Nghĩ về Nguyễn Chí Thiện
Bài này cũng không phải để tranh luận hay phản bác quan điểm của những người chống đối, bôi bác Nguyễn Chí Thiện. Có thể không chia sẻ nhưng tôi tôn trọng ý kiến của mọi người theo cách riêng của tôi. Vì thế, trong bài viết ngắn này tôi chỉ giới hạn vào mục tiêu duy nhất là trình bày những gì tôi biết về nhà thơ Nguyễn Chí Thiện.
Home
  • Bắc Ninh: Hàng ngàn người về xem Hội Rước Pháo Làng Ðồng Kỵ
    Hàng ngàn người từ các tỉnh lân cận và Hà Nội đã đổ về làng Ðồng Kỵ thuộc xã Ðồng Quan, Huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh (cách Hà Nội chừng 50 km) để xem hội rước pháo truyền thống vào sáng Mùng 4 Tết.

    •  
  • Baghdad: Nổ bom xe ngay khách sạn bộ trưởng, 4 người chết


    •  
  • Báo "Thanh Niên" chọn chín vụ án lớn nhất Việt Nam trong năm 2003


    •  
  • Bầu cử Tổng Thống Hoa Kỳ:


    •  
  • Các chính phủ Á Châu đồng ý lập hệ thống theo dõi bệnh cúm gà


    •  
  • Các chuyên gia thấy có tiến triển tốt trong cuộc đối đầu ở nhà tù Arizona


    •  
  • Cán bộ lão thành tố cáo lãnh tụ Ðảng tham nhũng, không sửa sai
    Một cán bộ cao cấp nghỉ hưu có 57 tuổi đảng lên tiếng tố cáo nhiều lãnh tụ Ðảng tham nhũng và chế độ Hà Nội làm nhiều điều sái quấy, hại dân nhưng không chịu sửa sai.

    •  
  • Sáu quân nhân Phi Luật Tân bị thẩm vấn vì tố cáo Bộ Trưởng Quốc Phòng vi phạm tự do bầu cử


    •  
  • Cựu Thanh Tra Kay: Tình báo Hoa Kỳ trước cuộc chiến Iraq là có lỗi lầm


    •  
  • Dải Gaza: Giao chiến khiến có ít nhất chín người Palestine chết


    •  
  • Dịch cúm gà xuất hiện ở Hà Nội và đã lan ra tới 31 tỉnh


    •  
  • Hà Nội: Sông Hồng cạn nước trơ đáy


    •  
  • Hà Sĩ Phu bị công an kiếm chuyện sau khi đi Hà Nội chữa bệnh


    •  
  • Hoa Kỳ thả hơn 20 tù nhân từ nhà tù Guantanamo


    •  
  • Hoa Kỳ thành lập “Văn Phòng Thông Tin Giáo Dục Hoa Kỳ” tại Sài Gòn


    •  
  • Việt Nam, một thời để nhớ: Tuổi thơ tôi, có một thời để nhớ
    Có lẽ không có một thôn xã nào ở Việt Nam lại không có ít ra là một nơi thờ phượng. Nơi ấy có thể là một mái chùa cong được xây dựng từ nhiều thế kỷ trước. Nơi ấy cũng là một ngôi đình làng như là một trụ sở của các quan viên trong làng vừa làm nơi tế tự Thành Hoàng của làng, vừa là nơi điều hành mọi việc trong làng. Nơi ấy cũng có thể là một ngôi đền khang trang hay một cái miếu nhỏ để tưởng nhớ đến công đức một nhân vật lịch sử hay một người đã có công giúp dân làng bản địa.

    •  
  • ĐỪNG SẬP BẪY SATAN!
    Ðêm hôm qua tôi không ngủ được. Năm giờ sáng vẫn còn ngồi trước màn hình vi tính. Tôi xem lại clip của bản tin VTV1 lên án Tổng Giám Mục Ngô Quang Kiệt, đọc một số phát biểu đầy phẫn nộ người dân trên trang Web VTV, nghe toàn bộ lời phát biểu của TGM Kiệt, và thấy dâng lên một nỗi nhục... Nhục vì đài VTV1-đài truyền hình Việt Nam hay đài truyền hình Trung Ương Việt Nam là đài truyền hình quốc gia của Việt Nam (Wikipedia) - nghĩa là một đài đại diện cho dân tộc Việt Nam (trong đó có tôi), đã cắt xén lời TGM, một lời chứa chan lòng yêu nước, và biến nó thành một lời phủ nhận dân tộc mình.

    •  
  • Từ biến cố Thái Hà-Tòa Khâm Sứ: ngày mai sẽ như thế nào?
    Sau một chuỗi sự kiện đáng chú ý, liên quan đến việc đòi lại Tòa Khâm Sứ của Tổng Giáo Phận Hà Nội và đòi lại đất của Dòng Chúa Cứu Thế cũng như giáo xứ Thái Hà ở Thái Hà, cuối cùng, Hội Ðồng Giám Mục Việt Nam - tổ chức lãnh đạo Công Giáo Việt Nam - đã chính thức nêu quan điểm của họ: “Vui mừng và hy vọng, ưu sầu và lo lắng của người dân Việt Nam cũng là vui mừng và hy vọng, ưu sầu và lo lắng của chúng tôi, các giám mục thuộc Hội Ðồng Giám Mục Việt Nam.

    •  
  • Từ biến cố Thái Hà-Tòa Khâm Sứ: ngày mai sẽ như thế nào?
    Sau một chuỗi sự kiện đáng chú ý, liên quan đến việc đòi lại Tòa Khâm Sứ của Tổng Giáo Phận Hà Nội và đòi lại đất của Dòng Chúa Cứu Thế cũng như giáo xứ Thái Hà ở Thái Hà, cuối cùng, Hội Ðồng Giám Mục Việt Nam - tổ chức lãnh đạo Công Giáo Việt Nam - đã chính thức nêu quan điểm của họ: “Vui mừng và hy vọng, ưu sầu và lo lắng của người dân Việt Nam cũng là vui mừng và hy vọng, ưu sầu và lo lắng của chúng tôi, các giám mục thuộc Hội Ðồng Giám Mục Việt Nam.

    •  
  • Vài nét về thầy Giáo Vũ Hùng: Bầy tỏ lòng yêu nước thì đi tù (Kết)
    Ngày 15-1-2008, Hùng đứng đơn cùng ba đồng nghiệp (Nguyễn Văn May - Ðại Học Bách Khoa-Hà Nội, Nguyễn Thượng Long - trường trung học phổ thông Trần Hưng Ðạo, thị xã Hà Ðông, tỉnh-Hà Tây, Phan Văn Hùng - trường trung học phổ thông Quang Trung - thị xã Hà Ðông, tỉnh Hà Tây) viết thư ủng hộ các cuộc tuần hành, biểu tình yêu nước của học sinh, sinh viên tại đại sứ quán Trung Quốc (46 Hoàng Diệu Hà Nội) và tổng lãnh sự quán Trung Quốc tại 39 Nguyễn Thị Minh Khai, quận 1, Sài Gòn, phản đối 34 năm ngày Hoàng Sa, Trường Sa rơi vào tay Tàu Cộng (19-1-1974, 19-1-2008).

    •  
  • Phỏng vấn giáo sư Nguyễn Ngọc Bích: Hoạt động của bà Khúc Minh Thơ và Hội Gia đình Tù Nhân Chính trị Việt Nam cho chương trình H.O.
    Trong những ngày gần đây, trước việc bà Khúc Minh Thơ đã đứng ra tổ chức Ngày Tù Nhân Chính Trị 2008 tại Dallas Ft Worth trong ba ngày 3, 4 và 5 tháng 10-2008, nhiều cá nhân và tổ chức đã cực lực phản bác việc làm này, thậm chí cho rằng bà Khúc Minh Thơ đã không có công lao gì trong công cuộc vận động cho các cựu tù nhân “cải tạo” được định cư tại Hoa Kỳ. Trong công cuộc vận động với chính phủ và giới hành pháp Hoa Kỳ trong nhiều năm, giáo sư Nguyễn Ngọc Bích, một trí thức đã có nhiều đóng góp cho các hoạt động của Cộng Ðồng Người Việt Tỵ Nạn tại Hoa Kỳ, là người đã đồng hành với bà Khúc Minh Thơ, từ Washington DC, đã có nhã ý dành cho chúng tôi một cuộc phỏng vấn sau đây.

    •  
  • Dân Chủ: Sóng Ngầm và Bảo Nổi
    Vào nửa đêm rạng sáng ngày 19/09/2008, trên khu đất của họ đạo Thái Hà, có hai thanh niên lực lưỡng mang một chậu dầu mỡ, trộn lẫn mắm tôm, hắt lên bàn thờ Ðức Mẹ giữa lúc nghi thức cầu nguyện đang tiến hành.

    •  
  • Đảng Cộng sản Việt Nam tiến hành Hội nghị giữa nhiệm kỳ
    Gần đây, có những diễn biến cho thấy có sự thỏa hiệp với phía TQ, như ký kết hợp tác về kinh tế với Quảng Ðông. Như vậy phải chăng Trung Quốc cũng đang tiến hành thỏa hiệp để tạo điều kiện cho phe bảo thủ ở VN chiếm lại vị trí thượng phong? Muốn vậy, họ phải làm mờ nhạt vấn đề Hoàng Sa-Trường Sa và nói chung là quan hệ Việt Nam-Trung Quốc, một yếu tố có thể tạo ra sự đoàn kết giữa tất cả những người Việt Nam thuộc mọi phe phái.

