Tinh thần tài tử trong lần họp mặt đờn ca

Ngành Mai

Từ trái, bà Từ Dung, bà Trương Thị Yến, bà Hồng Châu, nhạc sĩ Lê Khiêm trong buổi họp mặt đờn ca tài tử. (Hình: Quốc Dũng/Người Việt)

Ðờn ca tài tử trong lần họp mặt thứ 14 vào chiều Thứ Năm, 16 Tháng Ba, tại phòng sinh hoạt nhật báo Người Việt, Westminster, có nhiều giai nhân tài tử xuất hiện, tạo nên bầu không khí khá vui tươi, và là niềm khích lệ cho ban tổ chức, vì đây là buổi họp mặt coi như đông đảo nhất.

Nhạc sĩ Huỳnh Châu lần đầu đến tham gia, tức thì nhạc sĩ Lê Khiêm đang đờn cây lục huyền cầm đã vui vẻ nhường cây đờn lại, và ông được ban tổ chức mời đờn độc chiếc cây hạ huy cầm.

Nhạc sĩ Lê Khiêm với ngón đờn độc đáo đã bắt đầu đờn bản “Trăng Thu Dạ Khúc” trước khi chuyển sang vọng cổ, và khi vừa dứt bản thì bà con vỗ tay hoan nghênh nhiệt liệt. Riêng Huỳnh Châu, do nhiều người ca quá, nhạc sĩ đã đờn liên tục không nghỉ tay.

Nhạc sĩ Lê Khiêm và Huỳnh Châu đã thể hiện “tinh thần tài tử,” đây là ưu điểm của đờn ca tài tử mà người đời luôn nhắc nhở đối với mọi người tham gia. Bởi vì khi đến với đờn ca tài tử thì mọi người như nhau, cùng nhau sinh hoạt.

Ở đờn ca tài tử thì xưa nay người đờn ca tài tử không hề phân biệt người này ca hay, người kia đờn giỏi, không phân biệt thành phần đẳng cấp trong xã hội, cũng không phân biệt nam, phụ, lão, ấu hay sang hèn, ai có tình thần đến với đờn ca tài tử thì được, trước lạ sau quen rồi dần dần đi tới chỗ thân thiện.

Về phía khán giả, kỳ này có hai người từ Los Angeles đến tham dự, nói rằng nhờ đọc báo Người Việt nên biết hôm nay có đờn ca lúc 6 giờ chiều. Hai vị đến sớm và đã có mặt luôn đến hơn 9 giờ, tức đến giờ tan cuộc mới ra về.

Ðiều cần nói thêm rằng nhạc tài tử khác xa với nhạc cải lương, và không ít người chỉ muốn nghe nhạc tài tử mà thôi, chớ hiếm khi vào rạp để rồi phải nghe nhạc cải lương, mà theo họ thì nó đã biến thể về phong cách lẫn âm điệu.

Từ lâu nay đa số những người hâm mộ cổ nhạc, thích nghe ca vọng cổ, đã vô tình hiểu rằng đờn ca tài tử và hát cải lương giống nhau. Thật vậy, khi người ta đi coi cải lương, nghe đào kép ca vọng cổ (vì bản vọng cổ không thể thiếu trong tuồng cải lương), ít ai chú ý rằng ca vọng cổ trong tuồng khác với ca vọng cổ ở các nhóm đờn ca tài tử.

Nói một cách rõ ràng hơn, phong cách đờn ca tài tử mang tính cách nhạc thính phòng, là lối chơi tao nhã, người tham gia đờn cũng như ca đều tập trung vào âm điệu trầm bổng nhặt khoan. Ca tài tử là ca cho đồng hội đồng thuyền, là tri âm tri kỷ, giao cảm với người nghe. Người nhập cuộc với tâm hồn hòa nhập, hiểu nhau, thích nhau, do đó mà có những buổi đờn ca tài tử kéo dài thâu đêm suốt sáng.

