| Sài Gòn trên đỉnh Địa Cầu: Đường lên Bắc Cực của Nguyễn Khải Mùa Hè này bạn tính đi nghỉ mát ở đâu? Có nên đến một nơi mà ánh sáng Mặt Trời rọi chiếu suốt ngày và suốt đêm, một nơi không có bãi cát trắng mịn mà chỉ có hàng trăm dặm tuyết trắng xóa mênh mông, băng đá lạnh cóng, chung quanh không một bóng người, không nhà cửa, và sự hiểm nguy cho tính mạng luôn rình rập đâu đó từng phút, từng giây trong luồng gió hàn khí tê buốt dưới không độ? |
|
Home
|
Bài: Hoàng Mai Đ?t/Ngu?i Vi?t H́nh: Nguy?n Kh?i
Mùa Hè này b?n tính di ngh? mát ? dâu? Có nên d?n m?t noi mà ánh sáng M?t Tr?i r?i chi?u su?t ngày và su?t dêm, m?t noi không có băi cát tr?ng m?n mà ch? có hàng tram d?m tuy?t tr?ng xóa mênh mông, bang dá l?nh cóng, chung quanh không m?t bóng ngu?i, không nhà c?a, và s? hi?m nguy cho tính m?ng luôn ŕnh r?p dâu dó t?ng phút, t?ng giây trong lu?ng gió hàn khí tê bu?t du?i không d?? Anh Nguy?n Kh?i dă d?n m?t noi hoang vu, hi?m tr? nhu v?y: B?c C?c. B?c C?c dây không là m?t d?a di?m ? ti?u bang B?c C?c dây n?m ? d?nh d?u trên tr?c xoáy c?a Trái Đ?t, chính xác t?i vi tuy?n 90 theo d?a lư. Anh Nguy?n Kh?i có l? là ngu?i Vi?t “Tôi dă t́m ki?m trên m?ng Internet và không t́m ra tên c?a m?t ngu?i Vi?t Nam nào t?ng d?n B?c C?c. Thành ra có th? tôi là ngu?i Vi?t d?u tiên d?n noi dây,” anh nói v?i kư gi? c?a nh?t báo Ngu?i Vi?t sau khi k?t thúc m?t chuy?n du hành d?y gian nan, ḍi h?i s? ch?u d?ng t?t cùng c?a th? xác và tinh th?n, mà cung r?t h?p d?n d?i v?i nh?ng ai thích phiêu luu m?o hi?m. Nguy?n Kh?i, 36 tu?i, d?n B?c C?c ngày 10 Tháng Tu, 2008. Trong hon m?t th? k? qua, các qu?c gia t?i Âu Châu và h?u h?t các nu?c khác trên kh?p th? gi?i, k? c? nh?ng noi trong vùng nhi?t d?i nhu ?n Đ?, Malaysia, và Singapore dă có ngu?i d?t chân d?n B?c C?c. Riêng t?i Vi?t Nam, chua nghe có ai d?n c?c d?nh c?a phuong B?c tru?c anh Nguy?n Kh?i. M?i nam, sau sáu tháng ch́m trong bóng t?i su?t ngày và su?t dêm, B?c C?c b?t d?u có l?i ánh sáng M?t Tr?i vào cu?i Tháng Ba. K? t? dó cho d?n g?n h?t Tháng Chín, m?t tr?i không bao gi? l?n t?i mi?n bang giá này. Trong hon m?t tu?n vào d?u Tháng Tu mà anh Kh?i dă có m?t trong vùng B?c C?c, ánh n?ng luôn xu?t hi?n ? chân tr?i. Đ?n cu?i Tháng Sáu, M?t Tr?i m?c t?i di?m cao nh?t mà cung ch? ngang t?m m?t, không lên t?i d?nh d?u nhu ? h?u h?t các noi khác trên Trái Đ?t. Sau dó ánh thái duong b?t d?u l?n d?n, nhu?ng ch? cho bóng dêm trong sáu tháng Mùa Đông. Trong chu k? gi?a ánh sáng và bóng t?i, Tháng Tu là th?i di?m nh?n nh?p, lư tu?ng nh?t cho các sinh ho?t c?a loài ngu?i t?i c?c d?nh c?a Trái Đ?t, v́ m?t tr?i xu?t hi?n d? ban ánh sáng trong khi bang dá v?n c̣n d? dày thu?n ti?n cho nh?ng chuy?n di trên m?t tuy?t. Khác v?i Nam C?c, vùng B?c C?c không n?m trên m?t l?c d?a c? d?nh mà th?t s? là m?t kh?i bang dá vi d?i dóng trên m?t d?i duong vào Mùa Đông, tan b? thành nh?ng t?ng nh? trôi v? phuong Nam trong Mùa Hè. Ngu?i ta d?n dây v?i nhi?u lư do: du hành trên bang dá b?ng phuong ti?n tru?t tuy?t, nh?y dù t? trên phi co, th?c hi?n nh?ng cu?c nghiên c?u v? khí h?u, du l?ch ch?p nhoáng trong vài ngày ho?c quan sát t? trên máy bay d? bi?t noi dây nhu th? nào, và m?i nh?t là ch?y vi?t dă (marathon). Ni?m ao u?c lên B?c C?c Lư do nào khi?n anh Nguy?n Kh?i mu?n d?n B?c C?c? “Tôi dă t?ng du l?ch nhi?u noi trên th? gi?i, t?n d?ng th?i gian