TẠP GHI VĂN NGHỆ
Một người bạn thân hay có dịp về Việt Nam kể cho tôi nghe nhiều chuyện. Một trong những chuyện ấy là chuyện sách vở. Bởi mỗi lần anh đi về tôi đều gửi mua rất nhiều sách và lần nào anh cũng đều than thở nặng quá. Muốn mua ra phố Bolsa mua thiếu gì.

Home
  • Bắc Ninh: Hàng ngàn người về xem Hội Rước Pháo Làng Ðồng Kỵ
    Hàng ngàn người từ các tỉnh lân cận và Hà Nội đã đổ về làng Ðồng Kỵ thuộc xã Ðồng Quan, Huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh (cách Hà Nội chừng 50 km) để xem hội rước pháo truyền thống vào sáng Mùng 4 Tết.

  •  
  • Baghdad: Nổ bom xe ngay khách sạn bộ trưởng, 4 người chết


  •  
  • Báo "Thanh Niên" chọn chín vụ án lớn nhất Việt Nam trong năm 2003


  •  
  • Bầu cử Tổng Thống Hoa Kỳ:


  •  
  • Các chính phủ Á Châu đồng ý lập hệ thống theo dõi bệnh cúm gà


  •  
  • Các chuyên gia thấy có tiến triển tốt trong cuộc đối đầu ở nhà tù Arizona


  •  
  • Cán bộ lão thành tố cáo lãnh tụ Ðảng tham nhũng, không sửa sai
    Một cán bộ cao cấp nghỉ hưu có 57 tuổi đảng lên tiếng tố cáo nhiều lãnh tụ Ðảng tham nhũng và chế độ Hà Nội làm nhiều điều sái quấy, hại dân nhưng không chịu sửa sai.

  •  
  • Sáu quân nhân Phi Luật Tân bị thẩm vấn vì tố cáo Bộ Trưởng Quốc Phòng vi phạm tự do bầu cử


  •  
  • Cựu Thanh Tra Kay: Tình báo Hoa Kỳ trước cuộc chiến Iraq là có lỗi lầm


  •  
  • Dải Gaza: Giao chiến khiến có ít nhất chín người Palestine chết


  •  
  • Dịch cúm gà xuất hiện ở Hà Nội và đã lan ra tới 31 tỉnh


  •  
  • Hà Nội: Sông Hồng cạn nước trơ đáy


  •  
  • Hà Sĩ Phu bị công an kiếm chuyện sau khi đi Hà Nội chữa bệnh


  •  
  • Hoa Kỳ thả hơn 20 tù nhân từ nhà tù Guantanamo


  •  
  • Hoa Kỳ thành lập “Văn Phòng Thông Tin Giáo Dục Hoa Kỳ” tại Sài Gòn


  •  
  • Đồng Tháp: Tìm thấy bộ xương hàng trăm năm một con vật lạ
    Hơn 2/3 một bộ xương của một loài động vật lạ chưa xác định được tên đã dược anh Phạm Văn Trích, nông dân ở huyện Cao Lãnh (Đồng Tháp) đào được trong khi nạo vét kênh lấy đất tại rạch Xẻo Sình.

  •  
  • Little Saigon:Nữ ca sĩ Hoàng Oanh phát hành CD “ Những bài tình ca muà Xuân”
    Nữ ca sĩ Hoàng Oanh, một tiếng hát nôỉ tiếng trước năm 1975 và nay hoạt động độc lập trong vùng Little Saigon, Orange County, đã cho phát hành CD “ Những bài tình ca muà Xuân”

  •  
  • Little Saigon:Nữ ca sĩ Hoàng Oanh phát hành CD “ Những bài tình ca muà Xuân”
    Nữ ca sĩ Hoàng Oanh, một tiếng hát nôỉ tiếng trước năm 1975 và nay hoạt động độc lập trong vùng Little Saigon, Orange County, đã cho phát hành CD “ Những bài tình ca muà Xuân”

  •  
  • Valentine:tặng nhau bài hát nào đây?
    Có một điều trùng hợp lạ kỳ, đó là có 60 % đàn ông và một con số tương tự từ nữ giới, đã nhìn nhận trong một cuộc thăm dò, là âm nhạc đã đóng một vai trò quan trọng để tăng thêm “ bầu không khí thích hợp” cho một buôỉ tôí lãng mạn nhân Lễ Valentine ( Lễ Tình yêu 14-2).

