Làm sao siêu keo có thể dính chặt

Hà Dương Cự/Người Việt

Siêu keo. (Hình: en.wikipedia.org)

Siêu keo có sức dính hơn tất cả những thứ keo khác. Một inch vuông có thể chịu được sức kéo ra hơn một tấn.

Chất chính của siêu keo là chất hóa học cyanoacrylate, một loại chất dẻo a-cri-lic (acrylic resin). Chất này khi gặp i-ông hy-drô-xyn (hydroxyl ion) có trong nước thì tạo ra một phản ứng hóa học làm cho nó cứng lại và bám chặt vào những chỗ lồi lõm nhỏ xíu trên mặt vật chất mà nó chạm vào.

Siêu keo hoạt động ra sao 

Nhưng khi bạn dùng siêu keo thì đâu thấy phải dùng nước. Như vậy nước ở đâu? Những hạt nước nhỏ li ti có mặt hầu như khắp mọi nơi, trên bề mặt của phần lớn mọi vật và trong không khí. Vì cần nước nên siêu keo hoạt động tốt nhất ở một môi trường ẩm. Ở một môi trường khô, như ở sa mạc thì siêu keo không hoạt động tốt. Nhiều khi bạn phải lau lên mặt chỗ cần dính bằng một khăn ẩm. Có thể chỉ cần hà hơi vào chỗ cần dùng siêu keo là cũng đủ có hơi nước cho siêu keo đặc lại rồi.

Cũng vì lý do cần hơi nước nên bạn không nên để quá nhiều siêu keo. Thí dụ bạn để một viên tròn siêu keo lên mặt một vật thể thì bề ngoài của siêu keo sẽ gặp hơi nước trong không khí và cứng lại. Như vậy phần trong của siêu keo không có hơi nước và không bao giờ cứng lại được.

Ai sáng chế ra siêu keo 

Tiến Sĩ Harry Wesley Coover, Jr. , là một nhà khảo cứu về hóa học, đã tình cờ khám phá ra siêu keo. Trong Thế Chiến Thứ 2 ông Coover đang nghiên cứu về ống nhắm trên súng bằng chất dẻo cho quân đội Hoa Kỳ. Khi ông thử nghiệm với hóa chất cyanoacrylate thì thấy có một vấn đề: chất đó làm mọi thứ dính chặt với nhau.Vì lý do đó quân đội Hoa Kỳ bỏ dự án này.

Tiến Sĩ Harry Wesley Coover, Jr. (trái) được Tổng Thống Barack Obama trao mề đay. (Hình: wbur.org)

Tới năm 1951 khi ông làm khảo cứu cho công ty Eastman Kodak thì ông và một đồng nghiệp, ông Fred Joyner đã lại khám phá ra chất cyanoacrylate. Nhưng lần này thì ông Coover nhận ra tiềm năng thương mại của đặc tính dính như keo của chất này. Từ đó siêu keo có tên Eastman 910 ra đời, sau đó được đổi tên là Super Glue.

Vì phát minh ra siêu keo nên Tiến Sĩ Coover được chọn vào National Inventors Hall of Fame (hội trường quốc gia của những nhà phát minh danh tiếng) vào năm 2004 và ông cũng được Tổng Thống Barack Obama trao tặng mề đay National Medal of Technology and Innovation (Mề Đay Quốc Gia Về Kỹ Thuật và Sáng Tạo) vào năm 2010. Ông qua đời năm 2011, thọ 94 tuổi. Lúc đó ông có tất cả 460 bằng sáng chế.

Những công dụng của siêu keo 

Vì siêu keo có thể dính hầu như bất cứ vật liệu nào nên siêu keo có rất nhiều áp dụng. Áp dụng nhiều nhất là hàn gắn các vật dụng bị gãy hay long ra. Siêu keo cũng được dùng để sửa những sự hư hại nhỏ trên xe hơi thí dụ như những vết nứt ở đèn sau xe. Các nha sĩ cũng dùng một loại siêu keo không độc hại trong việc gắn dính răng giả.

Siêu keo tuy là chất keo dính đặc biệt nhưng dùng để dán hai vật thủy tinh nhẵn thín thì không tốt mấy. Bạn nên tránh để siêu keo chạm vào vải hay len. Một phản ứng hóa học sẽ xảy ra khi siêu keo trộn lẫn với vải hay len và có thể làm bốc cháy hay nếu chạm vào da có thể làm bỏng.