du?c ngh? làm d? di xa,” anh vi?t b?ng ti?ng Anh trong thu e-mail dành cho báo Ngu?i Vi?t. “Tôi dă d?n 54 qu?c gia và có m?t t?i các l?c d?a, k? c? l?c d?a Nam C?c. Trong h?u h?t các chuy?n di, tôi du hành nhu nh?ng ngu?i deo ba-lô. Nói nhu v?y anh cung th?y t?t c? ti?n di làm c?a tôi d?u dành cho du l?ch.” “V́ m?t lư do nào dó, tôi th?y mi?n c?c B?c r?t quy?n ru. Có th? v́ mi?n d?t ?y r?t d?p và có ít ngu?i d?n, cho tôi co h?i du?c thám hi?m m?t noi m?i l?. Sau khi d?n l?c d?a Nam C?c, tôi mu?n có d?p du?c di d?n t?n c?c B?c ho?c c?c Nam c?a Trái Đ?t,” anh Kh?i tâm s?. Ngu?i thích giang h? dó dây này dă chào d?i nam 1972 t?i Sài G̣n, là con th? 10, cung là con trai út, trong m?t gia d́nh có 11 anh ch? em. Anh doàn t? v?i gia d́nh t?i Toronto, Canada vào nam 1992, t?t nghi?p Khoa H?c Đi?n Toán t?i University of Toronto, d?n thành ph? San Jose, ti?u bang California nam 2000. Nay anh vi?t nhu li?u di?n toán cho công ty Cisco. “Khi nghe tôi bày t? ư d?nh di B?c C?c, ông anh li?n nói, ‘B? h?t ch? di sao l?i ch?n ch? dó.’ Nói v?y nhung r?i anh cung tr? giúp tôi. C̣n cô em th́ la lên, ‘Tr?i oi, diên r?i! B? h?t chuy?n làm r?i sao mà l?i mu?n di B?c C?c?’” anh Kh?i cu?i khi k? l?i cho kư gi? nghe qua di?n tho?i ngày 2 Tháng B?y. Ngu?i anh c?a anh tên là Khang và cô em út tên là Khuê. “M? tôi ch? nói con hăy c?n th?n. Bà dă l?n tu?i, ch?c cung quen sau nh?ng l?n nghe tôi nói tôi s?p di choi xa. Bà tu?ng B?c C?c cung gi?ng m?y noi khác mà tôi t?ng di,” anh k?. H?u h?t nh?ng chuy?n di B?c C?c du?c th?c hi?n b?ng phi co. T? các qu?c gia trên th? gi?i, nh?ng ngu?i ghi danh tham d? c?n bay d?n Longyearbyen, m?t th? tr?n n?m trên qu?n d?o Svalbard và thu?c v? Na Uy. V?i trên 2,000 cu dân, Longyeardbyen là th? tr?n có t? 1,000 dân tr? lên n?m g?n B?c C?c nh?t. T? Longyearbyen, ngu?i du hành du?c tr?c thang ho?c phi co ch? d?n tr?i Barneo (có khi du?c vi?t là Borneo) d? có th? ti?p t?c hành tŕnh trên m?t bang dá d?n B?c C?c. Tr?i Barneo do ngu?i Nga thành l?p dành cho nh?ng công tác nghiên c?u khoa h?c ho?c nh?ng chuy?n du hành d?n B?c C?c. V́ t́nh tr?ng t?ng bang thay d?i v? trí t?ng ngày, ngu?i Nga ph?i d?ng l?i tr?i m?i nam trong Mùa Xuân. T?i can c? Barneo, tùy theo s? l?a ch?n d?a trên kh? nang và th? l?c c?a ngu?i tham d?, h? du?c tr?c thang th? xu?ng m?t d?a di?m xa ho?c g?n B?c C?c ? bên trên vi tuy?n 89, d? th?c hi?n giai do?n quan tr?ng nh?t d?n vi tuy?n 90 trong hành tŕnh c?a h?. N?u không có s?c kh?e d? di trên m?t tuy?t, ngu?i ta v?n có th? d?n th?ng B?c C?c b?ng tr?c thang ho?c quan sát t? trên phi co. Chi phí cho các lo?i d?ch v? khác nhau c?a các công ty du?c ghi nh?n là t? $9,000 d?n trên $27,000 M? kim. “Tôi dă t?n $26,000 chua k? ti?n vé máy bay và nh?ng chi tiêu khác,” anh Kh?i cho bi?t. “T?ng s? ti?n có l? là trên $30,000.” Anh dă ch?n công ty Vicaar d? th?c hi?n chuy?n di B?c C?c. Đ?i v?i nh?ng ai mu?n tru?t tuy?t d?n B?c C?c, công ty này có b?n l?a ch?n t? d? d?n khó: touch (“bi?t so qua” trong 4 ngày v?i 3 ngày tru?t tuy?t), challenge (“th? thách” trong 6 ngày v?i 5 ngày tru?t tuy?t), adventure (“phiêu luu” trong 9 ngày v?i 8 ngày tru?t tuy?t, và extreme (“c?c khó” trong 18 ngày v?i 17 ngày tru?t tuy?t). Anh Kh?i dă ch?n “phiêu luu.” “Tôi dă t?ng du hành khá nhi?u nên tôi mu?n d?y ḿnh xa hon, xem th? s?c ch?u d?ng c?a tôi di d?n dâu. B?c C?c