    •  
  • Đảng Cộng sản Việt Nam tiến hành Hội nghị giữa nhiệm kỳ
    Gần đây, có những diễn biến cho thấy có sự thỏa hiệp với phía TQ, như ký kết hợp tác về kinh tế với Quảng Ðông. Như vậy phải chăng Trung Quốc cũng đang tiến hành thỏa hiệp để tạo điều kiện cho phe bảo thủ ở VN chiếm lại vị trí thượng phong? Muốn vậy, họ phải làm mờ nhạt vấn đề Hoàng Sa-Trường Sa và nói chung là quan hệ Việt Nam-Trung Quốc, một yếu tố có thể tạo ra sự đoàn kết giữa tất cả những người Việt Nam thuộc mọi phe phái.

    •  
  • Hiện tình đất nước: Mini-đại hội - Cuộc sát phạt ở thượng đỉnh
    Ở Hà Nội, 2 tuần nay, có những cuộc họp kín, không công bố, được canh phòng rất cẩn mật. Từ trong nước, có dự đoán rằng đảng CS đang chuẩn bị cuộc “Hội nghị đại biểu giữa nhiệm kỳ”, thường gọi tắt là “Ðại hội giữa nhiệm kỳ” sẽ diễn ra vào cuối năm nay hoặc đầu năm sau.

    •  
  • Căn bệnh “Kiêu ngạo cộng sản”
    Dân gian ta vẫn thường nói: “Có tài, có tật”. Tức là có ý nói: những người có tài ba lỗi lạc hơn người khác, thì thường hay có tật kiêu ngạo, ỷ cậy vào tài năng của mình mà đâm ra ngạo mạn khinh thường người khác. Người cộng sản vốn tự cho mình là “những người tiến bộ, đi theo đúng đường lối phát triển của Lịch sử”, cho nên họ thường chê bai những người khác là “lạc hậu, phản tiến bộ v.v...”

    •  
  • Độc hơn cả sữa có melamine
    Gần như tất cả các quán cà phê ở Sài Gòn đều bán sữa tươi. Mỗi khi có khách gọi sữa tươi, chủ quán thường hỏi thêm: “Có cho cà phê không?” Dù ghiền hay không ghiền cà phê, thiên hạ vẫn gọi sữa tươi khi vào quán cà phê hoặc vì nó bổ, hoặc cho đỡ ngán bởi đã làm cả chục cữ cà phê trong ngày.

    •  
  • Phản ứng của Ủy Ban Bảo Vệ Các Nhà Báo đối với vụ Ben Stocking bị hành hung
    “Vụ hành hung nhà báo Stocking là một trường hợp bất thường. Nhưng điều mà chúng ta đã chứng kiến với chính phủ Việt Nam là từ khi được gia nhập WTO, các nhà báo Việt Nam đã bị hạn chế hơn trước, trong khi trước khi gia nhập Tổ Chức Thương Mại Thế Giới, Việt Nam đã hứa sẽ có thái độ cởi mở đối với giới truyền thông, và nới rộng quyền tự do báo chí, điều đó đã không xảy ra.”

    •  
  • Vui mừng và hy vọng, ưu sầu và lo lắng
    Tòa Khâm Sứ và linh địa Thái Hà đã trở thành công viên. Hệ quả tốt xấu thế nào? Mọi sự chấm dứt tại đây hay còn phần nối tiếp? Tương lai sẽ trả lời. Nhưng trong những ngày mà sự việc như ‘đã rồi’ thì xuất hiện bức thư ‘Quan điểm của Hội Ðồng Giám Mục Việt Nam về một số vấn đề trong hoàn cảnh Việt Nam hiện nay’.

    •  
  • Lá thư của một cán bộ từng công tác nước ngoài gởi cấp lãnh đạo Cộng Sản Việt Nam
    Buổi chiều ngày 19/9, sau cái hôm mà UBND Tp Hà Nội huy động lực lượng từ 4 giờ sáng để khẩn trương xây dựng công viên cây xanh trên khuôn viên Tòa Khâm Sứ cũ, lúc đó tôi vẫn còn ở California, xôn xao, căng thẳng, bức xúc từ công đồng người Việt, và tin tức từ bên nhà, đâu đâu cũng đồn thổi lên sắp xảy ra vụ Thiên An Môn thứ hai nhưng ở Hà Nội.

    •  
  • Hội Ðồng Giám Mục Công Giáo Việt Nam phê phán bạo quyền Hà Nội
    Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội gởi văn thư số 1437/UBND-NC đề ngày 23 tháng 9 năm 2008, yêu cầu Hội Ðồng Giám Mục “xem xét và xử lý nghiêm minh theo qui định của giáo hội đối với Tổng Giám Mục Ngô Quang Kiệt, Linh Mục Vũ Khởi Phụng, các giáo sĩ Nguyễn Văn Khải, Nguyễn Văn Thật, Nguyễn Ngọc Nam Phong”, đồng thời cũng yêu cầu chuyển đổi họ ra khỏi khu vực Hà Nội.

    •  
  • Góc Chiến Trường Xưa: Tìm lại thân phận
    Tôi là một Thiếu Sinh Quân của trường TSQ Việt Nam, trước năm 1975 trường chúng tôi cũng là một trong những trường thuộc quân số của Bộ Tổng Tham Mưu QLVNCH và Tổng Cục Chiến Tranh Chính Trị. Kể từ ngày 29/4/1975 sau lệnh tan hàng của Trung tá Ngô Văn Dzoanh Chỉ Huy trưởng trường TSQ Việt Nam và lệnh đầu hàng ngày 30/4/1975 của tướng Dương Văn Minh thì số phận của hơn 1,400 TSQ còn tại ngũ ở trường không biết đi về đâu.

    •  
  • Truyền thông hầm chông
    Nhờ có sự tham dự của tư tưởng giới, con người là một loài động vật có khả năng và có nhu cầu truyền thông. Truyền thông giữa người dân với người dân. Truyền thông giữa người dân với nhà cầm quyền. Truyền thông giữa cộng đồng dân tộc với cộng đồng thế giới. Truyền thông là cội nguồn của cảm thông và hợp tác, của hòa bình và công lý. Tuyền thông của CSVN, đặc biệt nhất là truyền thông hầm chông đã thực sự giam cầm người dân trong môi trường mù lòa, môi trường xa cách ánh sáng văn minh hàng vạn dặm.

    •  
  • Xin cảm ơn Thượng nghị sĩ Mc Cain
    Vào giữa năm 1995, khi tôi đang nằm trong tù tại trại Hàm Tân, thì hai vị thượng nghị sĩ Mc Cain (Cộng Hòa) và Tom Harkin (Dân Chủ) được Tổng Thống Bill Clinton trao phó cho nhiệm vụ đi Hanoi để hoàn tất việc thương thuyết về vấn đề bình thường hóa liên hệ ngoại giao giữa hai chính phủ Mỹ và Việt Nam. Công việc này theo đúng với truyền thống chính trị của nước Mỹ từ xưa tới nay là “Chính sách ngoại giao phải có tính cách lưỡng đảng” (Bi-partisan Foreign Policy).

    •  
  • Thế kẹt của cộng đảng Việt Nam hiện nay
    Ba cuộc đấu tranh của dân oan, công nhân, và các nhà dân chủ đặc biệt của Khối 8406 là cuộc đấu tranh thường hằng mà CSVN phải điên đầu đối phó suốt nhiều năm qua. Hai cuộc đấu tranh sau chỉ mới nổi lên gần đây nhưng lại dồn CSVN vào ngõ bí. Tất cả những cuộc đấu tranh ấy đều được các nhà dân chủ đặc biệt các thành viên Khối 8406 sẵn sàng yểm trợ, tiếp tay, đưa tin vì chúng luôn luôn tạo lợi thế cho cuộc đấu tranh cho dân chủ và nhân quyền.

    •  
  • Cộng Sản Việt Nam: Nửa đường đứt gánh
    Ðảng Cộng Sản Việt Nam đang xốn xang tổ chức các cuộc được gọi là tổng kết nửa nhiệm kỳ của Ðại hội Ðảng nhiệm kỳ X, 2006-2010 để “rút kinh nghiệm, tiếp tục phấn đấu thực hiện hoàn thành những mục tiêu mà Ðại hội Ðảng các cấp đề ra”, nhưng có nhìn lại cũng như không vì trước sau chỉ thấy một mầu xám xịt.

    •  
  • Nhớ Về Trường Trưng Vương Năm Xưa
    Trường nữ trung học Trưng Vương Hà Nội di cư vào Sài Gòn năm 1954. Ban giám đốc gồm có: bà hiệu trưởng Tăng Xuân An, bà Nguyễn Thị Phú - giám học và bà Nguyệt Minh - tổng giám thị, cùng một số giáo sư và học sinh trường Trưng Vương. Năm học đầu tiên trường tạm trú (học nhờ) trường nữ trung học Gia Long.