  •  
  • SÀI GÒN: Thức ăn chay giả ... gà bán chạy!
    Trước khi có dịch cúm gà, thịt gia cầm chiếm khoảng 20%-30% lượng thực phẩm tiêu thụ, đó là chưa kể những món ăn có sử dụng trứng. Theo tin VNNet, dịch cúm gà xảy ra, nhiều người không đủ “can đảm” để tiếp tục chọn món khoái khẩu này dù có thể rất thèm.

  •  
  • SÀI GÒN: Thức ăn chay giả ... gà bán chạy!
    Trước khi có dịch cúm gà, thịt gia cầm chiếm khoảng 20%-30% lượng thực phẩm tiêu thụ, đó là chưa kể những món ăn có sử dụng trứng. Theo tin VNNet, dịch cúm gà xảy ra, nhiều người không đủ “can đảm” để tiếp tục chọn món khoái khẩu này dù có thể rất thèm.

  •  
  • SÀI GÒN: Thức ăn chay giả ... gà bán chạy!
    Trước khi có dịch cúm gà, thịt gia cầm chiếm khoảng 20%-30% lượng thực phẩm tiêu thụ, đó là chưa kể những món ăn có sử dụng trứng. Theo tin VNNet, dịch cúm gà xảy ra, nhiều người không đủ “can đảm” để tiếp tục chọn món khoái khẩu này dù có thể rất thèm.

  •  
  • Cà ri tôm nấu với thơm (kiểu Thái)
    Món này cũng có thể nấu với thịt sò hến hoặc con hồng tiên.

  •  
  • Lý Liên Kiệt: Diễn viên điện ảnh Trung Quốc cao giá nhất
    Tờ Nhân Dân Nhật Báo cho biết với 140 triệu nhân dân tệ (17 triệu US dollars) nhận được từ phim "Cradle 2 The Grave", diễn viên điện ảnh Lý Liên Kiệt là người kiếm được nhiều tiền nhất trong các ngôi sao, cá nhân nổi tiếng ở Trung Quốc.

  •  
  • Trần Mộng Tú, thi sĩ Việt Nam đầu tiên vào sách giáo khoa trung học Mỹ
    Nếu quý vị mở cuốn sách giáo khoa dậy văn chương “Glencoe Literature” do nhà xuất bản McGraw Hill ấn hànhõ, quý vị sẽ thấy một bài thơ của một thi sĩ Việt Nam dịch sang tiếng Anh đi song song với bài diễn văn nổi tiếng của Tổng thống Abraham Lincoln trong thời Nội chiến Mỹ, tại bãi chiến trường Gettysburg. Đó là bài thơ của Trần Mộng Tú, The Gift in Wartime, nhan đề tiếng Việt là “Quà Tặng Trong Chiến Tranh.”

  •  
  • Club O’ Noodles trở lại trình diễn tại Quận Cam với “Love Stories”
    Sau 5 năm hoạt động ở Los Angeles và những nhiều thành phố quanh nước Mỹ, Ban kịch Club O’ Noodles sẽ trở lại Quận Cam trình diễn một đêm kịch - và chỉ một đêm mà thôi - mang tựa đề Love Stories. Ðêm kịch đặc biệt này sẽ do VAALA tổ chức vào lúc 07 giờ tối Chủ Nhật, ngày 21 Tháng Ba 2004 tại Huntington Beach Library Theater, số 7111 Talbert Avenue (góc Goldenwest), thành phố Huntington Beach. Tất cả khán giả sẽ được mời ở lại dự tiệc trà ngay sau buổi trình diễn để tiếp xúc với đạo diễn và các diễn viên.

  •  
  • Little Saigon:Phi Nhung-Mạnh Quỳnh ra mắt DVD ca nhạc kịch “ Về quê em”
    Nhân dịp đầu năm mới Giáp Thân, Trung Tâm Thuý Nga, ở Little Saigon, Orange County, đã cho phát hành DVD ca nhạc hài kịch cải lương “ Về quê em”, do Phi Nhung và Mạnh Quỳnh cùng thực hiện.

  •  
  • NGƯỜI VIỆT CAO QUÝ
    Ở thị trường sách báo tại Sài Gòn, sau 30-4-1975, xuất hiện một cuốn sách: Người Việt Cao Quý, của A. Pazi, nhà văn Vũ Hạnh dịch. Một bạn cà phê vỉa hè của chúng tôi đã đọc cuốn sách này, nói ...

