Sau bầu cử, cuộc tranh cử trong đảng Dân Chủ sẽ còn tiếp tục đến năm 2012
Kết quả đầu phiếu ngày Thứ Ba tại vòng sơ bộ của hai tiểu bang Indiana và North Carolina sẽ lại là một chuyện nhức tim nữa trong đảng Dân Chủ. Nhìn từ bên ngoài, thế giới sẽ ngơ ngác không hiểu. Nhiều phần là sẽ không hiểu cho đến kỳ sau, đến cuộc bầu cử tổng thống năm 2012.

Home
Nguy?n Xuân Nghia K?t qu? d?u phi?u ngày Th? Ba t?i ṿng so b? c?a hai ti?u bang Indiana và North Carolina s? l?i là m?t chuy?n nh?c tim n?a trong d?ng Dân Ch?. Nh́n t? bên ngoài, th? gi?i s? ngo ngác không hi?u. Nhi?u ph?n là s? không hi?u cho d?n k? sau, d?n cu?c b?u c? t?ng th?ng nam 2012. Trong mùa tranh c? nam nay, r?i ro nhi?u nh?t trong các ngh? không ph?i là giao d?ch ch?ng khoán hay môi gi?i nhà d?t mà là... d? báo b?u c?. T? Th? Ba Tr?ng Đ?i ngày 5 Tháng Hai d?n nay m?i ch? có ba tháng mà da s? các th?y bàn th?y bói d?u nhu b? l?c qu? v? tráp. Hu?ng h? là ḍi d? báo cho mùa tranh c? vào 54 tháng t?i! Nh́n t? bên ngoài, các qu?c gia trên th? gi?i d?u cho r?ng cu?c tranh c? 2008 s? góp ph?n s?a l?i dung m?o và ch?n ch?nh l?i th? giá c?a Hoa K? trên th? gi?i. Sau tám nam George W. Bush, v?i chuy?n chi?n tranh ch?ng kh?ng b? H?i Giáo c?c doan là uu tiên s? m?t và chi ph?i m?i uu tiên khác, ngu?i ta tin r?ng cu?c b?u c? 2008 s? t?o ra nh?ng thay d?i c?n thi?t. Trong chính quy?n Bush, không m?t ai s? ra tái tranh c?. Phó T?ng Th?ng Dick Cheney dă t? lo?i ra kh?i ṿng chi?n và không ?ng c? viên nào bên d?ng C?ng Ḥa l?i mu?n d?ng g?n hay ti?p t?c s? nghi?p c?a ông Bush. Ngh? Si John McCain c?a Arizona là ngu?i v? t? v?c th?m, không ph?i c?a H?a Ḷ Hà N?i mà t? v? trí l?t d?t trong nam 2007 lên ngu?i d?n d?u. Nhung ông c? t?o ra m?t kho?ng cách, m?t s? khác bi?t, v?i Bush 43 dù c? b? d?i phuong d?y vào v? trí c?a ngu?i tranh c? cho m?t “nhi?m k? ba” c?a Bush. Bên d?ng Dân Ch?, các ?ng c? viên sáng giá nh?t - cao niên và dày kinh nghi?m nh?t - cung tu?n t? b? lo?i ra kh?i ṿng so b?, ch? c̣n l?i hai Ngh? Si Hillary Clinton c?a New York và Barack Obama c?a Illinois. C? hai d?u thu?c v? cánh t? và l?y tr?n t? l?p tru?ng ch?ng Bush, ho?c khác Bush. V́ v?y, th? gi?i m?i ṭ ṃ theo dơi chuy?n b?u c? t?ng th?ng t?i Hoa K? v?i nhi?u k? v?ng. Lănh d?o m?i c?a Hoa K? s? là m?t ngu?i khác Bush. Nhung khác t?i m?c nào th́ ? bên ngoài, không ai bi?t du?c v́ d?ng Dân Ch? chua d?t khoát ch?n du?c ?ng viên s? du?c d?i h?i d?ng dang quang t?i Denver vào cu?i Tháng Tám. Ngu?i ta dành so sánh l?p tru?ng c?a ba ch? không ph?i là hai ?ng c? viên t?ng th?ng. Và th?y r?ng c? ba d?u có nh?ng l?p tru?ng làm th? gi?i lên ru?t, n?i dóa và khó ch?u. B? gán - oan - cho m?t du?ng l?i g?n v?i Bush nh?t v́ ch? truong ph?i d?n t?i, dánh m?nh t?i Iraq tru?c khi rút lui và d? l?i m?t quân s? v?a d? trong nhi?u nam t?i (l?i cáo bu?c c?a d?i phuong là “trong tram nam t?i” là m?t s? xuyên t?c mà th? gi?i bên ngoài có th?y rơ), John McCain du?c th? gi?i dánh giá là m?t con di?u hâu có l?p tru?ng c?ng r?n v?i m?i d?i th?, dù là kh?ng b? al-Qaeda hay l?c lu?ng Hamas t?i Palestine hay ch? d? H?i