Cử tri cần biết 14 đề luật trên phiếu bầu ở California trước khi bỏ phiếu

SACRAMENTO, California (NV) – Vào ngày Thứ Ba, 3 Tháng Mười Một, cử tri California sẽ bỏ phiếu cho nhiều đề luật, và cần biết những thông tin quan trọng.

Bộ Hành Chánh California đưa ra danh sách 14 đề luật mà cư dân có thể bỏ phiếu, có cả thông tin về từng đề luật, sẽ ảnh hưởng đến tiểu bang như thế nào nếu được thông qua hay không được thông qua.

Một phiếu bầu của California. (Hình minh họa: Patrick T. Fallon/AFP via Getty Images)

Đề luật, tiếng Anh là “Proposition,” là một hình thức bầu cử trực tiếp, giống như trưng cầu ý dân. Đề luật khác với dự luật, do các nhà lập pháp, đại diện cho cử tri, bỏ phiếu quyết định ở Quốc Hội California. Trong bài này, các đề luật được gọi tắt là “Prop.”

Prop. 1: Trái phiếu cho các chương trình nhà ở giá rẻ

Đề luật này tạo ra các trái phiếu nghĩa vụ chung của California, trị giá đến $11.25 tỷ, cho các chương trình nhà ở giá rẻ. Những chương trình gồm có nhà cho thuê nhiều gia đình, tiền nhà cho cựu quân nhân, hỗ trợ nhà ở, bảo tồn các khu nhà ở giá rẻ đang có và hỗ trợ tiền đặt cọc nhà.

Prop. 1 có ảnh hưởng tài chính là tăng chi phí của tiểu bang $500 triệu đến $600 triệu/năm trong 25 năm để trả hết nợ cho trái phiếu.

Đề luật này có sự ủng hộ của các tổ chức US Vets, Liên Đoàn Giáo Viên California, Self-Help for the Elderly, Habitat for Humanity CA, CA Alliance of Child & Family Services.

Về phía phản đối, Văn Phòng Bầu Cử California cho biết không có ai nộp đơn lên tiếng.

Nếu được thông qua, Prop. 1 sẽ cho phép California mượn $11.25 tỷ hỗ trợ cựu chiến binh và nhà ở giá rẻ. Nếu không được thông qua, tiểu bang sẽ không làm được điều đó.

Những người ủng hộ cho rằng xây dựng nhà ở giá rẻ cho cựu chiến binh, người cao tuổi, người khuyết tật, gia đình lao động có thu nhập thấp và trung bình, và những nhân viên thiết yếu (giáo viên, lính cứu hỏa, y tá) là cần thiết. Dự luật còn mở rộng cơ hội sở hữu nhà và yêu cầu trách nhiệm tài chính, giám sát công khai nghiêm ngặt mà không có thêm thuế mới.

Prop. 2: Dự luật tăng quỹ dự phòng của tiểu bang

Đề luật này tăng quỹ dự phòng California, được cử tri thông qua vào năm 2014, để có thêm ngân sách cho giáo dục, y tế, an ninh, và nhiều dịch vụ quan trọng trong những lúc khó khăn kinh tế.

Prop. 2 có ảnh hưởng tài chánh là giúp tăng ngân sách dự trữ của tiểu bang.

Đề luật này có sự ủng hộ của nghiệp đoàn cứu hỏa, Phòng Thương Mại Los Angeles, Thống Đốc Gavin Newsom, ứng cử viên thống đốc Xavier Becerra, Dân Biểu Tiểu Bang Jesse Gabriel, và không có người phản đối.

Nếu được thông qua, Prop. 2 sẽ thay đổi luật về quỹ dự trữ trong ngân sách và cách trả nợ của tiểu bang. Điều đó sẽ làm quỹ dự trữ của tiểu bang được tăng và tiểu bang phải trả thêm các khoản nợ trong thời gian dài hơn.

Nếu không được thông qua, luật về quỹ dự trữ và trả nợ của tiểu bang sẽ không thay đổi

Những người ủng hộ cho rằng Prop. 2 sẽ bảo vệ ngân sách cho trường học, y tế, an ninh bằng cách tăng quỹ dự trự lên gấp đôi, ngăn cản các chính trị gia sử dụng tiền quá nhiều khi có dư tiền trong ngân sách, và bảo đảm có tiền cho giáo dục khi gặp khó khăn kinh tế. Đề luật có sự ủng hộ lưỡng đảng từ nhân viên cứu hỏa, bệnh viện, các phòng khám bệnh, và nhiều nhà giáo.