    •  
  • Hội luận về quá khứ, hiện tại và tương lai Việt Nam
    Thưa quí khán thính giả, cuộc hội luận chính trị về Việt Nam bước qua phần thứ hai, thảo luận về hiện tình chính trị. Nói đến vấn đề nầy thì quí khán thính giả đã biết quá nhiều về những sai trái mà đảng cộng sản phạm phải trong khi họ cai trị đất nước Việt Nam mấy chục năm qua. Dĩ nhiên cũng có cái tốt nhưng nó quá ít so với cái xấu lan tràn khắp nước trong thời gian dài. Bây giờ lập lại những sự sai trái mà đa số ai cũng biết thì rõ là nhàm chán. Nhưng chúng tôi đã bàn về quá khứ và muốn nhìn về tương lai thì phải điểm sơ qua xem hiện tại nó như thế nào?

    •  
  • “Con cò mà đi ăn đêm...”
    Người ta nói tới con cò là một con vật sinh hoạt (kiếm ăn) ban ngày, cò mà đi ăn đêm là trái ngược, có một điều gì đó không ổn, khó khăn, nghịch cảnh. “Ðậu phải cành mềm” là gặp phải cảnh ngộ không may, nên phải “lộn cổ xuống ao.” Khi đã sa cơ thất thế, tất phải cầu cứu, dù đó là kẻ qua đường, độc ác hay lương thiện. Người vớt cò không phải để cứu cò mà để vặt lông cho lên bếp.

    •  
  • Cộng Đến, Cộng Đi
    Tháng Chín 2008, trong www.hoanghaithuy.com có một điện thư gửi từ Hà Nội, Việt Nam. Tôi đã đăng thư này trong một bài 4 Món Ăn Chơi trước đây. Nay, vì sự liên tục của câu chuyện, tôi đăng lại:

    •  
  • Thư ngỏ gửi Nguyễn Tấn Dũng (Nhân chuyến đi Úc)
    Với tư cách của một kẻ bị xã hội cộng sản ruồng bỏ - biết ông... lưỡi cứng, chân mềm sang đất nước Australia xinh đẹp, để vận động thương mại và đầu tư, một lần nữa tôi quyết định viết thư tới ông - tinh hoa của bày đàn cộng sản - một bày đàn đã làm khổ dân, khổ nước từ khi cướp chính quyền đến nay (1945-2008).

    •  
  • CS Việt Nam muốn cân bằng quan hệ kinh tế với Hoa Kỳ và Trung Quốc
    Tiến Sĩ Trần Lê Anh tốt nghiệp ngành luật, chính sách và xã hội tại trường Ðại Học Northeastern, thành phố Boston. Ông đang dạy kinh tế và quản trị tại trường Ðại Học Lasell, trong bang Massachusetts. Gần đây, ông đã viết một bài trên Asia Times, ấn bản điện tử, để đưa ra những nhận xét về quan hệ kinh tế giữa Hoa Kỳ và Việt Nam. VOA nhờ ông tóm tắt những ý chính trong bài viết này.

    •  
  • Thư ngỏ gửi Nguyễn Tấn Dũng (Nhân chuyến đi Úc)
    Nhưng thôi, để được làm người tự do, để kéo bóng râm dân chủ từ kiều bào mình về với mảnh đất độc tài gay gắt, yếm khí của Việt Nam, tôi sẵn sàng chấp nhận sự ruồng bỏ này...

    •  
  • Sự thật chỉ có một nhà thơ Nguyễn Chí Thiện
    Lời người viết.- Người bạn Trần Phong Vũ đã viết đủ trong “Nghĩ về Nguyễn Chí Thiện” (NV số 8339 ngày 6 tháng 10/2008), nhưng Trần Huynh chưa đề cập đến những “chung quanh, đằng sau Nguyễn Chí Thiện”, bài nầy vì thế được viết nên. Xin lỗi với quý độc giả nếu phải đọc lại thêm một lần những nội dung về người/việc mà bài viết của Trần Phong Vũ đã nêu ra. Tất cả chỉ do ý hướng muốn nói rõ ra sự việc mà thôi. Trang trọng.

    •  
  • Chính trị: Vùng cấm địa?
    Dưới chế độ CSVN, tất cả hình thức làm báo của người dân đều bị nghiêm cấm. Làm báo hay nói tổng quát hơn, quyền tự do ngôn luận là một trong các nhân tính căn bản của con người.

    •  
  • Thủy điện xả lũ tiếp tay cho lũ lụt: Làm thiệt mạng 72 người ở Tuy Hòa
    Giám đốc nhà máy thủy điện Sông Ba Hạ nhìn nhận đã hối hả xả lũ làm ngập lụt một số khu vực ở hạ lưu mà người dân không kịp trở tay. Ít nhất đã có 72 người ở tỉnh này chết vì nước lũ, theo các con số thống kê chính thức. Những người sống sót nhờ leo lên nóc nhà, ngọn cây.

    •  
  • Niềm tin bị đánh cắp
    Khi nghe Dương trả lời “Mình sẽ thi vào Ðại học An Ninh,” hầu hết đều ngạc nhiên. “Vào Ðại học An Ninh ra trường làm gì?” - “Làm công an,” Dương tự tin và hãnh diện trả lời. Mặc cho ai bàn ra tán vào, Dương vẫn nhất quyết, “làm công an.”

    •  
  • Basketball: Rajon Rondo ký hợp đồng mới $55 triệu với Celtics
    Boston Celtics, đội bóng rổ nhà nghề có tham vọng sẽ tái chiếm danh hiệu vô địch NBA mùa này, trong tuần qua phải đối phó với hai vấn đề còn lại: Ðó là tình trạng chấn thương đầu gối của Garnett mà cho tới nay đã có dấu hiệu tiến triển tốt đẹp.

    •  
  • MLS Playoffs: Columbus Crew rời khỏi cuộc chơi
    Bốn trận lượt về bắt đầu từ ngày Thứ Năm tuần này, 5 Tháng Mười Một, 2009 với đội Columbus Crew đón tiếp đội khách Real Salt Lake, nhưng đương kim vô địch MLS năm nay đã thật sự bị loại khỏi vòng chiến khi để thua trận thứ hai trước đội khách Real Salt Lake với tỷ số 2-3.

    •  
  • Lịch sử Bức Tường Bá Linh
    Là hình ảnh tiêu biểu nhất của thời kỳ Chiến Tranh Lạnh, Bức Tường Bá Linh đã tồn tại trong 28 năm và sự sụp đổ đánh dấu giai đoạn kết thúc của chế độ Cộng Sản ở Ðông Âu.

    •  
  • Ngày 7 tháng 11
    Tổng Thống Hoa Kỳ Lyndon B.Johnson đã gửi hai điện văn chúc mừng ông Phan Khắc Sửu, Quốc trưởng Việt Nam Cộng Hòa, nhân dịp ông được bầu làm Quốc trưởng và nhân ngày Quốc Khánh Việt Nam.

    •  
  • Bão Việt Nam: không biết bơi, ông già đeo trên cây ba ngày
    Một ông 69 tuổi vì không biết bơi nên khi gặp nước lũ dâng lên do trận bão Mirinae, liền leo tót lên cây và bám trụ suốt ba ngày hai đêm.

    •  
  • Linh mục gốc Việt được phong chức Giám Mục Phụ Tá ở Toronto
    Một người Canada gốc Việt thuộc Tổng Giáo Phận Toronto vừa được Ðức Giáo Hoàng Benedict XVI phong chức Giám Mục Phụ Tá (Auxilliary Bishop) ở cùng địa phận nơi Cha đang phục vụ.

    •  
  • Giá vàng ở Việt Nam tăng từng giờ: hơn 25 triệu đồng một lượng
    Giá vàng ở Việt Nam tăng vọt từng giờ dù thị trường vàng trên thế giới không có bao nhiêu biến động trong ngày.

    •  
  • Giá vàng ở Việt Nam tăng từng giờ: hơn 25 triệu đồng một lượng
    Giá vàng ở Việt Nam tăng vọt từng giờ dù thị trường vàng trên thế giới không có bao nhiêu biến động trong ngày.

    •  
  • Tổng thống Obama ban hành đạo luật trợ giúp thất nghiệp, người mua nhà
    Tổng Thống Barack Obama đã ký ban hành một dự luật kích thích kinh tế $24 tỉ, cung cấp các khích lệ về thuế cho những người mua nhà và gia hạn các phúc lợi thất nghiệp cho những người bị mất việc lâu dài - những người đã bị bỏ lại đàng sau giữa lúc nền kinh tế hướng tới sự hồi phục.

    •  
  • Tokyo: băng đảng bắn nhau, 3 người bị thương
    Một người bắn bị thương ba người khác gần Tokyo hôm Thứ Sáu trước khi chạy vào ẩn náu trong một tòa nhà rồi sau đó tự sát - trong một vụ nổ súng hiếm thấy mà phía cảnh sát cho rằng có liên hệ đến băng đảng.

    •  
  • Tường trình từ Berlin: Lá phiếu đầu tiên của 20 năm trước
    Hai ngày nữa, đúng ngày 9 Tháng Mười Một, nước Ðức, và thế giới này, sẽ kỷ niệm 20 năm ngày bức tường Bá Linh sụp đổ.

