Nguyên Huy và Nguy?n Ng?c Ch?n

Tuong lai c?a các du?c phòng d?c l?p t?i Orange County và s? ph?c v? cung c?p thu?c men cho c?ng d?ng ngu?i Vi?t t?i qu?n h?t này s? ra sao?

Ðó là n?i dung cu?c h?i th?o c?a T? H?p Du?c Phòng Vi?t Nam t?i Orange County vào chi?u t?i hôm Th? Tu 2 Tháng Sáu v?a qua t?i nhà hàng Seafood World v?i kho?ng hon 100 ch? nhân du?c si có m?t. Trong s? nh?ng du?c si ch? nhân tham d?, không ch? có ngu?i Vi?t mà còn có c? ch? nhân các du?c phòng các dân t?c thi?u s? khác nhu Ð?i Hàn, Trung Hoa, M? và c? M? n?a. Ngoài ra còn có m?t m?t s? các d?i di?n chính quy?n th? xã Garden Grove và dân c? nhu Th? Tru?ng Bruce Broadwater, Ngh? Viên Tr?n Thái Van, d?i di?n c?a Dân Bi?u Lou Corea và Loretta Sanchez...

Theo Du?c Si Ch? T?ch T? H?p - Tr?n Ð?c Hi?u, cho bi?t thì ? Qu?n Cam có kho?ng 60 du?c phòng Vi?t Nam và có m?t h?i du?c si quy t? kho?ng trên 500 h?i viên. S? di có cu?c h?p này là vì vào cu?i Tháng Tu v?a qua, t? ch?c phân ph?i thu?c cho chính ph? - CalOptima, s?p áp d?ng m?t chuong trình g?i là “Tái c?u trúc c?a h? th?ng các du?c phòng thu?c h? th?ng CalOptima”. Chuong trình này m?t khi du?c áp d?ng s? ?nh hu?ng l?n d?n không ch? vào s? s?ng còn c?a các du?c phòng d?c l?p mà còn c? cho c?ng d?ng ngu?i Vi?t chúng ta và các dân t?c thi?u s? khác. Cu?c h?i th?o hôm nay du?c t? ch?c cung nh?m ph? bi?n cho các du?c phòng d?c l?p trong Qu?n Cam hi?u rõ du?c v?n d? d? cùng nhau tìm ra nh?ng bi?n pháp thích h?p mà d?i phó.

Nhu chúng ta dã bi?t, t? ch?c CalOptima là m?t t? ch?c bán công, d?i di?n cho Medical d? thanh toán các chi phí v? d?ch v? y t? cho nh?ng noi cung c?p các d?ch v? y t? nhu các phòng khám b?nh và các du?c phòng trong Qu?n Cam. T? ch?c này có quy?n quy?t d?nh chi tr? nh?ng chi phí mà Medical dài th? cho ngu?i du?c th? hu?ng Medical và Medicare. Do dó các du?c phòng cung nhu các phòng khám d?c l?p ph?i ch?u s? s?p x?p c?a CalOptima d? du?c thanh toán.

Thuy?t trình v? n?i dung cu?c h?p t?i Bash Auditorium, Western Medical Center, ? Santa Ana vào ngày 27 v?a qua, Du?c Si Tr?n Ð?c Hi?u cho bi?t là trong cu?c tái c?u trúc này, CalOptima dã dua ra ba l?a ch?n (Options) cho các du?c phòng mà ch?n l?a nào cung thu?n l?i cho các du?c phòng l?n c?a Hoa K? và lo?i b? các du?c phòng d?c l?p. Lý do h? dua ra d? lo?i b? các du?c phòng nh? d?c l?p, h? dua trên nh?ng nghiên c?u thi?u chính xác.

Du?c Si Hi?u dã nh?n m?nh và nêu ra nhi?u l?n bi?u d? so sánh nh?ng chi tiêu c?a các du?c phòng d?c l?p v?i h? th?ng (chain) tr?c ti?p c?a CalOptima. S? so sánh này tho?t nhìn tu?ng nhu khoa h?c, h?p lý nhung l?i hoàn toàn không th?c t? chút nào. S? gia tang chi tiêu c?a các du?c phòng d?c l?p t? nh?ng nguyên nhân chính là khách hàng gia tang, giá thu?c và phí t?n tang... Phân tích v? khách hàng tang, Du?c Si Hi?u nhìn du?c rõ v?n d? là noi các du?c phòng d?c l?p thu?ng có tính cách “hòa d?ng” trong sinh ho?t m?i c?ng d?ng. Nhu c?ng d?ng ngu?i Vi?t, khách hàng c?a các du?c phòng d?c l?p thu?ng là nh?ng v? cao niên, nh?ng thành ph?n du?c hu?ng chuong trình Medical, Medicare mà ph?n l?n ngu?i trong nh?ng thành ph?n này là nh?ng cu dân m?i d?n ho?c cao niên nên r?t khó khan trong ngôn ng? khi ph?i ti?p xúc v?i ngu?i d?a phuong. Ngu?i dân Vi?t di mua thu?c l?i thu?ng không ch? mua thu?c thu?n túy mà hay la cà h?i thêm các v? du?c si v? tính ch?t c?a thu?c, mong du?c gi?i thích tu?ng t?n hon trong vi?c dùng thu?c. Ði?u này thu?ng không du?c các du?c phòng M? trong h? th?ng c?a CalOptima ph?c v?. Ði?u th?t cách nh?t là b?t c? mua m?t món thu?c gì dù bình thu?ng nhu Tylynol cung ph?i ch? d?i c? ti?ng d?ng h?. G?p tru?ng h?p nh?ng th? thu?c d?t ti?n thì ph?i ch? m?t hai ngày có khi c? tu?n m?i du?c bi?t là có du?c cung c?p hay không. Vi?c ch?a b?nh nhu c?u h?a mà trì tr? nhu v?y thì con b?nh d? lâm vào tru?ng h?p c?p c?u ph?i di nhà thuong thì s? phí s? n?ng n?, ai ch?u?

