Trump gặp Tập: Ai có quân bài tốt?

Hiếu Chân/Người Việt

Nếu không thay đổi vào phút chót, Tổng Thống Mỹ Donald Trump sẽ viếng thăm Trung Quốc trong hai ngày 14 và 15 Tháng Năm và họp thượng đỉnh với Chủ Tịch Tập Cận Bình. Đây là chuyến thăm Bắc Kinh đầu tiên của ông Trump trong tám năm và là cuộc họp trực tiếp thứ sáu giữa hai nhà lãnh đạo Mỹ-Trung kể từ năm 2017.

Tổng Thống Donald Trump trong lần gặp Chủ Tịch Tập Cận Bình tại Busan, Nam Hàn, ngày 30 Tháng Mười, 2025. (Hình: Andrew Caballero-Reynolds/AFP via Getty Images)

Hơn một tuần nữa cuộc họp mới diễn ra nhưng các nhà bình luận thời sự đã bàn tán sôi nổi, nhiều người nhận định ông Tập sẽ có vị thế “thượng phong.” Thực tế như thế nào?

Hãng tin Reuters nhận định, chuyến đi rất quan trọng với ông Trump; ông hy vọng sẽ được Bắc Kinh nhượng bộ về thương mại để ông thuyết phục cử tri trước cuộc bầu cử giữa kỳ Tháng Mười Một. Nhưng Trung Quốc không dễ ăn; họ không nhắm tới những thắng lợi nhỏ, trước mắt, mà muốn một mối quan hệ lâu dài ổn định hơn giữa hai đối thủ kinh tế và quân sự mạnh nhất thế giới.

Thuế quan hết “linh”

Điểm nóng nhất trong quan hệ Mỹ-Trung, trung tâm của cuộc họp thượng đỉnh Trump-Tập, vẫn là thương mại; các bộ trưởng thương mại hai nước đã họp nhiều ngày tại Paris để chuẩn bị nội dung cho hai nhà lãnh đạo.

“Lá bài tủ” của ông Trump vẫn là thuế quan, cấm vận và hạn chế xuất cảng công nghệ cao; còn ông Tập chơi bài hạn chế xuất cảng đất hiếm, hạn chế nhập cảng hàng hoá Mỹ, nhất là nông sản. Sau một thời gian căng thẳng do ông Trump đánh thuế hàng Trung Quốc lên tới 145% và ông Tập phản pháo bằng cách cắt nguồn cung đất hiếm, hai bên đã thỏa hiệp và “đình chiến” từ Tháng Chín năm ngoái.

Nhưng trong vài tháng qua, tình hình đã thay đổi.

Do thuế quan cao, thương mại song phương Mỹ-Trung giảm khoảng 30% so với cuối năm 2024; hàng Trung Quốc bán vào Mỹ giảm khoảng $130 tỷ. Nhưng thương nhân Trung Quốc đã nhanh chóng chuyển hướng: đưa hàng sang một số nước khác, thay đổi xuất xứ, rồi từ đó đưa đến Mỹ; đồng thời gia tăng bán hàng vào các thị trường Châu Âu, Châu Phi, Trung Đông và Đông Nam Á.

Nhiều dữ kiện cho thấy thuế quan khắc nghiệt của ông Trump không làm cho Trung Quốc giảm xuất cảng ra thế giới, mà ngược lại nhiều quốc gia đang lo sốt vó trước cơn sóng thần hàng giá rẻ của Trung Quốc tràn ngập thị trường, bóp chết các nhà sản xuất và thương mại nội địa.

Biện pháp hạn chế xuất cảng kỹ thuật cao cũng không có kết quả. Không tiếp cận được các sản phẩm bán dẫn và trí tuệ nhân tạo (AI) tân tiến nhất của Mỹ, Trung Quốc đã tự lực phát triển, tự nghiên cứu chế tạo hoặc đánh cắp.

Hồi Tháng Tư 2026, Tòa Bạch Ốc tố cáo Trung Quốc thực hiện một chiến dịch ăn cắp quy mô lớn các tài sản trí tuệ liên quan đến AI và cảnh báo các doanh nghiệp Mỹ đề phòng.

Không ngăn được Trung Quốc nhưng biện pháp hạn chế này lại gây khó cho chính các công ty Mỹ. Một nghiên cứu của Trung Tâm Nghiên Cứu Chiến Lược và Quốc Tế (CSIS) hồi Tháng Ba ghi nhận 56% các công ty bán dẫn và công nghệ thông tin phải chờ hơn 180 ngày mới xin được giấy phép xuất cảng, 33% phải chờ hơn 300 ngày; hậu quả là 54% mất cơ hội kinh doanh, và 58% mất bạn hàng vào tay đối thủ cạnh tranh.

Nghiên cứu của CSIS kết luận, hạn chế xuất cảng như một công cụ cưỡng bức kinh tế đang gây ra những tốn thất thương mại không định trước và khuyến khích các biện pháp ứng phó.

Lá bài cưỡng bức kinh tế bằng thuế quan và cấm vận mà ông Trump dùng để đấu với ông Tập đang mất tác dụng.

Đài Loan – điểm nóng

Đài Loan là ưu tiên cốt lõi của Bắc Kinh và nhiều nhà phân tích dự đoán ông Tập sẽ gây sức ép buộc ông Trump nhượng bộ. Gần đây Bắc Kinh cho thấy họ rất bực bội với quyết định của Mỹ bán cho Đài Loan một lô vũ khí tân tiến có giá trị tới $11 tỷ. Quyết định được thông qua cuối năm ngoái nhưng hợp đồng vẫn nằm ở Bộ Ngoại Giao Mỹ, chưa khai triển.

Ông Trump vốn đã không ưa Đài Loan; ông thường miêu tả đảo quốc dân chủ này là đối thủ cạnh tranh kinh tế hơn là một đồng minh thân thiện, một đối tác chiến lược. Đầu năm nay, ông Trump thậm chí còn muốn “tham vấn” ý kiến ông Tập trước khi quyết định bán vũ khí cho Đài Loan, điều mà chưa tổng thống tiền nhiệm nào làm! Ông Trump cũng nhiều lần nói rằng ông tin ông Tập sẽ không tấn công hòn đảo, ít nhất là trong thời gian ông còn ngồi trong Tòa Bạch Ốc!

Thời ông Trump, chính sách của Mỹ đã gần gũi hơn với lập trường của Trung Quốc và nhiều người lo sợ Mỹ sẽ không phản đối mạnh hành động cưỡng bức của Bắc Kinh đối với Đài Bắc.

Có điều, trong cuộc họp sắp tới, ông Tập sẽ không cố ép ông Trump thay đổi chính sách Đài Loan vì có thể phản tác dụng. Ông Trump chỉ muốn bàn về thương mại hơn là Đài Loan, còn mục đích trước mắt của ông Tập là duy trì sự ổn định trong quan hệ Mỹ-Trung để ông Tập có thêm thời gian củng cố sự tự chủ về công nghệ cao, thoát khỏi sự phụ thuộc vào Mỹ cả về công nghệ lẫn nhân lực khoa học.

Trung Đông: Tọa sơn quan hổ đấu

Hai nhà lãnh đạo chắc chắn sẽ bàn về cuộc chiến đang diễn ra ở Trung Đông và vai trò của Trung Quốc. Ngay sau khi Iran bắt đầu phong tỏa eo biển Hormuz, ông Trump đã đề nghị ông Tập can thiệp với Tehran vì một lượng lớn dầu khí nhập cảng của Trung Quốc đi qua con đường này. Rồi sau đó ông Trump dọa tăng thuế thêm 50% lên hàng hóa Trung Quốc khi có tin Bắc Kinh cung cấp hoả tiễn phòng không vác vai cho Iran.

Thế rồi ông Trump tuyên bố ông Tập đã cam kết với ông rằng Trung Quốc không cung cấp vũ khí cho Iran, và quyết định tăng thuế đó rơi vào quên lãng. Thông tin tình báo về việc Trung Quốc cung cấp cho Iran hình ảnh vệ tinh về các căn cứ và tài sản quân sự của Mỹ ở khu vực Trung Đông để Tehran tổ chức tấn công, về năm con tàu Trung Quốc chở hóa chất cho Tehran làm nguyên liệu hoả tiễn cũng bị chìm xuồng, không ai nhắc tới nữa sau khi ông Trump khẳng định ông đã có “sự thông cảm” với ông Tập, nhất là sau khi Tehran chịu ngồi vào bàn đàm phán với Mỹ ở Islamabad, Pakistan – được cho là do có sự vận động của Bắc Kinh.