    •  
  • Tường trình từ Berlin: Lá phiếu đầu tiên của 20 năm trước
    Hai ngày nữa, đúng ngày 9 Tháng Mười Một, nước Ðức, và thế giới này, sẽ kỷ niệm 20 năm ngày bức tường Bá Linh sụp đổ.

    •  
  • Tìm thấy chiếc xe mất cắp từ 35 năm


    •  

Tr?n Phong Vu

 

Vài di?u thua tru?c: T?i Th? Nam 25-9-2008, nhà van Phan Nh?t Nam có nhă ư dành cho tôi m?t cu?c ph?ng v?n trên dài SBTN v? bi?n c? Ṭa Khâm S? Hà N?i và Thái Hà. Tru?c khi k?t thúc, anh nêu m?t câu h?i ngoài l?: “Anh nghi ǵ v? chuy?n 'NCT th?t - NCT gi?' v?a du?c khoi l?i g?n dây gi?a lúc dang có nh?ng v?n d? nóng b?ng t?i qu?c n?i? Nó có liên h? ǵ t?i di?u du lu?n cho là ngu?i ta mu?n dánh l?c hu?ng s? quan tâm c?a bà con t? n?n ngoài này không?” Sau khi tr? l?i v?n t?t, tôi dă công khai nói v?i anh cung nhu quư khán thính gi? dài SBTN là n?u có th́ gi? tôi s? lên ti?ng.

Và dây là ti?ng nói c?a tôi, m?t ngu?i làm truy?n thông, van hóa t? do.

Tru?c h?t, c?n nói ngay d? tránh ng? nh?n: nh?ng ǵ tôi vi?t trong bài này không ph?i d? bênh v?c hay bi?n h? cho nhà tho Nguy?n Chí Thi?n. Gi?n d?: v́ t? thân con ngu?i, nhân cách, l?i s?ng c?a anh cho th?y anh không c?n ai bênh v?c hay bi?n h?.

Cách dây ít lâu, khi d?c du?c dây dó nh?ng l?i l? gay g?t nh?m vào anh (v?n không ngoài chuy?n NCT th?t - NCT gi?, NCT ch?ng c?ng - NCT tay sai CS), tôi d? ư xem anh có tính lên ti?ng không th́ nh?n du?c câu tr? l?i: “D?t khoát tôi s? không bao gi? lên ti?ng, v́ nh?ng ai tin tôi th́ h? dă tin r?i. C̣n nh?ng ngu?i không tin, ho?c c? t́nh không tin, th́ dù có c?i chính cách m?y cung vô ích”.

Hi?u rơ tâm tính anh, t? d?y tôi không th?c m?c n?a.

Bài này cung không ph?i d? tranh lu?n hay ph?n bác quan di?m c?a nh?ng ngu?i ch?ng d?i, bôi bác Nguy?n Chí Thi?n. Có th? không chia s? nhung tôi tôn tr?ng ư ki?n c?a m?i ngu?i theo cách riêng c?a tôi. V́ th?, trong bài vi?t ng?n này tôi ch? gi?i h?n vào m?c tiêu duy nh?t là tŕnh bày nh?ng ǵ tôi bi?t v? nhà tho Nguy?n Chí Thi?n. Tôi không có ư thuy?t ph?c b?t c? ai ph?i nghi v? nhà tho này gi?ng tôi, và càng không có d?ng tâm tr? l?i hay tranh lu?n v?i nh?ng v? có nh?ng quan di?m, nh?n th?c khác tôi.

 

Nh?ng di?u tôi bi?t

Tôi du?c g?p và quen bi?t Nguy?n Chí Thi?n (NCT) vào nh?ng nam d?u thiên niên th? ba, th?i gian Linh M?c Nguy?n Van Lư tái phát d?ng cu?c d?u tranh cho t? do tôn giáo, cho nhân quy?n nhân ph?m Vi?t Nam. Đây cung là th?i gian tôi cùng m?t s? anh em b?t d?u th?c hi?n nguy?t san Di?n Đàn Giáo Dân d? ti?p tay cho nh?ng n? l?c c?a nh?ng nhà dân ch? ? qu?c n?i, nh?t là nh?ng n? l?c c?a nhóm giáo si Công giáo theo tinh th?n c? TGM Philipphê Nguy?n Kim Đi?n, trong dó, cha Lư du?c coi là cánh chim d?u dàn.

Cái bi?t và s? d?ng c?m c?a tôi v? nhà tho NCT d?a trên hai ngu?n chính:

1/ Nh?ng nhân ch?ng mà tôi may m?n du?c g?p:

(a) nh?ng ngu?i quen bi?t anh t? th?i tho ?u.

(b) nh?ng nhân v?t dă s?ng, dă tr?i nghi?m cùng v?i anh v? nh?ng kh? dau nghi?t ngă và t?ng thông chia v?i anh nh?ng v?n tho u?t ngh?n du?c nghi?n ng?m và ghi l?i trong kư ?c qua nh?ng tháng nam dài trong ng?c tù c?ng s?n. T?t c? nh?ng v? này hi?n c̣n s?ng và dang có m?t ? h?i ngo?i ho?c ? trong nu?c.

2/ Nh?ng c?m nghi?m cùng nh?ng nh?n d?nh riêng c?a cá nhân tôi v? con ngu?i và nhân cách NCT.

1- a/ Danh tính, quê huong, g?c gác NCT:

Cách dây không lâu, trong m?t bu?i gi?i thi?u thi ph?m Hoa Đ?a Ng?c (do Cành Nam mi?n dông Hoa K? c?a giáo su Nguy?n Ng?c Bích và bà Truong Anh Th?y xu?t b?n) ? pḥng sinh ho?t dài Little Sàig̣n Radio ? qu?n Cam, anh Nguy?n Thanh Hùng, m?t gi?ng ngâm tho n?i ti?ng trong nhi?u chuong tŕnh thi van trên dài phát thanh qu?c gia tru?c tháng 4-75, du?c m?i lên di?n dàn. Tru?c khi g?i t?i c? t?a gi?ng ngâm diêu luy?n, da d?ng và truy?n c?m c?a anh, Nguy?n Thanh Hùng khua cây g?y ch?ng [1] tru?c m?t tu?ng Nguy?n B?o Tr? và nhà tho NCT trên hàng gh? d?u v?a cu?i v?a nh?c l?i nh?ng k? ni?m th?i niên thi?u c?a anh v?i ông c?u tu?ng trong nh?ng nam s?ng ? Hà N?i tru?c 54. Riêng v?i tác gi? Hoa Đ?a Ng?c, anh ch? vào nhà tho và l?n ti?ng nói v?i m?i ngu?i: c̣n ông thi si này tôi bi?t ông t? th?i ông c̣n là m?t c?u bé ? làng Thu?ng Th?, d?ng huong c?a tôi, anh ru?t ông là c?u trung tá QLVNCH Nguy?n Công Giân hi?n cu ng? trên DC, ?y th? mà cho d?n nay v?n có ngu?i c̣n nghi ng? ông là NCT gi?!

Tôi tin l?i ch?ng c?a Nguy?n Thanh Hùng v́ tôi quen bi?t anh t? h?i c̣n ? trong nu?c và hi?u r?t rơ v? nhân cách c?a anh. Ngoài thái d? tôn tr?ng s? th?t, không có lư do nào bu?c anh ph?i lên ti?ng v? tru?ng h?p NCT.

b/ Th?i gian NCT b? c?m tù:

Nh?ng nhân v?t giúp tôi bi?t v? tác gi? Hoa Đ?a Ng?c trong nh?ng nam dài b? c?ng s?n c?m tù qua nhi?u ch?ng th?i gian và noi ch?n khác nhau g?m có các ông Nguy?n Kư, hai linh m?c Nguy?n Van Lư, Nguy?n Vi?t C. [2], ông Ki?u Duy Vinh và nhà van Vu Thu Hiên (trong s? nh?ng v? này, hai ông NK, KDV và nhà van VTH thu?c nhóm b?n tù thân tín du?c NCT d?c tho cho nghe. Riêng nhà van VTH, thay v́ k? l?i nh?ng ǵ ông trao d?i tr?c ti?p trong nh?ng l?n g?p g? ? M? ho?c ? Pháp, tôi s? trích l?i nh?ng ch?ng t? c?a ông trong tác ph?m Đêm Gi?a Ban Ngày do nhà xu?t b?n Van Ngh? ?n hành nam 1997 d? d?c gi? d? dàng tra c?u).

*Ông Nguy?n Kư: hi?n cu ng? trong vùng ti?u Sài G̣n nhi?u d?p t?i tham NCT t?i dây. V́ th?, tôi có co h?i nói chuy?n nhi?u v?i ông Kư d? có l?n du?c cho bi?t: ông là ngu?i d?u tiên phát hi?n NCT chính là tác gi? thi ph?m d?u du?c luu hành trong c?ng d?ng t? n?n ? HK du?i tiêu d? Ti?ng V?ng T? Đáy V?c khi chua ai bi?t, k? c? nh?ng ngu?i in và phát hành t?p tho này.

Tr? l?i câu h?i c?a tôi là nguyên do nào ông quen bi?t NCT và dua vào dâu ông có th? xác quy?t thi ph?m này là c?a NCT, ông Kư cho hay:

(1) B?n thân ông dă tr?i qua nhi?u nam tù chung v?i NCT.

