| Mời đối Tết năm TRÂU Chẳng bao lâu lại đến Tết con Trâu. Lạ thật, sao con Trâu lại đi ngay sau con Chuột? Một anh “nhỏ bằng cái nhắt”, khôn lỏi, “chúa thằn lằn” về khoản mẹo vặt và lừa đảo, lúc luồn sâu lúc leo cao, lúc nào cũng thập thò, gây đủ điều tai hại, mà sinh sản cực nhanh, càng bí mật vụng trộm càng đẻ nhiều, nên bị xếp vào loại lưu manh chúa tể. |
|
Home
|
LTS: Hà Si Phu là bút danh c?a Nguy?n Xuân T?, sinh nam 1940 t?i B?c Ninh. Sau khi b?o v? xong lu?n án phó ti?n si sinh h?c t?i Ti?p Kh?c, nam 1982, ông v? Vi?t Nam, d?m nh?n ch?c v? vi?n phó phân vi?n Ðà L?t c?a Vi?n Khoa H?c Vi?t Nam cho t?i nam 1993. Hà Si Phu còn là h?i viên H?i Van Ngh? Lâm Ð?ng, c?ng tác viên c?a t?p chí Langbian. Nam 1998, Hà S? Phu cùng v?i Hoàng Ti?n, L? Phuong, Ph?m Thái Th?y, Nguy?n Ng?c T?n, Thích Trí Siêu, Thích Tu? S? du?c Human Rights Watch trao t?ng gi?i Hellmann/Hammett. Hi?n nay, Hà Si Phu là ?y viên c?a Ban C? V?n H?i Ái h?u tù nhân chính tr? và Tôn giáo Vi?t Hà Si Phu du?c m?i ngu?i chú ý b?i m?t lo?t tác ph?m: “D?t tay nhau di du?i t?m bi?n ch? du?ng c?a trí tu?” (1988), “Ðôi di?u suy nghi c?a m?t công dân” (1993), “Chia tay ý th?c h?” (1995). Ông t?ng b? b?t h?i d?u Tháng Mu?i Hai nam 1995 sau khi “Chia tay ý th?c h?” du?c công b?. Ð?n cu?i Tháng Tám nam 1996, Hà Si Phu b? dua ra xét x? cùng v?i Lê H?ng Hà, Nguy?n Ki?n Giang và b? k?t án m?t nam tù do “ti?t l? bí m?t nhà nu?c”. Nam 2000, công an CSVN c?m Hà S? Phu r?i kh?i noi cu trú vì “ph?n b?i t? qu?c”. Trong nhi?u nam g?n dây, m?i khi T?t d?n, Hà S? Phu thu?ng làm câu d?i và ra các v? d?i, m?i m?i ngu?i tham gia d?i. Ngu?i Vi?t v?a nh?n du?c bài vi?t m?i nh?t c?a Hà S? Phu v? T?t K? S?u kèm các câu d?i và l?i m?i d?i. Trân tr?ng gi?i thi?u v?i d?c gi?... Hà Si Phu Ch?ng bao lâu l?i d?n T?t con Trâu. L? th?t, sao con Trâu l?i di ngay sau con Chu?t? M?t anh “nh? b?ng cái nh?t”, khôn l?i, “chúa th?n l?n” v? kho?n m?o v?t và l?a d?o, lúc lu?n sâu lúc leo cao, lúc nào cung th?p thò, gây d? di?u tai h?i, mà sinh s?n c?c nhanh, càng bí m?t v?ng tr?m càng d? nhi?u, nên b? x?p vào lo?i luu manh chúa t?. Ti?p theo ngay là m?t bác to dùng, ngu trung, to d?u mà d?i. Cung “có s?ng có s?” r?t oai, mà b? cái “th?ng ngu?i” khôn ngoan nó “v?t” nó “dzi?t” (1), lúc sang ph?i, lúc sang trái, ch? b?ng m?t s?i dây th?ng x? mui. R?i ta ng? ra m?t di?u: hai con giáp này x?p li?n nhau là ph?i, bên c?nh anh ngu trung y nhu r?ng xu?t hi?n lu luu manh, l?i d?ng, khai thác (mà các nhà chính tr? v?n g?i là b?n co h?i). Hai th? này c?ng sinh. Ai ch?ng thu?c m?y câu Ca dao v? con Trâu: Trâu oi ta b?o trâu này Trâu ra ngoài ru?ng trâu cày v?i ta Cày c?y v?n nghi?p nông gia Ta dây trâu d?y ai mà qu?n công? Bao gi? cây lúa còn bông Thì còn ng?n c? ngoài d?ng trâu an. Th?t là m?t bài ca nhân ái. Ngu?i và v?t dã bi?t d?a nhau mà s?ng, b?i hi?u r?ng “trong l? ph?i, có ngu?i có ta”! Ông ch? mà thuong dày t?, s? chia quy?n l?i v?i nhau nhu m?t ki?u “nhà nu?c phúc l?i” ? m?y nu?c van minh! Hoi van rõ ra m?t gi?ng dàm phán, thuy?t ph?c d? có d?ng thu?n, ch? không l?y nghia v? ra mà áp d?t. Nhung s? d?i dâu ch? có th?. Ðây, m?t bài ca dao khác v? con Trâu: Ngày thu?ng