là m?c tiêu hoàn toàn dúng cho ư mu?n c?a tôi,” anh Kh?i nói. “B?c C?c dúng là m?t noi d?c bi?t trên Trái Đ?t. M?c dù nhi?u ngu?i, k? c? tôi, ao u?c du?c d?n noi dó, th? nhung th?t s? B?c C?c ch? là m?t d?a di?m không có ǵ d? ng?m nghía. Hành tŕnh d?n dó m?i quan tr?ng, ít nh?t là d?i v?i tôi.” “M?t chuy?n di B?c C?c s? cho tôi n?m du?c c?m giác c?a ngu?i thám hi?m, m?t cách tài t? ho?c trong ao u?c du?c tr? thành ngu?i thám hi?m, cho dù ngày nay không khó nhu m?y th?p niên tru?c.” Ai có kh? nang d?n B?c C?c? Polar Explorers, m?t chi nhánh c?a công ty The Northwest Passage t?i Canada, dă vi?t rơ nh?ng di?u ki?n dành nh?ng ai mu?n d?n B?c C?c: “Chuy?n di này dành cho ngu?i kh?e m?nh và nôn nóng mu?n t? d?y ḿnh xa hon v? th? l?c và tâm lư. Tuy tru?t tuy?t r?t c?n thi?t, kh? nang này không là di?u ki?n quan tr?ng (v́ s? di chuy?n cung gi?ng nhu di b? trên hai cây tru?t deo vào chân). B?n c?n ph?i có tim m?ch ch?u d?ng d?o dai và kh? nang kéo xe tru?t tuy?t n?ng (t? 30 d?n 40 kí-lô) trong nhi?u gi? d?ng h? m?i l?n.” “Đ?n cu?i ngày, khi mà chúng ta ngung di chuy?n, di?u dáng chú ư là b?n c?n có nang l?c d? tr? d? d?ng l?u, dun tan tuy?t d? pha trà ho?c cocoa, và n?u an. Quan tr?ng nh?t là b?n c?n có kh? nang ki?m soát nhi?t d? trong co th? d? cho b?n không b? l?nh quá ho?c nóng quá trong lúc di chuy?n.” “Chuy?n di s? di?n ra trong hoàn c?nh c?c l?nh, và s?ng trong s? l?nh bu?t dó 24 ti?ng d?ng h? m?i ngày có th? là m?t th? thách l?n. B?n không c?n là m?t l?c si h?ng th? gi?i d? tham d? và t?n hu?ng chuy?n di, th? nhung m?i m?t cân lu?ng c?a s? t?p du?t và chu?n b? s? giúp chuy?n di du?c lư thú và an toàn hon.” Đ? chu?n b?, anh Nguy?n Kh?i dă t?p th? d?c trên máy stairmaster trong g?n ba tháng, nam ngày m?i tu?n. Đ?i v?i nh?ng ai nghi r?ng h? c?n ph?i có m?t vóc dáng to l?n d? chinh ph?c B?c C?c, kích thu?c c?a anh Kh?i cho th?y h? không c?n nhu v?y. Anh là ngu?i t?m thu?c, cao 5 feet 4 inches (1.6 mét), n?ng 120 pounds (54.4 kí lô). Vào cu?i Tháng Giêng, anh bay t? San Francisco d?n Barrow, m?t th? tr?n n?m c?c B?c c?a ti?u bang Alaska, d? t?p du?t s?ng ? noi c?c l?nh và th? nghi?m các d?ng c?. Barrow là tr? tr?n xa nh?t v? phuong B?c c?a nu?c M?, n?m ven bi?n B?c C?c và có trên 4,000 cu dân. Trong bu?i chi?u d?u tiên t?i Barrow, anh Kh?i k? trong nh?t kư dang trên m?t trang blog: “Marleen r?t thân thi?n (Marleen là m?t ph? n? làm vi?c t?i khách s?n). H?u h?t nh?ng ngu?i ? mi?n B?c d?u r?t thân thi?n, có l? v́ th?i ti?t và s? cô l?p. Marleen d? ngh? tôi di d?o v?i bà. Tru?c khi r?i khách s?n, chúng tôi làm m?t ly trà nóng. Ngay khi bu?c ra ngoài tr?i, ly trà c?a tôi dă mau ngu?i.” “V́ mu?n u?ng nu?c trà d? du?c ?m, tôi không deo m?t n?. Th?t là m?t sai l?m. M?t c?a tôi b? dông l?nh g?n nhu ngay t?c kh?c. Tôi c?m ly trà áp sát vào m?t d? gi? hoi ?m, th? nhung càng tai h?i hon v́ m?t tôi có hoi ?m. Tôi không có c?m giác trên m?t. Marleen ph?i tháo gang tay, chà tay ?m lên m?t d? giúp tôi du?c ?m (...)Tôi h?c du?c m?t bài h?c: Ph?i chu?n b? k? lu?ng tru?c khi bu?c ra ngoài.” Trong ngày hôm sau anh di du?c m?t d?m. “Đó ch?ng là bao nhiêu. Tôi c?n ph?i di g?p dôi, g?p ba ho?c g?p b?n l?n nhu v?y. Tôi cung c?n ph?i deo trên lung nh?ng th? n?ng.” Cung trong nh?t kư vi?t b?ng Anh ng?, anh cho bi?t h?u h?t các quán an Á Châu ? Barrow d?u do ngu?i Đ?i Hàn làm