Nhiều chuyên gia cho rằng, ông Tập sẽ không bỏ qua những hành động gần đây của Mỹ gây tổn hại sâu sắc tới lợi ích ở hải ngoại của nước này. Mất nguồn dầu khí và các dự án đầu tư khổng lồ ở Venezuela, Cuba và Iran làm cho Trung Quốc rất bẽ mặt. Lạnh lùng và thâm hiểm, ông Tập trả đũa bằng cách tọa sơn quan hổ đấu ở Trung Đông, chỉ phản đối khi lợi ích của Trung Quốc bị đe dọa trực tiếp, cứ để Mỹ sa lầy vào một cuộc chiến không có lối ra, đủ để Bắc Kinh yên tâm và ung dung hưởng lợi.

Cái lợi trước mắt, cái hại lâu dài

Trong khi không có những át chủ bài để đấu nhau, cả Washington lẫn Bắc Kinh đều không muốn tỏ ra mình bị lép vế.

Những ngày trước cuộc gặp, cả Washington và Bắc Kinh đều tung đòn, chừng như để thăm dò phản ứng của đối thủ. Thông tin mới nhất là Mỹ chuẩn bị hạn chế thị thực (visa) cấp cho người Trung Quốc nếu Bắc Kinh không tích cực tiếp nhận những công dân của họ bị trục xuất vì nhập cảnh vào Mỹ trái phép.

Một nguồn tin của Reuters cho biết hiện có khoảng 100,000 người Trung Quốc sinh sống bất hợp pháp tại Mỹ, trong đó có 30,000 người đã có lệnh trục xuất. Từ khi trở lại Tòa Bạch Ốc đầu năm ngoái, ông Trump đã đe dọa tăng thuế quan và cấm vận thương mại đối với những nước không nhận lại công dân, nhưng Bắc Kinh vẫn “từ chối hợp tác với Mỹ, vi phạm nghĩa vụ quốc tế của Trung Quốc và trách nhiệm đối với công dân,” theo quan chức này.

Biện pháp mạnh nhất có lẽ là Bộ Thương Mại Mỹ đưa vào danh sách đen để trừng phạt công ty lọc dầu Hằng Lực (Hengli) và 40 công ty vận tải biển tham gia chở dầu từ Iran cung cấp cho các nhà máy lọc dầu kiểu “ấm trà” này giữa lúc thị trường dầu khí thế giới chao đảo mạnh. (Xem chi tiết trong bài “Những ‘ấm trà’ của Trung Quốc,” Người Việt 4 Tháng Năm, 2026).

Nhưng ngay lập tức, Bắc Kinh phản pháo bằng việc ban hành lệnh cấm các công ty đa quốc hoạt động tại Trung Quốc thực thi lệnh trừng phạt của Mỹ, chẳng hạn như từ chối thanh toán, từ chối bảo hiểm, từ chối vận chuyển dầu khí… Lệnh cấm của Bắc Kinh còn cho phép các công ty Trung Quốc bị Mỹ trừng phạt được khởi kiện lên tòa án Trung Quốc những hành vi gây hại cho lợi ích của họ, dù chỉ là tuân thủ biện pháp cấm vận của Mỹ.

Tháng trước, Trung Quốc ra lệnh cho tập đoàn Meta Platforms của Mỹ phải từ bỏ vụ mua lại công ty Manus – một công ty khởi nghiệp nhỏ trong lĩnh vực AI của nước này – với giá $2 tỷ, hợp đồng ký cuối năm ngoái. Meta đang tích hợp công nghệ trí tuệ nhân tạo của Manus vào mạng Facebook. Lệnh của Uỷ Ban Cải Cách và Phát Triển Quốc Gia Trung Quốc (NDRC) chỉ có một câu ngắn gọn: “NDRC quyết định cấm nước ngoài thâu tóm dự án Manus, yêu cầu các bên liên quan hủy bỏ thương vụ sáp nhập,” không giải thích lý do và cũng không nêu điều kiện để thương vụ được xúc tiến.

Xem ra, trong tay ông Trump chỉ có những quân bài cũ: thuế quan và cấm vận, trong khi ông Tập đã âm thầm tích lũy một “kho công cụ” để đối phó, đặc biệt là khuyến khích các thương nhân trong nước phớt lờ lệnh cấm của Mỹ và trừng phạt những ai thực thi các lệnh trừng phạt đó.

Ván bài chưa khai mở nhưng lợi thế dường như đã có phần nghiêng về phía Tập. Một quan chức trong đoàn đàm phán thương mại của Trung Quốc nói với báo The Wall Street Journal ông Tập càng ngày càng tin chắc rằng ông ta đã “giải mã” được ông Trump, ông Trump như người chạy tốc độ, trong khi ông Tập là lực sĩ đường trường chạy marathon.

Các nhà phân tích dự đoán, tại cuộc họp sắp tới, ông Tập có thể sẽ cam kết mua hàng trăm phi cơ thương mại Boeing, hàng tỷ đô la nông sản, đủ để ông Trump tuyên bố thắng lợi trên đài Fox News và mạng xã hội, đổi lại sẽ yêu cầu ông Trump nhượng bộ trong một số vấn đề liên quan tới kỹ thuật cao, trí tuệ nhân tạo, Đài Loan và một số vấn đề địa chính trị khác.

“Cái được” của ông Trump rất dễ thấy, còn “cái được” của ông Tập kín đáo hơn nhưng có hậu quả lâu dài hơn. Hai nhà lãnh đạo sẽ còn gặp nhau vào Tháng Chín khi ông Tập thăm Mỹ, ông Trump sẽ trở lại Thâm Quyến dự Diễn đàn APEC Tháng Mười Một và ông Tập sang Miami dự hội nghị thượng đỉnh G20 vào Tháng Mười Hai. Sẽ còn nhiều bất ngờ ở phía trước. [kn]

Hành khách có được uống rượu bia trong xe hơi tại California?

QUẬN CAM, California (NV) – Tất cả mọi người lái xe đều biết rằng việc uống rượu trong khi đang lái xe, hoặc lái xe trong tình trạng say rượu là bất hợp pháp. Tuy nhiên, có người thắc mắc rằng hành khách (không phải tài xế) có được phép uống rượu trên một chiếc xe hay không? Trang mạng tin tức www.sacbee.com đã liên hệ với Sở Cảnh sát Sacramento để tìm lời giải đáp cho thắc mắc này.

Luật California quy định không được phép mang theo bình chứa đồ uống có cồn đã mở nắp trên xe. (Hình minh họa: HD/Người Việt)

Theo Sở Cảnh sát Sacramento, Bộ luật Giao thông California quy định rằng tài xế không được phép mang theo bình chứa đồ uống có cồn đã mở nắp trên xe. Chúng hoàn toàn không được đặt trong cabin của xe, bất kể nó thuộc về người lái hay bất kỳ hành khách nào khác. Ngoài ra, theo nhóm luật sư Eisner Gorin LLP có trụ sở tại Los Angeles, việc cất giữ ngay cả một chai rượu bia đã uống hết trong xe cũng bị coi là bất hợp pháp. Theo các bản tin của tờ The Sacramento Bee, người lái xe và hành khách được phép cất giữ các bình chứa rượu bia đã mở nắp trong cốp xe hoặc trong các ngăn chứa có khóa, nhưng tuyệt đối không được để trong hộc đựng đồ phía trước (glove box) hay bất kỳ khu vực nào khác nằm trong tầm tay với.

Thêm nữa, việc uống rượu trong một chiếc xe đang đậu tại California nhìn chung là bị cấm. Cụ thể, theo các Điều 23220 và 23221 thuộc Bộ luật Giao thông California, người lái xe và hành khách đều không được phép uống rượu bia, cũng như hút cần sa khi đang ở bên trong xe. Mục đích của các điều luật này là nhằm ngăn chặn người lái xe và hành khách uống rượu bia, sau đó nảy sinh ý định lái xe trong tình trạng say xỉn.

Hành khách có được phép uống rượu khi đi xe Uber (hay Lyft) không? Theo Quy định của Uber, hành khách hoàn toàn không được phép uống rượu khi trên xe Uber tại California theo Điều 23222 thuộc Bộ luật Giao thông California. Các tài xế dịch vụ chia sẻ chuyến đi (rideshare) được xem là những người làm hợp đồng độc lập, sử dụng xe cá nhân để chở hành khách. Do đó, quy định về “Vật chứa đồ uống đã mở nắp” (Open Container law) vẫn được áp dụng đối với tất cả các loại xe này. Những hành khách vi phạm luật sẽ bị phạt; các tài xế “rideshare” cũng có thể bị xử phạt nếu họ cho phép hành khách uống hoặc mang theo các chai rượu bia đã mở nắp.