  •  
  • BIÊN KHẢO CẢI LƯƠNG: Những Tồn Tại Ðáng Suy Nghĩ
    Còn giới tài tử chuyên nghiệp thì nhạc miền Ðông và nhạc miền Tây vẫn còn nhiều điểm dị biệt (nguyên nhân chánh cũng vì không có phương pháp ký âm rõ ràng) bài bản chỉ là sao đi chép lại, và chép sai là điều dễ xảy ra. (Tôi từng biết có người viết chính tả trật nát mà lại chép lưu giữ rất nhiều bài bản).

  •  
  • Nhà văn Phạm Thị Hoài nói chuyện ở UC BERKELEY và UCLA
    Nhận lời mời của hai Trung Tâm Nghiên Cứu Ðông Nam Á thuộc Ðại Học UC Berkeley và Ðại Học UCLA, nhà văn Phạm Thị Hoài vừa từ Ðức đến Hoa Kỳ thuyết trình về Văn Chương Ðương Ðại Việt Nam. Tại UC Berkeley ngày 03 Tháng Hai và tại UCLA ngày 04 Tháng Hai, Phạm Thị Hoài đã trình bày bài nói chuyện “Nhà Văn Thời Hậu Ðổi Mới” trước các học giả nghiên cứu Ðông Nam Á và sinh viên.

  •  
  • VIỆT LANG VÀ CA KHÚC “TÌNH QUÊ HƯƠNG”
    Việt Lang nổi tiếng với bài “Tình Quê Hương”. Bài hát được lưu truyền trong những ngày đầu của cuộc kháng chiến chống Pháp.

  •  
  • Cuộc đời Thanh Nga
    Trong lúc đoàn Thủ Ðô đang tập dượt thì ký giả kịch trường săn tin rất bén nhạy, cứ mỗi ngày đưa lên báo thì có thêm một vài sự mới mẽ mà đoàn hát nầy sẽ đem lại cho khán giả yêu thích nghệ thuật cải lương.

  •  
  • 10 phim tình cảm hay nhất mọi thời đại
    Những cuốn phim dù đã trên dưới nửa thế kỷ vẫn còn nguyên giá trị và sức hấp dẫn khán giả, được bình chọn như sau:

  •  
  • “50 First Dates” thâu về $41 triệu trong cuối tuần đầu tiên
    Adam Sandler và Drew Barrymore trong hài kịch “50 First Dates” đã đem về cho nhà sản xuất Sony Pictures 41 triệu dollars trong cuối tuần với hai ngày lễ liên tiếp Valentine's Day và Presidents' Day. Ðây là kỷ lục sau “Runaway Bride” với Julia Roberts, thâu $35 triệu trong cuối tuần thứ nhất, năm 1999. Phim được chiếu ở 50 rạp.

  •  
  • Ký sự:Băng đĩa ca sĩ hải ngoại vẫn ăn khách với người mê nhạc trong nước
    Thị trường ca nhạc trong bài viết này chỉ dừng lại ở mức độ sức tiêu thụ của dân ghiền nhạc trong nước, cụ thể là ở Sài Gòn, nơi hoạt động này diễn ra sôi động nhất - với băng đĩa ca nhạc do các Trung tâm ca nhạc hải ngoại sản xuất, cũng như sức hút của các ca sĩ đang sinh sống ở hải ngoại với thị hiếu các fan nhạc trong nước mà thôi... Mà người viết bài này, chỉ đơn thuần là một người mê nhạc.

  •  
  • Buổi Hòa Nhạc của Hội Hiếu Nhạc Việt-Mỹ
    Dưới nhan đề “Mùa Ðông”, trích đoạn thứ tư trong tổ khúc nổi tiếng “Bốn Mùa” của Vivaldi, buổi hòa nhạc “Classical Concert I”, với dàn nhạc của Hội Hiếu Nhạc Việt-Mỹ dưới sự điều khiển của Nhạc Trưởng và Nhạc Sĩ Vĩ Cầm Nguyễn Khánh Hồng, sẽ được tổ chức tại thính đường St. Paul’s Lutheran Church, 13082 Bowen Street, Garden Grove, CA 92843, ngày Chủ Nhật 29 tháng 12 năm 2004, lúc 7:00 PM.

  •  
  • Một chuyến đi về
    Chàng Ðỗ meo (e-mail) về địa chỉ của tôi: ... sẽ về Sài Gòn ngày 27-11. Ngày 1-12 rời Sài Gòn... Tôi nhẩm tính, còn cả mười ngày nữa chàng Ðỗ mới lên đường. Tôi meo ngay cho chàng: Nhớ mang về vài số Người Việt nhé, để tôi được ngó mặt những bài viết của mình trên trang báo. Chả sao hết, cùng lắm họ tịch thu mà thôi...