(2) Trong nh?ng th?i kho?ng b? giam chung, m?i l?n vi?t xong m?t bài tho d?c ư, NCT thu?ng lén d?c cho ông và m?t s? b?n tù thân tín nghe. Nghe măi r?i nh?p tâm lúc nào không hay. Đ?u th?p niên 80 (kho?ng nam 1982), th?i gian ông m?i t? n?n qua M?, dang theo h?c t?i ĐH Fullerton. M?t hôm có d?a cháu cho bi?t v?a du?c coi t?p tho có tên là Ti?ng V?ng T? Đáy V?c, r?i h?i ông khi ? tù có quen ai t?ng làm tho và di tù t?i hon hai ch?c nam không, ông h?i có nh? bài nào trong t?p tho không th́ cháu ông c? n?n trí nh? và d?c cho ông nghe câu “Bác H? r?i l?i Bác Tôn”. Ông nh?m d?c l?i câu tho “có v? quen quen” và ngay l?p t?c c? m?t di văng tù dày hi?n v? trong tâm trí ông. Nh?m l?i câu tho m?t l?n n?a, r?i nhu m?t ph?n x? c?a vô th?c, mi?ng ông b?t ra câu tho k? “C? hai d?u thích ôm hôn nhi d?ng”. Nh́n trân trân vào kho?ng không, ông nói l?n: “dích th? là Nguy?n Chí Thi?n r?i!”

Chuy?n này d?n tai nh?c si du ca Nguy?n Đ?c Quang. Qua nh?c si NĐQ, ông Kư có co h?i g?p g? và nói chuy?n d?u duôi v?i ông Đ? Ng?c Y?n. Sau dó, v?i bút hi?u Minh Thi, ông Kư là ngu?i th? nh?t dă phát giác trên t? nh?t báo Ngu?i Vi?t: NCT chính là tác gi? TVTĐV t? nh?ng nam d?u th?p niên 80.

*Linh m?c Nguy?n Van Lư: ngu?i tù chung pḥng v?i ông NCT trong hai nam 1990-1991 ? tr?i tù Nam Hà. Sau khi cha Lư tái phát d?ng cu?c d?u tranh cho t? do tôn giáo, cho nhân quy?n, nhân ph?m Vi?t Nam vào nam 2000, tôi có nhi?u co h?i liên l?c v?i ngài qua Email ho?c tr?c ti?p qua du?ng dây di?n tho?i vi?n liên. Có lúc tôi dă h?i v? NCT và du?c cha Lư xác nh?n t?t c? nh?ng ǵ anh dă thu?t l?i v?i tôi.

*Linh m?c Nguy?n Vi?t C.: hi?n c̣n ? Vi?t Nam. Kho?ng vài tháng tru?c, v? linh m?c này qua tham thân nhân ? M?. Trong m?t b?a an ? nhà hàng Song Long du?ng Bolsa g?m có 5 ngu?i: ông Kư, NCT, linh m?c C, linh m?c Đ?c Minh [3] và tôi. D?p này, cha C. dă ôn l?i nhi?u k? ni?m trong hon 10 nam ng?i tù, k? c? th?i gian b? dày ?i lên C?ng Tr?i, trong dó có kho?ng 7 nam tù chung v?i tác gi? Hoa Đ?a Ng?c. (LM C. ph?i vào tù ngay t? sau tháng 7-1954 khi c̣n là m?t ch?ng sinh. Sau khi du?c tr? t? do ông tr? l?i ch?ng vi?n ti?p t?c con du?ng tu h?c và măi t?i d?u th?p niên 90 m?i du?c ch?u ch?c linh m?c).

*Ông Ki?u Duy Vinh (KDV): hi?n ? Hà n?i. Trong tác ph?m Chuy?n K? Nam 2000, nhà van Bùi Ng?c T?n có nh?c t?i m?t nhân v?t d?ng tù tên Ki?u Xuân Vinh. Đ?y chính là KDV mà v́ lư do riêng tác gi? h? Bùi d?i tên d?m c?a ông Vinh. Tru?c tháng 7 nam 1954, KDV là d?i úy ti?u doàn tru?ng trong quân d?i qu?c gia. Ông là SVSQ tr? b? khóa d?u ? Nam Đ?nh. Sau nhi?u l?n b? t? ch?i, cách dây m?y nam ông du?c s? CA Hà n?i cho phép qua M? tham thân nhân.

Trong bu?i g?p g? anh em ? hàng hiên ṭa so?n tu?n báo Viettide (khi ?y c̣n ? du?ng Moran và là ṭa so?n c?a t? Vi?t Báo hi?n nay), nh? anh Đ? Vi?t Anh thông báo tôi t́m t?i góp m?t. N?u trí nh? c?a tôi không quá t? th́ b?a ?y có s? hi?n di?n c?a các anh Vu Thu Hiên, NCT, Đ? Quư Toàn, Đ? Vi?t Anh, Ph?m Phú Minh, Ph?m Qu?c B?o, Nguy?n Xuân Nghia, cô Mai Khanh và m?t s? anh em khác tôi không nh? h?t, nhà van Nh?t Ti?n có m?t nhung v́ b?n bên trong ṭa so?n nên ít xu?t hi?n... Trên bàn có bia và d? nh?u (gà v?t quay, d? phá l?u, bánh ḿ).

Tôi nh? trong bu?i g?p g? hôm ?y, KDV u?ng khá nhi?u, g?n nhu ông không an ho?c an r?t ít. Ông k? l?i d? th? chuy?n: chuy?n cùng v?i Phan H?u Van theo chân và ch? du?ng v? l?i cho m?y chuyên viên truy?n h́nh ngu?i Pháp toan tính d?t nh?p tr?i Thanh C?m d? ph?ng v?n tù nhân Đoàn Vi?t Ho?t nhung b?t thành, ch? l?y du?c ít h́nh quanh tr?i. Nh?ng pha d?ng tim mà anh và Phan H?u Van (th?i gian hai ngu?i du?c t? do dang ? Hà N?i) tr?i qua trong cu?c phiêu luu d?y b?t tr?c ?y. KDV cung nói t?i lư do ông k?t l?i Hà N?i nam 1954 r?i b? c?ng s?n t?ng vào nhà tù ngót 20 nam: v́ ch? hi?u ph?i vâng l?i song thân khi ?y mang ?o tu?ng là c?ng s?n s? buông tha cho gia d́nh nh? có công v?i kháng chi?n (tru?c dây hai c? dă dóng góp nhi?u cho M?t Tr?n Vi?t Minh). Nhung các c? dă l?m: ch? ít lâu sau khi d?t nu?c chia dôi, KDV b? t?ng giam và thân ph? ông b? d?u t? d?n ch?t!

Có lúc ông khóc ng?t. Có lúc ông c?t ti?ng cu?i nhu ngây, nhu d?i. Gi?a ḍng l? KDV cao gi?ng ch?i d?ng nh?ng k? may m?n du?c thoát thân ra h?i ngo?i, du?c hu?ng d? th? t? do th? mà l?i manh tâm mon men t́m v? làm tôi m?i cho m?t ch? d? b?o tàn!

R?i ông d?ng d?y c?t gi?ng sang s?ng ngâm tho. H?t tho Ph?m Thái t?i tho NCT. Ngây ng?t nh́n bóng dáng cao l?n c?a KDV, nghe ông ngâm tho mà tôi nhu th?y th?p thoáng tru?c m?t, trong h?n, h́nh ?nh uy dung mang v? man d?i, hoang du?ng c?a m?t m?u tráng si th?i xua. Ông ngâm h?t bài này d?n bài khác, nh?t là nh?ng trích do?n ?n gi?u tâm tr?ng bi ph?n trong bài tho dài có tên Đ?ng L?y [4]. Nh?ng v?n tho hào s?ng nhu n?m s?n trong kư ?c c? th? tu?n t? trào ra. Có m?t lúc, NCT hích vào vai tôi nói nh?: trí nh? th?ng Vinh th?t khi?p d?m! Anh có nh?n ra bài nó v?a ngâm không? Nó nói c?a tôi mà chính tôi cung không c̣n nh? n?a.

Ngày hôm sau, nhu dă u?c h?n tru?c, tôi t?i nhà c?u trung tá Khanh thu?c binh ch?ng không quân dón KDV di tham m?t nhóm b?n bè, ph?n dông là nh?ng ngu?i chua h? bi?t ông. Trong khi trao d?i, chuy?n tṛ v?i anh em, ông tâm s?: “v? tôi là ngu?i Công giáo, chúng tôi l?y nhau nhung d?o ai n?y gi?. Tuy v?y, v́ chi?u v?, t?i t?i tôi thu?ng c?u kinh chung v?i bà và các con tôi. M?i l?n d?c kinh L?y Cha d?n câu ‘...nhu chúng con cung tha k? có n? chúng con’ là tôi kh?ng l?i. Tôi không mu?n d?c ti?p. Không ph?i là ngu?i quá khích, tôi có th? tha b?t c? ai, riêng t?i c?ng s?n b?t nhân dă làm tan nát gia d́nh tôi, tôi không th? nào tha du?c!”

