Home
- Bắc Ninh: Hàng ngàn người về xem Hội Rước Pháo Làng Ðồng Kỵ
Hàng ngàn người từ các tỉnh lân cận và Hà Nội đã đổ về làng Ðồng Kỵ thuộc xã Ðồng Quan, Huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh (cách Hà Nội chừng 50 km) để xem hội rước pháo truyền thống vào sáng Mùng 4 Tết.
- Baghdad: Nổ bom xe ngay khách sạn bộ trưởng, 4 người chết
- Báo "Thanh Niên" chọn chín vụ án lớn nhất Việt Nam trong năm 2003
- Bầu cử Tổng Thống Hoa Kỳ:
- Các chính phủ Á Châu đồng ý lập hệ thống theo dõi bệnh cúm gà
- Các chuyên gia thấy có tiến triển tốt trong cuộc đối đầu ở nhà tù Arizona
- Cán bộ lão thành tố cáo lãnh tụ Ðảng tham nhũng, không sửa sai
Một cán bộ cao cấp nghỉ hưu có 57 tuổi đảng lên tiếng tố cáo nhiều lãnh tụ Ðảng tham nhũng và chế độ Hà Nội làm nhiều điều sái quấy, hại dân nhưng không chịu sửa sai.
- Sáu quân nhân Phi Luật Tân bị thẩm vấn vì tố cáo Bộ Trưởng Quốc Phòng vi phạm tự do bầu cử
- Cựu Thanh Tra Kay: Tình báo Hoa Kỳ trước cuộc chiến Iraq là có lỗi lầm
- Dải Gaza: Giao chiến khiến có ít nhất chín người Palestine chết
- Dịch cúm gà xuất hiện ở Hà Nội và đã lan ra tới 31 tỉnh
- Hà Nội: Sông Hồng cạn nước trơ đáy
- Hà Sĩ Phu bị công an kiếm chuyện sau khi đi Hà Nội chữa bệnh
- Hoa Kỳ thả hơn 20 tù nhân từ nhà tù Guantanamo
- Hoa Kỳ thành lập “Văn Phòng Thông Tin Giáo Dục Hoa Kỳ” tại Sài Gòn
- Phóng xạ tại Ði Xi: Vào mùa tranh cử, ai cũng tránh - hay đánh - thủ đô Hoa Kỳ
Tuần này, Tổng Thống George W. Bush sẽ công du bảy xứ Trung Ðông trong chín ngày, với một lực lượng hộ tống đông đảo chưa từng thấy. Là lãnh đạo của Hoa Kỳ lại đi vào vùng đất nhiễu nhương nhất địa cầu và là nơi khủng bố đang tung hoành, ông Bush không thể không cẩn trọng.
- Da đen và số đỏ: Khách vắng mặt trong tuần, ông Bush, đang mỉm cười...
Tổng Thống George W. Bush đã từ rượu được hơn hai chục năm, nếu không, ông phải tự thưởng cho mình một ly sâm banh!
- Da đen và số đỏ: Khách vắng mặt trong tuần, ông Bush, đang mỉm cười...
Tổng Thống George W. Bush đã từ rượu được hơn hai chục năm, nếu không, ông phải tự thưởng cho mình một ly sâm banh!
- Miệng túi càn khôn khép lại (thật) rồi! Giới tiêu thụ Mỹ chột dạ, kinh tế thế giới thốn dạ
Trên cột báo này, năm ngoái người viết đã mượn ý Hồ Xuân Hương nói tới yếu tố sau cùng, căn bản nhất, khiến kinh tế Hoa Kỳ có thể bị suy trầm, với hậu quả lây lan qua các nền kinh tế khác trên thế giới (“Miệng túi càn khôn khép lại rồi!” - Người Việt, ngày 7 Tháng Tám, 2007). Yếu tố ấy là niềm tin của giới tiêu thụ Mỹ.
- Miệng túi càn khôn khép lại (thật) rồi! Giới tiêu thụ Mỹ chột dạ, kinh tế thế giới thốn dạ
Trên cột báo này, năm ngoái người viết đã mượn ý Hồ Xuân Hương nói tới yếu tố sau cùng, căn bản nhất, khiến kinh tế Hoa Kỳ có thể bị suy trầm, với hậu quả lây lan qua các nền kinh tế khác trên thế giới (“Miệng túi càn khôn khép lại rồi!” - Người Việt, ngày 7 Tháng Tám, 2007). Yếu tố ấy là niềm tin của giới tiêu thụ Mỹ.
- Tình hình liên bang: Có phần lang bang, theo cảm quan của thế giới
Trong nhiều năm liền, khi kinh tế Hoa Kỳ tăng trưởng ngoạn mục, với mức trung bình cao nhất từ nhiều thập niên, chính quyền của ông Bush không được khen một tiếng. Lúc ấy, người dân chỉ bực bội vì chuyện Iraq chưa ngã ngũ mà còn có vẻ suy đồi hơn - “nội chiến là thực tại của Iraq”! Qua năm ngoái, khi tình hình Iraq đã khả quan hơn, với số tổn thất sút giảm đáng kể, thì dân Mỹ lại chú ý tới chuyện kinh tế! Và từ 10 ngày qua, khi Tổng Thống George W. Bush đề nghị kế hoạch kích cầu để cấp cứu kinh tế thì Thượng Viện lại chưa nhúc nhích!
- Tình hình liên bang: Có phần lang bang, theo cảm quan của thế giới
Trong nhiều năm liền, khi kinh tế Hoa Kỳ tăng trưởng ngoạn mục, với mức trung bình cao nhất từ nhiều thập niên, chính quyền của ông Bush không được khen một tiếng. Lúc ấy, người dân chỉ bực bội vì chuyện Iraq chưa ngã ngũ mà còn có vẻ suy đồi hơn - “nội chiến là thực tại của Iraq”! Qua năm ngoái, khi tình hình Iraq đã khả quan hơn, với số tổn thất sút giảm đáng kể, thì dân Mỹ lại chú ý tới chuyện kinh tế! Và từ 10 ngày qua, khi Tổng Thống George W. Bush đề nghị kế hoạch kích cầu để cấp cứu kinh tế thì Thượng Viện lại chưa nhúc nhích!
