*Dân M? tin tu?ng vào chính sách an ninh c?a ông McCain.

*Hi?p d?nh Georgia gi?ng hi?p d?nh Paris 1973.

* VI?T NGUYÊN

(Ð?c bi?t c?a Ngày Nay)

LTS – T? Bàn Vi?t Houston là c?t m?c bàn v? các v?n d? th?i s? t? chính tr? t?i kinh t?, van hóa... do nhà báo Vi?t Nguyên trong ban biên t?p Ngày Nay ph? trách. Ông cung là m?t bác si làm vi?c t?i Houston.

HOUSTON (NN) – Th? V?n H?i B?c Kinh 2008 b? m?c.  M?t th? v?n h?i du?c t? ch?c l?n th? ba trong l?ch s? 72 nam th? v?n t?i m?t nu?c d?c tài. (Bá Linh Ð?c Qu?c Xã nam 1936, Moscow Sô Vi?t 1980), dã x?y ra dúng nhu tinh th?n Olympic, noi mà các nhà lãnh d?o g?p nhau d? bàn chuy?n chiên tranh, kinh t?...

Ðúng ngày khai m?c Th? V?n H?i, trong khi TT George W. Bush còn bàn cãi v? nhân quy?n v?i Ch? t?ch H? C?m Ðào, quân Nga và quân Georgia b?t d?u d?ng d? ? vùng Nam Osseitia, d?n d?n cu?c chi?n tranh xâm chi?m Nam Osseitia, Abkhaz và Georgia v?i nh?ng doàn xe tang r?m r? lan qua Georgia khi?n m?i ngu?i nh? l?i hình ?nh c?a nh?ng doàn xe tang v?i nh?ng tham v?ng c?a các nhà lãnh d?o d?c tài Sô Vi?t, Hung Gia Loi nam 1956, Prague nam 1968, A Phú Hãn nam 1979...

Ông Vladimir Putin dáng du?c huy chuong vàng cho tham v?ng chánh tr? m?i. Ông H? C?m Ðào du?c huy chuong vàng cho b? m?t dóng k?ch t? t? thành công c?a C?ng s?n Trung Qu?c trong hai tu?n l? Th? v?n h?i. TT George W. Bush không du?c m?t huy chuong nào vì ph?n ?ng quá ch?m và quá y?u tru?c s? phô di?n quân s? c?a Nga.  TNS John Mc Cain dáng du?c huy chuong vàng vì dã thành công trong chi?n thu?t ch?ng t? TNS Barack Obama thiêu kinh nghi?m lãnh d?o khi qu?c gia ph?i d?i phó v?i nh?ng bi?n d?ng chánh tr?. TNS Obama không du?c m?t huy chuong nào trong k? Th? v?n h?i Chánh tr? vì v?ng ti?ng di ngh? hè ? Hawaii.

Hi?p d?nh Hòa bình

Tr?n chi?n Georgia x?y ra nhanh nhu vu bão c?a Th? tu?ng Vladimir Putin dã khi?n kh?i NATO s?ng s?. Tham v?ng c?a nhà d?c tài Putin cung gi?ng nhu tham v?ng c?a Stalin mu?n dô h? vùng Caucasus và vùng Balkan nhu th?i N? hoàng Catherine dã khi?n khôi NATO lúng túng v?i nh?ng quyên l?c gi?i h?n vì TT George W.Bush cuôi tu?n ? B?c Kinh thu?ng ngo?n th? thao trong khi quân Nga d?t phá các thành ph? Georgia, cu?p và hi?p dân chúng Georgia nhu quân Kosack trong l?ch s? th? k? th? 19. Nga d? t?i cho Georgia gây chi?n tru?c, ?ng h? Osseitia và Abkhaz t? tr?, vi?n l? NATO dã ?ng h? Kosovo t? tr? tách r?i Serbia tru?c dây.

“Ph? binh ph?, huy?n binh huy?n”, c?u TT Gorbachev, ngu?i dóng ph?n dánh x?p d? qu?c Xô Vi?t, ?ng h? tinh th?n qu?c gia m?i c?a Nga, ch? truong chuy?n Nam Osseitia và Abkhaz là chuy?n c?a nu?c Nga.  Ong T?ng th?ng 41 tu?i c?a Georgia, c?u lu?t su d?i h?c Harvard thân M? Mikheil Saskashvili ph?i c?u c?u d?n M? nhung M? ? xa quá, ch?m tr? tru?c khi doàn xe tang Nga ti?n d?n 30km g?n th? dô Tbilisi.