Giáo quá khích t?i Tehran. McCain l?i c̣n “Bush hon Bush” khi d? ngh? thành l?p m?t liên minh các nu?c dân ch? làm th? l?c d?ng sau Liên Hi?p Qu?c, m?t lo?i minh u?c NATO chính tr?, t?t nhiên là do Hoa K? lănh d?o. Đi?m tích c?c duy nh?t là McCain ch? truong phát huy t? do ngo?i thuong - nhu Bush - và ng? ư quan tâm d?n n?n nhi?t hóa d?a c?u - khác Bush. Ngu?c l?i, Barack Obama là con b? câu v? chuy?n an ninh qu?c t?, v?i ch? truong d?ng l? hon d?ng binh và d? xu?ng ư ki?n là ph?i d?i tho?i v?i các d?i th? c?a Hoa K?, tru?c h?t là Iran. L?p tru?ng này có v? da phuong qu?c t? hon ch? truong c?ng r?n c?a Bush, nhung chua ch?c dă khi?n các nu?c Âu Châu an tâm: h? mong là M? ph?i x?ng gi?ng nói chuy?n d?ng binh d? h? c̣n có l?i th? là ôn ḥa d? ngh? chuy?n dàm phán. Ch? n?u Hoa K? cung d?u gi?ng v?i m?t ch? d? hung d? nhu Tehran th́ các nu?c Âu Châu s? b? l? tr?n. Ông Thi?n ch? dáng yêu khi d?ng c?nh ông Ác! Hillary Clinton th́ l?i s?n sàng th? vai Bà Ch?ng. Bà ngang nhiên tuyên b? là n?u các giáo ch? Tehran v?ng d?ng và de d?a an ninh c?a Israel th́ trong tu th? t?ng tu l?nh bà s? bi?n Iran thành b́nh d?a. Dù m?nh mi?ng nói t?i gi?i pháp da phuong và ôn ḥa, chua ch?c các d?ng minh c?a M? dă ph?t ư v?i l?p tru?ng dó c?a Hillary! Các d?i th? c?a M? th́ gi?n d? tin r?ng Hillary là... “Bush m?c váy” - dù ít ai trông th?y v? n? luu này b?n d? d?m v́ kích thu?c ngo?i kh? c?a ṿng s? ba. Nhung c? hai chu?n ?ng viên c?a d?ng Dân Ch? d?u khi?n th? gi?i lo ng?i khi ḍi xét l?i các hi?p d?nh thuong m?i Hoa K? dă kư k?t v?i các d?ng minh và d?i tác kinh t?. Nguy k?ch nh?t là c? hai d?u d?t v?n d? v?i Th?a U?c T? Do M?u D?ch B?c M? NAFTA. K?t lu?n ng?n g?n c?a th? gi?i bên ngoài là Barack Obama ḍi nói chuy?n v?i k? thù mà s?n sàng gây h?n v?i d?ng minh, và gi?a hai ?ng viên c?a d?ng Dân Ch?, có l? Hillary m?i là ngu?i bi?t di?u hon - du?c dôi chút. Đâm ra trong cu?c tranh c? này, dân M? s? ch?n m?t ngu?i lănh d?o không hoàn toàn thích h?p v?i kh?u v? c?a th? gi?i! Nhung, chuy?n b?u c? t?i M? v?n chua di d?n h?i k?t cu?c. Đ?ng Dân Ch? có m?t bi?t tài dă tr? thành truy?n th?ng là chuy?n th?ng thành b?i - t? v? M?u Thân 68 t?i Vi?t Nam cho t?i ngày nay. Th? gi?i chán ngán v́ Bush 43 không nh́n ra v?n d? ǵ khác hon là chuy?n Iraq, c? hai ?ng viên Dân Ch? cung th?! Và ra kh?i chuy?n bao gi? rút quân th́ c? hai d?u ng? theo l?p tru?ng b?o h? m?u d?ch, ḍi rà soát l?i m?i cam k?t dă có v?i các d?ng minh. Mà n?u xét l?i cho k? th́ e r?ng c? Obama l?n Hillary d?u nói t?i vi?c tri?t thoái kh?i Iraq càng s?m càng hay, nhung v?i m?t s? di?u ki?n. Suy di tính l?i v? các di?u ki?n ?y th́ cung ch?ng khác ǵ v?i l?p tru?ng c?a John McCain - hay George W. Bush! Đi?u kinh hăi cho th? gi?i là t́nh tr?ng ?y có th? kéo dài t?i cu?c b?u c? t?ng th?ng nam 2012. Đây là lúc nh́n vào bên trong. Bên trong d?ng Dân Ch?. Lănh d?o d?ng Dân Ch? nhi?u l?n kêu g?i là hai ?ng c? viên Obama và Hillary ph?i c? g?ng thu d?n chi?n tru?ng, tr? l?m là sau ṿng so b? cu?i cùng vào d?u tháng Sáu, ch? không th? d? dây dua n?i chi?n cho d?n Đ?i h?i d?ng vào ngày 