Phía phản đối thì cho rằng Prop. 2 tạo ra nhiều chi tiêu hơn chứ không tiết kiệm tiền cho tiểu bang vì tạo ra kẽ hở khiến việc hoàn thuế cho người dân trở nên khó khăn hơn bằng cách loại trừ các khoản tiền gửi dự trữ khỏi giới hạn chi tiêu theo Hiến Pháp California. Điều này không mang lại nguồn bảo trợ mới nào cho giáo dục, chăm sóc sức khỏe, hoặc an ninh.

Prop. 3: Cung cấp chi phí lâu dài cho trường học và y tế bằng cách gia hạn thuế của người có thu nhập cao

Đề luật này sẽ làm cho luật thuế đối với người có thu nhập hơn $371,000/năm, từng được cử tri thông qua, lâu dài hơn (điều chỉnh mỗi năm theo lạm phát). Tiền thuế này sẽ được sử dụng cho giáo dục.

Ảnh hưởng tài chánh của đề luật này duy trì từ $5 tỷ đến $15 tỷ doanh thu từ thuế thu nhập của tiểu bang bằng cách biến việc tăng thuế tạm thời cho người có thu nhập cao trở thành lâu dài để không hết hạn vào năm 2031.

Prop. 3 có sự ủng hộ của Hiệp Hội Giáo Viên California, Tổ Chức Y Tá Trường Học California, Hội Phụ Huynh và Giáo Viên California, và các đối tác của Planned Parenthood.

Bên phản đối gồm có Hiệp Hội Người Đóng Thuế California, Hiệp Hội Doanh Nghiệp Gia Đình California, và Phòng Thương Mại Hispanic California.

Những người ủng hộ cho rằng Prop. 3 sẽ bảo vệ trường học và y tế mà không cần tăng thuế, ngăn cản chuyện giảm thuế cho triệu và tỷ phú bằng cách giữ mức thuế 2% mà những người giàu có đã đóng tronng 15 năm, và còn đòi hỏi trách nhiệm và kiểm toán nghiêm ngặt để có tiền cho trường học.

Phía phản đối thì cho rằng California có mức thuế thu nhập, thương mại, và thuế xăng, lại có thêm chi phí sống cao nhất Hoa Kỳ. Đề luật biến thuế cho người giàu thành lâu dài trong khi Sacramento lãng phí hàng tỷ đô la cho những chương trình thất bại thay vì đầu tư cho ưu tiên của cư dân. Họ cho rằng dự luật này khen thưởng sự thất bại.

Prop. 4: Cho tiểu bang và địa phương dùng tiền của công chúng để bảo trợ tranh cử

Đề luật này sẽ loại bỏ việc cấm tiểu bang và chính phủ địa phương bảo trợ cho các chiến dịch tranh cử bằng tiền của công chúng. Tuy nhiên, chính quyền không được dùng tiền sử dụng cho giáo dục, giao thông, và an ninh tài trợ cho các chiến dịch tranh cử.

Ảnh hưởng tài chánh của Prop. 4 là tiểu bang phải bỏ ra hàng trăm ngàn đô la mỗi năm cho Ủy Ban Thực Hành Chính Trị Công Bằng (FPCC) để trả lời các câu hỏi từ chính quyền tiểu bang và địa phương về các chương trình tài chính tranh cử công khai.

Đề luật này có sự ủng hộ của Liên Đoàn Nữ Cử Tri California, Hiệp Hội Y Tá California, Hoạt Động Sức Khỏe Tâm Thần, Bảo Hiểm An Sinh Xã Hội, và các nhóm bảo vệ người tiêu dùng.

Phía phản đối gồm có Hiệp Hội Người Đóng Thuế California, Hiệp Hội Người Đóng Thuế Howard Jarvis, Hiệp Hội Doanh Nghiệp Gia Đình California, và United Latinos Action.

Nếu được thông qua, chính quyền tiểu bang và địa phương có thể tạo ra những chương trình tiền tranh cử cho các ứng cử viên, giới hạn tiền nào được sử dụng, cách sử dụng, và ai được nhận.

Nếu không được thông qua, tiểu bang và địa phương vẫn không thể tạo ra các chương trình tiền tranh cử cho các ứng cử viên.