KDV cung k? cho tôi và các b?n tôi nghe nhi?u chi ti?t v? NCT trong nh?ng nam tháng ? tù chung, k? c? nh?ng g?p g? sau này vào nh?ng th?i gian hai ngu?i du?c tr? t? do. KDV cho bi?t, chính trong nh?ng th?i kho?ng ?y, ông du?c NCT d?c cho nghe nh?ng v?n tho du?c vi?t ra b?ng máu l? c?a anh, d?n n?i lâu ngày dă nh?p tâm, cho d?n nhi?u nam sau ông v?n c̣n nh?.

Trong d?p này, theo l?i yêu c?u c?a KDV tôi dă t́m g?p thân nhân, b?n bè xin du?c m?t s? kính lăo, kính c?n d? th? d? t?ng ông, v́ theo ông, nh?ng c?p kính dáng v?t di ho?c bi b? xó bên này nhung l?i r?t c?n cho bà con bên nhà ph?n dông là nh?ng ngu?i nghèo kh? không có kh? nang mua kính m?i. Tôi và nhóm b?n bè tôi cung t?ng anh m?t ngân kho?n, giúp anh trang tr?i m?t ph?n nh?ng chi phí b?t bu?c cho chuy?n di tham thân nhân. D?p Uyên Thao v? tham Vi?t Nam vài nam tru?c tôi cung g?i m?y tram d? bi?u ngu?i b?n m?i này.

*Nhà van Vu Thu Hiên: Đ? kh?i ph?i k? l?i nh?ng ǵ tôi du?c nghe t? chính c?a mi?ng VTH trong m?t l?n g?p g? bên Pháp và nhi?u l?n ? M?, tôi xin trích l?i vài do?n tr?ng tác ph?m Đêm Gi?a Ban Ngày c?a anh do Van Ngh? xu?t b?n t?i California, HK l?n d?u nam 1997 [5].

Trang 725 ĐGBN ḍng th? 6 tính t? d?u trang:

“Anh Nguy?n Chí Thi?n, m?t tù nhân có thâm niên dáng kính, m?t nhà tho du?c uu ái trong t?ng l?p trí th?c c?a xă h?i tù...”

Trang 726 ĐGBN t? ḍng th? tu d?n cu?i và qua 25 ḍng d?u trang 727:

“Nguy?n Chí Thi?n làm nhi?u tho. Chi?u chi?u chúng tôi t? h?p nhau ? sau tr?i ng?m hoàng hôn, u?ng trà và nghe tho. Nh́n c?nh nh?ng Ki?u Duy Vinh, Nguy?n Chí Thi?n, Lê Tŕnh, Van Th? M?c, Tôn Th?t T?n..., k? d?ng ngu?i ng?i trong ráng chi?u bàng b?c c?a m?t vùng r?ng núi âm u b?t d?u ng? sang màu tím, tôi nh? t?i b?c tranh v? Nh?ng Ngu?i Tháng Ch?p [6] trong c?nh luu dày ? Sibir th?i Nga Hoàng.

Nh?ng bài tho c?a Nguy?n Chí Thi?n không h?p v?i t?ng tôi. Tho c?a anh tr?n tr?i, b? bă, nói th?ng vào v?n d?, mà tôi th́ l?i thích tho g?i, tho kích thích trí tu?ng tu?ng, th? tho cho phép ngu?i d?c du?c tham gia thêm vào cái dă có s?n trong bài tho, câu tho m?t chút tâm h?n ḿnh. Nhung cung có bài c?a anh d?ng l?i trong trí nh?:

Không có ch? cho con tàu trái d?t

Tôi là ngu?i hành khách bo vo.

L? chuy?n, l?m ga, m?t c?p, bây gi?

Tôi ? ru trên sàn toa l?nh ng?t,

Cái toa den dành cho súc v?t.

Ho?c:

Ngu?i xua ng?ng d?u nh́n trang sáng

R?i cúi d?u thuong nh? quê huong...

C̣n tôi dây ng?ng d?u nh́n nh?n chang to vu?ng

R?i cúi d?u nh?t h?t com vuong... [7]

Cao lênh khênh gi?a các b?n tù, Nguy?n Chí Thi?n nh́n d?i qua c?p kính tr?ng mà dàng sau chúng là c?p m?t l?i ngo ngác.

B? qu?n áo tr?i phát, d? tính cho ngu?i tù có chi?u cao trung b́nh, quá cun c?n trên ngu?i anh, làm tḥ dôi c?ng chân kh?ng khiu ra ngoài. Thi?n không bao gi? di dép, t? th?i anh di?n dôi gu?c m?c t? d?o, làm anh cao thêm m?y phân n?a. Thi?n không ph?i là ngu?i tù bu?ng b?nh, ch?ng d?i b?t c? ai vào b?t c? lúc nào. Anh c̣n thu?c lo?i hi?n lành n?a là khác. Có v? lúc nào anh cung ngo ngác, cung ng?c nhiên tru?c cu?c d?i b?i b?m và u? t?p. Anh ghê t?m nó, nhung cung không có ư d?nh d?n d?p nó hay s?a ch?a nó. Nói tóm l?i anh ch?ng gây s? v?i cán b? tr?i giam. Nhung dó là m?t ngu?i tù không th? b? g?y. Tinh th?n b?t khu?t trong nh?ng ngu?i tù không bi?u hi?n ? thái d? ngang tàng mà ? thái d? b?t c?n, thái d? khinh m?n.

Có l?n di lao d?ng v? tôi th?y Nguy?n Chí Thi?n dă b? khóa cánh tiên ngoài c?ng tr?i. Trông anh nhu b? xuong ngu?i trong gi? cách trí - l?ng ng?c u?n ra nh́n rơ t?ng r? su?n. Nh́n th?y tôi Thi?n m?t d? gay c̣n c? m?m cu?i thay l?i chào.

Tŕnh Hàng V?i th́ thào v?i tôi:

- Chúng nó b?t du?c m?y bài tho c?a Thi?n.

Nh?ng ngu?i tù s? l? l?ng l? di ngang b?n ḿnh dang b? hành h?. M?t h? danh l?i. Tôi nghi: ch? c?n nh́n th?y c?nh này ch? không c?n n?m nó ngu?i dân cung khó mà yêu du?c ch? d?.

Ki?u Duy Vinh dánh giá cao cái ngo?i l? mà ngu?i tù ch?ng c?ng c?c doan dành cho tôi.

- Thi?n nó tin anh l?m d?y! Mà cung tr?ng anh l?m d?y! N?u không nó ch?ng d?c tho cho anh nghe dâu...

Nói chuy?n tr?c ti?p qua du?ng dây di?n tho?i v?i tác gi? ĐGBN chi?u Th? Tu 01-10-08, tôi du?c Vu Thu Hiên xác nh?n là nh?ng do?n liên h? t?i NCT trong h?i kư, anh vi?t t? nh?ng nam 1993, 1994, t?c là th?i gian NCT c̣n ? trong nu?c chua qua Hoa K?. Theo tôi, dây là m?t s? ki?n dáng chú ư.

2/ Nh?ng tr?i nghi?m riêng

Tám nam tr?i quen bi?t, tôi có d?p g?p g?, trao d?i v?i NCT trong nhi?u sinh ho?t c?ng d?ng. Không ph?i ch? ? qu?n Cam, mà c̣n ? nhi?u noi. (Nh?ng l?n cùng anh xu?t hi?n trong nh?ng cu?c h?p báo, nh?ng cu?c ph?ng v?n, nh?ng bu?i h?i lu?n trên các dài phát thanh, các chuong tŕnh truy?n h́nh ? Nam ho?c B?c California. Nh?ng l?n gi?i thi?u sách cho b?n thân, cho nh?ng b?ng h?u thân quen nhu giáo su Đ? M?nh Tri (Pháp): các tác ph?m Hi?n Tu?ng Nguy?t Bi?u - Di S?n mác-Xít T?i Vi?t Nam; nhu nhà biên kh?o Minh Vơ (San Diego, HK): các tác ph?m H? Chí Minh, Nh?n Đ?nh T?ng H?p - Sách Lu?c Xâm Lang c?a CS-; nhu n? si Tu?ng Lam (Đ?c qu?c): Ngu?c Ḍng Th?i Gian; anh cung d? t?a cu?n Ai Gi?t H? Chí Minh c?a Minh Vơ...). Qua nh?ng sinh ho?t này, tôi nh?n ra noi NCT:

- M?t m?u ngu?i có trí nh? d?c bi?t, óc nh?n xét, phán doán tinh t?, s?c bén.

- M?t l?i s?ng gi?n d?, khiêm t?n, ḥa d?ng v?i tha nhân.

- M?t nhân cách khác thu?ng: tr?ng di?u nhân nghia hon ti?n b?c, d?t khoát ch?n l?i s?ng kh?c kh?, t? ch? nhu m?t nhà tu.

- Quan tr?ng hon h?t, noi anh tôi b?t g?p m?t ngu?i có m?t tinh th?n qu?c gia không d?i d?i, m?t l?p tru?ng ch?ng c?ng -nói chính xác hon là ch?ng cái ác- d?t khoát, kiên d?nh. Có l?n Đ? M?nh Tri nói v?i b?n bè anh: “d?i v?i tôi, ch? v?i Hoa Đ?a Ng?c, Nguy?n Chí Thi?n dă là m?t Monument, m?t Tu?ng Đài s?ng”. Riêng ngu?i vi?t nh?ng ḍng này dă hon m?t l?n thú nh?n v?i nh?ng ngu?i thân quen: cùng m?t d? tài v?ch tr?n t?i ác c?ng s?n, m?t ti?ng nói c?a NCT n?ng g?p tram l?n ti?ng nói c?a tôi.