- Dân Chủ Nhức Ðầu! Sao không bầu cử như Tàu như Nga?
Tuần qua, cuộc tranh cử tổng thống tại Liên Bang Nga đã chính thức khởi sự.
- Dân Chủ Nhức Ðầu! Sao không bầu cử như Tàu như Nga?
Tuần qua, cuộc tranh cử tổng thống tại Liên Bang Nga đã chính thức khởi sự.
- Hoa Kỳ đổ dồn hai mắt, mà thế giới chỉ thấy một người....McCain
Nhìn từ bên ngoài, cuộc tranh cử tổng thống tại Hoa Kỳ đem lại nhiều điều thú vị - và đáng ngại cho thế giới.
Bên đảng Cộng Hòa, dù nguyên thống đốc Arkansas là Mike Huckabee còn cựa quậy, và giành thêm thắng lợi tại hai tiểu bang Kansas và Louisiana ngày Thứ Bảy, ông vẫn phải trông chờ phép lạ mới có thể vượt qua Nghị Sĩ John McCain để thành ứng cử viên chính thức của đảng.
- Hoa Kỳ đổ dồn hai mắt, mà thế giới chỉ thấy một người....McCain
Nhìn từ bên ngoài, cuộc tranh cử tổng thống tại Hoa Kỳ đem lại nhiều điều thú vị - và đáng ngại cho thế giới.
Bên đảng Cộng Hòa, dù nguyên thống đốc Arkansas là Mike Huckabee còn cựa quậy, và giành thêm thắng lợi tại hai tiểu bang Kansas và Louisiana ngày Thứ Bảy, ông vẫn phải trông chờ phép lạ mới có thể vượt qua Nghị Sĩ John McCain để thành ứng cử viên chính thức của đảng.
- Nỗi gian nan của từ tâm: Những hậu quả bất ngờ của lòng tử tế
Hôm Chủ Nhật 17 vừa qua, hai biến cố lạ đã vượt ra khỏi sự chú ý của dư luận người Mỹ, và của các ứng cử viên đang bận tranh cử tổng thống.
- Nỗi gian nan của từ tâm: Những hậu quả bất ngờ của lòng tử tế
Hôm Chủ Nhật 17 vừa qua, hai biến cố lạ đã vượt ra khỏi sự chú ý của dư luận người Mỹ, và của các ứng cử viên đang bận tranh cử tổng thống.
- Vận động dư luận và bị dội ngược
Trong cuộc tranh luận với đối thủ là Nghị Sĩ Barack Hussein Obama tại Austin vào tối Thứ Năm 21 vừa qua, Nghị Sĩ Hillary Rodham Clinton đã gây xúc động cho cử tọa, vào phút cuối cùng. Thiên hạ đứng vỗ tay vang dậy hội trường!
Những người lãng mạn có thể tìm hiểu nội dung lời phát biểu đầy xúc động của bà trong bài... “Niệm khúc cuối” của Ngô Thụy Miên.
- Vận động dư luận và bị dội ngược
Trong cuộc tranh luận với đối thủ là Nghị Sĩ Barack Hussein Obama tại Austin vào tối Thứ Năm 21 vừa qua, Nghị Sĩ Hillary Rodham Clinton đã gây xúc động cho cử tọa, vào phút cuối cùng. Thiên hạ đứng vỗ tay vang dậy hội trường!
Những người lãng mạn có thể tìm hiểu nội dung lời phát biểu đầy xúc động của bà trong bài... “Niệm khúc cuối” của Ngô Thụy Miên.
- McCain mắc bận bơi thuyền trên máy bay Airbus
Trong khi hai Nghị Sĩ Hillary Clinton và Barack Obama còn bận quần thảo, ứng cử viên thứ ba là Nghị Sĩ John McCain sẽ bận chuyện khác.
- McCain mắc bận bơi thuyền trên máy bay Airbus
Trong khi hai Nghị Sĩ Hillary Clinton và Barack Obama còn bận quần thảo, ứng cử viên thứ ba là Nghị Sĩ John McCain sẽ bận chuyện khác.
- Bể Sòng Bạc Mỹ
Trước khi các thị trường Á Châu mở cửa vào sáng Thứ Hai 17 thì chiều Chủ Nhật 16, giờ miền Ðông Hoa Kỳ, giới chức hữu trách về kinh tế tài chánh của Mỹ đã tung ra ba biện pháp cấp cứu. Mục tiêu là để trấn an các thị trường thế giới khi thiên hạ mở mắt vào Thứ Hai. Coi bộ mục tiêu ấy không đạt, các thị trường từ Á về Âu đồng loạt sụt giá.
- Bể Sòng Bạc Mỹ
Trước khi các thị trường Á Châu mở cửa vào sáng Thứ Hai 17 thì chiều Chủ Nhật 16, giờ miền Ðông Hoa Kỳ, giới chức hữu trách về kinh tế tài chánh của Mỹ đã tung ra ba biện pháp cấp cứu. Mục tiêu là để trấn an các thị trường thế giới khi thiên hạ mở mắt vào Thứ Hai. Coi bộ mục tiêu ấy không đạt, các thị trường từ Á về Âu đồng loạt sụt giá.
- Trở Giáo Tiến Vào Ðao Binh
Bất cứ ai thắng cử tổng thống Hoa Kỳ cũng sẽ đứng trước một sự thể mới - mà như cũ - là chiến tranh lạnh lại đang bắt đầu, y như tình hình sáu chục năm trước, từ năm 1948...
