Nguy?n Van Khanh

N?u tr?n chi?n Pennsylvania chua b?t d?u ph?n th?ng dã du?c xem nghiêng v? phía bà Hillary Clinton, c?c di?n chi?n tru?ng Indiana ph?i du?c coi là ngang ng?a, d?ng d?u cho c? hai nhân v?t dang t?o sôi n?i trong cu?c ch?y dua dành phi?u d? du?c d?ng Dân Ch? tín nhi?m, d?i di?n cho d?ng d? cu?c dua ti?n v? Tòa B?ch ?c vào Tháng Mu?i M?t nam nay.

Trong khi bà Clinton v?n say sua v?i bài di?n van chi?n th?ng d?c t?i thành ph? Philadelphia vào t?i Th? Ba tu?n r?i, Thu?ng Ngh? Si Barrcak Obama dã xu?t hi?n t?i Indiana, ráo ri?t v?n d?ng v?i c? tri tu?c khi vòng b?u so b? du?c t? ch?c vào Tháng Nam. Ch? trong 24 gi? d?ng h? ông có m?t ? 4 thành ph? khác nhau, và van phòng d?i di?n cho ông nói rõ: cho d?n ngày Ch? Nh?t, ông Obama s? ti?p xúc v?i c? tri ? t?t c? nh?ng noi “c?n ph?i ti?p xúc”.

Nh?ng noi nào ông c?n ti?p xúc? N?u nhìn vào b?n d? nu?c M?, ngu?i ta th?y ngay Indiana là ti?u bang láng gi?ng c?a ông ngh? si xu?t thân t? Illinois. Ðã t?ng có lúc các quan sát viên b?u c? tin ông s? chi?n th?ng l?y l?ng và d? dàng ? dây, nhung sau l?n th?t b?i ngay t?i Michigan, d? doán này không du?c ai nh?c d?n n?a. Lý do: càng doán càng sai, càng b?o d? dàng l?i càng th?y khó. Ông Obama th?ng ? sân nhà, nhung không vì th? mà có th? kh?ng d?nh ông s? chi?n th?ng ? sân hàng xóm, di?n hình là ông dã t?ng thua khá d?m ? sân hàng xóm Ohio (s? phi?u ông ki?m du?c thua phi?u c?a bà Clinton t?i 10%, dù Ohio có dông c? tri da den và có nhi?u thành ph? l?n hon Indiana). Ngay chính nh?ng cu?c tham dò do gi?i truy?n thông d?a phuong liên t?c th?c hi?n trong tu?n này cung xác nh?n: có lúc ông Obama d?n d?u, có lúc ông v? nhì trong cu?c dua ch? còn hai ngu?i. Ði?u dó ch?ng t? sân Indiana là sân không c?a riêng m?t mình ai.

N?u nhìn vào b?n d? ti?u bang, 25% s? phi?u c? tri n?m ? hai noi: Marion County có thành ph? n?i ti?ng Indianapolis và Lake County có thành ph? k? ngh? Gary n?i li?n v?i Chicago. ? hai d?a danh v?a nêu, s? phi?u dành cho ông Obama du?c k? là da s? -trong dó m?t ph?n ph?i nói d?n phi?u c?a các c?ng d?ng ngu?i da den. Ð?c bi?t t?i Gary, h?u nhu ngu?i dân nào cung dã t?ng bi?t, t?ng g?p hay du?c nghe nói d?n ông Obama, tru?c khi ông chính th?c loan báo quy?t d?nh ra tranh c? t?ng th?ng. Nhà bình lu?n chính tr? Matthew Tully c?a t? The Indianapolis Star coi dó là di?u d? hi?u, “dân cu ng? t?i thành ph? Gary xem truy?n hình phát sóng t? Chicago, d?c báo t? Chicago, nhi?u ngu?i ngày ngày di xe l?a d?n Chicago làm vi?c, nên h? bi?t ông Obama t? nh?ng ngày d?u tiên khi ông ta b?t d?u sinh ho?t chính tr?”.

