Ung thư phổi đứng đầu trong mười loại ung thư thông thường nhất

Ung thư phổi đứng đầu trong mười loại ung thư thông thường nhất Ung thư phổi là nguyên nhân hàng đầu gây ra tử vong vì bệnh ung thư trên nước Mỹ và khắp thế giới. Vào năm 2005, số người mới bị là gần 173 ngàn người, trong đó có 79 ngàn phụ nữ.
Home Bắc Ninh: Hàng ngàn người về xem Hội Rước Pháo Làng Ðồng Kỵ Hàng ngàn người từ các tỉnh lân cận và Hà Nội đã đổ về làng Ðồng Kỵ thuộc xã Ðồng Quan, Huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh (cách Hà Nội chừng 50 km) để xem hội rước pháo truyền thống vào sáng Mùng 4 Tết. Baghdad: Nổ bom xe ngay khách sạn bộ trưởng, 4 người chết Báo "Thanh Niên" chọn chín vụ án lớn nhất Việt Nam trong năm 2003 Bầu cử Tổng Thống Hoa Kỳ: Các chính phủ Á Châu đồng ý lập hệ thống theo dõi bệnh cúm gà Các chuyên gia thấy có tiến triển tốt trong cuộc đối đầu ở nhà tù Arizona Cán bộ lão thành tố cáo lãnh tụ Ðảng tham nhũng, không sửa sai Một cán bộ cao cấp nghỉ hưu có 57 tuổi đảng lên tiếng tố cáo nhiều lãnh tụ Ðảng tham nhũng và chế độ Hà Nội làm nhiều điều sái quấy, hại dân nhưng không chịu sửa sai. Sáu quân nhân Phi Luật Tân bị thẩm vấn vì tố cáo Bộ Trưởng Quốc Phòng vi phạm tự do bầu cử Cựu Thanh Tra Kay: Tình báo Hoa Kỳ trước cuộc chiến Iraq là có lỗi lầm Dải Gaza: Giao chiến khiến có ít nhất chín người Palestine chết Dịch cúm gà xuất hiện ở Hà Nội và đã lan ra tới 31 tỉnh Hà Nội: Sông Hồng cạn nước trơ đáy Hà Sĩ Phu bị công an kiếm chuyện sau khi đi Hà Nội chữa bệnh Hoa Kỳ thả hơn 20 tù nhân từ nhà tù Guantanamo Hoa Kỳ thành lập “Văn Phòng Thông Tin Giáo Dục Hoa Kỳ” tại Sài Gòn Tuổi Tác và Trí Nhớ (kỳ 2) Hỏi: Có người tuy già mà đầu óc vẫn rất minh mẫn, trong khi như tôi chỉ mới sáu lăm mà trí nhớ thấy giảm sút rất nhiều. Xin bác sĩ cho biết có cách nào giúp cho trí nhớ ít bị giảm sút đi khi mà tuổi ngày càng cao hay không? (Minh) Chất hóa học trong đồ đựng thực phẩm bằng plastic có thể làm hại sức khỏe Một chất hóa học trong một số đồ đựng thức ăn và thức uống bằng plastic, kể cả những chai đựng thức uống cho trẻ em (baby bottles), có thể liên quan tới bệnh ung thư tuyến tiền liệt, ung thư vú, và khiến cho trẻ em tới tuổi dậy thì sớm hơn, theo lời một cơ quan y tế của chính phủ Hoa Kỳ hôm 15 Tháng Tư. Mùa cúm năm nay thuốc chủng thiếu hiệu quả Mùa cúm năm nay đã được coi như tệ hại nhất từ bốn năm nay, một phần vì thuốc chủng ngừa đã không hiệu nghiệm chống lại các siêu vi khuẩn đã gây bệnh cho hầu hết mọi người, các viên chức y tế nói hôm Thứ Năm 17 Tháng Tư. Tập thể dục thở mạnh giúp tăng tuổi thọ 12 năm Giữ thói quen tập thể dục cần thở mạnh có thể làm chậm tiến trình lão hóa 12 năm, theo một cuộc nghiên cứu mới. Ngăn chặn kẻ giết người thầm lặng - Viêm Gan C Người bị nhiễm HCV trong sáu tháng đầu được xem là viêm gan C cấp tính (acute hepatitis C). Trong giai đoạn nầy lá gan bị sưng. Trong một số trường hợp may mắn, bệnh không cần chữa trị cũng hết bệnh vì cơ thể có khả năng chống lại siêu vi. Phụ nữ có vòng bụng lớn dễ mắc bệnh tim và bệnh ung thư hơn Những phụ nữ có vòng bụng lớn có nguy cơ chết sớm hơn vì bệnh tim mạch và bệnh ung thư so với những phụ nữ khác, bất kể sức nặng của họ, theo một nghiên cứu qui mô ở Hoa