ch?. M?t ph? n? Đ?i Hàn nói r?ng bà thích s?ng ? Barrow v́ noi dây yên t?nh, không có nh?ng ngu?i Đ?i Hàn “ganh dua” nhu ? Los Angeles. Anh cung nghe nói có vài ngu?i Vi?t Nam s?ng ngh? lái xe taxi ? dây mà anh mong du?c g?p. Trong nh?ng ngày t?p du?t t?i Barrow, Nguy?n Kh?i khám phá “tay c?a tôi b? l?nh r?t nhanh.” Th? nhung sau m?t th?i gian th́ anh cung c?m th?y ?m áp nhu là “co th? c?a tôi dă ra l?nh cho trái tim hăy làm vi?c nhi?u hon d? bom hoi nóng và máu d?n kh?p co th?.” Anh dă th?t v?ng v́ ki?ng che m?t (goggles) b? m? m?c dù du?c qu?ng cáo có kh? nang gi? ki?ng du?c trong su?t. Qu?n áo ?m lót ? bên trong cung không mang l?i hi?u qu? gi? hoi ?m. Riêng nh?ng c?p v? b?ng lông c?u và l?a th́ “làm vi?c nhu ?o thu?t. Chân không b? u?t, r?t tho?i mái và ?m.” Hành tŕnh t́m B?c C?c t? d?u th? k? 19 Tru?c khi Nguy?n Kh?i chu?n b? cho co th? c?a anh thích ?ng v?i khí h?u kh?c nghi?t t?i mi?n bang giá, nhân lo?i dă b? thu hút b?i B?c C?c t? m?y tram nam tru?c. Trong th? k? th? 16, có nh?ng ngu?i tin r?ng B?c C?c là m?t kh?i bang dá dóng trên m?t d?i duong. Vào d?u th? k? th? 19, ngu?i ta ao u?c t́m du?c m?t “thông l?” dành cho tàu bè xuyên qua kh?i t?ng bang l?n nhu m?t l?c d?a, n?i li?n Đ?i Tây Duong v?i Thái B́nh Duong. Ngu?i d?u tiên du?c ghi nh?n có ư d?nh t́m v? trí c?a B?c C?c là ông William Edward Parry, m?t si quan h?i quân Anh. Vào nam 1827, d?i thám hi?m c?a ông ch? ti?n t?i du?ng vi tuy?n 82 d? 45', c̣n r?t xa vi tuy?n 90 c?a B?c C?c. Đ?n nam 1871, th?m h?a x?y ra ông Charles Francis Hall, m?t ngu?i M? c?m d?u m?t d?i thám hi?m d?n B?c C?c. Cung v?i s? khao khát t́m d?n t?t d?nh c?a phuong B?c, vào nam 1895 hai nhà thám hi?m Na Uy Fridtjof Nansen và Fredrik Hjalmar Johansen dă vu?t xa hon. H? r?i m?t chi?c tàu và tru?t tuy?t d?n vi tuy?n 86 d? 14'. Hai nam sau, k? thu?t gia Th?y Đi?n Salomon August Andrée và hai ngu?i d?ng hành dă dùng khinh khí c?u d? bay d?n B?c C?c. Th? nhung khinh khí c?u c?a h? b? vu?ng m?c t?i m?t ḥn d?o cách xa Kvitoya kho?ng 300 cây s? v? phía B?c. Di c?t c?a h? du?c t́m th?y trên d?o cô d?c này vào nam 1930. Đu?c chú ư nh?t, và cung sôi n?i nh?t, là cu?c “ganh dua” gi?a hai ngu?i M? mà cho d?n 100 nam sau s? tranh lu?n v?n chua hoàn toàn k?t thúc. Nhà thám hi?m Frederick Albert Cook dă tuyên b? d?t chân d?n B?c C?c vào ngày 21 Tháng Tu, 1908. Cùng di v?i ông là hai th? dân Inuit. Th? nhung ông không có ch?ng c? xác th?c d? thuy?t ph?c du lu?n, và qua nh?ng v? l?a g?t sau này, ngu?i ta càng nghi ng? ông không th?t s? d?t chân trên d?nh c?a Trái Đ?t. Ngu?i có ch?ng c? c? th? hon là k? su h?i quân M? Robert Edwin Peary. Ông tuyên b? d?n B?c C?c vào ngày 6 Tháng Tu, 1909. Đ?i thám hi?m c?a ông c̣n m?t ngu?i M? và b?n th? dân Inuit. Nhu ông Cook, hành tŕnh c?a ông Peary di xuyên qua mi?n B?c Canada d? d?n B?c C?c. M?c dù dáng tin tu?ng hon ông Cook, ông Peary v?n d? l?i nh?ng chi ti?t mà cho d?n nay m?t s? ngu?i v?n nghi ng? ông chua th?t s? d?n v? trí chính xác c?a B?c C?c. Lên du?ng d?n B?c C?c Sau m?y tháng ch? d?i, luy?n t?p co th? và chu?n b? tinh th?n, d?n cu?i Tháng Ba 2008 anh Nguy?n Kh?i dáp m?t chuy?n bay t? San Francisco, ti?u bang California d?n th? dô Oslo, Na Uy d? b?t d?u “m?t chuy?n di l?n nh?t trong d?i tôi. Đây không ch? là m?t chuy?n du hành mà có ǵ dó l?n hon r?t nhi?u. M?t chuy?n phiêu luu trong