  •  
  • Vài dòng về người nghệ sĩ quá cố Vô Thường
    Tình cờ đọc được mẩu thông báo nhỏ của cháu Võ Diễm Khanh trên các báo, tôi mới có điện thoại, liên lạc, hỏi thăm hai người con của bạn tôi, nhạc sĩ Vô Thường.

  •  
  • Võ Đức Phấn
    Võ Ðức Tuyết là bào đệ của Võ Ðức Thu. Ông là nhạc sĩ chơi dương cầm và cũng là một trong những nhạc trưởng kỳ cựu của các đài phát thanh Pháp Á, Sài Gòn xưa.

  •  
  • Tin sinh hoạt
    Trong kỳ phát Giải Phụng Hoàng 2003 cho các thí sinh trúng giải cuộc thi cổ nhạc vừa qua, Hội Cổ Nhạc Miền Nam Việt Nam Hải Ngoại đã mời quý vị hội trưởng các hội đoàn lên trao giải, người ta thấy có: Ông Tạ Ðức Trí - Chủ Tịch Cộng Ðồng Việt Nam, Nam Cali; bà Võ Thị Mộng Thu - Hội Trưởng Gò Công; ông Châu Văn Ðể - Hội Trưởng Kiến Hòa Bến Tre; Luật sư Ðỗ Hiếu Liêm - Hội Trưởng Ðịnh Tường Mỹ Tho; bà Từ Dung - Hội Cao Niên Á Mỹ; Dược sĩ Ðỗ Kim Toàn, Hội Trưởng - Hội Phụ Nữ Việt Mỹ...

  •  
  • Trên Vỉa Hè Sài Gòn
    “Những gì mà người ta thường nhận thấy, những gì ấy cứ đập vào mắt người ta, gọi nó là gì nhỉ?”, một bạn đặt câu hỏi, rồi lại tự trả lời: “Là… đặc tính. Đặc tính Sài Gòn!”.

  •  
  • Từ Minnesota Ca sĩ Mạnh Quỳnh dọn nhà về Little Saigon
    Từ Xứ lạnh Minnesota, nam ca sĩ Mạnh Quỳnh, một trong các nam ca sĩ đang được ưa thích trong làng ca nhạc Việt Nam hải ngoại, đã dọn về định cư luôn tại Little Saigon, Nam California, nơi luôn có nắng ấm, và có đông người Việt Nam nhất ở hải ngoại đang sinh sống.

  •  
  • Từ Minnesota Ca sĩ Mạnh Quỳnh dọn nhà về Little Saigon
    Từ Xứ lạnh Minnesota, nam ca sĩ Mạnh Quỳnh, một trong các nam ca sĩ đang được ưa thích trong làng ca nhạc Việt Nam hải ngoại, đã dọn về định cư luôn tại Little Saigon, Nam California, nơi luôn có nắng ấm, và có đông người Việt Nam nhất ở hải ngoại đang sinh sống.

  •  
  • Chúa Giê Su chịu nạn
    Ðúng trong ngày Lễ Tro, một Thánh Lễ khá quan trọng và ý nghĩa của cộng đồng Thiên Chúa Giáo thì cuốn phim “The Passion of The Christ” tung ra với khá nhiều sôi động. Cuốn phim đã gây nhiều xôn xao trong làng điện ảnh từ nhiều tháng qua.

  •  
  • Thời trang trăm hoa đua nở
    Sau mùa Ðông u ám, lạnh giá, vào cuối Tháng Hai đầu Tháng Ba hàng năm các nhà thời trang thường mang lại hy vọng mới cho chúng ta trong những kiểu trang phục nhẹ nhàng, rực rỡ tưởng chứa đựng cả sự tươi mát của chúa Xuân.

  •  
  • 41 sinh viên UC Berkeley biểu tình bị bắt
    Sinh viên Ðại Học UC Berkeley biểu tình chống quyết định tăng học phí 32% và chiếm một tòa nhà trong khuôn viên trường, rồi tới 5 giờ chiều Thứ Sáu thì 41 sinh viên bị bắt.

  •  
  • Thư độc giả "Chuyện từ thiện"
    Kính thưa tác giả có tên là Nguyễn Mỹ Linh (“Mùa Từ Thiện,” báo Người Việt ngày 21 tháng 11). Nếu tôi đoán không lầm là người nữ. Vâng thưa Bà tôi hoàn toàn đồng ý với Bà 100%.