Kỳ. Tìm hiểu về Hóa Chất Trị Liệu: Tài liệu hướng dẫn cho bệnh nhân ung thư và gia đình Khi bị bệnh ung thư, người bệnh có nhiều âu lo và có hàng trăm câu hỏi về cách chữa trị. Tôi có được chữa lành không? Cách trị liệu nào tốt nhất? Cách trị liệu đó có hại không? Cách trị liệu đó kéo dài bao lâu? Tôi có phải ở nhà thương để trị liệu không? Cách trị liệu đó tốn kém bao nhiêu? v.v... Nghiên cứu ở Nhật Bản: Ðược khen cũng gây kích thích trong óc giống như được thưởng tiền Những lời khen ngợi có vẻ cũng kích động khu vực trong óc liên quan tới tưởng thưởng, giống như khi chúng ta được thưởng tiền, theo một cuộc nghiên cứu ở Nhật Bản được công bố hôm 23 Tháng Tư. Chích ngừa ở người lớn Người lớn có cần chích ngừa như trẻ em không? Ngoài việc chích cúm hàng năm, còn những loại thuốc ngừa nào khác có thể giúp phòng bệnh ở người lớn? Tập thể dục có ích cho người mập nhưng cần giảm cân để ngừa bệnh tim Một cuộc nghiên cứu mới bác bỏ điều tin tưởng của một số người rằng người ta có thể quá nặng cân mà vẫn sung sức như thường, và các chuyên gia nói rằng sự năng động chỉ có thể giúp cho những phụ nữ quá nặng cân giảm những nguy cơ của bệnh tim một cách giới hạn. Ngủ trưa đỡ bệnh tim? Theo tài liệu về y tế cộng đồng của Ðại Học Harvard, giấc ngủ trưa có thể giúp chúng ta đỡ bị bệnh đứng tim khá nhiều. Trong số những người ngủ ngày thường xuyên, tỷ số chết vì đứng tim giảm 37% so với những người không chịu “náp”. Con số này giảm xuống còn 12% cho những người ngủ trưa không đều đặn, ngày có ngày không. Hít khói thuốc do người khác hút trong chốc lát cũng có hại cho tim mạch Chỉ 30 phút hiện diện trong một gian phòng có nhiều khói thuốc lá cũng có thể làm tổn thương cho những mạch máu của những thanh niên lành mạnh không hút thuốc và làm tăng nguy cơ phát sinh bệnh tim mạch, theo một cuộc nghiên cứu mới đăng trong số Tháng Năm 2008 của đặc san Journal of the American College of Cardiology của trường cao đẳng Mỹ chuyên về bệnh tim. Hơn 1/4 dân Mỹ bị bệnh đau nhức mãn tính Một nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Anh Lancet cho biết hơn ¼ dân Mỹ bị đau nhức hàng ngày, một tình trạng làm nước Mỹ thất thoát $60 tỉ mỗi năm do thiệt hại về năng suất làm việc. Nghiên cứu này cũng cho thấy mức độ bệnh thay đổi theo mức thu nhập. Hơn 1/4 dân Mỹ bị bệnh đau nhức mãn tính Một nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Anh Lancet cho biết hơn ¼ dân Mỹ bị đau nhức hàng ngày, một tình trạng làm nước Mỹ thất thoát $60 tỉ mỗi năm do thiệt hại về năng suất làm việc. Nghiên cứu này cũng cho thấy mức độ bệnh thay đổi theo mức thu nhập. Chích Ngừa ở Người Lớn Những người sinh trước năm 1957 có thể được coi như đã có miễn nhiễm (có sức đề kháng) với sởi. Những người sinh từ năm 1957 trở về sau, nếu không có chống chỉ định (tức là những tình trạng mà việc chủng thuốc này có thể gây nguy hiểm cho bệnh nhân), nếu chưa từng chủng ngừa sởi, nếu chưa từng bị sởi, hoặc không có xét nghiệm chứng tỏ đã có miễn nhiễm với sởi, thì cần chủng ngừa ít nhất là một mũi. Làm việc cần vận dụng tâm trí có lợi cho sức khỏe tâm thần Những công việc cần vận dụng tới tâm trí sẽ giúp cho chúng ta được hưởng phúc lợi về tâm thần khi lớn tuổi, theo một cuộc