Gi? s? ông Obama th?ng ? nh?ng d?a di?m v?a k?, chuy?n gì s? x?y ra? Câu tr? l?i dúng nh?t: ông có th? an tâm, nhung v?n chua d?t du?c chi?n th?ng ? toàn ti?u bang. Lý do: bà Clinton du?c s? ?ng h? c?a Thu?ng Ngh? Si Evan Bayh, chính tr? gia d?i da s? dân chúng Indiana m?n m? và tin tu?ng. Ông Dan Parker, ch? t?ch d?ng b? Dân Ch? c?a ti?u bang xác nh?n di?u này: “Ông Obama có th? vu?t du?c chu?ng ng?i Clinton, nhung không d? vu?t qua hàng rào c?n Evan Bayh”. Ông Bayh là con c?a m?t c?u thu?ng ngh? si, t?ng là v? th?ng d?c tr? tu?i nh?t và dang du?c m?i ngu?i m?c nhiên công nhân, xem là “bi?u tu?ng vàng” c?a n?n chính tr? ti?u bang. Ông Robin Winston, c?u ch? t?ch d?ng b? Dân Ch? nói v?i báo chí: “C?c di?n thay d?i rõ, Indiana bây gi? dã nghiên d?n v? phía bà Clinton ngay sau khi Ngh? Si Bayh lên ti?ng ?ng h?”.

Không ch? có ông ngh? si tr? tu?i Bayh, danh sách nh?ng ngu?i có uy tín ?ng h? bà Clinton cung khá dài, trong dó ph?i k? d?n ông Th?ng Ð?c Joe Kernan, ông ch? t?ch H? Vi?n và ch? t?ch Thu?ng Vi?n ti?u bang, c?ng v?i hàng ch?c ông bà th? tru?ng nh?ng thành ph? có dông dân cu, và hon m?t n?a s? ngh? viên. Trong su?t nh?ng tháng qua, bà Clinton, c?u T?ng Th?ng Bill Clinton và cô con gái Chelsea dã d?n Indiana c? th?y 43 l?n, ghé qua 30 thành ph?. Ðã th?, chi?n lu?c bà Clinton dua ra d? th?c hi?n là c?n chú ý hon vào nh?ng d?a di?m ít dân, các khu v?c h?u nhu không h? du?c nh?ng ?ng c? viên khác chú ý d?n.

Theo các chuyên gia b?u c? c?a Indiana, kh? nang bà Clinton th?ng ? mi?n Nam và mi?n Trung c?a ti?u bang ngày m?t cao hon, trong khi ông Obama dang n?m s? phi?u c?a c? tri mi?n B?c. Ông Kip Tew, m?t chi?n lu?c gia c?a d?ng Dân Ch? dua tay vò d?u b?o tr?n chi?n “bây gi? hai bên d?ng cân, d?ng s?c, không bi?t s? nhu th? nào, không bi?t du?c ai là ngu?i s? thành công vào ngày mùng 6 Tháng Nam t?i dây”.

M?t s? ki?n quan tr?ng khác cung c?n ph?i nh?c d?n: t? Tháng Giêng d?n gi? có thêm 100,000 ngu?i ? Indiana ghi danh di b?u, trong dó thành ph?n c? tri tr? và ph? n? da tr?ng chi?m h?u h?t. K?t qu? c?a nh?ng vòng b?u c? so b? dã di?n ra cho th?y gi?i tr? ?ng h? ông Obama, ph? n? da tr?ng d?n phi?u cho bà Clinton. Ði?u dó cho th?y cu?c b?u c? so b? ? Indiana s? sôi n?i ch?ng kém gì nh?ng cu?c b?u so b? ? các ti?u bang khác, và d?m b?o sân choi chính tr? này “d?ng d?u cho c? dôi bên”.