  •  
  • Chuyện vỉa hè: Vài lời tâm huyết gửi các cháu Dziệt Kiều
    Phải nói ngay rằng: bài này tớ dành riêng cho lớp Dziệt Kiều vào tuổi u 50 - u60, nghĩa là đồng trang lứa với hơn... 60 cháu nội, ngoại, xa, gần của tớ đang sống và làm việc ở khắp thế giới mà tớ đã tính sơ sơ được. Con số này phải lên tới vài trăm nếu kể cả các cháu, con của bạn bè đồng học, đồng đội, đồng hương... nhưng nay chẳng may cũng bị gọi là Dziệt Kiều (còn yêu nước nhiều hay ít thì chưa biết). Tớ không dám ý kiến ý cò gì với các vị trưởng lão Việt Kiều ở cùng tuổi tớ hoặc là đàn anh của tớ vì tớ tin chắc rằng, đối với các vị này, mọi lời khuyên nhủ, xúi bẩy đều... vô tác dụng!

  •  
  • Ðoàn tu sĩ, giáo dân thăm cha Lý bị chặn
    Một nhóm tu sĩ và giáo dân Công Giáo từ nhiều nơi về Hà Nội đã đến bệnh viện của Bộ Công An thăm Linh Mục Nguyễn Văn Lý nhưng đã không được cho gặp.

  •  
  • Ðại học Mỹ dưới mắt sinh viên quốc tế
    Kể từ sau cuộc Chiến Tranh Lạnh, khoảng thập niên 1990, với sụp đổ của khối Cộng Sản Quốc Tế, gồm Liên Xô và các nước Ðông Âu, dẫn đến việc Hoa Kỳ đương nhiên trở thành siêu cường Số Một của thế giới, số sinh viên quốc tế đến du học tại Hoa Kỳ bắt đầu gia tăng mạnh. Mức độ sinh viên quốc tế chọn Hoa Kỳ làm nơi ăn học càng gia tăng hơn nữa sau khi Cộng Sản Trung Hoa và Cộng Sản Việt Nam khởi sự mở cửa ra thế giới bên ngoài với các chính sách hiện đại hóa và đổi mới nền kinh tế của họ.

  •  
  • Hòa nhạc giỗ 10 năm nhạc sư Nguyễn Bích Ngọc
    Một loạt nhiều buổi hòa nhạc gồm hầu hết các nhạc sĩ cổ điển hàng đầu của Việt Nam dự trù được tổ chức tại Nhạc Viện Sài Gòn. nhân dịp kỷ niệm lễ giỗ 10 năm nhạc sĩ Nguyễn Bích Ngọc, một người thầy violin lâu năm của trường này.

  •  
  • Cha chặt tay con gái
    Nghe báo tin con gái ăn trộm trứng vịt nhà lối xóm, ông bố đã chặt đứt ngón tay út của đứa con gái. Ðây là vụ chặt tay làn thứ nhì xảy ra ở huyện Vũng Liêm tỉnh Vĩnh Long chỉ trong vòng 21 ngày vừa qua.

  •  
  • Kỹ sư gốc Hoa bị nghi đánh cắp tài liệu mật hãng Ford
    Một kỹ sư Trung Quốc bị bắt vì tình nghi ăn cắp tài liệu mật của hãng xe Ford. Công tố liên bang cho biết người này sẽ trực diện thêm nhiều cáo buộc khác, một khi có thêm nhiều tài liệu nữa được tìm thấy từ máy laptop bị tịch thu.

  •  
  • Chuyện nước Pháp: Phát tiền gây ra cảnh náo loạn (Từ Nguyên)
    Internet Mailorama, công ty của Pháp mua bán qua Internet, hoạt động đã lâu muốn có thêm khách hàng, hứa hẹn một chuyện hấp dẫn: phát 5,000 phong bao... cho khách qua đường, trong đó có chứa giấy bạc từ 5 Euro đến 500 Euro, tổng cộng là 40,000 Euro. Thay vì trả tiền cho các công ty quảng cáo, làm vậy cũng là một lối quảng cáo... thần sầu.

  •  
  • Chuyện nước Pháp: Phát tiền gây ra cảnh náo loạn (Từ Nguyên)
    Internet Mailorama, công ty của Pháp mua bán qua Internet, hoạt động đã lâu muốn có thêm khách hàng, hứa hẹn một chuyện hấp dẫn: phát 5,000 phong bao... cho khách qua đường, trong đó có chứa giấy bạc từ 5 Euro đến 500 Euro, tổng cộng là 40,000 Euro. Thay vì trả tiền cho các công ty quảng cáo, làm vậy cũng là một lối quảng cáo... thần sầu.