nghiên cứu mới đăng trong đặc san Neurology chuyên về khoa thần kinh học. Nghiên cứu ở Hòa Lan: Người lớn tuổi thiếu sinh tố D dễ bị trầm cảm Tiếp xúc thường xuyên với ánh nắng và dùng những thực phẩm chứa nhiều sinh tố D sẽ giúp bạn chống trầm cảm. Chích ngừa ở người lớn (kỳ 3) Người lớn có cần chích ngừa như trẻ em không? Ngoài việc chích cúm hàng năm, còn những loại thuốc ngừa nào khác có thể giúp phòng bệnh ở người lớn? Những điều cần biết nhân Ngày Viêm Gan Toàn Cầu Ngày 19 Tháng Năm năm nay đánh dấu Ngày Viêm Gan Toàn Cầu (World Hepatitis Day) đầu tiên. Nghiên cứu ở Ireland: Uống nhiều rượu làm hại cho tim và động mạch Uống nhiều rượu khiến cho áp huyết trở thành cao hơn, làm cứng động mạch và bắp thịt tim của đàn ông, và khiến cho tim của phụ nữ nở lớn; đây là những yếu tố làm tăng nguy cơ lên cơn đau tim và đột quị, theo một cuộc nghiên cứu mới ở Ireland. Nghiên cứu ở Italy: Thở chậm trong khi nghe nhạc êm dịu hàng ngày giúp hạ thấp áp huyết Thở chậm trong khi nhạc êm dịu nửa tiếng đồng hồ mỗi ngày có thể giúp cải thiện áp huyết, theo một cuộc nghiên cứu ở Italy đã được trình bày tại cuộc hội thảo khoa học thường niên của American Society of Hypertension (Hội Áp Huyết Cao Mỹ), ở New Orleans, hôm 14 Tháng Năm. Những bệnh kinh niên trở thành nguyên nhân tử vong hàng đầu trên thế giới Hôm Thứ Ba, Tổ Chức Y Tế Thế Giới (WHO) nói những bệnh kinh niên, như bệnh tim và tai biến mạch máu não, thường được liên kết với lối sống của Tây Phương, đã trở thành những nguyên nhân tử vong chính trên toàn cầu. Chích ngừa ở người lớn Người lớn có cần chích ngừa như trẻ em không? Ngoài việc chích cúm hàng năm, còn những loại thuốc ngừa nào khác có thể giúp phòng bệnh ở người lớn? CDC khuyên dân chúng giữ vệ sinh cho hồ bơi để ngừa bệnh truyền nhiễm Vài ngày trước cuối tuần có lễ Chiến Sĩ Trận Vong - là thời điểm được coi như mở đầu Mùa Hè ở Hoa Kỳ - cơ quan Centers for Disease Control and Prevention (CDC) (Trung Tâm Kiểm Soát và Ngừa Bệnh) kêu gọi dân chúng hãy lưu ý tới vấn đề vệ sinh cho những hồ bơi của họ. Nghiên cứu ở Pháp: Nước cốt trái cây giúp ngăn ngừa bế tắc động mạch Nước cốt từ trái táo và trái nho mầu tía - và chính những trái cây này - có tác dụng bảo vệ để giúp cho động mạch tránh bị bế tắc, do đó tránh lên cơn đau tim và đột quị, theo một cuộc nghiên cứu mới. Chích Ngừa ở Người Lớn (tiếp theo) Hồi trung tuần Tháng Mười năm 2007, Hội Ðồng Cố Vấn Về Chủng Ngừa Hoa Kỳ (Advisory Committee on Immunization Practices-ACIP) đã công bố cập nhật hướng dẫn về chủng ngừa ở người lớn cho giai đoạn từ Tháng Mười năm 2007 đến hết Tháng Chín năm 2008. Ðau nướu răng có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh ung thư Bệnh đau nướu răng có thể làm gia tăng nguy cơ phát sinh những bệnh ung thư, theo một cuộc nghiên cứu mới. Chế độ dinh dưỡng và thể dục giúp ngăn ngừa hoặc trì hoãn bệnh tiểu đường Uống rượu có điều độ, ăn nhiều rau hơn, đồng thời tập thể dục thường xuyên, có thể giúp ngăn ngừa hoặc trì hoãn sự phát sinh bệnh tiểu đường, theo lời các chuyên gia trong một cuộc nghiên cứu cho thấy rằng những thay đổi trong lối sống có thể dẫn tới ảnh hưởng quan trọng cho sức khỏe. Hóa chất trị liệu: Ðịnh nghĩa và tác dụng Hóa chất trị