Nhưng đấy là chuyện không đáng kể cho các ứng cử viên đang bận tranh cử. Nói đến chiến tranh, họ chỉ có thể nghĩ tới Iraq.
- Trở Giáo Tiến Vào Ðao Binh
Bất cứ ai thắng cử tổng thống Hoa Kỳ cũng sẽ đứng trước một sự thể mới - mà như cũ - là chiến tranh lạnh lại đang bắt đầu, y như tình hình sáu chục năm trước, từ năm 1948...
Nhưng đấy là chuyện không đáng kể cho các ứng cử viên đang bận tranh cử. Nói đến chiến tranh, họ chỉ có thể nghĩ tới Iraq.
- Kế nhiệm ông Hai Nun: Nỗi cô đơn của tổng thống Hoa Kỳ
Khi chuẩn bị ra về vào cuối năm nay, Tổng Thống George W. Bush tất nhiên sẽ có vài lời khuyên cho người kế nhiệm. Năm xưa, ông cũng nhận được một lời khuyên khá bất ngờ - cho chúng ta - từ vị tiền nhiệm là Tổng Thống Bill Clinton.
Ðó là... xem phim High Noon!
- Ách Dân Chủ Như Ðá Ðeo
Sau Thượng đỉnh của Minh Ước Bắc Ðại Tây Dương NATO tại Bucharest và Thượng Ðỉnh Mỹ-Nga tại Sochi vào tuần trước, đa số truyền thông - cả Âu Châu lẫn Hoa Kỳ - đều kết luận rằng Liên Bang Nga đã thắng. Hoặc Tổng Thống George W. Bush đã thua.
- Chim Ưng Cúi Ðầu: Vì ngó xuống ức, và thấy Obama xì nốp bị xì lốp
Hãy đừng cho dân Mỹ biết rằng thế giới đang có nhiều vụ tranh cử hay tranh luận liên quan tới bầu cử. Họ chẳng có thời giờ quan tâm đâu.
- Hoa Kỳ Lạc Quẻ
Tổng thống năm tới của Hoa Kỳ phải giải quyết một bài toán mà đa số người Mỹ lại chưa thấy. Vì họ chưa thấy nên nhu cầu giải quyết sẽ lại bị trì hoãn. Ðây là lý do đáng mừng cho các chế độ độc tài - và đáng lo cho những người khát khao dân chủ.
- Ba Tây Ði Tiền, trọng lực Hoa Kỳ nghiêng xuống miền Nam...
Vào Tháng Giêng tới, vị tổng thống tân cử của Hoa Kỳ sẽ còn phải tham khảo quan điểm của Ðại Tướng David H. Petraeus, Tư Lệnh Quân Khu Trung Ương CENTCOM của Mỹ.
Tuần qua, vị Tư Lệnh Chiến Trường Iraq vừa được giao trách nhiệm chỉ huy cả hai chiến trường Iraq và Afghanistan, và bao trùm một khu vực địa dư trải rộng từ Trung Ðông qua Trung Á, trên 26 quốc gia khác nhau.
- Sau bầu cử, cuộc tranh cử trong đảng Dân Chủ sẽ còn tiếp tục đến năm 2012
Kết quả đầu phiếu ngày Thứ Ba tại vòng sơ bộ của hai tiểu bang Indiana và North Carolina sẽ lại là một chuyện nhức tim nữa trong đảng Dân Chủ. Nhìn từ bên ngoài, thế giới sẽ ngơ ngác không hiểu. Nhiều phần là sẽ không hiểu cho đến kỳ sau, đến cuộc bầu cử tổng thống năm 2012.
- Canh Nông Cạn: Ðạo luật Canh Nông Hoa Kỳ - sự nông cạn kỳ lạ của Mỹ
Nhìn từ bên ngoài, thế giới có thể tự hỏi về khả năng phối hợp các ưu tiên chiến lược của Hoa Kỳ, một siêu cường đang muốn lãnh đạo thế giới.
- Cháy Nhà Hàng Xóm
Cuộc chiến ấy khởi sự từ năm 2003, sau năm năm khói lửa mù trời sẽ làm rung chuyển nước Mỹ.
- Những Chuyển Ðộng Ngầm: Lãnh đạo không thể là trôi trên đỉnh sóng...
Tuần qua, có hai tin rất nhỏ có thể đã lọt khỏi sự chú ý của dư luận Hoa Kỳ.
- OPEC giảm mức sản xuất để giá dầu tăng trở lại?
Với giá dầu mới chỉ tụt giảm được gần 30% từ mức giá cao kỷ lục là gần 150 đôla một thùng, nay các bộ trưởng dầu hỏa của OPEC đang nghĩ đến một điều mà người ta không thể nào nghĩ đến nỗi cách đây vài tuần lễ - đó là giảm mức sản xuất dầu để giá dầu thô tăng trở lại.
- Georgia: Chiến hạm Mỹ chuyển hàng cứu trợ, lính Nga theo dõi sát
Trong lúc các lính Nga đóng gần đó theo dõi từng hành động, một chiến hạm Hoa Kỳ hôm Thứ Bảy ngày 6 Tháng Chín đã bốc dỡ 17 tấn hàng cứu trợ tại một hải cảng chiến lược của Georgia đã bị tàn phá trong cuộc chiến tháng qua giữa Nga và Georgia.
- N.T.Rice: Hoa Kỳ chưa bỏ cấm vận Cuba dù nước này bị bão nặng nề
Ngoại Trưởng Hoa Kỳ Condoleezza Rice tuyên bố hôm 7 Tháng Chín, là Hoa Kỳ chưa sẵn sàng để bãi bỏ lệnh cấm vận đối với Cuba, mặc dù nhà cầm quyền Havana kêu gọi Hoa Kỳ hãy nới lỏng các luật lệ khe khắt đối với nước này, sau khi đảo quốc này vừa chịu các sự tàn phá nặng nề vì bão.