Có được phép uống rượu trên xe taxi không? Theo Điều 23229 của Bộ luật Giao thông California, hành khách được phép uống rượu trên xe taxi, xe limousine, xe buýt chuyên dụng cho tiệc tùng (party buses), là các loại xe được thiết kế đặc biệt, có vách ngăn giữa khoang lái và khoang hành khách. Các loại xe này được xếp vào nhóm xe thương mại, phải tuân thủ đầy đủ các yêu cầu pháp lý như các quy định về an toàn, bảo hiểm, giấy phép kinh doanh hợp lệ mới được phép hoạt động.

Tiền phạt liên quan đến việc mang trái phép các chai rượu bia đã mở nắp lên xe có thể lên tới $363 (bao gồm cả các khoản phụ phí như án phí tòa án, phí cấp bang và cấp hạt). Người vi phạm cũng có thể bị ghi điểm phạt vào hồ sơ lái xe. Theo một số luật sư, đối với tài xế hoặc hành khách dưới 21 tuổi, hành vi chứa rượu trên xe được coi là một khinh tội (misdemeanor), có thể bị phạt tiền tới $1,000; phải thực hiện nghĩa vụ phục vụ cộng đồng bắt buộc; bị treo bằng lái xe trong thời hạn lên tới một năm. (HD)

Chưa hết ‘nhức đầu’ vì Hormuz và uranium của Iran, Trump lại bị ‘nát óc’ vì nguyên tử của Israel

play-rounded-fill

Chưa hết ‘nhức đầu’ vì Hormuz và uranium của Iran, Trump lại bị ‘nát óc’ vì nguyên tử của Israel

30 nhà lập pháp Dân Chủ ở Hạ Viện đòi Tổng Thống Donald Trump công khai chương trình nguyên tử của Israel, nếu không thì Mỹ bị coi là “tiêu chuẩn kép.”

Hiếu Nguyễn phát động tranh cử nghị viên Garden Grove vô cùng ‘khí thế’

Đỗ Dzũng/Người Việt

GARDEN GROVE, California (NV) – Anh Hiếu Nguyễn vừa phát động chiến dịch tranh cử nghị viên Garden Grove vô cùng “khí thế” trước khoảng hơn 200 người ủng hộ tại nhà hàng Aum Beer House, Garden Grove, hôm Chủ Nhật, 3 Tháng Năm.

Ứng cử viên Hiếu Nguyễn (giữa) chào đón khách đến với buổi phát động tranh cử nghị viên Garden Grove. (Hình: Đỗ Dzũng/Người Việt)

Trước số người ủng hộ rất đông một cách hiếm thấy đối với một buổi phát động tranh cử địa phương trong cộng đồng Việt Nam ở Little Saigon, anh Hiếu Nguyễn, nhân viên xã hội, tuyên bố: “Tôi là người ủng hộ sự đa dạng và bao gồm. Đây là tâm nguyện của tôi. Và vì vậy, hôm nay tôi tuyên bố ứng cử nghị viên Garden Grove vì muốn thành phố phát triển, chấm dứt phe phái, bảo vệ những người dễ bị tổn thương, nhất là cộng đồng LGBTQ (Lesbian, Gay, Bisexual, Transgender, and Queer), và gia tăng các dịch vụ phục vụ gia đình.”

Ngoài ra, anh Hiếu cũng cho biết, nếu đắc cử, anh sẽ gia tăng dịch vụ thành phố và nguồn lực của các khu phố, mở rộng thêm công viên cho trẻ em và gia đình, giải quyết vấn đề gia cư và vô gia cư, gia tăng tiếp cận sức khỏe tâm thân, và đầu tư vào các buổi gặp gỡ cộng đồng để mọi người làm việc cùng nhau.

“Garden Grove là nơi tôi lớn lên, và tôi sẵn sàng làm cho thành phố mạnh hơn, cuộc sống dễ chịu hơn, và mọi người liên kết với nhau hơn cho tương lai của nơi mà tôi coi là nhà,” anh Hiếu tiếp.

Nhà hàng Aum Beer House chật kín người ủng hộ ứng cử viên Hiếu Nguyễn. (Hình: Đỗ Dzũng/Người Việt)

Rồi anh nói lớn: “Khi nào quý vị muốn chọn một nghị viên mới?”

Đám đông trả lời: “Ngay bây giờ!”

“Quý vị muốn chọn ai?” anh Hiếu hỏi lại.

“You,” đám đông đáp lại.

“Không, không phải là ‘you’ mà là Hiếu, phải không?” anh Hiếu hỏi lại một cách khôi hài, giọng lớn hơn.

Và đám đông đáp lại: “Yes, Hiếu Nguyễn!”

Anh Hiếu Nguyễn sẽ tranh cử nghị viên Địa Hạt 4 của Garden Grove, hiện do Nghị Viên Joe Đỗ Vinh đại diện, vào ngày 3 Tháng Mười Một.

Ủng hộ hùng hậu của nhiều dân cử các cấp và người dân 

Danh sách những người ủng hộ anh Hiếu Nguyễn rất hùng hậu, bao gồm các cấp, từ liên bang đến địa phương, như Dân Biểu Liên Bang Derek Trần (Địa Hạt 45 của California), Ủy Viên Phú Nguyễn (Địa Hạt 2 của Học Khu Coast Community College District), Nghị Viên Yesenia Muneton (Địa Hạt 5 của Garden Grove), Nghị Viên Ariana Arestegui (Địa Hạt 6 của Garden Grove), Nghị Viên Carlos Manzo (Địa Hạt 2 của Westminster), Ủy Viên Walter Muneton (Địa Hạt 3 của Học Khu Garden Grove), Ủy Viên Teri Rocco (Địa Hạt 1 của Học Khu Garden Grove), Ủy Viên Julie Diệp (Học Khu Tiểu Học Anaheim), cô Katelyn Brazer Aceves (chủ tịch Học Khu Santa Ana), và cô Thu-Hà Nguyễn (cựu nghị viên Garden Grove).

“Mama” Hà Nguyễn (phải), một trong những người mẹ có người con trưởng thành thuộc cộng đồng LGBTQ, giới thiệu Hiếu Nguyễn qua phần thông dịch tiếng Anh của Bác Sĩ Xuyến Đông Matsuda. (Hình: Đỗ Dzũng/Người Việt)

“Hiếu Nguyễn là một người luôn đấu tranh cho cộng đồng, cho những người bị thua thiệt… Tôi và Hiếu đều là ‘sản phẩm’ của Garden Grove. Mỗi khi cần biết một vấn đề trong cộng đồng, tôi thường tham khảo với Hiếu, và anh biết rất rõ nhiều thông tin. Đó là lý do tôi chính thức ủng hộ anh tranh cử vào Hội Đồng Thành Phố Garden Grove,” Dân Biểu Derek Trần tuyên bố giữa tiếng vỗ tay và hoan hô của mọi người.

Nghị Viên Carlos Manzo cho rằng anh Hiếu Nguyễn là người thực sự làm việc vì cộng đồng, không như những chính trị gia địa phương khác.

“Anh là người của cộng đồng, có quyết tâm giải quyết vấn đề của cộng đồng, không như những người khác, dùng vị trí nghị viên để làm bàn đạp đi lên với những chức vụ khác. Vì thế, tôi ủng hộ Hiếu,” vị dân cử của Westminster nói.

Họa sĩ Ann Phong cho rằng bà ủng hộ anh Hiếu Nguyễn vì anh là một người trẻ, năng động, sẽ thật sự giúp cho cộng đồng.

Bà chia sẻ: “Hiếu là người trẻ, có trình độ, có hiểu biết, sẽ giúp được nhiều cho cộng đồng, mọi cộng đồng, cộng đồng lớn hơn, chứ không chỉ cho cộng đồng Việt Nam. Tôi tin Hiếu Nguyễn sẽ đại diện cho tất cả.”

Dân Biểu Derek Trần tuyên bố ủng hộ ứng cử viên Hiếu Nguyễn. (Hình: Đỗ Dzũng/Người Việt)

Nghị Viên Ariana Arestegui ủng hộ anh Hiếu Nguyễn vì cô đã chứng kiến những gì anh làm thời gian qua.