  •  
  • Tê giác còn sót ở Việt Nam
    Tê giác, một loại thú rừng quí hiếm sống ở các khu vực đầm lầy rừng rậm ở miền Nam Việt Nam trước kia, có dấu hiệu còn một vài con chứ chưa hoàn toàn tuyệt chủng.

  •  
  • Cụ Phạm-Đỗ Thành


  •  
  • Ông Joseph Bạch Ngọc Hòa


  •  
  • Cụ Bà Trương Thị Cầm


  •  
  • KQ Joseph Bạch Ngọc Hòa


  •  
Nguy?n M?nh Trinh M?t ngu?i b?n thân hay có d?p v? Vi?t Nam k? cho tôi nghe nhi?u chuy?n. M?t trong nh?ng chuy?n ?y là chuy?n sách v?. B?i m?i l?n anh di v? tôi d?u g?i mua r?t nhi?u sách và l?n nào anh cung d?u than th? n?ng quá. Mu?n mua ra ph? Bolsa mua thi?u ǵ. Tôi ch? dành cu?i tr?. ?, mà ? ph? Bolsa nhi?u sách xu?t b?n ? trong nu?c th?c. Nh?ng sách biên kh?o nhi?u l?m. Không c̣n nh?ng nhan d? sách c?a th?i xua n?a. Th?i d?i m?i nên tu duy cung d?i và sách v? là m?t n?i d? nh́n th?y nh?t. Th?i tru?c, in nh?ng tuy?n t?p c?a nh?ng tác gi? tuy có công l?n v?i van hóa Vi?t Nam nhung ? phe d?i ngh?ch v?i chính quy?n trong nu?c là m?t hành d?ng khá li?u linh. Lúc ?y, mà nh?c d?n tên nh?ng Nh?t Linh, Khái Hung, Hoàng Đ?o... dă là m?t l?i l?m ghê g?m, hu?ng chi c̣n t?p trung van ph?m d? in thành m?t tuy?n t?p b? th?. Cái guong Nhân Van Giai Ph?m c̣n s? s? tru?c m?t v?i cái án t?n t?i m?y ch?c nam khi?n ai b?o gan d?n dâu cung ph?i e dè. Th? mà, th?i th? cung khác di, và van chuong cung chuy?n hóa theo. Th?i m? c?a, th? gi?i không c̣n ch?p nh?n nh?ng tu tu?ng ch? quan giáo di?u n?a. Hu?ng chi, ông Mác, ông Lê-Nin ch? là nh?ng bóng ma d? d?a de con tr? thôi... Bây gi?, m?i ngu?i d?u nghi d?n l?i nhu?n d?n buôn bán, k? c? d?t dai c?a cha ông. Th́, nh?m nḥ ǵ ba cu?n sách hoi “thoáng” m?t chút. Th? là nh?ng cu?n sách tuy?n t?p nhu th? ào ?t ra d?i nhi?u d?n t?i m?t. T? L?c Van Đoàn, du?c in l?i toàn b? tác ph?m c? m?y ngàn trang và nh?ng tác gi? du?c nh́n ng?m l?i, khách quan hon nhung cung v?n trong c̣ng l?n qu?n. Yêu nu?c nhung di sai hu?ng, thí d? nhu v?y. Đ?c trong nh?ng trang sách, th?y l? m? m?t ch? truong, dánh l?n l?n cái th?c và cái gi?. Thí d?, d? dánh bóng cái gi?, ph?i làm th? nào d? nh?ng H? Chí Minh, Xuân Th?y, Sóng H?ng (t?c Tru?ng Chinh Đ?ng Xuân Khu - T?ng Bí Thu Đ?ng)... cung là nh?ng nhà tho l?n c?a th?i ti?n chi?n. Vi?t van h?c s? theo ch? quan nhu th? khi?n ngu?i d?c nhi?u khi nhu sa vào mê h?n tr?n và l?c vào trong m?t mê cung mà không phân bi?t n?i ?o và th?c. Ngày tru?c khi v?a b?t d?u d?i m?i, m?t giám d?c xu?t b?n có ti?ng ? mi?n Nam nhu Mai Qu?c Liên cung nh?c d?n nh?ng khó khan khi in và phát hành nh?ng tuy?n t?p nhu th?. M?c dù du?c s? d?ng ư và y?m tr? c?a lănh d?o nhung v?n có ph?n ?ng t? phía nh?ng ngu?i c?c doan b?o th?. H? phê phán và t́m ki?m nh?ng so h? d? công kích, v?i s? quy ch?p r?t “ chính tr?”