liệu là cách dùng thuốc hay hóa chất để trị bệnh. Hóa chất trị liệu dùng cho bệnh ung thư (thường được gọi là hóa chất trị liệu hay hóa trị) là cách dùng thuốc để trị ung thư. Bác sĩ của bạn: Chích ngừa ở người lớn (kỳ 6) Người lớn có cần chích ngừa như trẻ em không? Ngoài việc chích cúm hàng năm, còn những loại thuốc ngừa nào khác có thể giúp phòng bệnh ở người lớn? Out of grief comes help for others The death of Nghĩa Trần encourages her daughter to push for a California law requiring hospitals to give families time for a final visit with a loved one. What’s Going On Việt Nam plans urban rail to ease congestion Việt Nam plans to build urban rail systems worth nearly $15 billion in its two largest and most traffic-choked cities by 2020, the government said. Private airline applies to get license Việt Nam is preparing to allow the establishment of a third private airline, to be named Mekong Aviation, a government official said. Company seeks OK to build $4 billion tourist complex The Malaysian affiliate of the Giant Group Ltd. based in the British Virgin Islands is seeking the Vietnamese govern-ment’s approval to build a $4 billion complex of hotels, golf resorts and residential areas near the border with Cambodia, a local government official said. Việt Nam economy back from brink but worries remain Việt Nam’s economy, which started overheating months ago, has begun to stabilize, but experts warn the government must stay the course as the global financial system is plunged into crisis. Human Rights Watch monitoring religious standoff The Vietnamese government should immediately release Roman Catholics arrested for holding peaceful prayer vigils in Hà Nội and hold accountable police and others responsible for attacking Catholic parishioners, Human Rights Watch said. The protesters have been calling for the return of church properties confiscated by the government. Free citizenship workshop scheduled The Los Angeles County Naturalization Consortium and the Southern California chapter of the American Immigration Lawyers Association will host a free citizenship-application workshop on Oct. 18. Đại sứ Michalak: “Hoa Kỳ không can dự vào tranh chấp đất đai tại Hà Nội” Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam Michael Michalak cho biết “Hoa Kỳ không can dự vào tranh chấp đất đai tại Hà Nội” trong cuộc họp báo và gặp gỡ cộng đồng Việt Nam tổ chức tại Coastline Community College, Garden Grove, chiều Thứ Sáu vừa qua. Đại sứ Michalak: “Hoa Kỳ không can dự vào tranh chấp đất đai tại Hà Nội” Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam Michael Michalak cho biết “Hoa Kỳ không can dự vào tranh chấp đất đai tại Hà Nội” trong cuộc họp báo và gặp gỡ cộng đồng Việt Nam tổ chức tại Coastline Community College, Garden Grove, chiều Thứ Sáu vừa qua. Nhật ký tuần lễ bão: Ike và Wall Street, câu chuyện về hai cơn bão Những cơn bão hay được hình thành ở vùng Vịnh Mississipi và Gulf Coast vì biển ấm. Mực nước biển lại tăng lên mỗi năm, soi mòn Galveston những năm gần đây, nhất là sau trận bão Rita, đã lỡ dịp đi qua vùng Galveston ba năm trước, dân lại đổ về tăng gia xây cất nhà cửa khiến môi sinh vùng vịnh Galveston thay đổi. Mặt