“Tôi có thể thấy, trong nhiều năm qua, những gì Hiếu làm cho cộng đồng ở Garden Grove. Tôi rất trân trọng những gì Hiếu làm, nhất là với Viet Rainbow of Orange County (VROC), với người bị bệnh tâm thần, và nhiều việc khác nữa,” nữ nghị viên đại diện Địa Hạt 6 của Garden Grove nói.

Anh Tịnh Nguyễn, cư dân Anaheim, đến ủng hộ ứng cử viên Hiếu Nguyễn vì “những gì anh làm cho di dân trong cộng đồng.”

Anh Tịnh chia sẻ: “Hiếu giúp rất nhiều cho di dân, nhất là những người đến Mỹ trước năm 1995 nằm trong diện bị trục xuất. Mặc dù đây là vấn đề của liên bang, nhưng ở mức độ địa phương, những gì Hiếu làm phần nào giúp họ giảm bớt nỗi lo âu trong thời buổi hiện nay.”

Cô Trần Thu Mai, sống ở Irvine, ủng hộ anh Hiếu Nguyễn vì tính tự lập của anh.

“Tôi làm việc với Hiếu trong VROC và biết anh có tính tự lập rất cao và là một người làm việc siêng năng. Hiếu lại là người có kinh nghiệm trong vai trò nhân viên xã hội. Anh hiểu rõ những gì người dân cần,” cô Mai bày tỏ.

Ủy Viên Phú Nguyễn (thứ hai từ trái) và cựu Nghị Viên Thu-Hà Nguyễn (bìa phải) tuyên bố ủng hộ ứng cử viên Hiếu Nguyễn (giữa). (Hình: Đỗ Dzũng/Người Việt)

Hiếu Nguyễn là người chính trực, là dân cử chúng ta cần. Khi cần phải nói ra điều gì đúng, Hiếu không ngần ngại. Hiếu còn là người dám đối đầu với thách thức, có quyết tâm, và không ngần ngại làm điều anh cho là đúng,” ông Marshall Moncrief, cư dân Huntington Beach, nói với nhật báo Người Việt.

Cựu Nghị Viên Thu-Hà Nguyễn cũng đồng ý với ông Moncrief.

“Hiếu là người thẳng thắn, sẵn sàng nói những gì mình nghĩ, không sợ hãi. Hiếu làm việc không vì địa vị mà vì cộng đồng,” cô Thu-Hà Nguyễn, người đang ứng cử thị trưởng Garden Grove, nói.

“Khí thế” của buổi phát động tranh cử 

Vừa bước đến nhà hàng Aum Beer House là người ta thấy ngay một tấm bảng lớn màu xanh lá cây có hàng chữ “Hieu Nguyen Garden Grove City Council District 4, Raised Here, Growing Forward” (tạm dịch: Hiếu Nguyễn ứng cử nghị viên Garden Grove, Địa Hạt 4, Lớn lên ở đây, Tiến về phía trước).

Bước vào bên trong là ba cái bàn, một để ghi danh, một để dò tên người tham dự, và một để viết tên khách.

Cả ba nơi đều có nhiều tình nguyện viên mặc áo thun có chữ “Hieu” rất to đang giúp khách mời.

Từ trái, ứng cử viên Hiếu Nguyễn, Ủy Viên Walter Muneton, Nghị Viên Yesenia Muneton, và Nghị Viên Ariana Arestegui, tại buổi phát động tranh cử. (Hình: Đỗ Dzũng/Người Việt)

Tại bàn ghi tên là một họa sĩ thư pháp, hỏi tên từng người khách, yêu cầu họ chọn một miếng giấy màu lóng lánh, rồi viết tên của người đó và một khẩu hiệu người đó chọn cho ứng cử viên Hiếu Nguyễn, rồi viết bằng mực đen, một cách rất nghệ thuật.

Bên trong nhà hàng là cả trăm người nói chuyện nhộn nhịp, ôm, chụp hình, hỏi thăm, và chúc mừng ứng cử viên Hiếu Nguyễn trong chiếc áo dài màu trắng.

Mở đầu chương trình là cô Elizabeth La hát hai bài bằng tiếng Anh, đó là “Fight Song,” “…Đây là bài ca chiến đấu của tôi. Bài ca giành lại cuộc đời. Bài ca chứng minh tôi vẫn ổn định. Sức mạnh trong tôi đã bừng tỉnh. Ngay từ lúc này, tôi sẽ trở nên mạnh mẽ. Tôi sẽ cất vang bài ca chiến đấu của mình. Và tôi chẳng bận tâm nếu chẳng ai khác tin tưởng. Bởi vì, ngọn lửa chiến đấu trong tôi vẫn còn rực cháy…” và bài “Beautiful.”

Và người giới thiệu ứng cử viên Hiếu Nguyễn là “Mama” Hà Nguyễn, một trong những người mẹ có người con trưởng thành thuộc cộng đồng LGBTQ đang được hưởng lợi từ sự hỗ trợ về mặt tinh thần, cảm xúc, và khẳng định giá trị cuộc sống mà cả hai mẹ con nhận được từ VROC.

“Là một người mẹ có con đồng tính, tôi gặp rất nhiều khó khăn. Nhưng khi được giới thiệu với Hiếu Nguyễn 14 năm trước, tôi được anh hướng dẫn, chia sẻ, quan tâm, và những điều này làm tôi thay đổi rất nhiều,” “Mama” Hà Nguyễn chia sẻ. “Từ một người thiếu hiểu biết về con cái, tôi được Hiếu đưa đi nhiều tiểu bang để hiểu thêm. Và tôi đánh giá rất cao Hiếu, một con người có tình cảm, luôn hướng dẫn về bình đẳng. Vì thế, tôi rất vui được giới thiệu Hiếu với quý vị hôm nay, và xin mỗi người một lá phiếu cho Hiếu.”

Các tình nguyện viên trong ban vận động tranh cử của Hiếu Nguyễn đón khách. (Hình: Đỗ Dzũng/Người Việt)

Hiếu Nguyễn là ai? 

Theo trang web tranh cử của mình, anh Hiếu Nguyễn sinh ra tại Việt Nam năm 1984, cùng gia đình tổng cộng 11 người đến Mỹ năm 1993. Anh đi học ở Garden Grove và lớn lên trong một căn hộ trong địa hạt mà anh đang ứng cử đại diện.

Thời gian đầu ở Mỹ, anh và gia đình làm công việc may gia công quần áo cho các công ty như Forever 21 và Macy’s. Cả gia đình sống nhờ trợ cấp gia cư, Food Stamps, và bảo hiểm Medi-Cal.

Sáu đó, anh học UC Irvine, trở thành người đầu tiên trong gia đình vào đại học, và vẫn tiếp tục may phụ gia đình. Cùng lúc, anh làm việc với vai trò cố vấn giúp những người nghiện ngập, ủng hộ những cá nhân gặp thách thức trong việc nghiện ma túy và bệnh tâm thần.

Sau đại học, anh tốt nghiệp cao học công tác xã hội (Master of Social Work) tại đại học Cal State Long Beach, và trở thành nhân viên xã hội tập trung gia tăng phẩm chất cuộc sống cho người cao niên, người vô gia cư, và người bị tâm thần và nghiện ngập.

Chưa hết, anh Hiếu Nguyễn sau đó còn tốt nghiệp cao học quản trị kinh doanh (MBA) từ đại học Brandman University, một chi nhánh của hệ thống đại học Chapman University, để gia tăng kỹ năng lãnh đạo, trách nhiệm tài chính, và quản trị tổ chức.

Năm 2012, anh giúp tổ chức của người đồng tính gốc Việt tham gia Diễn Hành Tết ở Little Saigon, để cho họ cảm thấy được thừa nhận, tôn trọng, và thuộc về cộng đồng. Sau đó, anh đồng sáng lập VROC, ủng hộ một tổ chức bao gồm cả trăm gia đình ở địa phương và khắp Hoa Kỳ.

—–

Liên lạc tác giả: [email protected]

Giết người rồi tự tử ở Houston: Chồng Mỹ vợ Việt và 2 con nhỏ thiệt mạng

HOUSTON, Texas (NV) – Một án mạng giết người rồi tự tử trong một gia đình chủ nhà hàng nổi tiếng ở Houston, Texas, trong đó có bốn người thiệt mạng gồm chồng người Mỹ, vợ người Việt, và hai con nhỏ, theo KPRC, một đài truyền hình địa phương chi nhánh của NBC, hôm Thứ Ba, 5 Tháng Năm.