... nhung, hi?n th?c bây gi? là nh?ng cu?n tuy?n t?p dă du?c in và phát hành tràn lan. Du?ng nhu, nh?ng chuy?n lư lu?n nhu v?y dă thành chuy?n xua cu. Đi?m qua nh?ng cu?n sách tôi có, dù s? lu?ng không nhi?u cung làm chóng m?t. Nh?ng tác gi? chen l?n trong nh?ng b? sách d? s?, b́a c?ng, in d?p. Tuy?n t?p Nguy?n Tuân, Tô Hoài, Nguy?n công Hoan, Nguy?n Đ́nh Thi, Nguyên H?ng, Nam Cao, Vu Tr?ng Ph?ng, Hoài Thanh, Vu Ng?c Phan... Có l?, dó là nh?ng công tŕnh d? l?i cho d?i. Nhung, dó có ph?i là hoàn toàn nh?ng tâm d?c c?a tác gi? chua th́ c̣n ph?i xét l?i. Cung l?i anh “chính tr?” ló d?u vào. Tuy?n t?p Hoài Thanh du?ng nhu thi?u ph?n vi?t v? tho ti?n chi?n chung v?i Hoài Chân. T?i sao v?y, b?i v́ tác gi? tru?c dó dă ban khoan v́ dă vi?t quá trung th?c d? vô t́nh d?ng ch?m d?n ch? truong d?u tranh giai c?p c?a d?ng. Có lúc Hoài Thanh dă cho nh?ng nhà tho ti?n chi?n là “gi?c” v́ dă góp công ru ng? dân trí, làm n?i b?t cái “ta” b?c nhu?c mà quên lăng di cái “tôi” anh hùng. B? Thi Nhân Vi?t Nam Hi?n Đ?i là m?t b? phê b́nh tho c?a m?t ngu?i yêu tho, hi?u tho, c?m tho và t́m ra du?c nh?ng nét d?c s?c c?a m?t th?i k? thi ca n? r?. Th? mà, trong tuy?n t?p góp nh?t công tŕnh m?t d?i c?m bút l?i không có ph?n quan tr?ng ?y. Có l?, chúng ta hi?u v́ sao? B?i có anh chính tr? viên ló d?u vào và cái màn t? ph t? ki?m dă làm Hoài Thanh nam l?n b?y lu?t t? m? x? t? d?m ng?c an nan cho tác ph?m c?a ḿnh... Ho?c nhà van Nguy?n Tuân khi du?c in tuy?n t?p l?n d?u tiên dă ph?n n? và cho r?ng ch? có du?c m?t ph?n không dáng dù r?ng nhu th? cung dă du?c r?i. Nhà van Nguyên H?ng khi du?c in tuy?n t?p c?a ḿnh cung ban khoan không bi?t m?t ngang mui d?c s? ra sao... Tôi có l?n d?c m?t cu?n sách c?a Giáo Su Phong Lê - Vi?n Tru?ng Vi?n Van H?c ? trong nu?c: “Van H?c Trên Hành Tŕnh Th? K? XX”. Ông có cái nh́n khá khoa h?c v? giá tr? dích th?c c?a hai n?n van h?c “cách m?ng” và “kháng chi?n”. V? giá tr? ngh? thu?t c?a n?n van h?c này, ông cho r?ng dó là m?t th? “công c? tuyên truy?n” do nh?ng “ngu?i vi?t van” t?o ra “trong tu cách là... cán b? tuyên truy?n” (trang 308)... có “giá tr? nhu là nh?ng tu li?u (trang 432) m?c dù nó dă có “hàng ngh́n, hàng nhi?u ngh́n cu?n sách, hàng tri?u, hàng nhi?u tri?u trang in” (trang 430) và dă du?c khen, du?c ca t?ng, du?c tr?m tr? “h?t noi này d?n noi khác, h?t nam này qua nam khác” (trang 431). Giáo Su Phong Lê c̣n nh?n xét n?ng n? hon n?a khi cho r?ng n?u nhu nhân v?t th?i d?i là thu?c do c?a b?t c? n?n van h?c nào du?c xem là ch? luu c?a th?i d?i dó th́ khi c?n làm vi?c ?y, van h?c “cách m?ng” và “van h?c kháng chi?n ph?i nh? d?n nh?ng con ngu?i” d?n t? nh?ng trang sách khác, và không gian khác, ch? không ph?i c?a ta hôm nay (trang 430) “nh?ng nhân v?t nhu