biển tăng cao từ khi thời giá băng (ice age) châm dứt 12,000 năm trước. Các nhà khoa học tiên đoán, khi mực nước biển dâng lên 15 thước, nhân loại sẽ nhận những hậu quả tai hại trong hai thế kỷ sắp đến. Nhật ký tuần lễ bão: Ike và Wall Street, câu chuyện về hai cơn bão Những cơn bão hay được hình thành ở vùng Vịnh Mississipi và Gulf Coast vì biển ấm. Mực nước biển lại tăng lên mỗi năm, soi mòn Galveston những năm gần đây, nhất là sau trận bão Rita, đã lỡ dịp đi qua vùng Galveston ba năm trước, dân lại đổ về tăng gia xây cất nhà cửa khiến môi sinh vùng vịnh Galveston thay đổi. Mặt biển tăng cao từ khi thời giá băng (ice age) châm dứt 12,000 năm trước. Các nhà khoa học tiên đoán, khi mực nước biển dâng lên 15 thước, nhân loại sẽ nhận những hậu quả tai hại trong hai thế kỷ sắp đến. Cựu Tổng thống Clinton và bà Hillary bắt đầu đi vận động cho Obama từ Pennsylvania Thượng Nghi Sĩ Hillary Clinton tiểu bang New York và cựu Tổng thống Bill Clinton sẽ xuất hiện cùng ứng cử viên Phó Tổng thống Joe Biden trong buổi tập họp quần chúng để vận động cho ứng cử viên Tổng thống đảng Dân Chủ Barack Obama ngày Chủ Nhật tại Scranton, Pennsylvania. Lửa rừng đe dọa nhà cửa và các hãng rượu nho ở thung lũng Napa Hàng trăm lính cứu hỏa hôm Thứ Bảy cố gắng ngăn chặn đám cháy bụi hoang đang đe dọa nhiều nhà cửa và một số hãng rượu tại thung lũng Napa, vùng sản xuất rượu chát danh tiếng nhất ở bắc California. Thêm một du khách Mỹ lên Trạm Quốc Tế bằng phi thuyền Soyuz của Nga Phi thuyền Nga TMA-13 chở ba người hai Mỹ một Nga đã được một hỏa tiễn Soyuz FG phóng từ vũ trụ trường Baikonur đưa lên không gian hôm Chủ Nhật.	Nguy?n Bích Liên, MD (H?i Ung Thu Vi?t M?) Ung thu ph?i là nguyên nhân hàng d?u gây ra t? vong vì b?nh ung thu trên nu?c M? và kh?p th? gi?i. Vào nam 2005, s? ngu?i m?i b? là g?n 173 ngàn ngu?i, trong dó có 79 ngàn ph? n?. S? ngu?i ch?t vì b?nh ung thu ph?i là 163 ngàn, trong dó có kho?ng 79 ngàn ph? n?. Ð? hi?u rõ t?m quan tr?ng c?a t? vong vì ung thu ph?i, ta hãy so sánh v?i ung thu vú. S? ngu?i dàn bà b? ung thu vú lo?i xâm l?n là trên 180,000 ngu?i nhung s? t? vong vì ung thu vú ch? có 40 ngàn ngu?i. S? ngu?i ch?t vì ung thu ph?i m?i nam cao hon t?ng s? ngu?i ch?t vì các ung thu ru?t, ung thu vú và ung thu nhi?p h? tuy?n. Có th? nói là khi dã b? ung thu ph?i, b?nh nhân s? có co h?i t? vong cao nh?t so v?i các ung thu khác. Ðây là lý do khi?n các co quan y t? qu?c gia cung nhu H?i Ung Thu Vi?t M? ph?i d?c bi?t quan tâm d?n v?n n?n ung thu ph?i. Có hai lo?i ung thu ph?i chính là small cell hay oat cell t?c lo?i ung thu ph?i t? bào nh?, và non-small cell t?c lo?i ung thu có t? bào không nh?. C? hai lo?i ung thu ph?i này d?u nguy hi?m, nhung cách lây lan, ch?a tr? và co h?i s?ng còn khác nhau. Vì ung thu ph?i thu?c lo?i t? bào nh? r?t hi?m so v?i lo?i t? bào không nh?, tôi s? ch? chú tr?ng d?n lo?i t? bào không nh? (non-small cell) trong bài vi?t này. M?t di?u c?n du?c nh?n m?nh là c? hai lo?i d?u do thu?c lá gây ra. Nguyên nhân chính gây ra ung thu ph?i: Thu?c lá Thu?c lá gây ra 90% nh?ng tru?ng h?p ung thu ph?i ? ngu?i nam và 78% ? ngu?i n?. Co h?i trung bình b? ung thu ph?i cho nh?ng ngu?i hút thu?c lá là 1 trong 10 ngu?i s? b? ung thu