TT George W Bush, ngu?i vào nam 2000 nhìn vào m?t c?a Th? tu?ng Vladimir Putin ch? th?y con ngu?i dân ch? mà không th?y ba ch? KGB trong dôi m?t c?a Putin, ph?n ?ng ch?m ch?p g?i bà Ngo?i tru?ng Condoleezza Rice d?n Nga sau khi TT Pháp Sarkozy dã thuy?t ph?c Nga và Georgia ký hi?p d?nh hòa bình.

35 nam sau ngày hi?p d?nh Paris 1973 gi?a Hoa K?, B?c Vi?t và VNCH, Hoa k? v?n chua h?c du?c m?t bài h?c.  Hi?p d?nh hòa bình không áp d?ng du?c cho C?ng s?n và các nu?c d?c tài gian d?i.  Kh?i NATO h?p ? Brussels, B? dòi quân Nga rút kh?i Georgia, Nam Osseitia và Abkhaz nhu dã ký k?t nhung B? tru?ng Ngo?i giao Sergey Larov tr? dua dòi c?m v?n chánh quy?n Tblilisi v? t?t c? các m?t kinh t?, quân s? và Nga không rút quân kh?i Georgia nhu dã ký k?t trong hi?p d?nh ngày  8/18/08.

Ti?u qu?c Georgia b?n tri?u  600 ngàn dân, d?ng minh c?a M?, d?ng c?nh anh kh?ng l? Nga b? áp l?c c?a Ngo?i tru?ng Condoleezza Rice ph?i ung thu?n m?t hi?p d?nh Hòa bình mà TT Mikheil Saakashvili không nghi Nga s? gi? l?i h?a.  35 nam sau hi?p d?nh Paris, 1973, TT George W. Bush d?i x? v?i d?ng minh gi?ng nhu TT Nixon. Hi?p d?nh hòa bình sáu di?m c?a TT Sarkozy v?i di?u th? 5: trong khi ch? d?i co ch? qu?c t?, quân Nga du?c dóng quân sáu tháng d? gi? gìn an ninh.  Bà Rice c? g?ng thuy?t ph?c TT Saakashvili gi?ng h?t nhu Ngo?i tru?ng Henry Kissinger ép TT Nguy?n Van Thi?u ký m?t hi?p d?nh hòa bình cho phép quân B?c Vi?t ? l?i mi?n Nam không rút qua vi tuy?n 17. TT Saakashvili gi?ng TT Nguy?n Van Thi?u c?a VNCH 35 nam tru?c không ch?p nh?n m?t m?t t?c d?t nhung ngày 26/8/08 s?p d?n, qu?c h?i Nga s? d?nh do?t s? ph?n c?a Nam Osseitia và Abkhaz v?i Th? tu?ng Vladimir Putin ch? truong Nam Osseitia và Abkhaz t? tr? và quân Nga không mu?n rút lui kh?i Gori thánh d?a c?a h? noi sanh ra Stalin.

? th? k? 21, Th? tu?ng Vladimir Putin và T?ng th?ng H? C?m Ðào v?i b?n ch?t c?a con ngu?i C?ng s?n, không b? d?o d?c làm lung lay s? ?ng h? s? cu?ng hi?p Georgia nhu nam 1924 ti?n thân LHQ, H?i Qu?c Liên dã không làm du?c gì Sô Vi?t.

V?i hi?p d?nh hòa bình sáu di?m c?a TT Pháp Sarkozty  v?i ý d? t?t nhung ph?m l?i l?m k? thu?t di?u 5, H?i d?ng B?o an Liên Hi?p Qu?c và co quan A ninh H?p tác c?a Au châu s? g?i quân d?n ki?m soát dình chi?n gi?a Nga và Georgia.  V?i Vi?t Nam trong H?i d?ng B?o an Liên Hi?p Qu?c, cái ?y h?i Qu?c t? Ðình chi?n ?y có l? cung gi?ng Uy h?i Ki?m soát Ðình chi?n hon 40 nam tru?c v?i Ba Lan và Hung gia L?i thân Sô vi?t là  thành viên?

