XEM NGƯỜI VIỆT TRÊN



CÁC TIN KHÁC    »
ĐỌC NHIỀU NHẤT»

« Trở về trang trước

Chuyện không vui cuối năm: Có thể mất khoản khấu trừ tiền lời mua nhà
Thursday, December 13, 2012 6:49:36 PM





Nguyễn Văn Khanh

 

“An cư mới lạc nghiệp,” từ xưa các cụ Việt Nam đã dạy con cháu như thế. Ðến khi sang định cư tại Hoa Kỳ, người tỵ nạn Việt Nam thấy chính phủ Mỹ cũng có ý nghĩ tương tự, khuyến khích người dân “an cư” bằng cách cho phép khấu trừ tiền lời trả cho ngân hàng khi vay tiền mua nhà.

Thương thuyết giữa lãnh đạo hành pháp và lập pháp có thể làm nhiều người mất khoản khấu trừ tiền lời mua nhà. (Hình minh họa: Kevork Djansezian/Getty Images)

Khoản khấu trừ này là một trong những khoản trừ thuế được chính phủ liên bang cho áp dụng ngay sau thời khủng hoảng kinh tế, với mục đích khuyến khích người dân mua nhà - gọi đó là một trong những mục đích của “giấc mơ Mỹ” (the American Dream) - đồng thời để giúp phát triển ngành địa ốc, một trong những ngành kỹ nghệ “xương sống” của nền kinh tế quốc gia. Ðó cũng là khoản khấu trừ được dân chúng Mỹ nói đến nhiều nhất, dù tài liệu do Sở Thuế Liên Bang (IRS) phổ biến hàng năm cho thấy chỉ có 26% người dân sử dụng khoản khấu trừ này khi khai thuế hàng năm.

Tại sao được nói đến nhiều nhất mà số người dùng khoản khấu trừ đặc biệt này chỉ có 26%? IRS đưa ra hai lý do để giải thích: trước hết là mức khấu trừ đương nhiên đang được chính phủ dành cho một gia đình vợ chồng khai thuế chung là $11,900 (được gọi là standard deduction), do đó chỉ những gia đình nào trả tiền lời mua nhà cao hơn con số vừa nêu mới xin khấu trừ (được gọi là itemize deduction); thứ nhì là giá nhà ở nước Mỹ không giống nhau, có những tiểu bang nhà rẻ, tiền lời trả cho ngân hàng không nhiều (chẳng hạn như giá nhà ở các tiểu bang miền Nam) nên người chủ nhà không khai, chỉ những khu vực giá nhà cao (như ở California, Nevada, Hawaii, Maryland, Virginia, DC....) người mua nhà phải trả nhiều tiền lời cho ngân hàng, mới có lợi khi khai thuế hàng năm.

Ðiều ít người biết đến: Trong cuộc thương thảo giải quyết tình trạng khó khăn ngân sách quốc gia, cả hai phía hành pháp lẫn lập pháp đồng ý với nhau sẽ tiếp tục giảm thuế cho thành phần trung lưu, và giảm bớt những khoản khấu trừ người dân đang được hưởng. Trong những cuộc bàn thảo, cả hai bên đều nói tới việc sẽ bỏ đề mục khấu trừ tiền lời mua nhà và bỏ luôn khoản khấu trừ tiền dân chúng tặng cho các tổ chức từ thiện hay đóng góp cho những tổ chức tôn giáo. Tin hành lang Quốc Hội cho hay chỉ riêng đề nghị bỏ khấu trừ tiền lời mua nhà không thôi cũng giúp chính phủ liên bang có thêm $108 tỷ/năm, và đây là khoản tiền khổng lồ chính phủ cần có để tiếp tục giảm thuế cho dân và giảm bớt số tiền phải vay để chi dùng. Cũng vẫn theo tin hành lang Quốc Hội, ý kiến này được phái Cộng Hòa đưa ra, tức khắc được sự ủng hộ nồng nhiệt của phe Dân Chủ.

Ðương nhiên phía cử tri và những tổ chức có liên hệ trực tiếp với kỹ nghệ địa ốc không ủng hộ điều đó. Trong những buổi tiếp xúc với các vị dân cử liên bang và các giới chức Tòa Bạch Ốc hồi tuần trước, Hiệp Hội Các Công Ty Xây Cất Nhà Ðất Hoa Kỳ (NAHB) cho biết 73% người dân Mỹ muốn giữ nguyên điều khoản cho người mua nhà được khấu trừ thuế hàng năm, tuần này khi đến D.C. gặp các vị dân cử của tiểu bang California, Hiệp Hội Ðịa Ốc California (CAR) mang theo kết quả cuộc thăm dò mới thực hiện: 79% người dân của tiểu bang cho hay khoản khấu trừ tiền lời “là điều rất quan trọng” mà họ nghĩ đến trước khi quyết định mua nhà.

