WASHINGTON – Ký gi? Nedra Pickler c?a thông t?n xã AP nh?n d?nh r?ng n?u d?n cu?i cùng các d?i bi?u Florida và Michigan du?c ch?p thu?n tham d? Ð?i H?i d?ng Dân Ch? vào tháng 8, hai ti?u bang dã b? ph?t vì không tuân hành quy d?nh v? th?i gian t? ch?c b?u c? so b? c?a d?ng, thì bà Hillary Clinton v?n chua ch?c có th? san b?ng du?c cách bi?t v? s? d?i bi?u d?i v?i ông Barack Obama.

Bà Clinton khi?u n?i bi?n pháp tr?ng ph?t hai ti?u bang này là noi bà dã th?ng và ?y ban N?i quy d?ng Dân Ch? g?m 30 thành viên s? h?p vào ngày 31 tháng 5 d? xem có th? gi?i quy?t th? nào v?n d? 368 d?i bi?u c?a Florida và Michigan.

Nam ngoái ?y ban này quy?t d?nh ph?t Florida và Michigan không cho d? c? d?i bi?u d?n Ð?i h?i, vì hai ti?u bang khang khang gi? ý d?nh t? ch?c b?u c? so b? tru?c ngày 5 tháng 2 dù Trung uong d?ng Dân Ch? ph?n d?i. Ð? cho các cu?c b?u c? s?m nhu v?y m?t tác d?ng ?nh hu?ng, các ?ng c? viên d?u d?ng ý không d?n v?n d?ng t?i Florida và Michigan.

Hi?n nay t?t c? các bên d?u d?ng ý nguyên t?c là có th? ph?c h?i giá tr? tham d? Ð?i h?i cho ít nh?t là m?t s? d?i bi?u nh?m th? hi?n s? doàn k?t trong d?ng và tôn tr?ng quy?n c?a c? tri ? hai i?u bang s? là chi?n tru?ng quan tr?ng gi?a hai d?ng trong k? t?ng tuy?n c? tháng 11. Bà Clinton dòi h?i ph?c h?i tu cách toàn th? d?i bi?u dù r?ng không có ?ng c? viên nào v?n d?ng ?ng h? cho mình t?i hai noi này. Bà dã th?ng ? c? hai ti?u bang, da s? c? tri Florida b? phi?u cho bà, và t?i Michigan tên c?a ông Obama còn dã b? rút ra kh?i lá phi?u.

Thông t?n xã AP ph?ng v?n 1/3 thành viên ?y ban N?i quy và nhi?u gioi71 ch?c Dân Ch? khác có liên h? v?i cu?c thuong lu?ng, cho bi?t da s? ch? truong gi? bi?n pháp tr?ng ph?t vì n?u không b?n nam n?a s? có nhi?u ti?u bang khác b?t tuân tr?t t? gi?ng nhu th?. Nhung vì có s? b?t d?ng ý ki?n v? nh?n d?nh ?ng c? viên nào s? là t?i uu cho k? t?ng tuy?n c? ch?ng John McCain, ngu?i ta tin r?ng các thành viên ?y ban N?i quy s? bi?u quy?t b?ng ý riêng c?a mình.

Theo AP, 13 thành viên công khai ?ng h? Clinton, 8 ngu?i ?ng h? Obama và 9 không cho bi?t ý ki?n. C?u ch? t?ch d?ng Dân Ch? Don Fowler, m?t thành viên ?y ban và là ngu?i ?ng h? bà Cliton, phát bi?u: “Chúng ta ph?i có d?i bi?u và là nh?ng d?i bi?u ph?n ánh ý ki?n c?a hai ti?u bang ?y”. Theo ông, m?i ngu?i nhìn v?n d? khác nhau và khó có s? d?ng thu?n, tuy nhiên không th? b? qua s? ki?n này và ông cho là có th? tìm m?t gi?i pháp th?a hi?p gi?a nh?ng l?i ích khác bi?t.

Barack Obama ti?n d?n cu?c h?p c?a ?y ban N?i quy trong tu th? m?nh vì ông dang d?n d?u v? s? d?i bi?u và n?u trong hai tu?n l? t?i thu nh?n thêm s? ?ng h? c?a các siêu d?i bi?u thì r?t có th? d?t d? túc s? d? du?c t?n phong tru?c k? h?p này. Trong tru?ng h?p ?y có l? ông s? t? ra r?ng lu?ng, nhu?ng h?u h?t s? d?i bi?u Michigan và Florida cho bà Clinton mà không ?nh hu?ng gì d?n k?t qu? toàn b?. Ðây cung là di?u c?n thi?t cho Obama vì ông c?n du?c lòng dân hai ti?u bang trong cu?c t?ng tuy?n c?.

M?t s? ngu?i ?ng h? Obama cho r?ng công b?ng nh?t là chia dôi s? d?i bi?u cho hai ?ng c? viên. Yvonne Gates, m?t thành viên ?y ban n?i quy t? ti?u bang Nevada, nói: “Ðây không ph?i là tình hu?ng mà chúng ta có th? cho ngu?i này nhi?u d?i bi?u hon ngu?i kia. Theo tôi dã không có b?u c? dúng nghia vì các ?ng c? viên không có co h?i nói v?i c? tri”.

Hôm Th? Sáu bà Clinton g?i m?t e-mail d?n nh?ng ngu?i ?ng h? thúc d?y h? ki?n ngh? lên ?y ban Trung uong d?ng Dân Ch? cho tính t?t c? m?i phi?u không th? b? qua m?t phi?u nào. Phía ông Obama chua công khai d? ra m?t phuong hu?ng nào cho các thành viên ?y ban. Các c? v?n c?a bà Clinton cho bi?t còn dang xem xét m?t gi?i pháp h?u lý, tuy nhiên nói là h? có th? ch?p nh?n m?i d?i bi?u n?a phi?u.

N?u b?u c? ti?n hành bình thu?ng, Florida và Michigan du?c c? 313 d?i bi?u có cam k?t. D?a theo k?t qu? cu?c b?u c? h?i tháng 1 bà Clinton có th? du?c 178 và ông Obama 67. Tính d?n Th? Sáu, Obama có 1,904 d?i bi?u, Clinton 1,119, kém 185. Nhu th? con s? l?y l?i 178-67=111 chua d? chuy?n d?i tình th?.

Theo các d? ngh? tru?c ?y ban n?i quy thì Obama s? còn l?i th? hon. Ð?ng b? Dân Ch? Michigan d? ngh? trong s? 128 d?i bi?u c?a ti?u bang Clinton l?y 69, Obama l?y 59. Ð?ng b? Florida d? ngh? ?y ban nh?n vào Ð?i h?i phân n?a s? 185 d?i bi?u c?a h? và nhu v?y Clinton 52.5, Obama 33.5.

?y ban N?i quy trong k? h?p ngày 31 tháng 5 không nh?t thi?t ph?i ch?p nh?n hay không ch?p nh?n các d? ngh? nói trên và có quy?n dua ra m?t quy?t d?nh khác.

Ngoài ra Michigan có 29 siêu d?i bi?u, Florida 26. Các siêu d?i bi?u không b? l? thu?c vào quy?t d?nh tr?ng ph?t hai ti?u bang. Trong s? này hi?n nay có 9 ?ng h? Obama, 15 ?ng h? Clinton, s? còn l?i chua cho bi?t s? l?a ch?n.

Tóm l?i trong m?i tru?ng h?p, dù là bà Clinton du?c dành cho l?i th? cao nh?t, phi?u d?i bi?u c?a Michigan và Florida chua d? d? bà vu?t qua Obama. (HC)