ph?i. Nhung nghiên c?u v? d?ch tính cho th?y là ? nh?ng noi ngu?i dân hút thu?c lá nhi?u, s? ngu?i b? ung thu ph?i s? gia tang. Thí d? ? ti?u bang Kentucky, 33% nam gi?i hút thu?c lá và có 103 trên 100 ngàn ngu?i nam b? ung thu ph?i m?i nam. ? Utah ch? có 16% nam gi?i hút thu?c và ch? có 45.8 trên 100 ngàn ngu?i nam b? ung thu ph?i. V? phía ph? n?, ? Nevada có 29.8% ph? n? hút thu?c và t? l? b? ung thu ph?i là 45.8 trên 100 ngàn ngu?i. ? Utah ch? có 11.5% ph? n? hút thu?c và t? l? ung thu ph?i ch? có 13.9 trên 100 ngàn ngu?i. Nhu v?y, n?u chúng ta tránh thu?c lá, t? l? b? ung thu ph?i s? gi?m di r?t nhi?u. Thu?c lào cung có nh?ng d?c t? c?a thu?c lá, r?t d? ghi?n, và dua d?n vi?c ghi?n thu?c lá. Do dó, H?i Ung Thu Hoa K? cung khuyên chúng ta không nên hút thu?c lào. Nh?ng nguyên nhân khác có nguy co cao gây ra ung thu ph?i g?m có ch?t asbestos và radon. Ch?t asbestos là ch?t dùng d? cách di?n và cách nhi?t và có nhi?u trong nh?ng can nhà xây th?i xua, hay t?i các xu?ng làm tàu. Ch?t này d?c bi?t nguy hi?m cho nh?ng ngu?i hút thu?c lá vì co h?i b? ung thu ph?i s? tang lên g?p b?i. Do dó, nh?ng ngu?i dã có s? ti?p c?n v?i asbestos l?i càng ph?i tránh thu?c lá. Ch?t radon có trong nh?ng can nhà ? m?t s? vùng có th? có qu?ng m? radium. Co h?i gây ra ung thu ph?i do radium cao hon ngu?i thu?ng, nhung r?t ít so v?i thu?c lá. Tuy nhiên, ngu?i hút thu?c lá s? r?t nh?y c?m v?i ?nh hu?ng c?a radon. M?t s? ngu?i có y?u t? di truy?n ? nhi?m s?c th? s? 6 s? r?t d? b? ung thu ph?i n?u h? hút thu?c. Nh?ng ngu?i dã t?ng du?c ch?a tr? b?ng x? tr? vào vùng l?ng ng?c cho nh?ng ung thu nhu ung thu vú hay ung thu h?ch lo?i Hodgkin cung có co h?i b? ung thu ph?i cao hon, nh?t là n?u h? l?i hút thu?c lá. Nh?ng nguyên nhân khác nhu hóa ch?t noi làm vi?c, ô nhi?m không khí, v.v. cung gia tang co h?i ung thu ph?i nhung r?t th?p so v?i khói thu?c lá. Tóm l?i, nguyên nhân chính và có th? tránh du?c b?nh ung thu ph?i là thu?c lá. Do dó, cai thu?c lá là di?u quan tr?ng nh?t trong vi?c ch?ng l?i ung thu ph?i. Tri?u ch?ng ung thu ph?i Thông thu?ng ung thu ph?i không có tri?u ch?ng gì c?, nh?t là ? th?i k? d?u tiên. Khi ung thu dã tr? nên n?ng hon, b?nh nhân có th? có nh?ng tri?u ch?ng nhu ho, khó th?, t?c hay dau l?ng ng?c, ho ra máu, hay xu?ng cân. N?u ung thu dã lây lan ra xuong, ra gan, ra não, v.v. b?nh nhân có th? th?y dau nh?c xuong, dau b?ng, dau lung, nh?c d?u, chóng m?t, l? d?, l?n l?n, b? kinh phong, v.v. Cách ch?n b?nh ung thu ph?i Ch?p hình ph?i thông thu?ng b?ng X-quang (chest X-Ray), có th? nhìn th?y hình ph?i hai chi?u. Ch?p CT Scan ph?i: s? d?ng vi tính và X-quang d? th?y hình ph?i ba chi?u. Th?y nhi?u chi ti?t và chính xác hon ch?p ph?i thu?ng (X-Ray). Ch?p PET Scan: s? d?ng ch?t du?ng phóng x? d? do lu?ng s? ho?t d?ng c?a các t? bào trong co th?. T? bào ung thu ho?t d?ng m?nh nh?t, h?p th? ch?t du?ng phóng x? nhi?u nh?t, và s? th?y n?i lên nhi?u nh?t khi ch?p. PET scan ph?i du?c l?ng vào cùng v?i CT scan thì m?i chính xác du?c (intergrated PET-CT Scan). Soi cu?ng ph?i (bronchoscopy) là phuong pháp n?i soi b?ng m?t ?ng di vào cu?ng ph?i d? xem có bu?u trong cu?ng ph?i hay không, có b? ngh?t cu?ng ph?i hay không, và bác si có th? làm sinh thi?t