- Thái Lan: Thủ tướng Samak bác bỏ tin đảo chánh sẽ lại tái diễn
Vị thủ tướng đang phải đối đầu với nhiều vấn đề ở Thái Lan hôm Chủ Nhật 7 Tháng Chín cho rằng ông không hề gặp sự chống đối từ phía quân đội và bác bỏ nguồn tin nói có thể xảy ra đảo chánh khi ông sang New York để tham dự cuộc họp của đại hội đồng Liên Hiệp Quốc vào cuối tháng này.
- Một cuộc phỏng vấn về Chương trình HO
Dưới đây là bài phỏng vấn ông Robert Funsett, người phụ trách chương trình H.O. do Nguyễn Khanh, phóng viên RFA, thực hiện hồi năm 2005, cho biết lý do có chương trình H.O. Bài này được đăng lại thể theo lời yêu cầu của một số độc giả.
- Một cuộc phỏng vấn về Chương trình HO
Dưới đây là bài phỏng vấn ông Robert Funsett, người phụ trách chương trình H.O. do Nguyễn Khanh, phóng viên RFA, thực hiện hồi năm 2005, cho biết lý do có chương trình H.O. Bài này được đăng lại thể theo lời yêu cầu của một số độc giả.
- Liệu hệ thống chợ 99 cents có còn tồn tại ?
Trong khi đồng đôla tiếp tục mất giá trên thị trường, vì tình trạng lạm phát, và giá cả các loại hàng hóa, thực phẩm đều tăng lên vùn vụt, khiến ngay một đôla cũng chưa chắc mua được gì, nên hệ thống chợ 99 cents - có nghĩa là mọi thứ hàng hóa đều chỉ có gia duy nhất, là 99 cents, từng được thành lập từ năm 1982 tại City of Commerce, California, theo sáng kiến của David Gold, nay giao lại cho con trai, là Jeff Gold, làm chủ tịch tổng giám đốc hệ thống chợ này, cũng có thể bị đe dọa sự tồn tại.
- CSVN tiếp tục khủng bố giáo dân Công giáo
Những giáo dân Công Giáo tham gia các buổi cầu nguyện tại khu đất mà giáo xứ Thái Hà đang đòi chính quyền CSVN trả lại đang bị khủng bố dưới nhiều hình thức khác nhau.
- CSVN tiếp tục khủng bố giáo dân Công giáo
Những giáo dân Công Giáo tham gia các buổi cầu nguyện tại khu đất mà giáo xứ Thái Hà đang đòi chính quyền CSVN trả lại đang bị khủng bố dưới nhiều hình thức khác nhau.
- Sinh viên thắng giải thi cõng vợ tại Ái Nhĩ Lan
Nhiều bà vợ và bạn gái phải chúi đầu xuống đất và bị ướt nhẹp trong lúc được khiêng trong cuộc thi vô địch cõng vợ ngày Thứ Bảy. Ðây là lần đầu tiên cuộc thi được tổ chức tại Vương Quốc Anh và Ái Nhĩ Lan.
- JetBlue bán đấu giá vé máy bay trên Ebay
Tuần này, hãng hàng không JetBlue Airways cho bán đấu giá hơn 300 vé máy bay khứ hồi và 6 gói du lịch trên Ebay, với giá khởi đầu từ 5 đến 10 cents.
- Giá thuê nhà giảm nhẹ ở Los Angeles, còn nơi bạn ở thì sao?
Tin vui cho người thuê nhà, tam cá nguyệt thứ ba năm nay, giá thuê nhà trung bình của nước Mỹ tăng chỉ có 0.9% so với năm ngoái, đồng thời tỉ lệ nhà chưa kiếm được người thuê tăng lên 6.4% so với mức 5.1% của năm 2006. Tam cá nguyệt thứ ba năm 2006, thời điểm thị trường địa ốc còn trên “đỉnh,” giá thuê nhà tăng đến 5.3% so với năm 2005.
- Giá thuê nhà giảm nhẹ ở Los Angeles, còn nơi bạn ở thì sao?
Tin vui cho người thuê nhà, tam cá nguyệt thứ ba năm nay, giá thuê nhà trung bình của nước Mỹ tăng chỉ có 0.9% so với năm ngoái, đồng thời tỉ lệ nhà chưa kiếm được người thuê tăng lên 6.4% so với mức 5.1% của năm 2006. Tam cá nguyệt thứ ba năm 2006, thời điểm thị trường địa ốc còn trên “đỉnh,” giá thuê nhà tăng đến 5.3% so với năm 2005.
- Nga xâm chiếm Georgia ảnh hưởng tới bầu cử Mỹ
Đúng ngày khai mạc Thế Vận Hội, trong khi TT George W. Bush còn bàn cãi về nhân quyền với Chủ tịch Hồ Cẩm Đào, quân Nga và quân Georgia bắt đầu đụng độ ở vùng Nam Osseitia, dẫn đến cuộc chiến tranh xâm chiếm Nam Osseitia, Abkhaz và Georgia với những đoàn xe tăng rầm rộ lăn qua Georgia khiến mọi người nhớ lại hình ảnh của những đoàn xe tăng với những tham vọng của các nhà lãnh đạo độc tài Sô Viết, Hung Gia Lơi năm 1956, Prague năm 1968, A Phú Hãn năm 1979...
- Nga xâm chiếm Georgia ảnh hưởng tới bầu cử Mỹ
Đúng ngày khai mạc Thế Vận Hội, trong khi TT George W. Bush còn bàn cãi về nhân quyền với Chủ tịch Hồ Cẩm Đào, quân Nga và quân Georgia bắt đầu đụng độ ở vùng Nam Osseitia, dẫn đến cuộc chiến tranh xâm chiếm Nam Osseitia, Abkhaz và Georgia với những đoàn xe tăng rầm rộ lăn qua Georgia khiến mọi người nhớ lại hình ảnh của những đoàn xe tăng với những tham vọng của các nhà lãnh đạo độc tài Sô Viết, Hung Gia Lơi năm 1956, Prague năm 1968, A Phú Hãn năm 1979...
|
Nguy?n Xuân Nghia
Chuy?n tr?ng cút, nhăn hi?u Obama
Mang ti?ng là có d?u óc don gi?n mà l?i ngang bu?ng, T?ng Th?ng George W. Bush không th? bi?t truy?n “Tri?u Thu?n gi?t vua”!