cu?c d?i c?a tôi,” anh vi?t trong nh?t kư. T? Oslo, anh bay d?n th? tr?n Longyearbyen n?m trên qu?n d?o Svalbard. Trên nh?t kư blog, k? su di?n toán Kh?i cho th?y anh dă có ni?m ao u?c d?n c?c B?c t? lâu. “Đây là l?n th? nh́ tôi d?n Longyearbyen. Ba nam tru?c tôi t?ng d?n dây d? quan sát th? tr?n, t́m hi?u nh?ng nhóm t? ch?c thám hi?m B?c C?c. Tôi cung t́m xem có co h?i nào chang d? có th? tham d? m?t chuy?n di vào phút chót v?i giá r?, nhu tôi t?ng có t?i Punta Arena trong chuy?n di l?c d?a Nam C?c.” “Th? tr?n này v?n v?y, ch? khác là có thêm tuy?t và sáng s?a hon. M?t tr?i t?a ánh sáng r?c r?. Phi công t?ng nói noi Longyearbyen dang l?nh -17 d? C, mà tôi c?m th?y ?m hon, ch? l?nh ch?ng -10 d? C mà thôi. Đón tôi t?i phi tru?ng là anh Mikhail, m?t nhân viên c?a công ty Vicaar,” anh vi?t trên trang nh?t kư d? ngày 28 Tháng Ba. Ngoài khí l?nh ? d? âm trong Mùa Xuân, di?m d?c bi?t mà anh Kh?i nh?n ra ngay l?p t?c là v?t giá d?t d? t?i Na Uy. “Giá th?c ph?m m?c quá s?c tu?ng tu?ng,” anh vi?t. “Tôi dă tr? 27 d?ng kroner, kho?ng $5.5, cho m?t chai Pepsi n?a lít. Và b?n bi?t không, ngu?i ta không cho u?ng nu?c mi?n phí trên phi co! Tôi không bi?t h? nghi sao, ch?ng l? cho hành khách ch?t khô trên chuy?n bay dài b?n ti?ng d?ng h? (t? Oslo d?n Longyearbyen). Tôi ph?i tr? $4 cho m?t chai nu?c l?nh. Tôi c̣n nh? tôi t?ng tr? $16 cho m?t b?a an t?i McDonald's ? Oslo ba nam tru?c dây.” Trong m?y ngày ch? d?i t?i Longyearbyen, anh Kh?i xem xét, th? l?i các d?ng c? c?n thi?t cho hành tŕnh gian nan s?p t?i, ti?p xúc v?i các b?n du hành t? nh?ng qu?c gia nhu Ư, Tây Ban Nha, Ecuador, ?n Đ?, và Singapore, và lang thang ngoài ph? v?ng v?, ch? có nh?ng dăy nhà n?m im ĺm trong tuy?t tr?ng. Nhà du hành t? mi?n n?ng ?m California này cung tham d? m?t chuy?n di ng?n vào sâu trong hang d?ng du?c h́nh thành trong m?t kh?i t?ng bang. “L?n tru?c tôi d?n dây trong Tháng Nam. V́ lúc dó tr?i dă ?m áp nên t?t c? nh?ng hang d?ng trong t?ng bang d?u dóng c?a b?i có nu?c ? bên trong hang,” anh Kh?i vi?t. “Tôi t? h?a v?i chính ḿnh r?ng n?u có co h?i tr? l?i Longyearbyen, tôi s? di xem hang d?ng trong t?ng bang.” Bên trong hang d?ng có nhi?u th?ch nhu nh?n, d?p l? lùng và cung r?t nguy hi?m. Anh Kh?i vi?t: “Hang d?ng không k? ?o nhu nh?ng d?ng th?ch dá vôi mà tôi t?ng xem tru?c dây. Th? nhung hang d?ng ? dây d?c bi?t v́ n?m trong t?ng bang. Trong hang có th?ch nhu có h́nh d?ng nhu cây Nô-En trên m?t bang, nhu dèn chandlier t? trên tr?n nhà và có nh?ng b?c tu?ng trong nhu th?y tinh. Th? nhung hang d?ng cung r?t nguy hi?m v́ m?t dá r?t tron tru?t.” Trên du?ng ra ngoài hang dá, anh Kh?i b? tru?t chân, ngă ng?a ra d?ng sau, và d?p d?u vào m?t kh?i bang dá. “R?t may tôi không b? sao h?t v́ co th? c?a tôi nh?n h?u h?t s? va ch?m. Tôi ch? b? u nh? d?ng sau d?u. Th? nhung tôi dă ho?ng h?t khi th?y có ǵ dó ch?y ra t? tóc c?a tôi (...)Nó ch? là dá tan ch?y thành nu?c t? trên d?u c?a tôi. Hú h?n!” Tru?t tuy?t d?n vi d? cu?i cùng “Tôi dang nôn nao m?t cách chính th?c,” anh Nguy?n Kh?i vi?t trên trang nh?t kư blog d? ngày 1 Tháng Tu, 2008. T?a d? c?a trang này nói lên ni?m hân hoan sau nhi?u ngày, nhi?u tháng ch? d?i c?a anh: “Tôi dang tru?t tuy?t d?n vi d? cu?i cùng!” “Đúng v?y, chúng tôi b?t d?u lên du?ng d?n B?c C?c theo dúng chuong tŕnh ngày 2 Tháng Tu,” anh vi?t. M?t chuy?n dă x?y ra không dúng