trong khi soi cu?ng ph?i. Sinh thi?t qua l?ng ng?c: nhi?u khi, làm sinh thi?t qua cu?ng ph?i không du?c, bác si ph?i làm sinh thi?t qua l?ng ng?c dùng kim nh? theo hu?ng d?n c?a CT scan (CT-guided needle biopsy) d? di vào dúng ch? b? bu?u. M?t s? t? bào t? bu?u s? du?c rút ra và nhìn du?i kính hi?n vi d? d?nh b?nh. Cách ch?a ung thu ph?i Cách ch?a g?m có ba cách chính: gi?i ph?u, x? tr? và thu?c. Ch?a b?nh b?ng gi?i ph?u (Surgery) M? m? ng?c (thoracotomy): L?ng ng?c s? du?c m? r?ng ra bên c?nh su?n, lá ph?i s? du?c làm x?p t?m th?i, và thùy ph?i b? b?nh s? du?c c?t b?. Cùng lúc, nh?ng h?ch ph?i và h?ch trung th?t cung du?c l?y ra d? xem có b? lây lan hay không. M? n?i soi l?ng ng?c du?i s? hu?ng d?n c?a video (video-assisted thoracosopy): l?ng ng?c c?nh su?n s? du?c m? nh? d? lu?n ?ng soi video vào. Cách m? này có th? m? du?c tuong t? nhu cách m? l?n trong nhi?u tru?ng h?p. Vì v?t m? nh?, nên th?i gian lành b?nh nhanh hon. Ch?a b?nh b?ng x? tr? (Radiation therapy/Radiotherapy) Là cách dùng tia quang tuy?n c?c m?nh d? d?t cháy t? bào ung thu. Tia s? d?ng có th? là tia photon, electron, neutron hay proton. Nh?ng máy móc hi?n d?i s? d?ng vi tính có th? giúp bác si chuyên môn di?u khi?n tia x? d?n noi b? b?nh m?t cách chính xác và gi?m thi?u ?nh hu?ng c?a tia x? d?n nh?ng mô bình thu?ng chung quanh và gi?m thi?u nh?ng ph?n ?ng ph?. Ch?a b?nh ung thu ph?i b?ng hóa ch?t (hóa tr?, hóa ch?t tr? li?u, Chemotherapy) Nh?ng thu?c thu?ng dùng: Cisplatin, Carboplatinum, Taxol, Taxotere, Etoposide, Vindesine, Navelbine, Gemcitabine, Topotecan, Irinotecan là nh?ng thu?c chích vào tinh m?ch. Ph?n ?ng ph? có th? x?y ra, nhung thu?ng ch? nh? và s? kh?i sau khi tr? b?nh xong. Ngoài ra, có thu?c d? ch?a hay phòng ng?a m?t s? nh?ng ph?n ?ng ph?. Các bác si chuyên tr? ung thu s? tùy theo tru?ng h?p cho nh?ng th? thu?c d? ch?ng l?i ph?n ?ng ph?. Nh?ng ph?n ?ng ph? thông thu?ng nh?t tùy theo lo?i thu?c có th? x?y ra, g?m có: - Nôn m?a, an không ngon, bón, tiêu ch?y - R?ng tóc, tróc móng tay, móng chân - Gi?m nang l?c - Tay chân tê, dau nh?c b?p th?t, kh?p xuong - Thi?u b?ch huy?t c?u: d? nhi?m trùng - Thi?u h?ng huy?t c?u: m?t m?i, tim d?p nhanh, v.v. - Thi?u ti?u c?u: d? b? ch?y máu, v?t d? hay b?m trên da Ch?a b?nh b?ng thu?c theo m?c tiêu (Targeted Therapy) Hi?n th?i có hai th? thu?c ch?a theo m?c tiêu là Iressa (Genfitinib) và Tarceva (Erlotinib) dã du?c co quan FDA ch?p nh?n dùng d? ch?a ung thu ph?i lo?i non-small cell sau khi dã dùng ít ra m?t th? thu?c khác. Iressa cung du?c ch?p nh?n d? dùng tru?c tiên trong vi?c ch?a b?nh này. Ðây là nh?ng thu?c u?ng và có ít ph?n ?ng ph? hon hóa ch?t tr? li?u thông thu?ng. Hai thu?c này tác d?ng vào m?c tiêu là ch?t tyrosine kinase c?a y?u t? di truy?n HER-1/EGFR. Tyrosine kinase gia tang s? phát tri?n c?a mô bi?u bì và gia tang s? tang tru?ng c?a t? bào ung thu ph?i v?n phát xu?t t? mô bi?u bì. Qua s? ngan ch?n ho?t d?ng c?a tyrosine kinase trên s? phát tri?n bi?u bì, Iressa và Tarceva có th? ngan ch?n s? phát tri?n c?a t? bào ung thu. Ph?n ?ng ph? thông thu?ng nh?t c?a hai thu?c này là tiêu ch?y và b? các ph?n ?ng v? da nhu m?n, ng?a, d?, l?t da, hay dóng v?y. Nh?ng tri?u ch?ng này thu?ng r?t nh? nhung