(Xin m?t ngo?c don tram ch?: Th?i Xuân Thu bên Tàu, Tri?u Thu?n làm thu?ng khanh cho T?n Linh Công hôn ám. Can vua không du?c, Tri?u Thu?n c̣n b? T?n Linh Công l?p k? ám sát nên ph?i b? tr?n. Ông chua ra kh?i lănh th? nu?c T?n th́ Linh Công b? gi?t, ông v? l?p vua m?i. Nhung quan Thái S? Đ?ng H? v?n chép trong chính s?: “Tri?u Thu?n gi?t vua”. Ch? v́: “Ngài làm tu?ng qu?c, tr?n chua kh?i d?a gi?i mà vua dă b? gi?t, khi tr? v? l?i không tr? t?i quân gi?c, th́ khác chi là k? ch? muu!”).
Không ai ḍi t?ng th?ng M? ph?i nh? chuy?n r?c r?i ?y c?a ngu?i xua, mà l?i ? r?t xa.
Nhung, dù kh?i bi?t Tri?u Thu?n là ai, các don v? an ninh c?a M? t?i Iraq cung bi?t s? mang t?i ch? muu.
Truy?n thông M? th́ b?t c?n!
Ch? Nh?t mùng hai, t?ng th?ng Iran là Mahmoud Ahmadinejad chính th?c vi?ng tham Baghdad trong hai ngày và kư k?t nhi?u hi?p u?c v? kinh t?, thuong m?i và giao thông. Truy?n thông M? th?i tin này lên trang nh?t. V?i l?i b́nh lu?n quá quen thu?c r?ng Hoa K? - Bush - l?i g?p m?t th?t b?i n?a t?i Iraq. V́ Bush mu?n cô l?p Iran mà không thành, và dă th? t? nay hai x? Iran-Iraq l?i di v?i nhau. Rang r?c!
V?i m?t s? nhà b́nh lu?n, chính quy?n Iraq c?a Th? Tu?ng Nouri al-Maliki b?ng nhiên tr? thành chính quy?n v?ng vàng, khác h?n nam ngoái. Nam nay l?i có ch? quy?n, và coi nhu nu?c M? v?ng m?t. Cho Bush ng?i ch?u ŕa.
Ngu?i ta quên r?ng Iraq v?n c̣n là vùng h?a tuy?n. Hôm Th? Hai, Baghdad b? dánh bom ba l?n, g?n hai ch?c ngu?i thi?t m?ng.
M?t t?ng th?ng theo h? phái Shia c?a Iran mà di vào khu v?c an ninh Green Zone c?a Baghdad th́ d?y là v?n d? t́nh báo cho M?. Nhi?u ph?n t? Sunni quá khích hay kh?ng b? al-Qaeda có th? choi b?o d? phá binh. N?u có ǵ x?y ra cho ngu?i khùng Ahmadinejad, Hoa K? s? lănh t?i muu sát t?ng th?ng Iran! Không CIA th́ t?t là L?c Lu?ng Đ?c Bi?t!
Tri?u Thu?n c̣n ra kh?i kinh dô d? t? n?n chính tr? ch? b? máy chi?n tranh c?a M? th́ v?n hi?n di?n t?i Iraq. M?t tram nam muoi tám ngàn quân ch? không ít, chua k? máy bay không ngu?i lái và v? tinh có ngu?i nḥm. Và c̣n t́nh báo Mossad c?a Israel n?a ch?!
V́ v?y, tram dâu c? d? d?u t?m là xong.
V́ v?y, trên tr?i, du?i bi?n và trong du?ng ph? Baghdad, t? nhi?u ngày qua, t?t nhiên là nhi?u don v? M? ph?i canh ch?ng cho vi?c Ahmadinejad tham d? “Thu?ng d?nh Iraq-Iran”, mà h?n là h? bi?t t? d?u: cu?c tham vi?ng du?c dôi bên thông báo tu?n tru?c. N?u Hoa K? th?c tâm mu?n ch?n th́ Ahmadinejad h? cánh... trên tr?i? Nhu v?y, ai s? hoàn thành s? m?ng d?y hi?m nguy “trong d?t d?ch”, d? có th? tr? v? tranh c? ngon lành ? Iran?
Mà ng?u nhiên sao, hôm mùng m?t, t?ng tu l?nh Quân L?c M? là Đô Đ?c Mike Mulen cung l?i b?t ng? ghé tham Baghdad! Và hôm dó, ông Bush c̣n tuyên b? r?ng d?i tho?i gi?a hai nu?c láng gi?ng Iraq và Iraq là di?u c?n thi?t cho tuong lai Iraq.
Cho nên, n?i v? có th? n?m trong k? ho?ch ?n d?nh Iraq c?a Hoa K?, qua vi?c d?i tho?i v?i Tehran v? an ninh Iraq. Và t? nam ngoái, dôi bên dă tr?c ti?p dàm phán b?n l?n, ? c?p d?i s?. Cho nên, khi theo dơi tin t?c, dôi khi ta ph?i tr? b́!
*
Mà càng ph?i tr? b́ khi truy?n thông M? nói v? Iraq trong cu?c tranh c? t?ng th?ng.