Không chỉ tiếp xúc trực tiếp với hành pháp và lập pháp, các hiệp hội xây cất và địa ốc còn mở những cuộc hội thảo để trình bày quan điểm, kêu gọi dân chúng tiếp tay trong cuộc vận động đầy cam go. Trong một buổi hội thảo tổ chức ngay tại thủ đô Washington DC, một thành viên của NAHB nói rằng điều khoản cho phép khấu trừ tiền lời mua nhà “đã giúp cho thành phần trung lưu ở Mỹ có được căn nhà xây dựng mái ấm gia đình.” Ðại diện cho hiệp hội là bà Elizabeth McIntosh bảo thêm, “Những người đang được hưởng lợi qua điều khoản đó là những người dân rất bình thường, chẳng giầu sang gì cả. Họ để dành được một khoản tiền, bỏ ra đặt cọc mua nhà thay vì ở thuê, hy vọng chính phủ sẽ tiếp tục giúp họ thực hiện được ước mơ làm chủ một căn nhà.” Bà McIntosh còn cho rằng khi làm chủ “người dân sẽ chăm sóc căn nhà của họ, tham gia sinh hoạt giáo dục cho con cái, tham gia sinh hoạt cộng đồng với những người chung quanh” và chính những điều đó “giúp nước Mỹ ngày thêm vững mạnh hơn.”

Lập luận nêu trên được cử tọa vỗ tay ủng hộ, nhưng không được những chuyên viên tài chính của Tòa Bạch Ốc lẫn Quốc Hội tán thành. Những người biết chuyện cho hay trong các cuộc bàn thảo giữa đôi bên, “các con số của IRS đã được nhắc tới rất nhiều lần,” từ chuyện chỉ có 26% người khai thuế xin khấu trừ tiền lời mua nhà, trong số đó “hơn 50% là những người có mức thu nhập từ $100,000/năm trở lên.” Nghe đâu trong một cuộc bàn thảo, Dân Biểu Chủ Tịch Ủy Ban Ngân Sách Hạ Viện Paul Ryan còn đi xa hơn, nói rằng “chỉ có 8% người có mức thu nhập từ $50,000/năm được hưởng điều lợi này,” để chứng tỏ khoản khấu trừ chính phủ đang áp dụng có lợi cho người giầu chứ không có lợi cho những người có mức thu nhập trung bình.

Một số người được chính phủ liên bang tham khảo ý kiến cũng tán thành đề nghị hủy bỏ khấu trừ tiền lời mua nhà, chẳng hạn như Giáo Sư Andrew Hansen đang giảng dạy môn kinh tế ở Ðại Học Milwaukee, “khoản khấu trừ này có lợi cho những người giầu có, thường muốn mua nhà to hơn, đắt tiền hơn, chứ không thật sự có lợi cho những người đang ở thuê muốn mua căn nhà đầu tiên.” Vẫn dưới cái nhìn của Giáo Sư Hansen, “chỉ những người có tiền mới tính đến chuyện bán căn nhà cũ mua căn nhà mới để tiếp tục hưởng lợi khi khai thuế, còn phần đông vẫn ở căn nhà họ đang có.”

Quan điểm của Giáo Sư Hansen và những người cùng nhóm với ông không được các hiệp hội xây cất và địa ốc Hoa Kỳ chấp nhận. Trong bản tóm lược phúc trình gửi cho Quốc Hội, Hiệp Hội Ðịa Ốc Hoa Kỳ (NRA) công nhận đa số những người hưởng khấu trừ tiền lời mua nhà “là những người có mức thu nhập từ $100,000/năm trở lên” nhưng đừng quên “thành phần này đóng góp 73% tổng số tiền thuế lợi tức (income tax) mà chính phủ thu được hàng năm.” Phúc trình cũng viết rằng, “Chính những người không hưởng khấu trừ cũng muốn điều khoản này được duy trì để họ dễ bán nhà hơn, vì người chủ mới có thể sẽ tính tới khoản khấu trừ số tiền lời họ phải trả khi vay tiền mua nhà.” Do đó, bản phúc trình viết tiếp, hủy bỏ điều khoản này “sẽ gây nhiều bất lợi cho thị trường địa ốc, nhất là trong giai đoạn nước Mỹ mới bước qua khủng hoảng, mọi sinh hoạt kinh tế cần có thời gian để trở lại thời kỳ vững mạnh trước đây.”

Cho tới đầu tuần này, hành pháp và lập pháp chưa công bố kết quả cuộc thương thảo liên quan đến ngân sách, nên không biết điều khoản này sẽ bị hủy bỏ hay tiếp tục được duy trì. Trước giờ báo được gửi tới nhà in, có tin nói rằng các chuyên viên tài chánh, thuế vụ của Tòa Bạch Ốc và Quốc Hội đang cứu xét một số đề nghị, trong đó có để nghị “sẽ dần dần hủy bỏ” tức năm nay vẫn được khấu trừ 100% số tiền lời phải trả khi vay tiền mua nhà, nhưng năm tới chỉ còn có 75%, năm tới nữa chỉ được khấu trừ 50%, v.v... Ngoài ra còn có tin cho biết khoản tiền lời khi dùng “equity” để vay tiền ngân hàng sẽ không được trừ thuế.

Xin nói rõ: Tất cả chỉ là tin hành lang, chưa thể biết đúng sai như thế nào.



« Trở về trang trước

comments powered by Disqus