Huy Phương với "Nước Mỹ lạnh lùng"
Huy Phương tên thật là Lê Nghiêm Kính. Ông tốt nghiệp sư phạm và trước 1875, dạy học. Ðộng viên khóa 16 Sĩ Quan Trừ Bị, tu nghiệp báo chí tại Hoa Kỳ rồi về làm việc tại Phòng Báo Chí và Ðài Phát Thanh Quân Ðội.
Home
 Nguy?n Đ́nh Toàn Huy Phuong tên th?t là Lê Nghiêm Kính. Ông t?t nghi?p su ph?m và tru?c 1875, d?y h?c. Đ?ng viên khóa 16 Si Quan Tr? B?, tu nghi?p báo chí t?i Hoa K? r?i v? làm vi?c t?i Pḥng Báo Chí và Đài Phát Thanh Quân Đ?i. Ông b? tù c?i t?o 7 nam và hi?n cu ng? t?i California, Hoa K?. Huy Phuong b?t d?u vi?t van t? 1953. Đă có hai tác ph?m du?c xu?t b?n xu?t “M?t Đêm Dài” [Tho] và “Mây Tr?ng Đ?n Xa” [Truy?n ng?n]. “Nu?c M? L?nh Lùng” [T?p ghi] là tác ph?m th? ba c?a ông. T?p van là m?t th? van, m?i du?c các nhà van, nhà báo c?a chúng ta s? d?ng nhi?u trong th?p niên 60-70. Thu?ng, dó là nh?ng do?n van, ngu?i vi?t có th? bàn v? b?t c? d? tài ǵ, van chuong, th?i s?, ng?u h?ng, phê b́nh, ch? trích, nh?ng truy?n ng?n không c?n có c?t truy?n, vài ba câu tho v.v.. V? ph?n Huy Phuong, ông t? d?nh nghia t?p ghi là “l?i van dùng d? ghi nh?n nh?ng v?n d? sát v?i cu?c d?i thu?ng chung quanh ta, gi?n d?, không d?t n?ng ph?n van chuong hay hu c?u hay sáng tác”. Nhà báo Vu Ánh dua ra nh?n d?nh “nh?ng nhà van vi?t t?p ghi du?c kính tr?ng nhu nh?ng ngu?i s?ng th?t v?i cu?c s?ng”. Vi?t l?i gi?i thi?u cho cu?n sách, nhà van Bùi Bích Hà thêm r?ng: “Có th? nói, nhà van vi?t t?p ghi không làm cái công vi?c tu?ng thu?t khô c?ng c?a ngu?i phóng viên báo chí bên l? s? ki?n, cung không làm cái công vi?c sáng tác t?nh táo c?a nhà d?o di?n phim k?ch, d?ng ngoài nh́n vào tác ph?m, dùng tài nang s?p x?p, bi?n lu?n, nh?ng c?nh ng? h? mô t?, mà h? s?ng, th?, lan l?n và vùng v?y trong nh?ng c?nh ng? ?y, m?i con ch? là m?t m?nh th?t da b? thuong tích, b?m r?p, sung t?y, bóc ra nóng h?i, r?m máu... Cho nên không l? khi th?y d?c gi? ngày nay thích d?c t?p ghi hon ti?u thuy?t v́ dây dó, ch? này ch? kia trong t?p ghi, ngu?i d?c t́m th?y chính h?, b?n bè, ngu?i quen và nh?ng t́nh hu?ng, trong dó, m?i ngu?i ph?i d?i m?t t?ng ngày”. Huy Phuong vi?t v? nhi?u d? tài: Gi? On Cái C?i Cái Chày, T́nh Đ?i Và Cái Xuong C?t, Câu Chuy?n Cô Bé Quàng Khan Đ?, M?t Noi Đ? V?, Nu?c M? L?nh Lùng. Qua van chuong, ngu?i ta có th? h́nh dung ông là m?t ngu?i tr?m tinh, hóm h?nh. Ông có gi?ng k? chuy?n, dù trong hoàn c?nh nào, không bao gi? t? ra sôi n?i hon, hay ch?m răi hon, d?u d?u, b́nh thu?ng; nhung d?ng sau m?i ch?, m?i ti?ng ông dùng d?u có d?u m?t n? cu?i, m?t gi?t nu?c m?t. Và chính di?u dó làm nên s? h?p d?n trong các trang sách c?a Huy Phuong. Xin trích d?n sau dây m?t do?n trong do?n van “T́nh Đ?i Và Cái Xuong C?t” c?a ông làm thí d?: “Bây gi? b?n dang ng?i xe hoi m?i ngày m?t hai ti?ng d?n s? làm và v?, bây gi? dang ng?i van pḥng ngày tám ti?ng, b?n thu?c lo?i 'white collar', ng?i nhi?u, d?ng ít, th́ cái xuong c?t c?a b?n nó không dám tḥi ra. Đi?u dó cung d? hi?u v́ b?n mài cái dung qu?n trên