C? hai ?ng viên c?a d?ng Dân Ch?, hai Ngh? Si Barack Obama và Hillary Clinton, d?u bám vào m?t l?i phát bi?u c?a d?i th? bên d?ng C?ng Ḥa là Ngh? Si John McCain. R?ng M? s? c̣n ? l?i Iraq d?n tram nam. “H?i ngày v?? - Ch? d? dào bông” không là l?i than trong chinh ph? ngâm x? ḿnh, mà là l?i h?a xa v?i c?a m?t ngh? si dang tranh c? t?i M?! T?i n?ng l?m...
Đa s? truy?n thông mau m?n và thu?ng xuyên loan t?i l?i cáo bu?c ngàn cân ?y, và nh?n m?nh d?n l?p tru?ng c?a Hillary và Obama. R?ng n?u h? lên làm t?ng th?ng Hoa K? th́ ng?i chua ?m ch? dă l?p l?ch tŕnh rút quân kh?i Iraq.
Khác bi?t gi?a hai ngu?i là Obama cho r?ng sau này s? ch? g?i l?i quân vào Iraq n?u al-Qaeda l?p h?u c? ? d?y - là chuy?n dă có t? khuya. Và nhân dó công kích Hillary là b? phi?u ?ng h? Bush m? ra chi?n tru?ng Iraq, ch? ḿnh th́ có thành tích ph?n chi?n t? d?u.
Nh́n t? bên ngoài, ta nên kinh ng?c v? trí nh? r?t kém c?a các chính khách dang mu?n lănh d?o nu?c M?! Và v? cách truy?n thông M? cho dân M? an cháo lú v?i tr?ng cút...
Hăy nói v? chuy?n tram nam c?a McCain, hy v?ng ngàn nam m?t thu? c?a Obama.
Ngày Th? Nam, mùng ba Tháng Giêng nam nay, trong cu?c tranh c? t?i New Hampshire, m?t c? tri ? Derry ch?t v?n McCain, r?ng: “T?ng Th?ng Bush dă nói là có th? c̣n ? l?i Iraq 50 nam n?a”. Ngh? si b?o ph?i này bèn dí d?m ng?t l?i ngu?i h?i: “Th́ c? cho là tram nam di!”.
Và ch?ng d?i b? nh?i ti?p, McCain thao thao ch?n banh: “Hoa K? dă (có quân) ? t?i Nh?t B?n trong 60 nam, t?i Nam Hàn trong 50 nam ǵ dó. V?i tôi, chuy?n ?y là du?c, mi?n là binh lính M? không b? t?n công, b? thuong hay b? gi?t...”.
Ch? ư c?a McCain là nói t?i nhu c?u duy tŕ quân d?i trong m?t vùng nhi?u nhuong c?a d?a c?u, noi mà hàng ngày tàn du c?a al-Qaeda dang hu?n luy?n, y?m tr? và tuy?n m? quân kh?ng b?. N?u hi?u cho h?t ư c?a câu nói “mi?n là binh lính M? không b? t?n công...”, ta c̣n có th? suy di?n ra m?t y?u t? quân s?: duy tŕ các can c? quân s? (nhu t?i Nh?t B?n, Đ?c hay Nam Hàn, v.v...) không nh?t thi?t là duy tŕ các l? doàn tác chi?n. Ch? hi?n di?n du?i h́nh th?c can c? pḥng th?, th? là d?.
Chuy?n tram nam c?a McCain ch? là nhu v?y, n?u các chính khách có quên th́ truy?n thông c?n nh?c.
Th́ nh?c!
*
R?t g?n v?i l?ch s? Hoa K? có Philippines.
X? Đông Nam Á này b? m?t thu?c d?a c?a Tây Ban Nha là M? Tây Co (tên th?i ?y là “Tân Tây Ban Nha” - New Spain) t?n công và khu?t ph?c t? th?i... Tr?nh Nguy?n c?a ta, t? nam 1571. Tên nu?c là tên c?a vua Philippine d? nh? c?a Tây Ban Nha. Sau khi Mexico tuyên b? d?c l?p, Philippines tr? thành d?t tr?c tr? c?a Tây Ban Nha t? nam 1821. Đây là lư do v́ sao Philippines có t? l? dân s? theo d?o Công Giáo cao nh?t Á Châu và dân chúng d?u có tên... r?t Latino.
Th? r?i, nam 1898, chi?n tranh gi?a Hoa K? và Tây Ban Nha bùng n?, tru?c tiên t? Cuba, r?i nam sau lan r?ng qua Phillipines. Nh? dó Philippines d?i ch?, thành thu?c d?a hay d?t ph? dung c?a M?, nhu d?t Porto Rico ngày nay. Sau d?y, vi?c Philippines ḍi d?c l?p, kh?i s? t? th?i c̣n là thu?c d?a Tây Ban Nha, b? gián do?n b?i cu?c t?n công c?a Nh?t B?n và cu?c ph?n công c?a Tu?ng Douglas MacArthur. M?t nam sau khi Nh?t d?u hàng, Philippines m?i có d?c l?p, t? tay Hoa K?, vào Tháng B?y nam 1946.
T? sau cu?c chi?n gi?a Hoa K? và Tây Ban Nha, M? c̣n duy tŕ quân d?i t?i Philippines du?i h́nh th?c này qua h́nh th?c khác cho t?i 1991, th?i n? T?ng Th?ng Corazon Aquino, m?i b?t d?u tri?t thoái kh?i can c? h?i quân Subic Bay và không quân Clark Fields.
Ch?ng là chuy?n tram nam sao?
Nhung tram nam là kho?ng cách quá xa cho các chính khách M?. Hăy nói chuy?n g?n hon.