mày ? v?i tao Ð?n khi mày y?u thì tao tuy?t tình Th?t mày n?u cháo nuôi binh Da mày b?t tr?ng t?ng kinh trong chùa S?ng mày tao ti?n con c? Cán dao, cán mác, lu?c thua, lu?c dày... (2) M?t phác h?a sao mà sâu cay. Khi s?ng dã c?ng hi?n h?t mình cho ch?. Y?u s?c r?i b? gi?t dã dành, nhung t?ng m?nh xác v?n ph?i du?c mài giua d? trang s?c cho ch?. “Nuôi binh, dao, mác...” là ph?c v? chi?n tranh. “Chùa, t?ng kinh...” là v? thánh thi?n tôn giáo. “Tr?ng” chiêng l? h?i, “lu?c thua lu?c dày...” là ph?c v? van hóa và d?i s?ng. Ôi, v?t ki?t nhau d?n th? là cùng. Tôi c? ng?m mi?ng mà cu?i: Sao ki?p Trâu l?i có th? nhi?u vinh quang d?n th?? V?y mà khi ch?p ?nh Trâu ngh? thu?t thì ngu?i ta c? b? cái Ách ra, d? cho Trâu “toét mi?ng” ra cu?i, quên c? cái Ách nhu m?t “s?c ph?c” không th? thi?u c?a loài trâu. Nghi d?n con Trâu, có lúc thì thuong, thì bùi ngùi, có khi thì on, thì ph?c, có khi l?i gi?n, l?i trách, l?i ghét trâu diên, ghét thói trâu bu?c ghét trâu an, l?i tàn nh?n b?o ngu thì dáng d?i, g?y dàn vào tai cung phí... Xuân b?t tái lai (T?t con Trâu nh? v? Hà N?i ) Ð?t dã n?y tram phu?ng d?a t?c Tr?i l?i hành m?t tr?n thiên tai Chu?t d?u rút, luu manh còn dó Trâu dang v?... v?n ách trên vai? Than/cu?i r?ng... Xuân b?t tái lai! (3) Th? r?i l?i khóc, l?i cu?i v?i Trâu mà làm câu d?i T?t. Chu?t di - Trâu t?i - Chu?t t?m rút, hang sâu còn du?i d?t, chui b?, rúc cót, coi ch?ng lu Chu?t r?t khôn! - Trâu dang v?, ách n?ng v?n trên vai, x? mui, qu?t roi, yên ph?n ki?p Trâu là kh?! B?ng-tr?c nam Trâu - Cày b?a xong m? th?t t? th?n, th?n phúc th?n tài, d?ng ban xu?ng nh?ng quân... Ph?n tr?c! - Ve vu?t d? l?t da bung tr?ng, tr?ng con tr?ng cái, hãy vang lên m?t l? Công B?ng! V?nh con Trâu và anh m?t sách - Ðã kh? n? B?ng to ch?a Sách! - Sao ngu d?n Ách n?ng deo Vai? (D? dày trâu bò có 4 ngan, ngan th? 3 có nhi?u n?p g?p g?i là sách) N?i s? c?a Trâu - X? th?t t? th?n, th?y l? h?i, kinh h?n chú Nghé! - L?t da bung tr?ng, nghe ti?ng dùi, b?t vía dàn Trâu! Trâu h?i Ngu?i - Lu trâu dây yên ph?n c?y cày, th? s? d?u vô tình, nghe “V?t-dzi?t” cung quen du?ng “ph?i-trái”! - Nh?ng k? n? mang danh t? qu?c, biên cuong dang h?u s?, vi?c “m?t-còn” không bi?t l? “t?n-vong”? M?i d?i M?i d?i 1: (dón nam Trâu) Ðón bác Trâu ch? g?y dàn c?m, bác là b?c có s?ng có s?! (Ghi chú: Ðây v?n là m?t v? d?i ti?n nam Trâu 1985, nay thi?t nghi n?u dua ra m?i d? các quý thi h?u d?i l?i ch?c s? có nhi?u ý t?, b?i còn nguyên tính th?i s?. V?n là câu t?c ng?: “Ðàn c?m mà gãy tai trâu”!). M?i d?i 2: (h?i Trâu, nh? cái “l? du?ng bên ph?i”) M?t cung l?n, tai cung to, du?ng ph?i trái sao d? ngu?i d?t mui? M?i d?i 3: (h?i Trâu, v? cái thú nhai l?i) Nhai l?i mãi, v?n toàn Rom v?i C?? M?i d?i 4: (b?o chú Nghé con) Nghé c?n (4) ch? nghe ông ngh? ông nghè mà de hàng t?ng! Chú thích: (1) L?nh di?u khi?n trâu (vùng trung du B?c b?): v?t=r?c=sang ph?i, dzi?t=sang trái. (2) T? c? g?i là lu?c thua và lu?c bí. Có th? tham kh?o thêm ? link c?a Hà Phuong Hoài: http://e-cadao.com/cadaodoor.htm (3) Ch? r?ng: Xuân b?t tái lai (H? Xuân Huong) (4) Dê c?n bu?n s?ng húc d?u thua (H? Xuân Huong) |
| Powered By Nguoi-Viet Online | |
This article has been moved here