gh? quá nhi?u, cái xuong c?t không dám phát tri?n thêm m?t ly nào. Tôi cung v?y. Ngày r?i tr?i t?p trung c?i t?o tr? v? nhà, l?n d?u tiên ng?i trên cái xe d?p d? di tham xem ph? phu?ng ra sao, tôi c?m th?y th?n dau ? d?u xuong c?t. Th́ ra trong bao nhiêu nam di dày, ng?i ít, d?ng n?m nhi?u, cái xuong c?t c?a tôi nó dă l?ng l?ng dài ra lúc nào không hay. Có nh?ng di?u b?t ch?t ḿnh th?y nó, nhu khi chua tàn cu?c chi?n, tôi chua bao gi? th?y nh?ng cái d?c c?a du?ng ph? Sài G̣n. Sau khi x?p nhung y, di trên chi?c xe d?p, vào nh?ng ngày d?u c?ng s?n chi?m Sài G̣n, tôi m?i th?c t? th?y nh?ng cái d?c c?a du?ng ph? Sài G̣n quá cao, vu?t qua nó chúng ta ph?i d? m? hôi. Nh?ng ngu?i sung su?ng chua bao gi? bi?t du?ng Sài G̣n có d?c, r?t ít hi?u du?c n?i kh? c?a nh?ng ngu?i khác”. Tr?n Kiêm Đoàn cho r?ng, Huy Phuong dă d? cho ng̣i bút c?a ḿnh ‘ch?y bao sân’. M?i d? tài vi?t ra là m?t m?nh c?a cu?c d?i c? th?, g?n gui và sinh d?ng, thông qua c?m xúc khi bu?n, khi vui, hay vui bu?n l?n l?n c?a tác gi?. T? chuy?n nh? nhu di?u thu?c, bát com d?n chuy?n l?n c?a con ngu?i nhu quê huong, và th? gi?i, m?t khi tác gi? dă ghé m?t vào th́ t?t c? d?u hi?n ra m?t dáng v? riêng thông qua lang kính c?a ngu?i có kinh nghi?m s?ng và v?n ki?n th?c phong phú t? th?c t? nhu nh?n d?nh c?a Andre Maurois: “S?ng th?c là n?i b?t h?nh c?a ngu?i tù, là ngu?n h?nh phúc c?a nh?ng ngu?i dang yêu thuong và pho kinh di?n vô t?n cho nh?ng ngu?i c?m bút”. Sau dây là “Nu?c M? L?nh Lùng” qua cách nh́n và c?m nghi c?a Huy Phuong: “? d?t M? này, nh?ng chi?u và t?i trong nh?ng ngày weekdays mà du?c m?t cú di?n tho?i long distance c?a b?n bè, bà con h?i tham s?c kh?e th́ qu? là chuy?n hi?m có, l? lùng. Nó ch? có th? x?y ra trong hai ngày dêm cu?i tu?n, v?a r?nh cho ngu?i g?i l?n ngu?i nghe, v?a ti?t ki?m du?c m?y c?c b?c. G?i v? v?n không dúng lúc ch? du?c máy nói [answering machine] ch? không nghe du?c ti?ng ngu?i. Riêng v? m?t bills c?a M?, không bao gi? xung phong l? t?, mà nó dánh bi?n ngu?i. Bill di?n, bill gas, bill di?n tho?i, bill nhà, bill b?o hi?m, bill xe, bill credit card, bill nhà tr? hàng tháng ho?c d? mua tr? góp. Dân M?, k? c? nh?ng anh t?m trú nhu tôi, d?u là nh?ng anh tù chung thân. Chua bao gi? ti?ng chung thân l?i dúng và d?y ư nghia nhu v?y. Ch?t r?i mà n? chua tr? h?t th́ con cháu l?i ph?i nai lung ra mà tr?. Không tr? th́ nhà không ph?i là nhà c?a ta, xe không ph?i là xe c?a ta và c? nhiên v? không ph?i là v? ta. C̣n con th́ sau 18 nam nuôi du?ng, ch?ng c̣n là con c?a ta mà con c?a Đ?ng Dân Ch? - C?ng Ḥa... Nói hào hùng nhu ki?u Ph?m Duy ‘du?ng ta ta c? di, nhà ta ta c? xây, ru?ng ta ta c? cày’... là nói chuy?n lâu r?i, chuy?n ti?n chi?n ?y mà”. Di nhiên trong nh?ng di?u Huy Phuong vi?t ra dó, có ph?n cu?ng di?u, thêm th?t, nhung không ph?i không có ph?n s? th?t. Và t?t c? nh?ng ngu?i Vi?t hi?n s?ng trên d?t M? dang chia s? cái ph?n s? th?t ?y. Nguy?n Đ́nh Toàn
Powered By Nguoi-Viet Online

This article has been moved here