Chánh sách an ninh Hoa K?, mùa tranh c? 2008

Hai tu?n Th? v?n h?i   trôi qua v?i bi?n c? quân s? ? Georgia, TNS John McCain dã chi?m l?i th? v?i ph?n ?ng m?nh m? nhu ch? truong du?i Nga ra kh?i kh?i kinh t? G8 trong khi TNS Barack Obama có thái d? m?m d?o ch? d?i g?n nhu im l?ng trong tu?n ngh? hè ? Hawaii. Con s? 17 di?m trên chân TNS John McCain qua th?ng kê c?a TNS Barack Obama bi?n m?t. Nay v?i d?i h?i Dân Ch? s?p d?n, ngay sau ngày TVH b? m?c, TNS Obama d?n Denver ngày   25 d?n 28 nhìn th?y d?i th? ngang ng?a có khi thua qua các cu?c tham dò ý kiên m?i.  L?n d?u tiên trong 16 nam, hy v?ng có v? nhu n?m ch?c c?a d?ng Dân Ch?, ki?m soát c? Thu?ng H? Vi?n và Tòa Nhà Tr?ng ch? vì m?t biên c? quân s? ? Georgia có th? làm d?o l?n tình hình b?u c? nam 2008.

Nu?c M? tr? l?i tình tr?ng cu.  Ngu?i M? tin tu?ng d?ng Dân Ch? v? phuong di?n kinh t?, giáo d?c và y t? và tin tu?ng d?ng C?ng Hòa v? phuong di?n qu?c phòng. T? nam 1968, ngu?i M? ch?n m?t T?ng th?ng xu?t thân t? d?ng C?ng Hòa khi qu?c gia ? trong tình tr?ng chi?n tranh và ch?n m?t t?ng th?ng Dân Ch? trong khi d?t nu?c thanh bình. H? d? t?i cho T?ng th?ng Kennedy b?t d?u chiên tranh Vi?t Nam và TT Lyndon B.Johnson dã lún bùn trong tr?n chi?n tranh không th? th?ng ? VN.  H? dã tha th? cho TT Richard Nixon nam 1969 gia tang chi?n tranh, d? quân vào Vi?t Nam ch? d? rút ra kh?i Vi?t Nam. Ðên th?i TT Dân Ch? Jimmy Carter, ngu?i M? không quên du?c s? th?t b?i c?a s? m?ng gi?i c?u con tin ? Iran c?a ông và nh?t là khi quân Sô Viêt r?m r? dem xe tang qua chiêm dóng A Phú Hãn. Qua d?i TT Ronald Reagan dân M? dã tin tu?ng ? d?ng C?ng Hòa. TT Reagan chê trách TT Carter yêu m?m khi d?i phó v?i C?ng S?n. Ông dem các con tin ? Iran v?, dua quân d?n d?o chánh ? hòn d?o nh? ? Grenada, l?p ra các chánh ph? kháng chiên ? Châu M? La Tinh, gia tang chi phí Qu?c phòng g?p dôi, thách th?c TT Gorbachev d?p v? b?c tu?ng Bá Linh d?n d?n s? s?p d? các ch? d? C?ng s?n Sô Vi?t và Ðông Au.

TT Bill Clinton v?i tám nam ? tòa Nhà Tr?ng, du?c hu?ng nên kinh t? thái bình h?u Reagan b? chê là tr?n quân d?ch. Hai cu?c chi?n thành công c?a TT Clinton, Kosovo nam 1999 và Bosnia nam 1995 v?n không du?c xem là chi?n th?ng vì nh?ng tr?n oanh t?c trên không, không ph?i là nh?ng tr?n chi?n c? di?n. T? sau th?i Clinton, d?ng C?ng Hòa luôn luôn d?n d?u v? v?n d? an ninh, quan di?m c?a dân M? h?u nhu không thay d?i.  Th?p niên 1990, C?ng Hòa luôn luôn trên d?ng Dân Ch? 30 di?m v? phuong di?n an ninh qu?c gia qua các cu?c tham dò ý ki?n. Nam 2004, TNS John Kerry dã thua dù ông Kerry có tham gia vào chi?n tranh Vi?t Nam nhung b? mang ti?ng qua v? “Swift Boat”.