Phía ủng hộ cho biết California là tiểu bang duy nhất cấm việc sử dụng tiền từ công chúng để bảo trợ tranh cử trong khi 49 tiểu bang khác được làm chuyện này. Họ cho rằng các nhóm lợi ích đặc biệt muốn cấm để bảo vệ quyền lực của họ, và Prop. 4 loại bỏ điều đó, có các biện pháp bảo vệ người đóng thuế nghiêm ngặt hơn.

Phía phản đối thì cho rằng Prop. 4 cho phép các chính trị gia sử dụng tiền của dân để bảo trợ cho các chiến dịch tranh cử không thành công. Đề luật này không giới hạn bao nhiêu ứng cử viên nhận tiền của công chúng, cũng như không giới hạn họ nhận được bao nhiêu tiền, trong khi vẫn cho các nhóm lợi ích đặc biệt tham gia vào chính trị.

Prop. 5: Thay đổi luật bầu cử bãi nhiệm toàn tiểu bang

Theo luật hiện nay, cử tri bỏ phiếu để chọn người thay thế cùng lúc với bầu cử bãi nhiệm một giới chức. Prop. 5 sẽ thay thế những người bị bãi nhiệm bằng một cuộc bầu cử đặc biệt hoặc bổ nhiệm người khác.

Tiểu bang không biết rõ về ảnh hưởng tài chánh của đề luật này. Khi có bầu cử bãi nhiệm, chức vụ của người bị bãi nhiệm có thể giúp tiết kiệm hoặc tốn hàng triệu đô la.

Nếu được thông qua, các cuộc bầu cử bãi nhiệm không còn bắt cư dân phải chọn người thay thế ngay lập tức, mà có thể bỏ phiếu trong bầu cử đặc biệt sau đó, hoặc có người được bổ nhiệm, tùy theo chức vụ và thời điểm.

Nếu không được thông qua, cử tri vẫn sẽ tiếp tục chọn người thay thế khi bỏ phiếu bãi nhiệm một giới chức.

Những người ủng hộ cho rằng Prop. 5 phục hồi lại mục đích của bầu cử bãi nhiệm là loại bỏ những giới chức tham nhũng, đóng kẽ hở cho phép thắng bầu cử bằng một tỉ lệ phiếu nhỏ, giảm các vấn đề chính trị và chi phí của những cuộc bầu cử bãi nhiệm trong tương lai. Đề luật này có sự ủng hộ của Liên Đoàn Nữ Cử Tri California và California Common Cause.

Những người phản đối cho rằng Prop. 5 làm hại đến quá trình bãi nhiệm đã có trong 100 năm của California, giới hạn quyền chọn ứng cử viên thay thế của cử tri. Thay vì vậy, khi một giới chức bị bãi nhiệm, các chính trị gia khác sẽ chọn người thay thế. Đối với những chức vụ nhỏ trong chính phủ, cử tri phải tham gia một cuộc bầu cử khác có chi phí từ tiền thuế của họ sau nhiều tháng mới được tổ chức, làm vị trí có người bị bãi nhiệm không có ai thay thế, không đại diện cho cư dân.

Prop. 37: Tạo ra chương trình mượn nợ mua nhà cho người có thu nhập vừa, đối với nhà đủ điều kiện

Đề luật này tạo ra trái phiếu $25 tỷ để cho người mua nhà có lãi suất cố định đến 17% của nhà mới xây có giá dưới $1.5 triệu. Người vay mượn phải là cư dân California, phải sống trong nhà muốn mua, phải đủ điều kiện thu nhập, và trả ít nhất 3% tiền đặt cọc. Trái phiếu sẽ được trả nợ bằng tiền mua nhà chứ không phải do tiểu bang trả.

Prop. 5 không có ảnh hưởng tài chính trực tiếp đối với tiểu bang và địa phương, có sự ủng hộ của Hiệp Hội Y Tá California, Hiệp Hội Thợ Mộc California, và Bộ Trưởng Tài Chính Fiona Ma của tiểu bang.

Nếu được thông qua, tiểu bang sẽ tạo ra một chương trình hỗ trợ người mua nhà mới, có thể bán trái phiếu trị giá $25 tỷ để tạo ra ngân sách cho chương trình đó, và trái phiếu được trả nợ bằng tiền của người mua nhà.

Nếu không được thông qua, tiểu bang sẽ không tạo ra chương trình hỗ trợ người mua nhà mới.