Cảnh sát Houston được gọi đến căn nhà ở số 2113 Kingston Street vào lúc 5 giờ 25 phút chiều Thứ Hai, 4 Tháng Năm, phát hiện bốn người chết, gồm người đàn ông 52 tuổi, phụ nữ 39 tuổi, bé gái 8 tuổi, và bé trai 4 tuổi.

Xe cảnh sát Houston đậu tại căn nhà nơi xảy ra án mạng có bốn người chết. (Hình: Chụp từ màn hình YouTube đài truyền hình Fox 26)

Bằng chứng ban đầu cho thấy sự việc là giết người rồi tự tử. Nhân viên điều tra tin rằng người đàn ông bắn chết ba nạn nhân trước khi tự sát.

Cảnh sát xác định tất cả bốn người xấu số, nhưng chưa công bố tên, vì còn chờ Phòng Giảo Nghiệm Harris County kết luận.

Tuy nhiên, hồ sơ địa ốc cho thấy căn nhà nơi án mạng xảy ra liên quan đến tên ông bà Matthew và Thy Mitchell.

Bà Ly Mai, chị hoặc em gái của bà Thy Mitchell, công bố trên Facebook hôm Thứ Ba là bà Thy và hai đứa con qua đời hôm Thứ Hai.

Trên trang Facebook của mình, bà Ly Mai cho biết: “Chúng tôi rất đau lòng chia sẻ với mọi người là chị (hoặc em) tôi, Thy, và hai đứa con yêu dấu, Maya và Max, vừa qua đời tối hôm qua. Gia đình chúng tôi rất đau lòng và yêu cầu mọi người tôn trọng sự riêng tư của chúng tôi trong lúc rất khó khăn này. Đám tang sẽ được thông báo khi có thể. Cảm ơn mọi người thông cảm và ủng hộ.”

Nhân viên điều tra nói sự việc được người bà con và người trông trẻ báo động với cảnh sát sau khi họ không nghe tin tức gì của những nạn nhân từ tối hôm trước.

Khi cảnh sát vào nhà, họ phát hiện bốn người đã chết, và cả bốn nạn nhân đều có vết đạn bắn trên người.

Gia đình Michell là chủ một số nhà hàng nổi tiếng ở khu vực Houston, được biết với hệ thống Montrose, bao gồm Traveler’s Table và Traveler’s Cart.

Các nhà hàng của hai vợ chồng ông Michell từng xuất hiện trên nhiều chương trình Food Network, bao gồm “Diners, Drive-Ins and Dives.”

Năm 2023, một trong những đầu bếp của nhà hàng xuất hiện trên “Beat Bobby Flay,” và thắng đầu bếp nổi tiếng.

Giới chức điều tra chưa cho biết chi tiết cũng như nguyên nhân của án mạng. (Đ.D.) [kn]

Orange County thả trăm ngàn muỗi vô sinh mỗi tuần để chống muỗi lan tràn

MISSION VIEJO, California (NV) – Giới chức y tế Orange County, California, bắt đầu khai triển một biện pháp kiểm soát muỗi mới bằng cách thả cả trăm ngàn con muỗi đực bị triệt sản, nhằm giảm mạnh số lượng loại muỗi Aedes Aegypti, thường được gọi là “Ankle Biters,” vốn gây khó chịu cho cư dân trong khu vực, đài 4 NBC Los Angeles loan tin hôm Thứ Ba, 5 Tháng Năm. 

Cơ Quan Trừ Muỗi và Côn Trùng Orange County (OCMVCD) cho biết chương trình thí điểm này đang được thực hiện tại khu dân cư Timberline ở thành phố Mission Viejo, với số lượng từ 50,000 đến 100,000 con muỗi đực vô sinh được thả ra mỗi tuần. 

(Hình minh hoạ: Martin Lelievre/AFP via Getty Images)

Khác với muỗi thông thường, các con muỗi đực này không cắn người. Vai trò của chúng là giao phối với muỗi cái ngoài tự nhiên, từ đó làm giảm khả năng sinh sản và dần thu hẹp quần thể muỗi trong khu vực. 

Giới chức cho biết số lượng muỗi được thả sẽ được điều chỉnh dựa trên dữ liệu thu thập từ các bẫy giám sát đặt khắp khu vực, nhằm bảo đảm hiệu quả kiểm soát cao nhất. 

Chương trình này không được triển khai đột ngột. Trước đó, cơ quan chức năng đã dành hơn một năm để tiếp xúc và cung cấp thông tin cho cộng đồng, nhằm giúp cư dân hiểu rõ mục tiêu và cơ chế hoạt động của phương pháp kiểm soát sinh học này. 

“Aedes Aegypti” là loài muỗi đặc biệt khó kiểm soát, thường sinh sản trong các vật chứa nước nhỏ trong khu dân cư và có xu hướng cắn vào vùng mắt cá chân, gây khó chịu cho người dân, đặc biệt trong mùa Hè khi nhiệt độ tăng cao. 

Song song với việc thả muỗi triệt sản, OCMVCD cũng khuyến cáo người dân cần chủ động giảm thiểu môi trường sinh sản của muỗi bằng cách loại bỏ nước đọng trong chậu cây, thùng chứa, hoặc các vật dụng ngoài trời, cũng như đậy kín thùng rác và sử dụng thuốc chống côn trùng khi cần thiết. 

Giới chức nhấn mạnh rằng biện pháp thả muỗi triệt sản là một phần trong chiến lược dài hạn, kết hợp giữa khoa học và sự hợp tác của cộng đồng, nhằm kiểm soát hiệu quả một trong những loài muỗi xâm lấn phổ biến nhất tại miền Nam California hiện nay. (MPL) [đ.d.]

Giá nhà Mỹ hạ nhiệt rõ rệt, thị trường đang ở giai đoạn ‘chững lại’

ORANGE COUNTY, California (NV) – Khi mua căn nhà đầu tiên vào năm 2022, giá nhà đang tăng rất mạnh. Lãi suất vay mua nhà bắt đầu đi lên từ mức thấp kỷ lục trong giai đoạn cao điểm của đại dịch COVID-19, và nhiều người đổ xô mua trước khi lãi suất tăng cao hơn, khiến giá nhà bị đẩy lên nhanh chóng.

Theo trang mạng The Street, dưới cái nhìn của người theo dõi lĩnh vực địa ốc và vay mua nhà, bạn sẽ nhận ra đó là một giai đoạn bất thường của thị trường. Tuy vậy, với tư cách người mua, câu hỏi lớn vẫn là liệu giá nhà có bao giờ hạ nhiệt.

Thị trường địa ốc Mỹ đang chuyển từ giai đoạn tăng nóng sang trạng thái ổn định hơn. (Hình minh họa: Storyblocks.com)

Hiện tại, câu trả lời đã trở nên rõ ràng: giá nhà đã ổn định hơn rất nhiều so với cách đây vài năm. Theo công ty công nghệ địa ốc Redfin, tốc độ tăng giá nhà đã chậm lại trong hơn một năm qua.

Báo cáo chỉ số giá nhà Tháng Ba của Redfin (Redfin Home Pricing Index – RHPI) cho thấy giá nhà điều chỉnh theo mùa chỉ tăng nhẹ 0.1% theo tháng. So với cùng kỳ năm trước, mức tăng đạt 1.7%, đây là thấp nhất kể từ năm 2012.

Dữ liệu này đến từ chỉ số RHPI, theo dõi các giao dịch mua bán lặp lại của nhà biệt lập để tính toán biến động giá theo thời gian. Báo cáo mới cập nhật dữ liệu từ ngày 1 Tháng Giêng đến ngày 31 Tháng Ba.

Redfin cũng cho biết đà tăng giá nhà đã chậm lại từ đầu năm 2025. Vậy điều gì đã khiến giá địa ốc duy trì trạng thái chững lại trong thời gian dài như vậy?

Redfin cho rằng nhu cầu giảm bởi vì yếu tố kinh tế và địa chính trị 

Khác với năm 2022 khi nhu cầu mua nhà rất cao, hiện nay thị trường đang ở trạng thái ngược lại. Theo Redfin, giá nhà chững lại chủ yếu do nhu cầu giảm.

Nguyên nhân lớn là xung đột tại Iran. Sau khi Mỹ và Israel tấn công Iran vào ngày 28 Tháng Hai, dữ liệu từ Freddie Mac cho thấy lãi suất vay mua nhà cố định kỳ hạn 30 năm tăng từ 5.98% lên 6.38% vào cuối Tháng Ba.

