Huy Phuong

Thu?ng thì c?nh sát b? ngu?i ta ghét, có nhi?u tru?ng h?p c?nh sát b? ph?c kích và b?n h?. Ngày 22 Tháng Ba 2009, Lovelle Mixon, 26 tu?i, cu dân Oakland, California dã n? súng b?n ch?t 4 c?nh sát và làm b? thuong m?t nhân viên khác. Sau dó hai tu?n, t?i Pittsburgh, Pennsylvania, khi c?nh sát du?c g?i d?n gi?i quy?t m?t v? xung d?t trong gia dình, v?a xu?t hi?n tru?c c?a, hai c?nh sát dã b? m?t ngu?i t? trong nhà b?n g?c, ngu?i c?nh sát th? ba d?n ti?p c?u cung cùng chung s? ph?n. T?i New York, c?nh sát viên Henry Steward, vào quá n?a dêm, ngoài gi? làm vi?c, nghe ti?ng xe g?m rú tru?c c?ng nhà, ông ra kh?i nhà và yêu c?u ngu?i lái xe bu?c ra kh?i xe. Ðã ch?ng nh?ng không nghe l?i, Michael Oddo, 19 tu?i, m?t sinh viên dã cán lên ngu?i ông Steward, kéo n?n nhân di 500 yards và sau dó dã cán l?i lên ngu?i ông nhi?u l?n.

N?u ai cung ghét c?nh sát thì cô nào dám l?y c?nh sát, và vì sao c?nh sát l?i mang kh?u hi?u là “tr? b?o, an dân” hay là “b?n dân” theo l?i nói Vi?t Nam? N?u cho r?ng “nhân chi so tính b?n thi?n” thì ông nào tru?c khi du?c hu?n luy?n d? tr? thành c?nh sát cung hi?n lành nhu m?y c?u sinh viên trong tru?ng d?i h?c hay con em c?a chúng ta ? nhà c?. Chúng ta dã nghe nói “Dân nào chính ph? ?y” thì cung t?m g?i “t?i ph?m nào thì c?nh sát ?y”, ch?ng qua là dân nó hung hãn quá thì c?nh sát cung ph?i d? d?n m?i tr? l?i n?i. Theo th?ng kê vào Tháng B?y 2009 thì dân s? Hoa K? có 307,212,123 nu?c M? ph?i dùng d?n 800,000 c?nh sát.

? M? có hai ngh? b? b?n nhi?u nh?t là ngh? c?nh sát và ngh? bán t?p hóa ban dêm. Trong vòng 60 nam tr? l?i dây, dã có 9,288 c?nh sát thi?t m?ng vì công v?, tính d? d?ng m?i nam kho?ng 154 ngu?i. Chúng ta ch? l?y vài con s? s?i s?t, theo National Law Enforcement Officers Memorial Fund thì nam 1995 có 136 c?nh sát b? gi?t, nam 1996 có 139, con s? c?a nam 2007 là 181, c?a 2008 là 140. C?nh sát b? gi?t có khi vì ch?n xe ch?y quá t?c d? trên xa l?, có khi trong m?t v? c?nh sát du?c g?i d?n nhà d? can thi?p nh?ng v? ?u d? trong gia dình, có khi truy lùng du?i b?t các t?i ph?m v? ma túy, sát nhân, do dó d?i v?i c?nh sát nhi?u khi “b?n ch?m là ch?t”.

Thu?ng thì c?nh sát ph?i làm vi?c xa nhà, m?t phiên là 12 gi?, b?n ngày trong m?t tu?n, không k? nh?ng gi? overtime kéo dài m?i khi có chuy?n t?i d?a phuong, thu?ng là dáp ?ng nh?ng cú di?n tho?i 911 c?u c?u, ph?i nhanh và s?n sàng nên tinh th?n r?t cang th?ng. Nói dúng ra là c?nh sát s? ch?t hon ai h?t, lúc nào cung nom n?p s? b? m?t viên d?n không bi?t t? m?t kh?u súng nào dó b?n ra, nên t?t hon là nhanh tay tru?c. C?nh sát b? gi?t khá nhi?u nhu th?ng kê ? trên, nhung c?nh sát cung m?nh tay gi?t ngu?i không ít. Trong 25 nam, t? nam 1980 d?n 2005, c?nh sát dã b?n ch?t 9,500 ngu?i trong các cu?c va ch?m, trung bình m?i ngày m?t ngu?i b? gi?t b?i c?nh sát. Theo m?t th?ng kê khác c?a B? Tu Pháp Hoa k?, cao nh?t là nam 1994, c?nh sát b?n ch?t 462 ngu?i, nam th?p nh?t là 1987 v?i 300 ngu?i. Phân n?a s? này là dân da den, s? l?n trong ph?n còn l?i là dân Latino, dó là t? l? t?i ph?m so v?i dân s? hay là chuy?n k? th? ch?ng t?c, m?t v?n d? khá t? nh?.