M?t di?u khác n?a là vi?c chi phí cho các du?c phòng gia tang không ch? vì các du?c phòng cung c?p thu?c t? do n?u không có toa thu?c c?a các phòng m?ch. Ð? c? cho các du?c phòng ch?u trách nhi?m này th?t b?t công và vô lý.

M?c d?u Du?c Si Tr?n Ð?c Hi?u không minh th? tuyên b? có s? k? th? và CalOptima mu?n giành vi?c phân ph?i thu?c cho h? th?ng du?c phòng c?a mình là nh?ng du?c phòng l?n noi các siêu th? l?n c?a ngu?i M?, nhung ai cung hi?u v?i s? phân tích d?a trên th?c t? thì rõ ràng CalOptima mu?n l?n ép các du?c phòng d?c l?p thu?ng là nh? d? “m?t mình m?t ch?”.

Sau cùng Du?c Si Hi?u dã nh?c l?i nh?ng l?i h?a c?a CalOptima khi dua ra m?t chuong trình vào ngày 19 Tháng B?y 1996 trong dó s? công b?ng, h?p lý và ph?c v? ngu?i tiêu th? t?n tình, thì nay v?i chuong trình tái c?u trúc dã hoàn toàn di ngu?c l?i.

Vì th? mà sau dó, các v? lên phát bi?u ý ki?n d?u t? ý thu?n th?o v?i T? H?p Du?c Phòng Ð?c L?p và h?a s? cùng chung vai trong cu?c tranh d?u mà nhi?u ngu?i g?i là “War” này.

Ti?p dó cu?c Town Hall Meeting m? d?u v?i ph?n nh?n d?nh c?a ông Ð? Tr?ng Ð?c - c?u Ch? T?ch C?ng Ð?ng Orange County. Ph?n trình bày c?a K? Su Ð? Tr?ng Ð?c dua ra 3 ph?n nh?n xét v? co quan CalOptima.

Vi?c di?u hành c?a t? ch?c này dã không dáp ?ng du?c nguy?n v?ng ph?c v? gi?i tiêu th? mà còn làm khó khan hon cho nh?ng ti?n trình ph?c v?. Tru?c nh?ng thay d?i quan tr?ng nhu v?y mà các provider, du?c si, y si không h? du?c tham kh?o và ph?i trí. Thí d? di?n hình là vi?c dua ra nh?ng di?u ki?n v? s? lu?ng t?i thi?u s? b?nh nhân và gi? gi?c nhi?u hon làm vi?c mà ch? có nh?ng t? h?p du?c phòng l?n m?i d? tiêu chu?n.

S? c?i t? c? tình t?p trung vào nh?ng chain-pharmacies gây nên s? khó khan cho nh?ng du?c phòng nh? ph?c v? c?ng d?ng c?a h? b?ng ngôn ng? thi?u s? t? tru?c d?n nay. Ðua ra nh?ng tiêu chu?n m?i b?t ngu?i th? hu?ng ph?i ch? d?i lâu hon có khi c? tu?n, c? tháng m?i du?c ch?p thu?n, r?t b?t ti?n trong vi?c di?u tr?. B?nh nhân ph?i di xa hon m?i l?y du?c thu?c u?ng.

T?o s? khó khan cho các independent providers d? h? không ph?c v? h?u hi?u du?c, trong khi co quan nghiên c?u d?ch v? y t? luôn luôn ch?ng d?n các provider d?c l?p làm vi?c h?u hi?u hon nh?ng t? h?p l?n.

Nhà báo Chu T?t Ti?n dua ra nghi v?n, n?u CalOptima áp d?ng gi?i pháp m?i này thì tuong lai b?nh nhân Qu?n Cam s? ph?i di mua thu?c ? dâu, ai s? hu?ng d?n cách dùng thu?c cho b?nh nhân b?ng ngôn ng? c?a h?. ?nh hu?ng s? c?i t? này s? di t?i vi?c 200 nhà thu?c tây l? s? b? gi?i tán. Quy?t d?nh này không ch? ?nh hu?ng t?i ngu?i Vi?t Nam mà các s?c dân khác nhu Ð?i Hàn, ?n Ð?, M? và ngay c? ngu?i M? cung b? v? lây.