24 Tháng Tám. L?i kêu g?i h?p lư ?y l?i không h?p t́nh v́ Hillary không d? dàng b? cu?c và có lư do chính dáng d?... dánh t?i cùng. Trong t́nh tr?ng quân ḿnh dánh quân ta dai d?ng nhu v?y, sau 16 tháng tranh c? ác li?t, chuy?n ǵ s? x?y ra? Th? Ba này, n?u Obama th?ng t?i m?t noi mà nhi?u ngu?i d? doán là s? thua, t?i Indiana, Hillary s? du?c yêu c?u là buông c? tr?ng ra v?, v?i ph?n thu?ng an ?i là v? làm lănh t? Dân Ch? t?i Thu?ng Vi?n và chu?n b? cho cu?c tranh c? 2012. Hillary dă t?ng là d? nh?t phu nhân, không d? ǵ bà s? nh?n gi?i nh́, nh?t là n?u du?c d?m thêm lá phi?u c?a Michigan và Florida. Ngu?c l?i, n?u Obama thua n?ng t?i Indiana và th?ng r?t khít khao t?i North Carolina - m?t gi? thuy?t có xác su?t th?p - Hillary càng không ch?u lui và s? dánh ti?p cho t?i Denver. Khi th?y t́nh h́nh nh́ nh?ng nhu v?y, các b?c tru?ng thu?ng trong d?ng, các siêu d?i bi?u superdelegates, d?u th?y s?. Cho t?i nay, ngày càng có nhi?u ngu?i nghiêng v? phía Obama và h? có lư do r?t chính dáng. Hon hai tram ngu?i cu?i cùng chua công khai cho bi?t là ḿnh s? ng? theo phe nào nhung bi?t r?ng h? n?m trong tay tuong lai c?a d?ng Dân Ch?. N?u h? nghiêng v? phía Hillary, c? tri da den s? coi nhu ḿnh b? cu?p công. L?n d?u tiên ngu?i da den có m?t ?ng c? viên sáng giá nh?t, nay các b?c tru?ng thu?ng trong d?ng l?i ch?n Hillary! Nh?ng ngu?i hi?n lành s? t?i thân gi?n l?y n?m nhà, nh?ng ngu?i hung hang s? n?i lo?n cho t?i Đ?i H?i Denver và sau dó, cho t?i... 2012. Đây là con ác m?ng cho d?ng Dân Ch? khi?n nhi?u ngu?i ân h?n là dă th?i Obama lên quá cao, quá s?m, t? Đ?i H?i Đ?ng nam 2004. Ngu?c l?i, n?u các siêu d?i bi?u nghiêng v? phía Obama, d?ng Dân Ch? s? thoát du?c nguy co b? xé dôi, nhung da s? trong thành ph?n c? tri c?a Hillary s? b? phi?u cho McCain và d?ng s? m?t hy v?ng vào Ṭa B?ch Cung. Có khi c̣n m?t hy v?ng th?ng l?n t?i Lu?ng Vi?n Qu?c H?i! Suy di tính l?i, d?ng Dân Ch? dang g?p m?t r?i ro l?n là s? th?t c? khi hai liên danh Obama McCain d?ng nhau t?i pḥng phi?u vào ngày 4 tháng 11 nam nay. Qua ṿng sau, 2012, Hillary s? tái xu?t giang h? và h?i t?i d?ng v? quy?t d?nh d? c? Obama. Nhung thà nhu v?y c̣n hon là s? b? tanh bành trong nam nay n?u d?n phi?u cho Hillary. Trong c? hai gi? thuy?t l?nh ḿnh ?y, John McCain v?n là ngu?i có hy v?ng nh?t d? vào Ṭa B?ch Cung, và ?ng viên phó t?ng th?ng c?a ông s? n?i ti?p s? nghi?p khi ra tranh c? nam 2012. ? tu?i 72 hi?n nay, McCain ch? có th? là t?ng th?ng m?t nhi?m k? và s? là t?ng th?ng c?a b?n nam giao th?i, chu?n b? cho tr?n tái d?u nam 2012. Bên d?ng Dân Ch?, nhu c?u c?u d?ng hon c?u nu?c s? khi?n Obama là ?ng c? viên chính th?c và b?i c?. Lúc ?y, Obama có th? ra v?, ho?c m? ra m?t k? nguyên thay d?i trong d?ng d? chu?n b? cho cu?c tái tranh c? nam 2012. Th? gi?i dành ch?p nh?n là s? ph?i d?i thêm b?n nam n?a, h?u Hoa K? có th? t? thay d?i ? bên trong tru?c khi nói t?i chuy?n thay d?i ? bên ngoài. Vào d?u nam 2008 này, không ai có th? tu?ng tu?ng ra t́nh tr?ng b?t ng? và trái khoáy dó c?a d?ng Dân Ch?.
Powered By Nguoi-Viet Online

This article has been moved here