên kia sông H?u
Mang theo chi?c d?c huy?n
Đi?u tho L?c Vân Tiên”
V?i câu ch?:
“Ki?n nghia b?t vi vô dơng gi?
T?i Cà Mau-R?ch Giá
C?t cḥi, d?t l?a gi?a r?ng thiêng
Mu?i v?t nhi?u nhu c?
Chu?ng khí mù nhu suong
Th?n không là linh thú
Sao chua v? c? huong?
Chi?u chi?u nghe vu?n hú
Hoa lá r?ng bu?n bu?n
Ti?n dua v? c?a bi?n
Nh?ng gi?t nu?c ĺa ngu?n
Đôi tâm h?n cô t?ch
L?ng nghe s?u cô thôn
Du?i tr?i mây heo hút
Hoi v?ng c? nuong b? tre bay vút
Đi?u ḥa, theo nu?c ch?y chan ḥa
Nam tháng dă trôi qua
Ray r?t măi d?i ta
N?ng mua mi?n c? th?
Phong suong m?y d? qua du?ng ph?
H?t b?i nghiêng ḿnh nh? d?t quê.”
Tôi yêu van Son Nam, B́nh Nguyên L?c hon H? Bi?u Chánh, b?i v́ van phong trong R?ng M?m, Đ̣ D?c, Huong R?ng Cà Mau khác xa van phong c?a Ph?n Gái Hèn, Con Nhà Nghèo. H? Bi?u Chánh c̣n dùng nhi?u ch? c? xua mi?n Nam, c̣n Son Nam và B́nh Nguyên L?c dă thay d?i cách vi?t, l?i van g?n gàng, gi?n d?, trong sáng hon.
Thu? c̣n di h?c, h?c tṛ r?i sinh viên, và k? c? khi ph?c v? trong quân d?i, tôi v?n ?n ch?a trong tôi t?m ḷng kính tr?ng Son Nam, ngu?i tiêu bi?u và hi?n thân “ông già Nam B?”, ngu?i khai phá “Đ?t Phuong Nam” b?ng nh?ng câu chuy?n v? ông l?c, ông th?y b?t r?n, v? Mùa “Len” Trâu.
Son Nam trong tôi trong lành nhu ḍng sông Ti?n, sông H?u, c?a mi?n châu th?, c?a vùng sông nu?c mi?n Nam Vi?t Nam.
Nhung tôi dă th?t v?ng. Sau ngày 30 Tháng Tu b?y lam, m?t Son Nam du?c chính quy?n m?i tô son trét ph?n, nhu là m?t nhà van gi?i phóng. Tôi th?y ông di theo doàn làm phim Đ?t Phuong Nam, làm c? v?n cho d?o di?n v? nh?ng d?a danh, nh?ng phong t?c t?p quán c?a dân ta t? th?i m?i kh?n hoang l?p ?p. Tôi c? ng? m?t ngu?i nhu ông, m?t nhà van có tên tu?i, du?c tr?ng v?ng, vi?t báo vi?t van, len l?i trong hàng ngu qu?c gia th́ d?n ngày C?ng S?n chi?n th?ng, ch?c ch?n là ông s? du?c nhi?u ân s?ng c?a ch? d? m?i.
Th?i gian trôi qua. Ch? d? m?i ch? xài ông trong giai do?n d?u thôi, dó là phuong sách “xài giai do?n” c? h?u c?a C?ng S?n là “v?t chanh b? v?”. Son Nam tr? l?i con ngu?i nhà van lang thang, không có ti?n in sách nên ông không bi?t d?a vào dâu d? có ti?n chi tiêu. Con cái không chu c?p, c̣n v?i nhà nu?c th́ di nhiên là không.
G?n dây, Nhà Xu?t B?n Tr? (trong nu?c) dă in l?i sách c?a Son Nam. Nh?ng sách cu và c? sách m?i n?a. Sách cu th́ có Huong R?ng Cà Mau, Sài G̣n 300 nam.