Áp dụng siêu keo trong chiến trường: Trong thập niên 1960, công ty Eastman Kodak đã nghiên cứu việc dùng siêu keo để dán các mô (tissue) với nhau trong các cuộc giải phẫu. Eastman Kodak đã nộp đơn cho Cơ Quan Thực Phẩm và Thuốc (Food and Drug Administration, viết tắt là FDA) của Hoa Kỳ để được dùng siêu keo bịt kín các vết thương. Nhưng FDA không chấp nhận vì chất hóa học dùng lúc bấy giờ có tác dụng độc hại với con người.

Băng có chất keo cyanoacrylate. (Hình: en.wikipedia.org)

Nhưng quân đội Hoa Kỳ vẫn dùng nó để bịt kín vết thương. Theo chính ông Coover kể lại sau này là trong chiến tranh Việt Nam siêu keo được thử nghiệm ngay trên chiến trường và có kết quả rất tốt. Ông đã phát triển một loại siêu keo phun rất tiện dụng và đã cứu được rất nhiều người trong cuộc chiến.

Về sau các công ty dùng một loại hóa chất khác không độc hại và được FDA chấp thuận cho dùng siêu keo vào việc dán kín vết thương vào năm 1998.

Siêu keo dùng để ly du tay: Chất keo cyanoacrylate khi hâm nóng sẽ cho ra một luồng khói. Luồng khói này phản ứng với dấu tay trên những vật dụng và cho ra một chất po-li-me có màu trắng nhạt và làm dấu tay lộ ra.

Làm sao cào bỏ siêu keo: Có nhiều trường hợp bị dính siêu keo hay siêu keo đổ ra ngoài thì làm sao cạo bỏ nó được.

+Nếu siêu keo dính hai ngón tay: Tại sao siêu keo lại dễ dính vào tay? Vì ngón tay có nhiều rãnh nhỏ để cho siêu keo bám chặt lấy và vì da con người luôn luôn có hơi ẩm để cho siêu keo cứng lại. Khi hai ngón tay bạn bị dính vào nhau do siêu keo gây ra, thì phải làm sao để gỡ ra?

Trước hết bạn cào bỏ siêu keo còn dư ở ngoài. Nhớ dùng một vật dụng như cái muỗng, đừng dùng giẻ vì vải gặp siêu keo sẽ gây ra một phản ứng hóa học có thể làm phỏng da. Sau đó nhúng tay vào một chậu nước ấm có xà bông trong khoảng một phút rồi từ từ kéo hai ngón tay ra, nhớ đừng kéo mạnh quá sẽ bị rách da.

Nếu dùng nước ấm không được thì nhỏ vài giọt a-cê-tôn vào chỗ da bị dính. A-cê-tôn thường có trong những thuốc chùi sơn móng tay. Sau đó cũng từ từ kéo hai ngón tay ra.

+Cào bỏ siêu keo trên các vật nhẵn: Trước hết lấy móng tay cào nhẹ xem siêu keo có bong ra không. Nếu không thì lấy một khăn có nhúng nước xà bông để lên chỗ bị dính siêu keo trong vài tiếng đồng hồ cho nó mềm ra, rồi cào nhẹ xem có ra hay không. Nếu không thì phải dùng a-cê-tôn quết lên chỗ bị dính siêu keo rồi cào đi. A-cê-tôn là chất làm mềm siêu keo nên thường là cào siêu keo ra được. Nhưng nó cũng có thể làm hư hại mặt đá hay kim loại.

Những loại keo mới đang được phát trin 

Một loại keo mới đang được nghiên cứu tại Đại Học Harvard. Loại keo này không độc và vẫn dính khi bị ướt, rất thích hợp trong y khoa. Theo Tiến Sĩ Jianyu Li, công việc được bắt nguồn từ một loại con sên có nhiều bên Âu Châu và Hoa Kỳ. Con sên này khi bị nguy hiểm thì tiết ra một chất làm nó dính chặt xuống đất không làm sao cạy lên được.

Con trai sống dưới biển có tiết ra một chất keo để bám dính vào đá. Các nhà khoa học ở Đại Học Purdue đang nghiên cứu để làm tổng hợp nhân tạo chất pô-li-me giống như chất keo của con trai. Chất này không độc hại cho các tế bào và có thể dùng chỗ nào có nước nên có nhiều áp dụng trong y khoa.