Lãi suất tiếp tục biến động vào đầu Tháng Tư, nhưng báo cáo của Redfin chỉ tính dữ liệu đến hết ngày 31 Tháng Ba.

Xung đột tại Trung Đông đã khiến giá dầu tăng. Điều này kéo theo áp lực lạm phát vì dầu là yếu tố đầu vào của nhiều loại hàng hóa. Khi lạm phát tăng, nhà đầu tư trái phiếu yêu cầu lợi suất cao hơn, bao gồm cả trái phiếu chính phủ và trái phiếu vay mua nhà – từ đó đẩy lãi suất vay lên.

Redfin nhận định lãi suất cao cùng với sự bất định về tình hình chiến sự khiến nhiều người mua nhà tiềm năng tạm thời lựa chọn đứng ngoài thị trường. Kết quả là nhu cầu trong mùa mua nhà năm nay thấp hơn kỳ vọng của người bán.

Diễn biến giá phụ thuộc từng thị trường địa phương 

Dù giá nhà quốc gia không biến động nhiều theo tháng hoặc theo năm, thị trường địa ốc vẫn mang tính cục bộ địa phương rõ rệt. Tình hình có thể khác nhau tùy thuộc vào từng bang, thành phố, thậm chí từng khu vực nhỏ.

Redfin cho biết giá nhà theo tháng giảm tại 13 trong số 50 khu đô thị lớn nhất nước Mỹ. Những nơi giảm mạnh nhất gồm Fort Worth (Texas), Austin và Nashville. Tính theo năm, mức giảm lớn nhất được ghi nhận tại San Antonio, Jacksonville (Florida) và Austin.

Ngược lại, một số khu vực có mức tăng cao hơn trung bình quốc gia. Theo tháng, Pittsburgh, West Palm Beach (Florida) và Nassau County (New York) dẫn đầu về mức tăng.

Nếu tính theo năm, San Francisco ghi nhận mức tăng mạnh nhất, phần lớn nhờ sự bùng nổ việc làm liên quan đến lĩnh vực trí tuệ nhân tạo. Chicago và New York cũng có mức tăng đáng kể.

Nhìn chung, thị trường địa ốc Mỹ đang chuyển từ giai đoạn tăng nóng sang trạng thái ổn định hơn, nhưng xu hướng cụ thể vẫn phụ thuộc lớn vào từng khu vực địa phương. (Ng.Tr) [kn]

Nổ súng trong thương xá ở Texas, 2 người chết, 3 bị thương

CARROLTON, Texas (NV) – Năm người bị bắn tại thương xá ở Texas sáng Thứ Ba, 5 Tháng Năm, hai người trong số đó thiệt mạng và ba người bị thương, cảnh sát loan báo, theo CBS News.

Nghi can Seung Han Ho, 69 tuổi, bị bắt, ông Roberto Arredondo, cảnh sát trưởng Carrollton, cho hay trong buổi họp báo trưa Thứ Ba.

Xe cảnh sát Carrollton, Texas. (Hình minh họa: Carrollton Police Department)

Ngay trước 10 giờ sáng, cảnh sát nhận được tin báo có người bị bắn tại K Towne Plaza trong khu Koreatown ở Carrollton, ông Arredondo cho biết.

Phóng viên trên trực thăng đài CBS Texas quay được rất đông nhân viên công lực tại hiện trường, trong đó có cảnh sát Carrollton và Cơ Quan An Ninh Công Cộng Texas.

Tại hiện trường, cảnh sát thấy năm nạn nhân, hai người trong số đó được công bố thiệt mạng tại chỗ, còn ba người được chở đi bệnh viện nhưng không rõ bị thương ra sao. Cảnh sát chưa công bố danh tánh các nạn nhân.

Vụ nổ súng xảy ra giữa lúc nghi can Ho và các nạn nhân đang bàn chuyện làm ăn và đây không phải vụ bắn bừa bãi, ông Arredondo xác nhận, khẳng định nghi can và các nạn nhân quen biết nhau.

Cảnh sát phát giác xe nghi can Ho, và khi họ cố tiếp xúc với nghi can, nghi can chạy bộ tẩu thoát nhưng bị bắt tại ngôi chợ gần đó, theo ông Arredondo.

Carrollton có dân số 130,000 người, cách Dallas 20 dặm về phía Bắc. Hơn 4,000 cư dân thành phố này là người gốc Nam Hàn, theo Cơ Quan Thống Kê Dân Số, AP đưa tin. (Th.Long) [kn]

Phe Dân Chủ đòi Trump minh bạch chương trình nguyên tử của Israel

WASHINGTON, DC (NV) – Một nhóm các nhà lập pháp Dân Chủ tại Hạ Viện đang thúc giục chính quyền Trump công khai thừa nhận chương trình vũ khí nguyên tử bí mật của Israel, hành động có thể dẫn đến việc từ bỏ một chính sách kéo dài nhiều thập niên của Mỹ, nhưng xác nhận điều mà từ lâu là “bí mật-công khai” trong giới tình báo từ cuối thập niên 1960.

Trong một lá thư gửi Ngoại Trưởng Marco Rubio mà nhật báo The Washington Post có được, 30 dân biểu Dân Chủ ở Hạ Viện, Dân Biểu Joaquin Castro (Texas) đứng đầu, nói rằng sự im lặng của Washington về chương trình này là điều không thể biện minh giữa lúc chiến tranh tại Iran và nguy cơ leo thang quân sự đang ở mức nghiêm trọng, theo bản tin đưa ra ngày Thứ Ba, 5 Tháng Năm.

Ông Benjamin Netanyahu, thủ tướng Israel, đọc diễn văn trước Lưỡng Viện Quốc Hội Mỹ hồi Tháng Bảy, 2025. (Hình: Kent Nishimura/Getty Images)

“Nguy cơ tính toán sai lầm, leo thang, và sử dụng vũ khí nguyên tử trong môi trường này không phải là lý thuyết,” các nhà lập pháp viết. “Quốc Hội có trách nhiệm hiến định phải được thông tin đầy đủ về cán cân nguyên tử tại Trung Đông, nguy cơ leo thang từ bất kỳ bên nào trong cuộc xung đột này, cũng như kế hoạch và các kế hoạch đối phó của chính quyền cho những kịch bản như vậy.” 

“Chúng tôi tin rằng chúng tôi không nhận được thông tin đó,” các nhà lập pháp viết. 

Những lo ngại về leo thang nguyên tử cũng được một số người bên trong chính quyền Tổng Thống Donald Trump chia sẻ. Họ nói rằng các lằn ranh đỏ của Israel có thể chưa được hiểu đầy đủ, theo các giới chức chính quyền Mỹ, những người nói với điều kiện giấu tên để thảo luận về các vấn đề tình báo. 

Israel không thừa nhận chương trình vũ khí nguyên tử của mình, được xây dựng bí mật từ cuối thập niên 1950, và không công khai học thuyết nào về cách nước này có thể sử dụng những vũ khí đó. 

Lá thư là dấu hiệu mới nhất cho thấy sự chuyển biến trong cách đảng Dân Chủ tiếp cận Israel, giữa lúc ngày càng có nhiều bất mãn về việc nước này sát hại thường dân tại dải Gaza, vùng West Bank và Lebanon, cũng như hoạt động vận động hành lang nổi bật tại Washington cho cuộc chiến tại Iran. 

Ông Avner Cohen, một sử gia hàng đầu về chương trình hạt nhân của Israel, nói rằng lá thư này phá vỡ một điều cấm kỵ tồn tại hơn nửa thế kỷ.

“Đây là điều mà trước đây người ta không dám làm,” ông Cohen, giáo sư tại Middlebury Institute of International Studies và là tác giả cuốn “Israel và bom nguyên tử,” nói.

“Ngay cả việc công khai nêu những câu hỏi này cũng là một sự rời khỏi chuẩn mực lưỡng đảng,” ông nói thêm. 

Nguồn gốc của sự im lặng Mỹ-Israel về vấn đề nguyên tử bắt đầu từ một thỏa thuận không chính thức giữa Tổng Thống Richard Nixon và Thủ Tướng Golda Meir của Israel vào năm 1969, khi Washington về thực chất chấp nhận chính sách mơ hồ hạt nhân của Israel và đồng ý bảo vệ nước này khỏi sự giám sát quốc tế, theo ông Cohen. 

“Israel một mình không thể duy trì chính sách này trong nhiều thập niên nếu không có Mỹ,” ông nói.