Nào ng?, m?t hôm tôi d?c trên m?t t? báo trong nu?c, t? Công An Thành Ph?. L?i Kêu G?i Giúp Đ? c?a chính Son Nam, v́ ông b? b?nh n?ng (b?nh ǵ ch?ng hi?u) nên c?n m?t s? ti?n m?y ch?c tri?u d?ng (VNĐ) d? n?m b?nh vi?n, ông nh? bá tánh th?p phuong ?ng h? ti?n b?c d? ông ch?a b?nh. Ông kêu g?i ki?u xin ông di qua xin bà di l?i. Tôi b?ng nhiên c?m thuong cho thân ph?n Son Nam.
M?t nhà van mang danh “ông già Nam b?”, dă có nhi?u tác ph?m xu?t b?n và bán ch?y, mà sao d?n nông n?i này. Tôi v?n nhi?u ngày, nhi?u dêm, suy nghi v? chuy?n này. T?i sao Son Nam d?n nông n?i này? T?i sao? M?t nhà van cúc cung ph?c v? ch? d?, bây gi? tr? thành homeless cung th?t dáng thuong.
Tôi chua g?p Son Nam ngoài d?i, v́ tôi là k? h?u sinh, ch? nh́n ông b?ng h́nh bán thân ? m?y cu?n sách và h́nh ông m?y l?n trong TV. Đ? du?c bi?t v? h́nh dáng và tính cách c?a nhà van Son Nam, nhà van Nguy?n Xuân Hoàng t? ông nhu sau:
“M?t Son Nam di l?ng th?ng trên du?ng Ph?m Ngu Lăo d?n ṭa so?n Van, t?t vào báo quán dua m?t bài vi?t, m?t Son Nam ng?i ? quán cà phê v?a hè trên du?ng Vơ Van T?n. G?y ?m, dáng di th?t th?u, cái áo cu rách, nhan nhúm nhu khuôn m?t nhan nheo c?a ông, di?u thu?c trên môi và dôi m?t nhu không nh́n dâu vào dâu, Son Nam có v? nhu không thu?c v? m?t ph?n d?t nào, m?c dù ‘r?t Nam b?’ nhung không nhu H? Bi?u Chánh, B́nh Nguyên L?c hay Lê Xuyên.”
T́nh c?m con ngu?i th?t là khó hi?u. Tôi ch? d?c m?t cu?n H?i Kư c?a Son Nam thôi (cu?n 2) mà tôi dă th?y nh?ng c?m t́nh xua bay di h?t. Th?t s? không ph?i ông vi?t, k? l? dài ḍng v? nh?ng tháng ngày ông di theo “gi?i phóng” mà tôi chán, mà ông tr? thành k? m?t k? tâng công. Tôi ghét m?i s? tâng công nên tôi dâm ra th?t v?ng.
Dù trong sách, ông dă b?c b?ch:
“Nhu sau này, tôi bi?t dùng ch? trên gi?y d? g?i l?i ?n tu?ng h? n? ái ?. Khó l?m. K? l?i s? vi?c cho dám b?n bè ng?i nghe dă khó, m?c d?u ḿnh có di?u b?, có nhan m?t nhíu mày. Nhung gi?y tr?ng m?c den là th? t?nh l?ng, vô t́nh, và ngu?i d?c l?m khi bu?n ng?, im l?ng. Truy?n d?t l?i cho ngu?i khác thông c?m s? vi?c, qu? là khó”.
Son Nam cung tr? thành m?t k? huy?n m?ng. Ông hănh di?n v́ ngu?i ta nói s? m? quán cà phê Son Nam ? du?ng Ph?m Ng?c Th?ch, hay d?ng tu?ng c?a ông ? khu B́nh Qu?i. Chuy?n dó có ǵ là l? dâu, dó ch? là v?n d? kinh t?, ngu?i ta mu?n mu?n tên ông d? làm an, d? ki?m ti?n. Tu?ng th́ bây gi? r?t nhi?u, ai có ti?n mu?n d?ng mà không du?c. Có ti?n, mu?n là du?c. nhu ông dă bày t? trong bài ph?ng v?n trên.
Tu?ng Nang Ti?n vi?t v? Son Nam ghi là “Son Nam dă ch?t”, c̣n tôi th́ ch? vi?t ba ch?: Ôi! Son Nam.
Và bây gi? th́ “Ông Già Nam B?” dă ch?t th?t r?i.
Tr?n Yên Ḥa
Tháng Tám 2008 |