Cung t?i Châu Á, 12 nam sau khi Nh?t d?u hàng, vào nam 1957 M? v?n c̣n hon 150 ngàn quân trú dóng t?i dó, ngang b?ng v?i quân s? hi?n nay t?i Iraq. Bên c?nh dó là g?n nam ch?c ngàn quân ? Nam Hàn... G?n v?i nu?c M?, Hoa K? có hon b?y ch?c ngàn quân t?i Đ?c và t?i Ư. N?u nh? l?i và so sánh t́nh h́nh Iraq v?i Nh?t B?n, Đ?c, Nam Hàn - và c? x? Iceland noi v?n c̣n m?t ngàn quân M? trú dóng t?i Reyjavik d? b?o v? x? này và Đan M?ch t? nam... 1941 - th́ rơ là m?t tr?i m?t v?c. Các qu?c gia k? trên d?u tr? thành d?ng minh c?a Hoa K? và, k? c? Philippines, d?u là nh?ng nu?c có dân ch?, ḥa b́nh.
Mà vi?c duy tŕ s? hi?n di?n quân s? ?y là quy?t d?nh... lu?ng d?ng, du?c các chính quy?n Dân Ch? và C?ng Ḥa liên t?c thi hành, ch?ng ph?i tram nam th́ cung t?i lúc d?u b?c rang long. R? ra là hon n?a th? k?!
Cho nên, khi phán xét l?i phát bi?u c?a các ?ng c? viên t?ng th?ng, c?n phân bi?t kh?u hi?u tranh c? nh?t th?i v?i vi?n ki?n v? chi?n lu?c tru?ng k? c?a qu?c gia. Obama l?i ḥa hai chuy?n dó làm m?t. M?t chuy?n tào lao ch? qua m?t con tr? ua bóng bay.
*
Mà v? d?i ngo?i, Obama không ch? th?i lên m?t trái bóng duy nh?t là cái t?i tram nam c?a McCain.
Khi d? kích Hillary là dă, nhu McCain, b? phi?u r?p khuôn theo Bush d? t?n công Iraq, tay hùng bi?n này có trí nh?... kha khá t?i.
V? Iraq, thành tích duy nh?t c?a chàng là m?t l?i phát bi?u ch?ng chi?n tranh Iraq t? nam 2002.
L?i phát bi?u dó vô h?i v́ nam dó chính khách ba hoa chua vào t?i Thu?ng Vi?n và dang tái tranh c? gh? ngh? si ti?u bang t?i Illinois, trong m?t don v? thiên t? và ph?n chi?n nh?t. Chàng có ch?ng chi?n tranh Iraq th́ cung v́ lư do b?u c? c?c b? d?a phuong, và ch?ng th? c?t tay Bush, nên m?i là “vô h?i”!
Sau d?y, và tru?c khi du?c d?ng Dân Ch? b?c vào d?c di?n van t?i Đ?i H?i Đ?ng nam 2004 r?i th?ng c? ngh? si liên bang vào tháng 11 nam dó, Obama v?n chua có quan di?m rơ r?t khi phát bi?u r?ng: “Cho t?i gi? này, l?p tru?ng c?a tôi và c?a George Bush ch?ng có ǵ khác nhau”. Cho t?i gi? này... là vào Tháng B?y nam 2004.
Cho t?i nam 2006, l?p tru?ng ?y v?n chua có ǵ khác.
Nam dó, Obama vi?t trong cu?n h?i kư d? chu?n b? tranh c? (The Audacity of Hope), r?ng “quy?t d?nh ch?ng chi?n tranh Iraq không là di?u ǵ dó h?c b?ch phân minh”. Và sau dó phát bi?u ti?p r?ng n?u nhu ḿnh ? trong Thu?ng Vi?n (nhu Hillary) và can c? trên nh?ng d? ki?n t́nh báo du?c tham kh?o, th́ có l? s? có s? ch?n l?a khác. Nôm na là chua ch?c dă ch?ng l?i vi?c m? chi?n d?ch t?n công Iraq. Có khi b? phi?u nhu Hillary.
R?i sau dó m?i ân h?n và d?o ngu?c l?p tru?ng khi th?y da s? du lu?n M? chán ghét chuy?n Iraq.
Đ?nh nghia c?a m?t chính khách m? dân là ngu?i khinh dân. Coi dân nhu tr? nít nên ch? nói vu?t duôi d? xoa d?u l?y phi?u. Vi?c Obama c? ôm bóng ch?y choi nhu v?y t? nam ngoái c̣n cho th?y m?t di?u khác là s? d? dăi hay ch?nh m?ng c?a truy?n thông Hoa K?!
Th?t ra, sau khi qua m?t Hillary, n?u mu?n th?ng du?c McCain, Obama d?ng d?i d?t ch?y vào Iraq mà nên ph?c kích s?n t?i... Afghanistan!
*
V?i du lu?n M? - và th? gi?i - chi?n d?ch Afghanistan là cu?c chi?n “s?ch”.
Và “có chính nghia” v́ c? th? gi?i nguy?n r?a al-Qaeda và ch? d? Taliban dang ch?a ch?p d?u năo c?a al-Qaeda t?i dây. S?ch v́ Hoa K? nh?p tr?n v?i s? tham d? c?a Minh U?c B?c Đ?i Tây Duong NATO và chính quy?n Hamid Karzai du?c Liên Hi?p Qu?c góp ph?n d?ng lên. T?c là m?t cu?c chi?n lư tu?ng: da phuong, có h?u thu?n qu?c t? - ch? không don phuong ngang bu?ng nhu cu?c chi?n Iraq c?a Bush.
Nhung d?i b?ng m?t vui v́ n?u chuy?n Iraq dang có hy v?ng d?i d?n t? lo?n sang tr? th́ Afghanistan m?i là “ti?ng khóc vu?t th?i gian!” Và c? không gian.
Nam xua, Liên Bang Xô Vi?t tung vào dây hon 300 ngàn quân mà không xây d?ng n?i qu?c gia - theo ki?u xă h?i ch? nghia - và dành tháo ch?y. Hoa K? và NATO ch? v?n v?n có 50 ngàn quân. Trong m?t x? r?ng g?p dôi Vi?t Nam (hay nói cho ngu?i M? d? hi?u, g?n b?ng Texas), v?i d?a th? hi?m tr? và b? xé nát v́ n?i chi?n, chi?n tranh tôn giáo và xung d?t th? t?c, th́ 50 ngàn quân có th? làm du?c ǵ?