Bạn biết là những băng keo nếu bị bụi dính vào thì không dùng lại được. Nhưng chân con thạch sùng (hay tắc kè) có chất dính mà sau khi bị dơ vì đất cát vẫn dính như thường. Các nhà khoa học ở Đại Học Carnegie Mellon đang phát triển một loại băng keo dính có thể tự làm sạch và có thể dùng đi dùng lại như chân con tắc kè. (Hà Dương Cự)

—————-
Nguồn tài liệu: www.supergluecorp.com, www.sciencedaily.com, https://home.howstuffworks.com, https://en.wikipedia.org

‘Ký’ sách mới của nhà báo Đinh Quang Anh Thái


Báo Người Việt hoan nghênh quý vị độc giả đóng góp và trao đổi ý kiến. Chúng tôi xin quý vị theo một số quy tắc sau đây:

Tôn trọng sự thật.
Tôn trọng các quan điểm bất đồng.
Dùng ngôn ngữ lễ độ, tương kính.
Không cổ võ độc tài phản dân chủ.
Không cổ động bạo lực và óc kỳ thị.
Không vi phạm đời tư, không mạ lỵ cá nhân cũng như tập thể.

Tòa soạn sẽ từ chối đăng tải các ý kiến không theo những quy tắc trên.

Xin quý vị dùng chữ Việt có đánh dấu đầy đủ. Những thư viết không dấu có thể bị từ chối vì dễ gây hiểu lầm cho người đọc. Tòa soạn có thể hiệu đính lời văn nhưng không thay đổi ý kiến của độc giả, và sẽ không đăng các bức thư chỉ lập lại ý kiến đã nhiều người viết. Việc đăng tải các bức thư không có nghĩa báo Người Việt đồng ý với tác giả.

Công ty Shell thí nghiệm dịch vụ bán xăng mới tại Mỹ

Công ty Royal Dutch Shell, hiện là công ty bán lẻ nhiên liệu lớn nhất ở Mỹ, vừa có một chương trình thí  nghiệm giúp khách hàng có thể đổ đầy bình xăng hay sạc bình điện của xe

Thủ tục dự trù tài sản

Như đã trình bày, nếu ai nghĩ đến tương lai muốn an bài cho những người thân trong gia đình có được một cuộc sống đầy đủ sau khi mình chết đi thì nên lập kế hoạch dự trù tài sản càng sớm càng tốt.

Nhiều tin không vui cho ngành xe hơi Mỹ trước mùa bán xe cuối năm

Đây là thời điểm bán xe quan trọng nhất, bận rộn nhất. Tuy nhiên, năm nay giới buôn bán xe đang phải đón nhận nhiều tin không vui cho ngành công nghiệp xe hơi Hoa Kỳ.

Chuẩn bị hồ sơ phỏng vấn với lãnh sự quán Mỹ

Hồ sơ bị từ chối vì người thừa hưởng không biết chi tiết về đời sống của người bảo lãnh, hai người chỉ liên lạc bằng vài lá thư...

Ghi danh Medicare Phần D

Nếu muốn có một chương trình Thuốc Phần D ngay Tháng Mười Một, 2018, được phép ghi danh vào chương trình Kaiser Senior Advantage.

Kim loại độc hại trong nữ trang tiệm Ross, Nordstrom Rack, Papaya

Kim loại độc hại cadmium vừa được tìm thấy trong các nữ trang mua từ tiệm Ross, Nordstrom Rack, và Papaya quanh khu vực Vịnh San Francisco.

Đề phòng mối phá hoại nhà

Mối có thể là cơn ác mộng kinh hoàng nhất của mọi chủ nhà. Chúng rất nhỏ nhưng có thể phá hoại lớn căn nhà của bạn.

Gió trời và hiện tượng ánh sáng phương Bắc

Nếu bạn có dịp đi thăm những xứ gần Bắc Cực như Na Uy hay Phần Lan thì có thể thấy một hiện tượng thiên nhiên rất kỳ bí và đẹp mắt...

Cách trị đau lưng

Trừ khi đau lưng gây ra do một tình trạng trầm trọng, triệu chứng đau thường hồi phục nhanh chóng, ngay cả nếu bị tê tê như là do thần kinh.

Sửa nhà như thế nào để thích ứng với tuổi già

Khi bạn hoặc những người thân yêu của bạn già đi, căn nhà có thể cần được sửa sang để tạo dễ dàng cho những thay đổi lối sống, và đi lại.