Những người ủng hộ cho biết Prop. 37 sẽ không có nguy hiểm về thuế cho cư dân, còn giúp mua nhà dễ dàng hơn, giúp giới trung lưu dễ giữ nhà hơn bằng lãi suất thấp có chi phí từ trái phiếu chứ không phải từ tiền thuế.

Prop. 38: Trái phiếu cho nghiên cứu y khoa miễn dịch

Đề luật này sẽ tạo ra trái phiếu $8.4 tỷ cho các nghiên cứu về miễn dịch, một nửa cho một học viện bất vụ lợi đối tác của hệ thống đại học UC, và một nửa cho học bổng nghiên cứu.

Prop. 38 có ảnh hưởng tài chính là làm tiểu bang tốn thêm $500 triệu đến $600 triệu/năm trong 20 năm để trả nợ trái phiếu cho nghiên cứu, mà một số chi phí được trả lại bằng doanh thu từ nghiên cứu.

Phía ủng hộ Prop. 38 gồm có các tổ chức Michael J. Fox, Alzheimer’s Los Angeles, Hiệp Hội Ung Thư Thận, Hiệp Hội Y Tá Hoa Kỳ.

Phía phản đối có Tiến Sĩ Robert M. Kaplan.

Nếu được thông qua, Prop. 38 sẽ cho phép tiểu bang mượn $8.4 tỷ để hỗ trợ nghên cứu miễn dịch cho các học viện và đại học California.

Nếu không được thông qua, tiểu bang sẽ không mượn $8.4 tỷ để hỗ trợ nghiên cứu miễn dịch.

Những người ủng hộ cho rằng Prop. 38 hỗ trợ nghiên cứu miễn dịch có thể cứu sống nhiều người vì chữa trị hoặc ngăn ngừa các bệnh như ung thư, bệnh tim, và Alzheimer’s. Đề luật này còn bảo đảm trách nhiệm bằng cách kiểm toán tự do, bắt buộc giảm giá 20% cho thuốc kê toa, không tốn tiền thuế của cư dân.

Phía phản đối cho rằng California nên tiếp tục ủng hộ nghiên cứu y sinh học, nhưng Prop. 38 không phải là cách đúng. Đề luật này sẽ làm cư dân kẹt vào nợ trái phiếu kéo dài mấy thập niên trong khi giới hạn khả năng ứng phó với những thay đổi về ưu tiên y tế của tiểu bang. Họ cũng nhấn mạnh chi phí nghiên cứu phải đi ra từ ngân sách chứ không phải các dự luật trên phiếu bầu.

Prop. 39: Cấm công dân bỏ phiếu trừ khi trình căn cước do chính phủ ban hành

Đề luật này sẽ hủy bỏ những phiếu bầu qua thư không có bốn số cuối của căn cước do chính phủ ban hành trên phong bì, và cấm bỏ phiếu tại các phòng phiếu mà không trình căn cước.

Ảnh hưởng tài chính của Prop. 39 là làm tiểu bang tốn hàng chục triệu đến cả trăm triệu đô la mỗi năm để áp dụng những yêu cầu bầu cử mới.

Những tổ chức ủng hộ gồm có Quỹ Minh Bạch, Hiệp Hội Chính Trị Người Mỹ gốc Latino, Hiệp Hội Người Đóng Thuế Howard Jarvis, và Hiệp Hội Phụ Nữ Lãnh Đạo California.

Phía phản đối gồm có Liên Đoàn Tự Do Dân Quyền Mỹ, California Common Cause, và Liên Đoàn Nữ Cử Tri California.

Nếu được thông qua, cử tri phải trình căn cước mỗi khi đi bỏ phiếu. Nếu không được thông qua, cử tri vẫn tiếp tục chứng minh danh tánh bằng chữ ký.

Bên ủng hộ cho rằng dự luật này tạo ra căn cước cử tri, có sự ủng hộ của nhiều cử tri lưỡng đảng và tự do, sẽ củng cố niềm tin vào những cuộc bầu cử.

Phía phản đối cho rằng đề luật này sẽ thúc đẩy mục tiêu đàn áp cử tri của Tổng Thống Donald Trump bằng cách tạo ra nhiều rào cản tốn kém và không cần thiết, có thể ngăn chặn những cử tri đủ điều kiện, làm hàng triệu người bị lộ thông tin cá nhân, và lãng phí hàng trăm triệu đô la tiền thuế của dân.