cung có th? r?t n?ng và li?u thu?c ph?i gi?m di hay ngung h?n. M?t di?u dáng chú ý là nh?ng b?nh nhân nào b? ph?n ?ng v? da, s? có co h?i cao d? thu?c có hi?u nghi?m. Cách ch?a tùy theo th?i k? c?a b?nh Th?i k? I A (ung thu du?i 3 cm, chua vào h?ch): gi?i ph?u c?t tr?n thùy ph?i b? b?nh. Co h?i ch?a lành sau 5 nam là 60-80%. N?u không m? du?c vì b?t c? lý do gì, b?nh có th? ch?a b?ng x? tr?. Không c?n hóa ch?t tr? li?u cho th?i k? này. Th?i k? IB (ung thu 3-5cm, chua vào h?ch): gi?i ph?u c?t tr?n thùy ph?i b? b?nh. Co h?i ch?a lành sau 5 nam là 40-50%. N?u không m? du?c, có th? ch?a b?ng x? tr?. Ð?i v?i b?nh nhân ? th?i k? này, hóa ch?t tr? li?u có th? gia tang co h?i s?ng còn toàn ph?n lên kho?ng 15% cao hon không có hóa ch?t. Th?i k? II (ung thu l?n T3, hay dã vào h?ch ph?i, nhung chua vào h?ch trung th?t): Gi?ng nhu IB. Co h?i ch?a lành 25-30% sau 5 nam. Th?i k? IIIA (ung thu dã vào h?ch trung th?t cùng bên): Sau hóa ch?t và x? tr?, m? c?t tr?n thùy ph?i b? b?nh n?u du?c. Hóa ch?t tr? li?u ti?n gi?i ph?u và x? tr? có th? gia tang co h?i m? du?c cho 60% b?nh nhân, và co h?i s?ng du?c 3 nam cho nh?ng ngu?i này kho?ng 25%. Th?i k? IIIB (dã vào h?ch trung th?t bên kia): Co h?i s?ng còn 5 nam 5-10%. Ch?a b?ng hóa ch?t tr? li?u và x? tr? d? giúp d? nh?ng tri?u ch?ng b?nh và ch? giúp gia tang co h?i s?ng còn 5-10%. Ch?a b?ng x? tr? cùng lúc v?i hóa ch?t, r?i d?n hóa ch?t. Phuong pháp gi?i ph?u không có hi?u qu?. Th?i k? IV (dã di can): co h?i s?ng còn 5 nam du?i 5%. Ch?a b?ng hóa ch?t tr? li?u và x? tr? d? giúp b?t nh?ng tri?u ch?ng b?nh, ch? giúp gia tang co hôi s?ng còn r?t ít. Gi?i ph?u không có hi?u qu?. Tr? li?u b?ng thu?c Iressa hay Tarceva có th? giúp s?ng lâu hon n?u ch?u thu?c. Phát hi?n s?m ung thu ph?i Các nghiên c?u cho th?y ch?p hình ph?i thông thu?ng không ph?i là cách t?t nh?t d? khám phá ra ung thu ph?i ? th?i k? s?m nh?t. Các nghiên c?u dang d?t tr?ng tâm xem xét các phuong pháp t?t nh?t d? truy t?m s?m ung thu ph?i, thí d? nhu Spiral CT Scan. CT scan có th? khám phá du?c ung thu ph?i ? th?i k? r?t s?m. Tuy nhiên, chúng ta chua bi?t là truy t?m ung thu ph?i ? th?i k? s?m có gia tang co h?i s?ng còn hay không. Vì lý do này, hi?n th?i các co quan y t? chua có nh?ng l?i khuyên v? truy t?m s?m ung thu ph?i cho các chuong trình y t? c?ng d?ng. Tuy nhiên, n?u quý v? nào hút thu?c lá nhi?u t?c là có co h?i b? ung thu ph?i cao, và mu?n truy t?m s?m (nh?t là n?u quý v? có nh?ng tri?u ch?ng nhu k? trên), xin nh? bác si cho ch?p CT scan d? d?nh b?nh vì ch?p hình ph?i thu?ng s? có co h?i th?y ung thu r?t th?p. Ng?a b?nh hon ch?a b?nh Chua có thu?c gì hay th?c an nào có th? ng?a ung thu ph?i. Không nên l?m d?ng nh?ng ch?t vitamin t?c sinh t?. Thí d?, ch?t Beta-carotene là ti?n sinh t? A ? lu?ng cao có th? gia tang co h?i b? ung thu ph?i. Cách t?t nh?t d? gi? co th? kh?e m?nh là an u?ng di?u d? và an d? lo?i th?c ph?m vì m?i lo?i th?c an có nh?ng y?u t? dinh du?ng khác nhau c?n thi?t cho co th?. Ngung hút thu?c lá có th? làm gi?m nguy co ung thu ph?i r?t nhi?u. Ngung càng s?m càng t?t. Không hút thu?c lá là cách t?t nh?t d? ng?a ung thu ph?i. Không nên hút thu?c lá. Xin d?ng th?! H?i Ung Thu Vi?t M?
Powered By Nguoi-Viet Online