chuong tŕnh. Ban d?u anh Kh?i tu?ng nhóm thám hi?m c?a s? có ch?ng 12 ngu?i. Th? nhung d?n phút chót nhóm ch? c̣n b?n ngu?i, k? c? chuyên viên d?n du?ng. Nhóm h?i quân ?n Đ? mu?n di riêng, các kư gi? Ư mu?n chuy?n di ng?n hon, nhóm Tây Ban Nha có ngu?i Tây Ban Nha hu?ng d?n, thành th? nhóm c?a anh Kh?i ch? c̣n ba ngu?i mà trong dó có anh và Sergei là hai ngu?i m?i tham d? m?t chuy?n thám hi?m B?c C?c l?n d?u tiên. Đ?n phút chót có m?t ngu?i th? tu tham d?. R?t may cho anh Kh?i trong “chuy?n di l?n nh?t trong d?i tôi,” v́ ngu?i hu?ng d?n nhóm c?a anh là m?t tên tu?i quen thu?c trong th? gi?i phiêu luu m?o hi?m ? nh?ng noi tuy?t giá. Ông Christoph Hobenreich, 40 tu?i, là ngu?i Áo, t?ng t?t nghi?p ti?n si d?a lư h?c, giáo su môn th? thao, có ch?ng ch? hu?ng d?n leo núi và tru?t tuy?t. Ti?n Si Hobenreich dă hu?ng d?n ngu?i khác d?n B?c C?c ít nh?t 10 l?n, và cung t?ng c?m d?u nhi?u chuy?n leo núi trên th? gi?i k? c? Hy Mă L?p Son, Karakoram, Causasus, Andes và Phi Châu. Ông cung t?ng di?u hành can c? nghiên c?u Vinson c?a Hoa K? t?i Nam C?c. Thành qu? l?y l?ng nh?t trong d?i ông Hobenreich là chuy?n thám hi?m Franz Joseph Land (tên c?a m?t hoàng d?), m?t qu?n d?o hoang dă thu?c lănh th? Nga, n?m trong bi?n Barents và ch? cách B?c C?c 900 cây s?. Ông th?c hi?n chuy?n di cùng v?i m?t d?ng huong Áo và hai ngu?i Nga, c?ng thêm m?t con chó. Vào Mùa Xuân 2005, ch? v?i ván và xe tru?t tuy?t, d?i c?a ông Hobenreich di l?i m?t “thông l?” n?i li?n Châu Âu và Châu Á. L?n cu?i cùng loài ngu?i vu?t qua hành tŕnh d?y hi?m tr? này là vào nam 1873. Đ?i c?a ông Hobenreich khám phá mi?n d?t Franz Josef Land v?n trinh nguyên nhu m?t d?i thám hi?m Áo-Hungaria t?ng th?y hon 130 nam tru?c. Gi?a noi hoang dă, các nhà thám hi?m nh?n th?y hàng ngàn t? chim trên các vách núi và rêu nhi?u màu xu?t hi?n trong mùa ? mi?n bang giá. Ông Christoph Hobenreich dă vi?t sách v? chuy?n di dó (Expedition Franz Josef Land). Ngu?i th? nh́ trong d?i c?a anh Kh?i cung có nhi?u kinh nghi?m trên mi?n B?c C?c là ông Georges Baumann, m?t nhà thám hi?m Pháp. Ông di theo nhóm c?a anh Kh?i vào phút chót ch? nh?m thí nghi?m nh?ng d?ng c? mà ông mu?n dùng trong m?t chuy?n vào d?u nam sau. Trong hành tŕnh vào Tháng Giêng 2009, ông Baumann mu?n di m?t ḿnh t? Tây Bá L?i Á ? bên Nga, vu?t qua mi?n B?c C?c d? d?n Canada. Không ch? di b? và tru?t tuy?t, ông c̣n ph?i boi qua bi?n l?nh t?i vài noi và không c?n s? tr? giúp c?a m?t ai. M?c dù t?ng th?t b?i m?t l?n, ông Baumann mu?n di m?t l?n n?a. Cùng lúc mu?n tr? thành ngu?i d?u tiên trên th? gi?i th?c hi?n m?t hành tŕnh nhu v?y, ông Baumann có vi?t trên trang m?ng c?a ông: “Đi b? 1,800 cây s? trong s? cô d?c d? gây qu? cho hai t? ch?c chuyên tr? giúp tr? em dang b? dau kh?.” Ngu?i th? ba trong nhóm c?a anh Kh?i là ông Sergei, m?t phó giám d?c công ty cung c?p d?ng c? y khoa. Anh vi?t vài ḍng v? ông nhu sau: “M?t khác, ông Sergei không có v? ǵ chu?n b? cho chuy?n di này. Ông ta v?n c̣n trong tr?ng thái làm vi?c. Ông mang theo h? so, tài li?u và v?n g?i v? nh?ng ngu?i làm vi?c t?i co s? c?a ông. Hy v?ng ông d?ng ch? d?i chúng tôi ph?i lo h?t cho ông. Đây không là m?t chuy?n ngh? Hè ho?c là m?t chuy?n du l?ch ? Phi Châu.” Chín ngày gian nan d?n B?c C?c K? t? ngày 2 Tháng Tu, sau khi d?n tr?i Barneo, anh Nguy?n Kh?i không th? vi?t nh?t kư trên blog nhu trong