Prop. 40: Đánh thuế người giàu một lần

Đề luật này sẽ đánh thuế 5% những người có tài sản hơn $1 tỷ, với doanh thu được sử dụng cho y tế, miễn doanh thu khỏi những yêu cầu về chi phí cho trường học, và giới hạn chi tiêu.

Ảnh hưởng tài chính của Prop. 40 là tăng doanh thu thuế mấy chục tỷ đô la nhờ đánh thuế tỷ phú. Doanh thu từ thuế thu nhập của tỷ phủ có thể tiếp tục giảm dưới $1 tỷ/năm.

Phía ủng hộ gồm có Thượng Nghị Sĩ Liên Bang Bernie Sanders (Độc Lập-Vermont) và SEIU Uniter Healthcare Workers West.

Phía phản đối gồm có Hiệp Hội Chăm Sóc Ban Đầu California, Hiệp Hội Quản Trị Trường Học California, và Hiệp Hội Người Đóng Thuế California.

Nếu được thông qua, California sẽ đánh thuế tỷ phú một lần, tương đương với 5% của tài sản của họ.

Nếu không được thông qua, California sẽ không thu thuế tương đương với 5% của tài sản của họ.

Bên ủng hộ cho biết Tổng Thống Trump cắt giảm y tế để giảm thuế cho tỷ phú, làm hàng triệu cư dân California mất bảo hiểm và giá bảo hiểm bị tăng gấp đôi đối với hàng triệu người khác. Đây là lúc để bắt các tỷ phú trả phần tiền của họ và không gây thiệt thòi cho giới trung lưu nữa.

Bên phản đối cho rằng Prop. 40 là một âm mưu thuế sai lầm và làm hại đến kinh tế, ngân sách tiểu bang, và có một kẽ hở làm mọi cư dân California phải đóng thuế mà họ không kham nổi, nhưng lại không có cách nào giảm giá cả y tế. Đề luật này không có cách bảo vệ cư dân, không có cách chịu trách nhiệm.

Prop. 41: Cấm thuế mới của tiểu bang loại trừ doanh thu khỏi giới hạn chi tiêu

Đề luật này cấm các loại thuế của tiểu bang có hiệu lực sau ngày 1 Tháng Giêng, 2026, loại trừ doanh thu khỏi giới hạn chi tiêu của tiểu bang được cử tri chấp thuận, phải có kiểm toán trước bầu cử và kiểm toán định kỳ đối với các chương trình bảo trợ qua các thuế đặc biệt mới.

Phía ủng hộ gồm có Hiệp Hội Kế Toán Viên Công Cộng California, Phòng Thương Mại Á Châu California, và Hiệp Hội Người Đóng Thuế California.

Bên phản đối gồm có Thượng Nghị Sĩ Bernie Sanders và SEIU United Healthcare Workers West.

Nếu được thông qua, khi những dự luật về thuế đặc biệt được đưa ra trước cử tri, tiểu bang sẽ kiểm tra những chương trình lấy tiền từ thuế này trước khi cho đề luật lên phiếu bầu. Tiểu bang còn thường xuyên kiểm tra những chương trình lấy tiền từ thuế đặc biệt do cử tri hoặc Quốc Hội California chấp thuận. Tiểu bang còn không được loại trừ thuế đặc biệt mới khỏi giới hạn chi tiêu.

Nếu không thông qua, trách nhiệm của Cơ Quan Kiểm Toán California không thay đổi và giới hạn chi tiêu của tiểu bang cũng không thay đổi.

Phía ủng hộ cho rằng cư dân California cần biết tiền thuế của họ được sử dụng tốt hơn vì hàng tỷ đô la được bỏ ra cho nhiều chương trình mà không có kết quả. Prop. 41 yêu cầu các nhà kiểm toán tự do phải kiểm tra công khai những chương trình có tiền từ thuế mới để minh bạch hơn, có trách nhiệm hơn với tiền thuế của cư dân.

Bên phản đối thì cho rằng đề luật này không có mục đích kiểm toán, mà là một mánh khóe của các tỷ phú để tránh thuế tỷ phú của California. Các tỷ phú thà để hàng triệu cư dân mất bảo hiểm y tế chứ không muốn đóng thuế đàng hoàng.