Sau dây là vài d?u ch?ng c? th?:

V? nhân cách NCT: Chua bao gi? tôi th?y anh th?t h?a v?i b?n bè. Chua l?n nào anh t? ra là k? chu?ng hu danh, ham ti?n b?c. Dù cu?c s?ng don nghèo, d?m b?c (tru?c khi du?c hu?ng ti?n tr? c?p SSI dành cho nh?ng ngu?i trên 65 tu?i, anh s?ng b?ng ti?n nhu?n bút c?a hai tác ph?m Hoa Đ?a Ng?c và H?a Ḷ do nhà xu?t b?n Cành nam ? mi?n Đông chi tr? [8] và trong ba nam ? Pháp do t? ch?c IPW (International Parliament of Writers) dài th? chi phí an ?), anh luôn kh?ng khái khu?c t? s? giúp d? c?a anh em, dù nhi?u hay ít, k? c? tru?ng h?p nh?ng tác gi? nh? anh di dây dó gi?i thi?u sách và t? ư mu?n bi?u t?ng anh m?t s? ti?n nhu m?t cách d? cám on anh.

G?n dây, v́ nhà van Phan Nh?t Nam có ư bán can nhà nh? c?a anh trong khu mobilhome trên du?ng Mc Fadden (noi NCT dang ? chung), anh h?i tôi xem có ch? nào cho share pḥng không, tôi tâm s? v?i m?t ngu?i b?n. Ngay sau dó ngu?i b?n này và ch? nhà v?n là ngu?i thân c?a anh m?i tôi và NCT t?i coi m?t can h? th?t khang trang trên l?u m?t, v?i d?y d? ti?n nghi: pḥng ng?, b?p, pḥng ti?p khách, trang b? d? d?c tuom t?t, s?n sàng d? d?n vào. Trong m?t bu?i an chi?u hôm sau ? nhà hàng Bon Ami trên du?ng Euclid, tru?c m?t tôi và anh b?n, ch? nhân th?ng th?n ng? l?i m?i NCT d?n ? vô di?u ki?n, không ph?i tr? b?t c? chi phí nào, k? c? ti?n nhà. Anh cám on và kh?t s? tr? l?i sau khi di San Franciso, theo l?i m?i c?a t? ch?c Pháp Luân Công, tr? v?. Nhung khi ra xe, anh nói nh? v?i tôi: “V́ không mu?n làm bu?n ḷng m?t ngu?i có ḷng t?t v?i ḿnh, tôi chua tr? l?i ngay. Nhung trong thâm tâm tôi dă quy?t d?nh t? ch?i. Anh nghi coi: làm sao tôi có th? nh?n m?t ân hu? l?n lao m?t cách khoi khoi nhu v?y du?c!”

L?n anh giúp gi?i thi?u tác ph?m Di S?n Mác-Xít T?i Vi?t nam, tác gi? là giáo su Đ? M?nh Tri nh? tôi chuy?n bi?u anh 300 MK, nhung anh d?t khoát ch?i t?. Vi?n c? là không có nhu c?u. B? ép quá, anh nh?n, nhung ngay sau dó dă t?ng l?i cho nguy?t san DĐGD vào lúc t? báo c̣n ? giai do?n phôi thai. L?n anh giúp gi?i thi?u tác ph?m H? Chí Minh, Nh?n Đ?nh T?ng H?p và vi?t l?i t?a cho cu?n Ai Gi?t H? Chí Minh tru?c dó c?a nhà biên kh?o Minh Vơ, anh cung nh?t d?nh t? ch?i không nh?n ti?n, m?c d?u tôi và anh Minh Vơ h?t s?c nài ép. Tru?ng h?p anh gi?i thi?u tác ph?m Giáo Hoàng Gioan Phaolô II, Vi Nhân Th?i Đ?i c?a tôi ? Nam California ?n b?n d?u nam 2005 và l?n tái b?n nam 2006 trên San Jose cung tu?ng t? nhu th?. R?i d?n l?n ti?n si Bùi H?nh Nghi, phu quân n? si Tu?ng Lam t? Đ?c qu?c qua nh? anh gi?i thi?u cu?n Ngu?c Ḍng Th?i Gian ? qu?n Cam và San Jose anh v?n gi? nguyên t?c b?t di d?ch là m?t m?c ch?i t? m?i th? thù lao, mà theo l? công b?ng anh có quy?n nh?n.

Cu?i cùng, tôi dành b?a ra vài lư do d? gián ti?p giúp anh.

Th? nh?t, dua ti?n nh? anh chuy?n bi?u nh?ng nhà van trong nu?c mà anh thu?ng giúp d? (v́ trong quá kh? tôi dă ch?ng ki?n nhi?u l?n anh trao ti?n t?n tay cho nhà van Vu Thu Hiên, khi 200 khi 100 d? nh? chuy?n v? VN t?ng nh?ng ngu?i b?n tù ngày xua, trong khi tôi bi?t rơ b?n thân anh lúc ?y cung không du d? ǵ.) Nh?ng d?p nhu v?y có l?n anh nh?n và cung có l?n anh t? ch?i v?i lư do v?a m?i g?i r?i.

Th? hai, khi nhà xu?t b?n Cành Nam tái b?n cu?n Hoa Đ?a Ng?c, tôi dă trao anh m?t s? ti?n m?t nói là d? d?t mua tru?c m?y ch?c cu?n t?ng b?n bè ? xa. Cách này th?t ra cung ch? có giá tr? tu?ng trung v́ th?c ra sách c?a anh m?i l?n tái b?n và gi?i thi?u dây dó d?u du?c d?c gi? nhi?t t́nh chi?u c? không c̣n m?t cu?n. Tôi c̣n nh? hôm gi?i thi?u sách ? h?i tru?ng dài Little Sàig̣n Radio, theo l?i can d?n tru?c c?a NCT, ông Nguy?n Kư, m?t trong nh?ng ngu?i t́nh nguy?n giúp anh trong bu?i sinh ho?t hôm ?y, dă gói s?n s? sách tôi d?t mua. Nhung vào phút chót, khi th?y v?n có ngu?i c?n mà sách dă h?t, tôi nói ông Kư m? ra d? bán. Ph?n tôi s? ch? l?y d?t sau.

V? kh? nang và trí thông minh: Có nhi?u co h?i nói chuy?n tr?c ti?p v?i NCT và qua nh?ng l?n nghe anh phát bi?u v? nhi?u lănh v?c, t? chính tr? t?i van hóa, thi ca dông tây kim c? [9], th?y anh quán tri?t g?n nhu t?t c? m?i v?n d?, tôi không kh?i ng?c nhiên khi d?i chi?u v?i tu?i tác và th?i gian vu?ng ṿng lao lư r?t s?m c?a anh.

V? kh? nang Pháp ng?, tôi ph?i thành th?t thú nh?n là tôi không d? tu cách d? dua ra nh?n xét riêng. Nhung d?a vào nh?ng ǵ nguyên lu?t su kiêm ngh? si Nguy?n Van Ch?c nói v?i tôi, tôi tin NCT là ngu?i có tŕnh d?. Tôi thu?ng t? h?i: do dâu mà m?t ngu?i sinh nam 1939, b? di tù r?t s?m nhu NCT l?i có du?c m?t kh? nang hi?u bi?t v? Pháp ng? nhu th?? Theo tôi ph?ng doán th́ có l? nh? trí thông minh, có nang khi?u v? ngo?i ng?, d?a vào cái n?n c?a nh?ng nam ? b?c ti?u, trung h?c và t?ng c?ng th?i gian 27 nam ng?i tù giúp anh có co h?i h?c h?i qua sách v? và các b?n d?ng tù, nên m?i du?c nhu th? chang? Trong tác ph?m Vi?t V? Bè B?n, nhà van Bùi Ng?c T?n có nói t?i tru?ng h?p nhà van Duong Tu?ng, m?t ngu?i ng?i trên gh? nhà tru?ng không du?c bao lâu, tham gia kháng chi?n, di b? d?i t? th?i niên thi?u, rày dây mai dó, nhung v́ hi?u h?c, chi?c ba lô trên vai lúc nào cung d?y nhóc sách v?. Nh? th? sau này không nh?ng Duong Tu?ng n?i ti?ng là ngu?i vi?t và là nhà phê b́nh van h?c có h?ng mà c̣n là ngu?i thông th?o nhi?u sinh ng?. Ông quen bi?t r?t nhi?u tác gi? Âu M?. M?i khi nh?ng v? này ghé qua Vi?t nam d?u ph?i nh? t?i vai tṛ trung gian c?a ông. Ti?t l? c?a nhà van h? Bùi giúp tôi lư gi?i m?t ph?n th?c m?c v? tru?ng h?p NCT.