Còn phong cách ca cải lương thể hiện kịch tính, đi đôi với hành động, phục vụ cho diễn xuất, do đó hai phong cách hoàn toàn khác nhau.

Do bản chất người tài tử là “tri âm tri kỷ,” rất dễ gần gũi với công chúng, ai đó có năng khiếu, tinh thần đến với đờn ca tài tử là được. Ðờn ca tài tử không đòi hỏi phải có tiền bạc mới tham gia, tiệc trà hay rượu ai có gì cứ mang ra thưởng thức chung, không bắt buộc ai cả, chẳng hạn như kỳ họp mặt thứ 14 vừa rồi, khi tàn cuộc thì giai nhân tài tử Diễm Ngọc đã sẵn sàng một thùng chè lạnh, múc cho mỗi người một chén trước khi ra về. Việc tuy nhỏ nhưng đã thể hiện nét độc đáo của đờn ca tài tử vậy.

Các ban đờn ca tài tử được mời đờn ca giúp vui cho đám cưới, họ không hề ra giá, gia chủ muốn thưởng bao nhiêu tùy ý, mà không có cũng chẳng sao, không ai phàn nàn. Còn ca cải lương thì phân biệt hẳn hòi, đào nhì kép ba không thể ngang hàng với đào kép chánh. Ca cải lương thì người nghe, tức khán giả phải mua vé, người ca trong cải lương thì phải ra tiền họ mới ca, và phải trả đúng số tiền mà họ ra giá. Tóm lại tuy cũng xuất thân từ đờn ca tài tử, nhưng sang qua cải lương thì biến thể, biến chất từ phong cách, lời ca cho đến cách phục vụ.

Cách đây hơn ba năm, UNESCO công nhận đờn ca tài tử là di sản văn hóa phi vật thể đại diện cho nhân loại. Trước danh dự hiếm có này, Hội Cổ Nhạc Miền Nam Việt Nam Hải Ngoại đã đứng ra tổ chức, cố gắng duy trì tinh thần đờn ca tài tử đã có từ xưa nay.

Mời độc giả xem Điểm tin buổi sáng Thứ Sáu, ngày 17 tháng 3 năm 2017

Thông báo họp mặt đờn ca tài tử kỳ 15

Họp mặt đờn ca tài tử kỳ 15 sẽ được tổ chức lúc 6 giờ chiều Thứ Năm, 23 Tháng Ba, tại phòng sinh hoạt nhật báo Người Việt, 14771 Moran St., Westminster, CA 92683. Ban tổ chức mời các tài tử giai nhân, và bà con yêu thích cổ nhạc đến tham dự. Theo truyền thống xưa nay, khán giả vào xem đờn ca tài tử hoàn toàn miễn phí, ban tổ chức mời bà con đến tham dự.

Liên lạc trưởng ban tổ chức, ông Lê Quang Thế (714) 454-7851.


 

Comment Disclaimers / Policy

Báo Người Việt hoan nghênh quý vị độc giả đóng góp và trao đổi ý kiến. Chúng tôi xin quý vị theo một số quy tắc sau đây:

Tôn trọng sự thật.
Tôn trọng các quan điểm bất đồng.
Dùng ngôn ngữ lễ độ, tương kính.
Không cổ võ độc tài phản dân chủ.
Không cổ động bạo lực và óc kỳ thị.
Không vi phạm đời tư, không mạ lỵ cá nhân cũng như tập thể.

Tòa soạn sẽ từ chối đăng tải các ý kiến không theo những quy tắc trên.

Xin quý vị dùng chữ Việt có đánh dấu đầy đủ. Những thư viết không dấu có thể bị từ chối vì dễ gây hiểu lầm cho người đọc. Tòa soạn có thể hiệu đính lời văn nhưng không thay đổi ý kiến của độc giả, và sẽ không đăng các bức thư chỉ lập lại ý kiến đã nhiều người viết. Việc đăng tải các bức thư không có nghĩa báo Người Việt đồng ý với tác giả.