Ð?i di?n Dân Bi?u Lou Correa - Tammy Tr?n, là con gái Du?c Si Tr?n C?u, h?a h?n s? phúc trình d?y d? v?i ông dân bi?u hi?n dang b?n công v?, s? nghiên c?u v?n d? và tranh d?u t?i cùng cho nguy?n v?ng c?a ngu?i th? hu?ng.

Ð?c bi?t, ông Bruce Broadwater - Th? Tru?ng Thành Ph? Garden Grove, cùng v?i Ngh? Viên Tr?n Thái Van, m?nh d?n tuyên b? s? ti?p tay v?i các du?c phòng m?i bi?n pháp d?i d?u v?i CalOptima, ông không th? ch?p nh?n d? ngu?i tiêu th? ph?i di d?n nh?ng nhà thu?c quá xa noi cu ng? trong khi chúng ta có nh?ng d?ch v? h?u hi?u hon ngay bên c?nh nhà. Ông nói không th? nhân nhu?ng nh?ng t? ch?c không mang l?i công ích cho d?ng bào. Ông nh?n nh? các provider dã dua ra nguy?n v?ng c?a mình m?t cách ôn hòa nhung dã không du?c s? l?ng nghe và dáp ?ng, bây gi? là lúc chúng ta ph?i hành d?ng, b?ng cách dua h? ra tòa, m?i nh?ng lu?t su ki?n tu?ng d? h? tranh d?u cho quy?n l?i c?a chúng ta. Trong quá kh? dã có nh?ng v?n d? khác b?t l?i cho City of Garden Grove, không gi?i quy?t ôn hòa du?c, ông dã nh? nh?ng lu?t su, d? nhu cá “Baracuda” b?p chát v?i các t? ch?c này, k?t qu? Garden Grove dã th?ng cu?c. Lu?t Su Tr?n Thái Van ti?p l?i ông Bruce Broadwater nh?c nh? r?ng, quy?n l?i c?a chúng ta b? va ch?m, chúng ta ph?i tranh d?u, b?ng hòa gi?i không du?c thì ph?i dua h? t?i lu?t pháp. Chúng ta c?n k?t h?p nhau l?i ph?i h?p v?i các c?ng d?ng b?n, t?o s?c m?nh gi?a m?i s?c dân d? cùng gióng lên ti?ng nói, b?t bu?c CalOptima ph?i l?ng nghe.

Lu?t Su Nguy?n Qu?c Lân dua ra câu chuy?n khá lý thú v? s? h?u d?ng c?a v? du?c si d?c l?p n?, h? không ch? ph?c v? gi?i tiêu th? qua quan h? ch? và khách, nhung, trong nh?ng tru?ng h?p kh?n truong, ngu?i provider, du?c si, y si lân c?n còn là nh?ng ngu?i b?n giúp chúng ta vu?t qua con nguy kh?n.

Sau khi l?ng nghe l?i phát bi?u c?a m?i ngu?i, v?n d? d?t ra là, chúng ta ph?i làm gì trong th?i gian c?p bách này, CalOptima s? h?p h?i d?ng qu?n tr? ngày 8 Tháng Sáu này, nhu v?y nh?ng du?c phòng d?c l?p s? ph?i làm gì. Nh?ng ai có th? du?c hãy t?i tham d? cu?c h?p h?i d?ng này d? h? tr? cho nguy?n v?ng c?a gi?i tiêu th?. Ð?i di?n các phái doàn Ð?i Hàn, ?n Ð? và Trung Hoa, M? Tây Co d?u d?ng lòng ng?i l?i v?i nhau, d? ph?i h?p hành d?ng. M?i ngu?i d?u quy?t tâm duong d?u v?i CalOptima. Ông Ronald - m?t v? du?c si ngu?i M?, lên ti?ng, yêu c?u hãy d?i tho?i thêm v?i h? m?t l?n n?a, cho h? th?i gian tìm gi?i pháp m?i, nhung, ngay sau dó, ông Jack Kelly - m?t v? d?i di?n du?c phòng d?c l?p, cung là ngu?i M? d?ng lên cho r?ng chúng ta (các du?c phòng) dã nhân nhu?ng quá nhi?u r?i, trong quá kh?, khi ông còn là H?i Tru?ng H?i Du?c Si Orange County, ông dã tranh d?u mà không b? lobbies c?a các chain-pharmacies xóa s?. Quy?t d?nh hành d?ng b?ng qua ng? lu?t pháp là h?u hi?u nh?t và m?i ngu?i d?ng tâm b?t tay vào vi?c ngay ngày hôm sau.

Cu?i cùng, da s? d?u d?ng ý thành l?p Ban Hành Ð?ng d? tr?c ti?p thuong th?o v?i t? ch?c CalOptima vào bu?i h?p s?p t?i vào Tháng Nam, tru?c khi m? nh?ng cu?c tranh d?u quy?t li?t.

Chúng tôi s? theo dõi nh?ng di?n bi?n k? ti?p d? tu?ng trình cùng d?c gi? v? cu?c tranh d?u này.

Nguyên Huy và Nguy?n Ng?c Ch?n