m?y ngày tru?c dó, mà ch? có th? dùng di?n tho?i v? tinh d? g?i dánh m?t mă và g?i v? trang m?ng ghi nh?n nh?ng s? ki?n n?i b?t nh?t trong ngày. Tr?i Barneno n?m v? phía Nam vi tuy?n 89. V́ bang dá dang trôi v? phuong Nam khá nhanh, ông Christoph Hobenreich quy?t d?nh di chuy?n v? hu?ng Đông B?c kho?ng g?n m?t d? và t?n d?ng d? di chuy?n c?a bang dá. Nhu m?t cu?c hành quân trên chi?n thu?ng, tr?c thang dă th? d?i c?a Kh?i xu?ng vi tuy?n 89 d? 40'. T? dó h? di b? ti?n v? hu?ng B?c C?c d?a theo máy GPS (H? Th?ng Đ?nh Hu?ng Toàn C?u). Nh?ng do?n m?t mă ng?n g?n, du?c anh Kh?i g?i dùa là “Da Nguyen Code,” du?c gi?i mă nhu sau: 2 Tháng Tu: Chúng tôi d?n tr?i Barneo an toàn. Tôi c?m th?y kh?e. Nhi?t d? là -35 d? C. Bang dá dang trôi nhanh v? hu?ng Nam. Kh?i hành t? noi nào là di?u chúng tôi chua bi?t. Phong c?nh d?p không th? ng?. 3 Tháng Tu: Tôi ng? ngon trong dêm qua. Bang dá v?n trôi r?t nhanh. Chúng tôi ? l?i tr?i, s? thám hi?m chung quanh vùng trong lúc ch? d?i. Nhi?t d? v?n -35 d? C và có gió. Tôi dang gi? cho co th? du?c ?m. Chúng tôi t?p du?t di b? trong vùng lân c?n. Đi t?t nhung hoi m?t. Không bi?t 7 ngày s?p t?i s? ra sao. Tôi có m?t b?a an li?n khá ngon. Bang dá trôi nhanh hon, 14 cây s? k? t? ngày hôm qua. Chúng tôi s? b?t d?u tru?t trên bang dá vào lúc 11 gi? trua mai. 4 Tháng Tu: Ông Georges Baumann gia nh?p nhóm c?a chúng tôi. Quá t?t v́ có s? tr? giúp c?a ông. Tr?c thang th? chúng tôi xu?ng v? trí 89 d? 40'. Chúng tôi b?t d?u tru?t tuy?t. Tr?i r?t l?nh, th? nhung s? di chuy?n giúp co th? du?c ?m. 5 Tháng Tu: Ngày hôm qua chúng tôi di du?c 1.5 cây s?. Ngày hôm nay chúng tôi di du?c 7 cây s?. Bang dá không c̣n trôi nhu tru?c. Có l? ngày mai s? khá hon. S? an t?i và di ng? li?n. 6 Tháng Tu: Đính chánh. Ngày hôm qua chúng tôi di b? du?c 12 cây s? mà không có t́nh tr?ng trôi bang. Ngày hôm nay t?ng bang trôi ch?m 300 mét/gi?. Chúng tôi di b? 7 cây s? v?i bang dá dang trôi. Kho?ng cách c̣n cách xa B?c C?c kho?ng 32 cây s?. Tôi dang n?u an, món ba ch? v?i ḿ an li?n. Ghê th?y m? (yuk), nhung tôi c?n ch?t m?. Tôi cung tr?n thêm nu?c u?ng power drink nóng, chocolate và s?a, nhung s?a n?m chua nhu cheese. Thêm m?t cái yuk. 7 Tháng Tu: Đ?a th? r?t hi?m tr? d? di chuy?n, có nhi?u dăy d?i bang dá. Chúng tôi di du?c 7 cây s?. Cách B?c C?c kho?ng 29 cây s?. H?u nhu không có t́nh tr?ng trôi bang. (Nhân d?p nói chuy?n v?i kư gi? sau này, anh Kh?i cho bi?t du?ng di r?t l?i lơm, g?p gh?nh, nguy hi?m trên bang dá tron tr?t, không d? nhu tru?t tuy?t mà ngu?i ta thu?ng nghi. G?p núi tuy?t cao th́ ph?i t́m cách vu?t qua. “Có lúc quá m?t m?i nhung tôi c? g?ng không ngă g?c, v́ ngă là s? ch?t,” anh k? l?i). Tôi n?u món chili c?a ngu?i M? Tây Co v?i th?t ba ch?. Không t? chút nào. Tôi thèm u?ng m?t lon coke trong lúc di b? trên bang dá. L? ha! Đây có th? là qu?ng cáo t?t cho Coca Cola. Tôi toát m? hôi r?t nhi?u trong lúc di b?. M?i dêm, bên trong l?u trông gi?ng pḥng gi?t qu?n áo. Chúng tôi dun nhi?u nu?c (l?y t? tuy?t), và u?ng nhu con l?c dà. Tôi ph?i di ng? li?n. 8 Tháng Tu: M?i ngày và m?i dêm d?u t?t d?p cho d?n hôm nay. Có suong mù và khó th?y du?ng. Chúng tôi c̣n c?m tr?i, ch? d?i th?i ti?t khá hon. Trong l?u th́ r?t ?m. Bang dá l?i trôi nhanh v?i t?c d? 600 mét/gi?. Chúng tôi nghe có d?i chó kéo xe ? chung quanh. R?t vui khi bi?t có ngu?i s?ng g?n dây. Chúng