Nam ngoái c?nh sát Los Ageles du?c g?i t?i trong m?t party ?n ào, m?t khách choi dã d?i d?t bu?c ra, trong tay l?i c?m m?t kh?u súng gi?, lo?i d? choi li?n b? c?nh sát b?n g?c. Không nh?ng c?nh sát b?n ngu?i có súng th?t, súng gi?, b?n ngu?i c?m dao dù là dao làm b?p, c?nh sát còn b?n ngu?i không có th? vu khí nào, th?m chí là dang còn ?m m?t d?a bé trong tay. Ngu?i ta s? không bao gi? quên v? án l?ch s? Rodney King dã làm cho Los Angeles thành bi?n l?a, làm 54 ngu?i b? ch?t, 2,383 ngu?i b? thuong, t?n h?i tài s?n lên d?n 700 tri?u M? kim và s? ti?n thành ph? ph?i b?i thu?ng cho Rodney King là 3.8 tri?u.

Dù nói th? nào di n?a, chuy?n tâm lý hay thông c?m v?i nh?ng cang th?ng c?a ngh? nghi?p thì thái d? c?a c?nh sát trong nhi?u tình hu?ng du?c xem là hung hãn, thô b?o. T?c ng? Vi?t Nam dã có câu “tránh voi không x?u m?t”, thành ra “cuong” v?i c?nh sát xem nhu gánh thi?t h?i cho mình. C?nh sát cung là lo?i chim m?t l?n b? cung nên s? cây cong, nên cung không nên d?i d?t khi g?p c?nh sát mà thò tay vào túi qu?n, chua du?c l?nh mà m? c?a bu?c ra kh?i xe hay mò tay vào h?c d?ng gi?y t?, vung tay chân làm nh?ng c? ch? ph?n d?i. Trong quân d?i dã có câu: “thi hành tru?c, khi?u n?i sau”, dù bi?t là khi?u n?i này dôi khi ch?ng di d?n dâu. ? Vi?t Nam, g?p c?nh sát có th? c? n?, h?i l?, rú ga ch?y luôn hay th?m chí có th? cán luôn c?nh sát nhu m?t vài tru?ng h?p xe b? ch?n l?i làm ti?n trên xa l?, thành ra “nh?p gia tùy t?c” k?o b? an dòn oan.

Ngu?i lính c?u h?a có khi ph?i thi?t m?ng d? ngan ng?n l?a hoành hành, ngu?i c?nh sát dôi lúc hy sinh d? ngan t?i ph?m, nhung ngu?i ta l?i có c?m tình v?i ngu?i lính c?u h?a hon là c?nh sát. Cung nhu m?i ngu?i ? M?, d?i v?i c?nh sát tôi cung “kính nhi vi?n chi”, ch? mong ra du?ng d?ng g?p c?nh sát, c? g?ng d?ng có vi?c gì ph?i g?i c?nh sát d?n nhà, nghia là mong cho du?c yên thân, dôi l?n ph?i m? mi?ng cám on khi nh?n cái gi?y ph?t vi ph?m luu thông là di?u b?t d?c di mà thôi. Ð?i v?i các cô, các bà ra sao thì thú th?t tôi không bi?t, ph?n tôi, ? M? hai muoi nam, d?i di?n v?i c?nh sát g?n ch?c l?n, thú th?t chua bao gi? tôi th?y c?nh sát... cu?i, dù là cu?i nh?ch mép.

Ðêm qua, tôi th?c gi?c b?c mình vì ti?ng còi h? c?a xe c?nh sát, vì sau dó khó d? gi?c ng? l?i. Th?t ra thành ph? này du?c yên gi?c vì có r?t nhi?u xe tu?n tra c?nh sát dang ch?y trên du?ng hay dang dáp ?ng m?t l?i kêu c?u c?p thi?t nào dó trong dêm. Xa hon ? ti?n tuy?n là quân d?i, mà ? h?u phuong này là c?nh sát, nhi?u ngu?i dang th?c và có th? là có ngu?i dang g?p nguy hi?m ch?t ngu?i. Tôi dâu có ua gì c?nh sát, nhung n?u nh?ng lúc hu xe trên xa l?, n?a dêm có k? gian c?y c?a vào nhà hay trong gia dình có ngu?i tính m?ng dang ng?y k?ch, vài phút sau khi g?i c?p c?u, mà nghe ti?ng còi xe c?nh sát h? d?n g?n và th?y ánh dèn ch?p ch?i thì dó h?n là di?u may m?n cho tôi, vì tôi dang ? M?