Các tác giả của lá thư lập luận rằng chính sách này hiện làm suy yếu uy tín của Mỹ, khi Washington tìm cách hạn chế các chương trình nguyên tử của Iran, Saudi Arabia, và United Arab Emirates, nhưng lại không thừa nhận chương trình vũ khí nguyên tử của nước láng giềng Israel.

“Chúng ta không thể xây dựng một chính sách không phổ biến vũ khí nguyên tử mạch lạc cho Trung Đông… trong khi vẫn duy trì chính sách im lặng chính thức về năng lực vũ khí này của một bên trung tâm trong cuộc xung đột đang diễn ra,” các nhà lập pháp viết. 

Bộ Ngoại Giao không trả lời yêu cầu bình luận về chính sách này. Chính phủ Israel cũng không trả lời yêu cầu bình luận.

Ông Daryl Kimball, giám đốc điều hành tổ chức bất vụ lợi Arms Control Association, nói lập trường của Israel là “phản đối mạnh mẽ việc thay đổi hiện trạng.”

“Việc không công nhận cho phép chính phủ Israel chuyển hướng chú ý sang các nước khác trong khu vực đang theo đuổi các hoạt động nguyên tử có thể dẫn tới việc chế tạo vũ khí nguyên tử,” ông nói.

Vào Tháng Ba, Dân Biểu Castro hỏi ông Thomas DiNanno, giới chức kiểm soát vũ khí hàng đầu của Bộ Ngoại Giao, trong một phiên điều trần công khai, yêu cầu ông mô tả năng lực vũ khí nguyên tử của Israel. Ông DiNanno từ chối trả lời.

“Tôi không thể bình luận về câu hỏi cụ thể đó,” ông nói. 

Ông Castro, trong cuộc phỏng vấn với WAPO, nhận xét rằng Mỹ “không nên từ chối tiết lộ thông tin này về một quốc gia ngoại quốc chỉ vì phép lịch sự, trong khi có quá nhiều điều đang bị đặt vào rủi ro đối với quân nhân Mỹ, nền kinh tế của chúng ta, và đất nước của chúng ta.”

Dân Biểu Castro nói các giới chức Mỹ công khai nói về các chương trình vũ khí nguyên tử của Anh, Pháp, Ấn Độ, Pakistan, Nga, Bắc Hàn, và Trung Quốc, và Israel không nên là ngoại lệ. 

Nhánh hành pháp của Mỹ dưới cả hai đảng chính trị đều duy trì chính sách bí mật này, nhưng gần đây đã có các cuộc thảo luận giữa các giới chức chính quyền Trump về điều gì có thể kích hoạt phản ứng nguyên tử của Israel, và có lo ngại rằng ngưỡng sử dụng có thể thấp hơn so với đánh giá trước đây của Washington, các giới chức Mỹ cho biết. 

“Có một sự bất an âm ỉ về chương trình nguyên tử của Israel và điều gì có thể buộc họ sử dụng vũ khí này trong trường hợp không đối mặt với một cuộc tấn công bằng vũ khí hủy diệt hàng loạt,” một giới chức chính quyền nói.

Một kịch bản đang được các giới chức Mỹ xem xét kỹ hơn là hệ thống phòng không của Israel bị quá tải đối với hỏa tiễn từ các nước láng giềng. Việc Israel có phản ứng nguyên tử khi đối mặt với số thương vong dân sự cao bất thường hay không đã được thảo luận “thường xuyên,” giới chức chính quyền này nói. (MPL) [đ.d.]

 

Rubio khẳng định: Chiến dịch tấn công Iran ‘đã kết thúc’

WASHINGTON, DC (NV) – Chiến dịch tấn công Iran bắt đầu hồi Tháng Hai “đã kết thúc,” Ngoại Trưởng Marco Rubio khẳng định hôm Thứ Ba, 5 Tháng Năm, và tỏ ý cho hay điều ưu tiên của Mỹ bây giờ là mở lại eo biển Hormuz, theo CNN.

“Chiến dịch ‘Epic Fury’ đã kết thúc. Chúng tôi đạt được mục tiêu của chiến dịch này,” ông Rubio cho biết trong buổi họp báo tại Tòa Bạch Ốc.

Ngoại Trưởng Marco Rubio phát biểu trong buổi họp báo tại Tòa Bạch Ốc hôm Thứ Ba, 5 Tháng Năm. (Hình: Alex Wong/Getty Images)

“Bây giờ, chúng tôi chuyển qua ‘Dự Án Quyền Tự Do,’” ông tiếp, ý nói chiến dịch hộ tống tàu thương mại đi qua Hormuz mà Tổng Thống Donald Trump công bố hôm Chủ Nhật.

Ông Rubio cho hay nhiều quốc gia, vừa công khai vừa riêng tư, bày tỏ sẵn sàng hỗ trợ chiến dịch hộ tống này, nhưng ông không nêu tên quốc gia nào.

Tuy nhiên, vài tiếng sau, trên mạng xã hội Truth Social, Tổng Thống Trump loan báo tạm thời dừng chiến dịch hộ tống này nhưng vẫn phong tỏa cảng Iran, để chờ xem có thể đạt thỏa thuận với nước này hay không.

Tuần trước, Tòa Bạch Ốc thông báo với Quốc Hội giao tranh với Iran “đã chấm dứt” khi cuộc chiến diễn ra được 60 ngày, thời hạn mà Tổng Thống Trump phải xin phép Quốc Hội nếu muốn tiếp tục tấn công.

Tuy nhiên, Tổng Thống Trump không loại trừ ném bom Iran trở lại nếu tiến trình đàm phán đổ vỡ và Iran vi phạm thỏa thuận ngưng bắn hiện tại.

Vấn đề chương trình nguyên tử Iran, bao gồm uranium đã làm giàu của nước này, sẽ được giải quyết thông qua đàm phán, ông Rubio cho hay.

“Về chuyện thương thuyết, tôi nghĩ tổng thống đã nói rõ rằng một phần của tiến trình đàm phán không chỉ là việc làm giàu uranium, mà còn là việc giải quyết lượng vật liệu này hiện đang nằm rất sâu ở đâu đó,” ông Rubio nói.

Ông Rubio nhấn mạnh, nếu có vũ khí nguyên tử, Iran sẽ “bắt giữ thế giới làm con tin,” do đó “phải có người giải quyết chuyện này.”

“Nếu có vũ khí nguyên tử, họ sẽ đối xử với thế giới y chang họ đang làm với eo biển Hormuz,” ông cho hay.

Ông Rubio nói Tổng Thống Trump thấy “khó hiểu” rằng “có người không thấy đó là hậu quả không thể chấp nhận và rủi ro không thể chấp nhận.”

Chương trình nguyên tử Iran hiện vẫn là điểm bế tắc chính trong tiến trình đàm phán hòa bình. Tổng Thống Trump yêu cầu Iran bảo đảm hạn chế chương trình nguyên tử, trong khi nước này khẳng định họ có quyền làm giàu uranium cho mục đích dân sự.

Ông Rubio cho biết phái đoàn thương thuyết của Mỹ đang cố gắng tìm hiểu Iran sẵn sàng đàm phán về chủ đề nào.

Ngoại trưởng Mỹ hối thúc Trung Quốc chuyển thông điệp trực tiếp cho ông Abbas Araghchi, ngoại trưởng Iran, rằng tiếp tục hiếu chiến ở Hormuz sẽ khiến Iran bị “cô lập toàn cầu.” Ông Araghchi đang thăm Trung Quốc.

“Tôi hy vọng Trung Quốc sẽ nói cho ông biết những gì ông cần biết, đó là những gì các ông đang làm ở eo biển này sẽ khiến các ông bị cô lập toàn cầu. Các ông là kẻ xấu trong chuyện này. Các ông không nên bắn nổ tung tàu thuyền. Các ông không nên đặt mìn,” ông Rubio nói, cáo buộc Iran “âm mưu bắt giữ nền kinh tế thế giới làm con tin.”

Ông Rubio coi nhẹ sự tác động trực tiếp của cuộc chiến Iran đối với giá xăng, bất chấp giá xăng ở Mỹ tăng 50% so với trước khi cuộc chiến bắt đầu hôm 28 Tháng Hai.

“Giá xăng rõ ràng do những sự kiện khác toàn cầu ảnh hưởng,” ông nói. “Điều đó cũng xảy ra trong cuộc chiến Nga-Ukraine.”