Tr? l?i nh?ng di?u lu?t su Nguy?n Van Ch?c nói v?i tôi v? NCT, có lúc tôi ng?n ng?i không mu?n nh?c t?i trong bài vi?t này, v́ s? do m?t can nguyên nào dó s? b? ph? nh?n. Nhung tin r?ng s? th?t tru?c sau v?n là s? th?t, và h?n lu?t su Ch?c, dù trong hoàn c?nh nào, cung chia s? m?t ni?m tin nhu tôi, do dó tôi xin phép ghi l?i vài l?i, v?n ch? v?i m?c tiêu duy nh?t là tŕnh bày nh?ng ǵ tôi bi?t v? NCT mà thôi.

Nam 1996, khi tôi vi?t xong t?p biên kh?o M?t Thoáng Nh́n V? GHVN Qua Bi?u Tu?ng Đ?c Gioan Phaolô II, tôi du?c lu?t su Nguy?n Van Ch?c vi?t L?i T?a cho cu?n sách. T? d?y chúng tôi thu?ng liên l?c v?i nhau. M?t hôm (tôi không nh? dích xác nam nào), trong khi dàm d?o nhi?u chuy?n qua du?ng dây di?n tho?i vi?n liên, lu?t su Ch?c d? c?p t?i NCT. Ông cho hay dă có l?n NCT ? choi trong nhà ông c? tu?n l?. Trong th?i gian ?y, NCT lúc nào cung quanh qu?n bên t? sách c?a ông, trong dó h?u h?t d?u là sách ti?ng Pháp và ti?ng Anh, van h?c, thi ca, chính tr?, lu?t pháp, d? lo?i. Ban d?u ông hoài nghi tŕnh d? d?c và hi?u Pháp ng? c?a NCT, v́ th? nhân m?t lúc thu?n ti?n ông g?i l?i tên và tác ph?m c?a m?t vài tác gi? Pháp d? ḍ ư NCT. Và qua cu?c trao d?i hôm ?y ông nh́n nh?n là NCT có m?t tŕnh d? khá v?ng v? Pháp ng? cung nhu am tu?ng v? nhi?u tác gi?, tác ph?m th?i danh c?a Pháp. [10]

V? trí nh? và óc phân tích, t?ng h?p: Qua nh?ng l?n cùng NCT lên ti?ng trong nh?ng bu?i h?i lu?n ho?c ph?ng v?n trên TV, Radio, ho?c nh?ng l?n nghe anh nói chuy?n dây dó, di?u tôi h?t s?c c?m ph?c là trí nh? d?c bi?t và óc phân tích, t?ng h?p s?c bén, nhanh nh?y c?a anh. Kư ?c c?a NCT không ch? gi?i h?n trong hàng tram bài tho c?a anh, hay c?a m?t vài tác gi? nào dó mà anh dă nh?p tâm t? thu? nào. Nó c̣n b?c l? c? trong nh?ng trích d?n b?t ch?t v? câu nói c?a m?t van nhân, ngh? si, m?t chính tr? gia, m?t nhà khoa h?c dông tây, kim c? nào dó khi anh c?n minh ch?ng ho?c làm sáng lên ư tu?ng c?a m?t v?n d? anh v?a d? c?p. Trong nh?ng l?n NCT du?c m?i thuy?t tŕnh, tôi chua bao gi? th?y anh ph?i vi?t ra gi?y, dù ch? là m?t dàn bài so lu?c.

NCT có m?t l?i nói d? dàng, gi?n d?, không c?u k?, làm dáng. Anh luôn t? ra là ngu?i bi?t tôn tr?ng d?i tu?ng anh nói v?i, và v́ th? anh du?c c? t?a, dù thu?c thành ph?n thu?ng luu, trí th?c hay b́nh dân quư m?n và n?ng nhi?t dón nh?n. M?t ph?n quan tr?ng, theo nh?n d?nh c?a tôi, là m?i khi d?n v?i c? t?a, v?i khán thính gi?, anh d?n b?ng t?m ḷng, b?ng trái tim ch? không ch? b?ng ngôn ng?. Nh?ng ǵ anh nói ra xu?t phát t? t?m ḷng chân thành, ngay th?ng c?a ḿnh.

V? l?p tru?ng chính tr?: Nguy?n Chí Thi?n không ph?i là m?t chính tr? gia. Anh không x?p hàng trong b?t c? d?ng phái chính tr? nào. Nhung anh là ngu?i có m?t l?p tru?ng chính tr? rơ r?t, d?t khoát, không d?i d?i. Đó là l?p tru?ng qu?c gia, ch?ng l?i m?i th? l?c gian d?i, d?c ác mà ch? nghia nô b?c c?ng s?n du?c anh x?p lên hàng d?u. Trong h?i kư Đêm Gi?a Ban Ngày, nhà van Vu Thu Hiên x?p NCT vào lo?i “ch?ng c?ng c?c doan”. ? m?t khía c?nh nào dó, nh?n xét này không sai. Noi cu?i trang 725 và d?u trang 726, nhà van h? Vu vi?t:

“- N?n dói là kinh niên d?i v?i m?t nu?c nhu Trung Qu?c - tôi nói v?i Thi?n. Không ph?i nh?ng ngu?i c?ng s?n là nguyên nhân duy nh?t. Th?i Tu?ng, tôi bi?t, n?n dói c̣n x?y ra nhi?u hon. Hăy nh? l?i b?n Tàu phù sang ta nam 1945. Không ph?i ch? dói, mà c̣n man r? n?a...

Thi?n tr?n m?t. Anh không thích m?t câu d? ngang xuong nhu th?. V?i anh, c?ng s?n là x?u, là t?i t?, là kinh t?m, ch?m h?t. Không m?t cái ǵ c?a c?ng s?n có th? là t?t.

Cái cách tôi dánh d?ng lo?i chính quy?n Tu?ng Gi?i Th?ch v?i chính quy?n Mao Tr?ch Đông nhu th? là không du?c. Không hi?u sao anh v?n ch?p nh?n tôi...”

Có l? ch? v?i hai tác ph?m Hoa Đ?a Ng?c, H?a Ḷ và v?i nh?ng ch?ng t? trên dây c?a nhà van Vu Thu Hiên dă quá d?. Tôi không c?n ph?i nh?c l?i nh?ng ǵ chính tai tôi du?c nghe trong nh?ng bu?i thuy?t tŕnh, h?i lu?n, ph?ng v?n ? nhi?u noi mà NCT là di?n gi? chính, d? ch?ng minh l?p tru?ng quy?t li?t và d?t khoát c?a anh d?i v?i ch? nghia d?c tài chuyên chính c?ng san. Ngay lúc dang ? trong nhà tù c?ng s?n mà NCT dă nhu th? th́ khi du?c tháo cui, s? l?ng, anh có bôn ba dây dó d? v?ch tr?n b? m?t th?t nho nh?p, ph?n b?i d?t nu?c, ph?n b?i dân t?c c?a ch? d? c?ng s?n th́ ch? là chuy?n duong nhiên, không c?n tranh căi.

Nh?c t?i ngu?n du lu?n cho r?ng NCT dang ? h?i ngo?i là NCT “gi?” do c?ng s?n d?ng lên d? phá dám, m?t ngu?i b?n nói dùa v?i tôi: n?u dúng nhu v?y th́ tôi mong c?ng d?ng ḿnh ? ngoài này du?c d?ng và nhà nu?c chi?u c? cung c?p thêm cho vài ba ch?c ho?c 100 NCT khác n?a. Dù là câu nói dùa, t? thâm tâm tôi chia s? u?c mong này c?a anh b?n.

 

Vài ḍng tru?c khi k?t thúc

Trên dây là t?t c? nh?ng ǵ tôi bi?t v? con ngu?i, tác phong, tu cách và l?p tru?ng c?a nhà tho NCT. Cái bi?t ?y can c? vào nh?ng ǵ chính tôi nghe du?c, d?c du?c qua nh?ng ch?ng t? c?a nh?ng nhân v?t hi?n c̣n s?ng ? trong nu?c ho?c h?i ngo?i, trong dó có nh?ng chi ti?t trích d?n nguyên van trong t?p h?i kư d? s? c?a nhà van Vu Thu Hiên: tác ph?m Đêm Gi?a Ban Ngày.

Tôi không che gi?u t́nh c?m kính tr?ng và quư m?n c?a tôi d?i v?i NCT.

V́ nhân cách c?a anh. Nh?t là v́ ? anh, tôi t́m du?c m?t m?u ngu?i d?ng tâm, d?ng chí. C? anh và tôi d?u không tr?c ti?p làm chính tr?, không có tham v?ng chính tr?, nhung chúng tôi có chung m?t ư th?c và quan di?m chính tr?: ngày nào c̣n s?ng, c̣n th?, chúng tôi quy?t tâm ti?p t?c d?n thân ti?p tay v?i nh?ng cá nhân, nh?ng t?p th? dang d?u tranh tiêu di?t m?i th? l?c gian d?i, d?c ác d? xây d?ng m?t m?t th? ch? dân ch?, tu do, trong dó nhân quy?n, nhân ph?m c?a 84 tri?u d?ng bào ph?i du?c tri?t d? tôn tr?ng trên quê huong Vi?t Nam.

Nam California, ngày 02-10-2008

Tr?n Phong Vu
Powered By Nguoi-Viet Online

This article has been moved here