Có nhi?u lý do d?ng C?ng Hòa hon Dân Ch? v? phuong di?n qu?c phòng. H? n?i ti?ng c?ng r?n ngay c? khi d?i d?u v?i an ninh n?i b? nhu ki?m soát súng ?ng, duong d?u v?i dân di cu b?t h?p pháp, chi?n tranh ch?ng ma túy v.v...  Quân d?i Hoa K? cung nghiêng v? phía C?ng Hòa.  Ða s? lính nh?p ngu t? các ti?u bang mi?n Nam và các c?p lãnh d?o quân d?i t? su doàn d?n quân doàn theo d?ng C?ng Hòa.

M?c dù d?ng C?ng Hòa có g?p khó khan v?i chi?n tranh c?a ông Bush ? Iraq t? nam 2001 v?i các cu?c tham dò ý ki?n m?i cho bi?t chi?n tranh A Phú Hãn dúng, cu?c chi?n Iraq không du?c ?ng h? nhung Qu?c h?i du?i s? ki?m soát c?a bà Nancy Pelosi v?n ti?p t?c ch?p thu?n 640 t? M? kim cho tr?n chi?n ch?ng kh?ng b? và t? nam 2003 dên nam 2006, d?ng C?ng Hòa v?n trên chân d?ng Dân Ch? 30 di?m trên v?n d? an ninh qu?c gia.  Các c? tri d?c l?p, da s? th?m l?ng c?a nuóc M? v?n tin vào chánh sách qu?c phòng c?a d?ng C?ng Hòa qua cu?c tham dò h?i tháng 6 nam 2008. H? tin TNS John McCain s? gi? nu?c M? an toàn trong khi TNS Barack Obam v?i ch? truong ôn hòa du?c lòng các nu?c Tây phuong mu?n m?t nu?c M? h?p tác thay vì ch? d?ng nhu TT George W.Bush sau ngày 11/9/2001.

Dân M? b?t dâu nghiêng v? TNS John McCain v?i kinh nghi?p tu?i tác và nh?t là khi TNS Obama thi?u chánh sách rõ ràng, l?i ch? truong s?n sàng thuong thuy?t v?i k? thù c?a Hoa K?. G?n ngày b?u c? tháng 11 nam 2008 các y?u t? v? kinh t? nhu xang d?u  gi?m giá c?ng thêm TT Pakistan, nhà d?c tài Pervez Musharraff, t? ch?c và cu?c  binh bi?n Georgia s? giúp TNS John McCain.

Nam 2007, ông Mc Cain tu?ng dã lui vào bóng t?i    nhung dã th?ng ? d?ng C?ng Hòa. Nh?ng phân tích th?i s? m?i dã cho thây yêu t? giúp ông McCain th?ng c? là vì bà Th? tu?ng Benazir Bhutto b? ám sát tru?c cu?c b?u c? so b? ? New Hampshire. Ông Charles Black c? vân an ninh c?a ông John McCain dã g?i yêu t? này là “Bhutto bump”, “cái n?y” c?a bà Bhutto dã giúp ông McCain nay v?i “cái n?y”  ? Georgia cung dang giúp ông trong k? b?u c? T?ng th?ng  2008.

Cu?c binh bi?n ? Georgia dã nh?c ngu?i M? r?ng, h? c?n ph?i có m?t T?ng Tu l?nh quân d?i già d?n chín ch?n và hình ?nh John McCain tù binh chi?n tranh Vi?t Nam dã gây ?n tu?ng m?nh m? hon là hình ?nh “rookie” lính m?i c?a TNS Barack Obama.

Ð?i h?i d?ng Dân Ch? s?p d?n ? Denver ngày 25/8/2008 ph?i thay d?i kh?u hi?u “ph?i thay d?i” (change) c?a ông Obama v?i nh?ng chuong trình rõ ràng nêu h? mu?n chi?m l?i tòa B?ch ?c nam 2008.

Vi?t Nguyên

(21-8-2008)