tôi du?c ngh? ngoi. Th?i ti?t bây gi? t?t. Có th? chúng tôi s? b?t d?u di b? d? bù l?i th?i gian ngh?. 9 Tháng Tu: Chúng tôi không di b? cho d?n sáng hôm nay. M?t ngày d?p tr?i d? di b?. Chúng tôi ch? di du?c 5 cây s? ngày hôm nay. Tr?c thang s? d?n dón chúng tôi vào ngày mai và dua d?n B?c C?c, và r?i tr? v? d?t li?n (dó là v? Longyearbyen). Ngày mai là m?t ngày tr?ng d?i. Tôi nôn nao quá. 10 Tháng Tu: Chào m?i ngu?i, tôi dang ? B?c C?c. Sài G̣n trên d?nh Đ?a C?u Trong th?i gian d?ng ? dúng vi tuy?n 90, anh Nguy?n Kh?i dă an m?ng, u?ng champagne v?i ba ngu?i b?n d?ng hành và ch?p h́nh luu ni?m, h́nh d?ng và h́nh n?m trên tuy?t. Nh?ng b?c h́nh cho th?y s? m?t m?i d?ng th?i ni?m hân hoan t? thành qu? d?t t?i dích. Trong m?t b?c h́nh, anh Nguy?n Kh?i dă c?m c? màu xanh duong c?a công ty Vicaar và d?t dúng v? trí c?a B?c C?c, nhu h?u h?t các thân ch? khác c?a công ty này t?ng làm. Th? nhung khác v?i t?t c? nh?ng ngu?i du hành t?ng d?n dây, anh Kh?i dă mang theo m?t chút quê huong Vi?t Nam mà d?n phút chót anh m?i th? hi?n m?t cách hănh di?n ? t?t d?nh c?a cu?c hành tŕnh l?n nh?t trong d?i. Đó là m?t t?m b?ng nh? mang ch? “Saigon.” “Tôi t?ng th?y nh?ng t?m b?ng ch? hu?ng d?n các thành ph? n?i ti?ng t?i B?c C?c, nên tôi c?m theo t?m b?ng Saigon, c?t nó ? trong túi xách t? lúc r?i California,” anh nói qua di?n tho?i v?i kư gi?. “Tôi mu?n noi dó có m?t t?m b?ng ch? v? hu?ng quê huong c?a tôi.” Trên các trang nh?t kư cung nhu qua nh?ng l?n liên l?c ban d?u v?i kư gi? báo Ngu?i Vi?t, anh Kh?i không nh?c d?n t?m b?ng “Saigon” mà anh dă c?t gi? trong hành trang d?n c?c B?c c?a Trái Đ?t. Tuy v?y, anh dă không quên nó trong nh?ng giây phút phù du ch? x?y ra m?t l?n trong d?i ngu?i. Nhu m?t ngu?i b?n d?ng hành, t?m b?ng “Saigon” dă n?m trong túi xách, lên du?ng cùng v?i anh Nguy?n Kh?i, vu?t qua hàng ngh́n d?m t? San Francisco d?n Oslo, ghé qua Longyearbyen và tr?i Barneo, tru?c khi xu?t hi?n trong giây phút hân hoan nh?t trong d?i c?a anh Kh?i. V? l?i California ng?t ngào Trong vài ngày ? l?i Na Uy, anh Kh?i mua vài món luu ni?m k? c? m?t cây g?y ch?ng tuy?t mà anh dă s? d?ng trên du?ng d?n B?c C?c. Anh mu?n mua tr?n b? ván và g?y tru?t tuy?t, nhung v́ không c̣n d? ti?n nên anh ch? mua m?t cây g?y mà thôi. Trên trang nh?t kư d? ngày 16 Tháng Tu, anh vi?t, “Nhu m?t gi?c mo. Đ?n B?c C?c là m?t gi?c mo. Không có khái ni?m v? th?i gian. M?t Tr?i m?c su?t 24 ti?ng d?ng h?. T?t c? d?u m?t màu tr?ng. Không khí luôn luôn c?c l?nh. M?i công vi?c d?u d?u gi?ng nhau m?i ngày. Và t?t c? d?u nhu không có th?t mà l?i có th?t. Tôi r?t vui là tôi dă s?ng du?c gi?c mo này.” “Đêm qua, sau khi v? t? s? làm và an t?i, tôi b?ng thèm ng?t. Tôi m? t? l?nh, th?y m?t chanh mà m? tôi dă làm khi bà d?n tham tôi vài ngày tru?c khi tôi kh?i hành di B?c C?c. M?y mi?ng m?t chanh ?y ngon và ng?t vô cùng,” anh Kh?i vi?t. Anh dang d? d?nh vi?t l?i chuy?n di B?c C?c b?ng ti?ng Vi?t. M?c dù dă h?t ti?n và m?i tr? v? t? m?t hành tŕnh d?y ?p ?n tu?ng, anh Kh?i dang b?t d?u dành d?m d? th?c hi?n “m?t chuy?n di d?n c?c d?nh Nam C?c” trong tuong lai. M?t bà ch? ru?t dă h?a cho c?u em Kh?i m?t ho?c hai ngàn dô-la, anh tâm s? v?i kư gi?. “Tôi thích du?c t? do, du?c có kh? nang di dó di dây, d?n nh?ng noi khác l?,” anh nói. (h.d.) |
| Powered By Nguoi-Viet Online | |
This article has been moved here