Cái gi?i pháp da phuong lư tu?ng - nh?p tr?n du?i áo giáp NATO và lá c? Liên Hi?p Qu?c - l?i thu?ng roi vào quy lu?t phu phàng c?a t́nh nghia qu?c t?: các nu?c d?u mu?n “c?a (M?) di thay ngu?i (ḿnh)!” Các don v? Đ?c nh?p tr?n b?ng phi co v?n t?i Liên Xô c? l?, du?c thuê l?i t? Ukraine. Trung doàn c?a Pháp th́ khôn ngoan hon, quá giang máy bay M? nh?y vào chi?n tru?ng. Tháng tru?c, T?ng Tru?ng Qu?c Pḥng M? Robert Gates công khai than phi?n là các h?i viên NATO khác không ch?u c? g?ng góp quân vào chi?n tru?ng Afghanistan. Canada th́ m?i v?a gi?n d? ḍi rút quân cung v́ lư do dó!
Hăy nh? l?i, r?ng khác v?i v? Iraq, ch? m?t tháng sau v? kh?ng b? 9-11 nam 2001, M? m? chi?n d?ch Afghanistan theo l?i dánh nhanh, dánh kín và s?ch: v?i bi?t kích và t́nh báo du?c không y?m, ch? không d? quân chi?m dóng nhu t?i Iraq. M?c tiêu là l?p t?c l?t d? ch? d? Taliban t?i Kabul và truy lùng co s? al-Qaeda h?u ngan ch?n m?t d?t t?n công khác vào lănh th? M? hay vào các quy?n l?i c?a M? trên th? gi?i.
Chuy?n ?y coi nhu t?m thành công v́ khi Taliban l?n trong dân r?i trong núi d? rút ra ngoài, al-Qaeda qu? nhiên b? tê li?t và m?t d?n kh? nang di?u d?ng. Ngày nay, hai lănh t? al-Qaeda là Osama Bin Laden và Ayman al-Zawahiri ch? c̣n phóng h́nh lên ti?ng ch?i th?, và kêu g?i các nhóm kh?ng b? n?i hóa ti?p t?c ra tay...
Nhung tàn du c?a ch? d? Taliban v?n c̣n, và v?n c̣n kh? nang tung hoành khi l?n qua lănh th? Pakistan. Noi dây, h? du?c s? y?m tr? c?a nhi?u t?c tru?ng H?i Giáo trên vùng r?ng núi ti?p giáp gi?a hai nu?c. Và c? nh?ng si quan t́nh báo ISI c?a Pakistan xua kia dă giúp h? t?n công các don v? Liên Xô, du?i s? giám tr?n c?a chính quy?n... Jimmy Carter.
Cho nên, v?i h?u c? Pakistan ? d?ng sau, và c? ch?c “du?ng ṃn H? Chí Minh” n?i li?n hai nu?c, Taliban có th?... tru?ng k? kháng chi?n. V?i 50 ngàn quân c?a NATO, vi?c xây d?ng qu?c gia hay phát huy dân ch? t?i Afghanistan s? c̣n gian nan hon t?i Iraq g?p tram. Có khi là chuy?n tram nam! Không khéo th́ c̣n gây h?a cho m?t x? H?i Giáo có vơ khí nguyên t? là Pakistan.
*
Không ph?i là Obama không nh́n th?y chuy?n Afghanistan.
Nhung v́ b? bong bóng do chính mi?ng ḿnh th?i ra che khu?t, chàng ch? th?y m?t góc v?n d?. Nên m?i tuyên b? nam ngoái r?ng n?u chính quy?n c?a T?ng Th?ng Pervez Musharraf không s?t s?ng h?p tác trong vi?c ti?u tr? al-Qaeda th́ Hoa K? c?n... tung quân vào Pasksitan!
Đon phuong can thi?p h?t là nhăn hi?u d?c quy?n c?a Bush...
Và dù dang là ngh? si mang non, chàng tu?i tr? v?n ḍng hào ki?t này l?i không dùng quy?n h?n c?a ḿnh d? tri?u t?p m?t cu?c di?u tr?n t?i Thu?ng Vi?n v? t́nh h́nh Afghanistan. Nhu chàng gi?i thích trong cu?c tranh lu?n t?i Ohio ngày 26 tu?n tru?c: v́ quá b?n tranh c?!
Cung v́ b?n tranh c?, hay quá nghi t?i tranh c?, Obama m?i tránh nhi?u quy?t d?nh có th? b? truy b?c t?i m? ngu?i nhu Hillary: trong g?n 130 l?n t?i Illinois, chàng b? phi?u tr?ng - “có m?t”. Không ch?ng mà cung ch?ng thu?n. Mo h? nhu th? m?i là khôn.
Nhung cung v́ v?y, thành tích c?a Obama th?t m?ng nhu v? tr?ng cút. Và c? nhu bóng bay theo gió. Ngu?i dân có quy?n và ph?i b? phi?u ?ng h? hay ch?ng d?i tùy theo l?p tru?ng c?a t?ng chính khách v? t?ng lo?i v?n d? uu tiên l?n nh? c?a ḿnh. Riêng v? v?n d? d?i ngo?i, c? ch?y theo bóng bay nhu v?y th́ cung m?t!
Nh́n t? bên ngoài, hy v?ng lănh d?o c?a m?t tay th?i bóng tài t́nh nhu Obama là tṛ tram nam m?i có m?t l?n. Ng? r?ng chuy?n buôn tr?ng cút ch? có t?i Vi?t Nam ngày xua, ai ng? ngày nay l?i có chuy?n bán bóng Obama, ? t?i M?.
C? tri Hoa K? dâu có t? nhu v?y!
|