Núp, ch? S?, ch? Út, anh Tr?i, anh Thu?n, m? Tom, em Ḥa, ch? Lư... ch? có giá tr? h?p d?n, c? vơ, nêu guong d?i v?i b?n d?c, nh?m dua b?n d?c d?n các chi?n công và d?n v?i nh?ng thành công t?t y?u c?a s? nghi?p cách m?ng (trang 427). Nh?ng nhân v?t này chua bao gi? là nh?ng “di?n h́nh van h?c, mang bóng dáng con ngu?i th?i d?i. Đó ch? là nh?ng “tu?ng, nh?ng phù diêu dă và n?u là hoa th́ cung là hoa m?c trên dá ho?c hoa dá” (trang 388). Ngoài lư do cách m?ng và kháng chi?n bu?c ngu?i ngh? si ph?i “hy sinh ngh? thu?t d? ph?c v? chính tr?,” giáo su Phong Lê c̣n phân tích d?n nh?ng nguyên nhân sâu xa, là c?i r? c?a nh?ng t́nh tr?ng van h?c y?u kém không sinh khí. M?t trong nh?ng nguyên do chính là lănh d?o Đ?ng dă áp d?ng m?t cách c?ng nh?c cái g?i là phuong pháp sáng tác hi?n th?c xă h?i ch? nghia. Ông dă ví von dó là s? cu?ng l?i c?a quy lu?t ngh? thu?t là quái thai c?a l?ch s? (trang 418). Lư lu?n r?ng khi ch? nghia xă h?i s?p d? th́ ch? nghia hi?n th?c này cung tan v? theo. Sau khi “tr? l?i s? công b?ng” cho m?t lo?t nh?ng tác gi? nhu Boris Patenak, hay Milan Kundura hay Platonov... ông nêu ra nh?ng mâu thu?n không th? nào di?u ḥa du?c.” Duy có di?u ch?c ch?n là n?u không x?p nh?ng tên tu?i trên dây vào s? h?u c?a Ch? Nghia Hi?n Th?c Xă H?i Ch? Nghia th́ rơ ràng ch?ng có ǵ dáng bàn, dáng t? hào v? m?t n?n van h?c hi?n th?c xă h?i ch? nghia. Nhung li?u lô-gich dó có thu?n không n?u có m?t tên tu?i nào dó không ch?p nh?n, không ch?u bu?c vào “ngôi d?n thiêng này”, ho?c m?t tên tu?i nào dó du?c “x?p h?ng” r?i bây gi? l?i du?c ch?ng minh là không x?ng dáng và dă xa r?i “hi?n th?c” ho?c ch? d?ng l?i ? m?t n?a s? th?c ho?c tô di?m cho s? th?c. Tóm l?i ch? nghia hi?n th?c xă h?i ch? nghia là th? ngu?i ta tu?ng tu?ng ra, ph?nh nhau gi?t nhau v?y thôi, ch? làm ǵ có!!!? Cu?n sách “Van H?c Trên Hành Tŕnh Th? K? XX” c?a Phong Lê là m?t cu?n sách tôi t́m th?y ? trong nhi?u chi ti?t cung nhu lư lu?n thích thú. Dù ph?n d?u v?i chân dung c?a 14 khuôn m?t tiêu bi?u cung có nhi?u di?u ph?i coi l?i: Có H? Chí Minh, T?n Đà, Ngô T?t T?, Hoàng Ng?c Phách, Vu Đ́nh Long, Tú M?, Nguy?n Công Hoan, Truong Chính, H?i Tri?u, Hoài Thanh, Th?ch Lam, Vu Tr?ng Ph?ng, Nguy?n Huy Tu?ng. Danh sách ?y c̣n thi?u nhi?u khuôn m?t và cung du nhi?u vóc dáng. Và tôi nhi?u khi c? t́m nh?ng lư do d? Phong Lê ch?n l?a nh?ng tiêu bi?u nhu v?y! T?i bây gi? v?n c̣n ng? ng? phân vân... Theo Lê Quư K?, m?t ngu?i phê phán n?ng n? cu?n sách này th́ Giáo Su Phong Lê dă b? cách ch?c Vi?n Tru?ng Vi?n Van H?c v́ ch? truong và suy tu c?a ông dă bi?u l? trong tác ph?m. Th́ có sao dâu, trong th?i bu?i d?i thay thay d?i. Đúng, sai, có lúc l?n l?n, tho?ng khi... Nguy?n M?nh Trinh
Powered By Nguoi-Viet Online

This article has been moved here