Prop. 42: Cấm thuế tài sản cá nhân mới của tiểu bang và cấm một số thuế có hiệu lực từ trước

Đề luật này cấm tiểu bang ban hành bất kỳ thuế mới nào đụng đến quyền sở hữu tài sản cá nhân (bao gồm tất cả những gì người dân sở hữu không phải là bất động sản), hoặc áp dụng ngược thời gian dựa trên các hoạt động trong quá khứ của người nộp thuế. Đề luật cũng sẽ vô hiệu hóa các loại thuế có hiệu lực sau ngày 1 Tháng Giêng, 2026.

Ảnh hưởng tài chính của Prop. 42 là doanh thu từ thuế không tăng nhiều trong tương lai.

Phía ủng hộ gồm có Hiệp Hội Nhân Viên Cứu Hỏa California, Hội Đồng Thương Mại Xây Dựng California, Cựu Chiến Binh Hoa Kỳ (American Veterans).

Bên phản đối gồm có Thượng Nghị Sĩ Bernie Sanders và SEIU United Healthcare Workers West.

Nếu Prop. 42 được thông qua, tiểu bang sẽ không được phép tạo ra các loại thuế mới đụng đến quyền sở hữu tài sản tài chính hoặc các tài sản cá nhân khác.

Nếu không thông qua, tiểu bang sẽ tiếp tục có quyền lựa chọn để ban hành các loại thuế mới đối với quyền sở hữu tài sản tài chính hoặc các tài sản cá nhân khác.

Những người ủng hộ cho rằng đề luật này bảo vệ người dân California khỏi tình trạng bị “đánh thuế hai lần” đối với các khoản hưu trí và tiền tiết kiệm, vì đây là những khoản tiền mà cư dân phải đóng thuế khi kiếm được.

Người phản đối cho rằng đây chỉ là một mánh khóe do các tỷ phú tài trợ nhằm mục đích xóa bỏ thuế tỷ phú California, giúp những người giàu tránh đóng thuế cho tài sản của họ

Prop. 43: Giới hạn khả năng tạo doanh thu cho các dịch vụ của chính phủ địa phương

Đề luật này giới hạn khả năng của cử tri trong việc bỏ phiếu thông qua thuế đặc biệt của địa phương do cử tri đề xuất bằng cách tăng tỉ lệ đa số để thông qua các dự luật từ hơn 50% lên mức 2/3, bắt đầu từ ngày 1 Tháng Giêng, 2027.

Bên ủng hộ gồm có Hiệp Hội Người Đóng Thuế California, Hiệp Hội Doanh Nghiệp Gia Đình California, và Phòng Thương Mại Hispanic California.

Phản đối gồm có Hiệp Hội Nhân Viên Cứu Hỏa California, Liên Đoàn Giáo Viên California, và Liên Đoàn Y Tá California.

Nếu Prop. 43 được thông qua, một số loại thuế của chính quyền địa phương cần phải có sự chấp thuận của 2/3 cử tri.

Nếu không thông qua, một số loại thuế của chính quyền địa phương có thể tiếp tục được cử tri thông qua với đa số phiếu hơn 50%.

Người ủng hộ cho rằng Prop. 43 bảo vệ người đóng thuế bằng cách khôi phục yêu cầu tỉ lệ 2/3 số phiếu của Prop. 13 để thông qua các loại thuế đặc biệt của địa phương (như thuế doanh thu, thuế bất động sản, thuế tiện ích). Điều này giúp đóng lại lỗ hổng pháp lý mà các nhóm lợi ích đặc biệt đã lợi dụng để tăng thuế chỉ với đa số phiếu đơn giản (simple majority), bảo vệ người nộp thuế, chủ nhà, và người thuê nhà.

Những người phản đối cho rằng Prop. 43 hạn chế khả năng của cử tri trong việc gây quỹ cho các dịch vụ thiết yếu của địa phương như cứu hỏa, 911, trường học, đường sá, bệnh viện, và nhà ở giá rẻ. Họ cho rằng dự luật này không làm giảm thuế mà lại cho phép một thiểu số (33.4% cử tri) bác bỏ ý muốn của gần 67% cử tri còn lại.

Prop. 44: Yêu cầu phòng khám địa phương sử dụng 90% doanh thu cho các chương trình dịch vụ

Đề luật này áp đặt các hình phạt đối với các trung tâm y tế bất vụ lợi đạt tiêu chuẩn liên bang (các phòng khám cộng đồng cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu cho các khu vực và cộng đồng thiếu dịch vụ y tế) nếu chi tiêu dưới 90% doanh thu cho các chương trình dịch vụ có mục đích từ thiện (bao gồm nhưng không giới hạn ở các dịch vụ cho bệnh nhân).

Prop. 44 có ảnh hưởng tài chính là tăng chi phí quản trị của tiểu bang khoảng vài chục triệu đô la mỗi năm. Số tiền này sẽ do phí thu từ các cơ sở y tế chi trả.

Bộ Hành Chánh California cho biết không có ai thông báo ủng hộ, và phía phản đối gồm có Học Viện Nhi Khoa Mỹ California, Tổ Chức Y Tá Trường Học California, Học Viện Bác Sĩ Gia Đình California, và Hiệp Hội Y Tế California.

Nếu thông qua, một số phòng khám bất vụ lợi tư nhân sẽ phải chi ít nhất 90% doanh thu hàng năm của họ cho việc cung cấp các dịch vụ chăm sóc sức khỏe.

Nếu Prop. 44 không được thông qua, yêu cầu đó sẽ không có hiệu lực.

Những người ủng hộ cho rằng Prop. 44 bắt các phòng khám cộng đồng và các nhà điều hành có trách nhiệm nhiều hơn bằng cách buộc 90% doanh thu phải phục vụ cho mục đích từ thiện và chăm sóc bệnh nhân. Biện pháp này giúp tăng tính minh bạch, giảm lãng phí của những người quản lý, và bảo đảm ngân sách y tế được sử dụng đúng chỗ.

Phía phản đối cho rằng đây là một biện pháp nguy hiểm có thể buộc hàng trăm phòng khám cộng đồng phải đóng cửa và làm mất các dịch vụ y tế thiết yếu của hàng triệu người dân.

Prop. 45: Sửa đổi quy trình đánh giá môi trường đối với một số dự án

Đề luật này sửa đổi Đạo Luật Phẩm Chất Môi Trường California (CEQA), có mục đích thúc đẩy quy trình đánh giá môi trường cho một số dự án (bao gồm hầu hết các dự án nhà ở, giao thông, nguồn nước, và y tế) bằng cách quy định thời hạn hoàn tất đánh giá môi trường và giải quyết các vụ kiện phản đối việc thông qua dự án.

Ảnh hưởng tài chính của Prop. 45 là chi phí ban đầu cho tiểu bang và địa phương ước tính ở mức vài chục triệu đô la, có khả năng vượt quá $100 triệu mỗi năm, và một phần được bù đắp bằng lệ phí. Ảnh hưởng tài chính lâu dài chưa chắc chắn, có thể mang lại kết quả tích cực hoặc tiêu cực đáng kể hơn.

Bên ủng hộ gồm có Hiệp Hội Bệnh Viện Trẻ Em Califonria, Hiệp Hội Thủy Cục California, và Hội Đổng Nhà Ở Giá Rẻ California.

Phía phản đối gồm có Liên Đoàn Không Khí Sạch, Cử Tri Môi Trường California, Bác Sĩ Vì Trách Nhiệm Xã Hội Los Angeles, và Liên Đoàn Cháy Rừng Quốc Gia.

Nếu Prop. 45 được thông qua, một số dự án công cộng và tư nhân sẽ đủ điều kiện áp dụng quy trình đánh giá và thủ tục khiếu nại pháp lý mới, ví dụ như siết chặt thời hạn đánh giá môi trường và thu hẹp phạm vi xem xét của tòa án đối với các khiếu nại.

Nếu không được thông qua, các dự án sẽ tiếp tục sử dụng quy trình hiện nay.

Những người ủng hộ cho rằng đề luật giúp giảm chi phí sống đắt đỏ của California bằng cách cắt giảm thủ tục rắc rối để xây dựng nhà ở, hệ thống nước, trường học, bệnh viện, năng lượng sạch, và phòng chống cháy rừng nhanh hơn, trong khi vẫn duy trì các quy định bảo vệ môi trường mạnh mẽ của tiểu bang.

Những người phản đối cho rằng Prop. 45 hạn chế việc đánh giá môi trường và quyền giám sát của công chúng đối với các dự án xây dựng tại cộng đồng. Đề luật làm suy yếu CEQA để ưu tiên lợi nhuận của các tập đoàn hơn là sức khỏe cộng đồng, phẩm chất không khí, và nguồn nước. (TL) [đ.d.]

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM

video
play-rounded-fill

MỚI CẬP NHẬT