Ông cho rằng Iran chịu đựng được chiến dịch gây áp lực hiện tại của Mỹ vì “họ không quan tâm người dân của họ khổ cực.” (Th.Long) [kn]

Trump ‘tái chiến’ với Đức Giáo Hoàng giữa lúc cử ngoại trưởng đi làm hòa

WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump vừa khơi lại mối bất hòa với Đức Giáo Hoàng Leo XIV, sau vài tuần im lặng kể từ khi ông công khai đối đầu với Đức Giáo Hoàng vào tuần Lễ Phục Sinh.

Lần này, tổng thống cáo buộc Đức Giáo Hoàng đang “gây nguy hiểm cho rất nhiều người Công Giáo” trên chương trình phát thanh The Hugh Hewitt Show thuộc Salem Radio Network. Tin từ Reuters cho biết ngày Thứ Ba, 5 Tháng Năm.

Tổng Thống Donald Trump tại Tòa Bạch Ốc ngày 4 Tháng Năm. (Hình: Kent Nishimura / AFP via Getty Images)

Trong chương trình phát thanh này, ông Trump đã công kích Đức Giáo Hoàng Leo XIV khi nói về ông Jimmy Lai, một doanh nhân đấu tranh người Hong Kong đang bị Bắc Kinh giam giữ.

Tổng Thống Trump sẽ thăm Trung Quốc cuối tuần này, theo hãng thông tấn AP cho biết. Trong chương trình nghị sự, ông Trump dự trù sẽ đề cập đến với chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình về trường hợp ông Jimmy Lai, theo tin từ tờ Independent của Anh quốc.

Tuy nhiên khi người dẫn chương trình Hugh Hewitt gợi ý rằng Đức Giáo Hoàng cũng nên nêu vấn đề về việc giam giữ ông Jimmy Lai, ông Trump ngay lập tức chuyển hướng sang công kích người đứng đầu giáo hội Công Giáo.

“Chà, Giáo Hoàng lại muốn nói về việc Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là điều hoàn toàn ổn,” ông Trump phát biểu. “Tôi không cho rằng đó là một điều hay ho gì.”

“Tôi nghĩ ông ấy đang đẩy rất nhiều người Công Giáo cũng như đông đảo người dân vào vòng nguy hiểm. Nhưng xem ra, nếu cứ theo ý của Giáo Hoàng, thì ông ấy lại cho rằng việc Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là chuyện hoàn toàn bình thường.”

Vào ngày 3 Tháng Năm, Ngày Tự Do Báo Chí Thế Giới, tại Quảng Trường Thánh St Peter, Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã ca ngợi tự do báo chí như một món quà quý giá và là trụ cột của nền dân chủ. Đồng thời ngài mạnh mẽ lên án tình trạng vi phạm quyền này diễn ra thường xuyên trên toàn cầu.

Tuy không nêu đích danh ông Jimmy Lai, nhưng ngài đã vinh danh những nhà báo thiệt mạng tại các vùng xung đột, kêu gọi bảo vệ các phóng viên, cũng như thúc giục họ sử dụng công việc của mình để thúc đẩy hòa bình, chân lý và đối thoại.

Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã ca ngợi tự do báo chí như một món quà quý giá và là trụ cột của nền dân chủ vào ngày Tự Do Báo Chí Thế Giới 3 Tháng Năm. (Hình: TIZIANA FABI / AFP via Getty Images)

Kể từ Lễ Phục Sinh năm nay, ông Trump và cả Nội Các của ông, như Phó Tổng Thống JD Vance đã liên tục công kích Đức Giáo Hoàng, chủ yếu là do ngài có quan điểm trái ngược với chính quyền ông Trump về nhiều vấn đề, từ chiến tranh cho đến nhập cư.

Tháng trước, Giáo Hoàng đã lên tiếng phản đối lời đe dọa của ông Trump rằng “cả một nền văn minh sẽ diệt vong” tại Iran, đồng thời gọi phát ngôn gay gắt và bất thường này là “không thể chấp nhận được.” Đức Giáo Hoàng cũng cho rằng “ảo tưởng về quyền năng tuyệt đối” chính là thứ đang châm ngòi cho cuộc chiến tại Iran cũng như các cuộc xung đột khác.

Đáp lại, ông Trump đã gán cho Đức Giáo Hoàng cái mác “YẾU KÉM trong vấn đề tội phạm” và “tồi tệ đối với chính sách đối ngoại.”

Ngoại Trưởng Rubio đi “làm hòa”

Bản tin của Reuters hôm Thứ Ba, 5 Tháng Năm dẫn lời ông Brian Burch, đại sứ Hoa Kỳ ở Tòa Thánh cho biết, Ngoại Trưởng Marco Rubio được kỳ vọng sẽ có một cuộc gặp “chân thành” với Đức Giáo Hoàng Leo XIV trong chuyến thăm Vatican vào Thứ Năm tuần này.

“Các quốc gia thường có những bất đồng, và tôi nghĩ một trong những cách để giải quyết những bất đồng đó là… thông qua tình huynh đệ và đối thoại chân thành,” ông Brian Burch nói, theo Reuters.

“Ngoại Trưởng Rubio đến Vatican với tinh thần đó,” ông Burch nói với các phóng viên. “Để có một cuộc trao đổi thẳng thắn về chính sách của Hoa Kỳ và để tham gia đối thoại.”

Theo Reuters, Đức Giáo Hoàng Leo XVI chưa bao giờ nói rằng Iran nên sở hữu vũ khí hạt nhân. Nhưng ngài phản đối cuộc chiến mà ông Trump tuyên bố là nhằm chấm dứt chương trình hạt nhân của Iran.

Hồng Y Pietro Parolin, nhà ngoại giao hàng đầu của Vatican, cho biết ông không rõ liệu Đức Giáo Hoàng có phản hồi trước những bình luận mới nhất của ông Trump hay không.

“Đức Giáo Hoàng sẽ tiếp tục con đường của ngài, theo tinh thần rao giảng Tin Mừng và hòa bình,” Hồng Y Parolin, Quốc Vụ Khanh Vatican, phát biểu trước các phóng viên. Ngài cho biết Đức Giáo Hoàng sẽ vẫn giảng về Phúc Âm, nói về hòa bình bất cứ khi nào có cơ hội, dù trong hoàn cảnh “thuận lợi hay bất lợi.” (K.L) [kn]

Hegseth tuyên bố ‘thỏa thuận ngưng bắn chưa kết thúc’

ARLINGTON, Virginia (NV) – Ông Pete Hegseth, bộ trưởng Quốc Phòng, hôm Thứ Ba, 5 Tháng Năm, tuyên bố thỏa thuận ngưng bắn mong manh với Iran vẫn còn hiệu lực, ngay sau ngày nước này tấn công lực lượng Mỹ và những chiếc tàu thương mại mà Mỹ hộ tống đi qua eo biển Hormuz, theo CNBC.

Hôm Thứ Hai, Tổng Thống Donald Trump từ chối nói thỏa thuận ngưng bắn vẫn còn hiệu lực hay không, sau khi cả hai bên đều nổ súng ở eo biển hệ trọng này.

Ông Pete Hegseth họp báo tại Bộ Quốc Phòng ở Arlington, Virginia, hôm Thứ Ba, 5 Tháng Năm. (Hình: Chip Somodevilla/Getty Images)

“Thỏa thuận ngưng bắn chưa kết thúc,” ông Hegseth cho hay trong buổi họp báo tại Bộ Quốc Phòng hôm Thứ Ba.

Iran nổ súng để đáp trả chiến dịch “Dự Án Quyền Tự Do” của Mỹ, chiến dịch hộ tống tàu thương mại đi ra khỏi Vịnh Ba Tư, nơi nhiều chiếc tàu mắc kẹt từ khi cuộc chiến bắt đầu hôm 28 Tháng Hai tới nay.

Ông Hegseth lưu ý chiến dịch này chỉ “tạm thời” và khác với “Operation Epic Fury,” chiến dịch tấn công Iran chủ yếu vì vấn đề nguyên tử, theo CNN.

“Xin nói rõ, chiến dịch này là riêng và khác với ‘Operation Epic Fury,’ ông Hegseth cho biết. “Về bản chất, ‘Dự Án Quyền Tự Do’ là tự vệ, có quy mô tập trung và thời gian tạm thời, với nhiệm vụ: Bảo vệ tàu thương mại vô tội khỏi bị Iran tấn công.”

Ông thêm, “Chúng tôi dự trù ban đầu sẽ có đôi chút biến động, mà đúng như vậy. Nhưng chúng tôi tuyên bố sẽ tự vệ và quyết liệt tự vệ, và chúng tôi rõ ràng đã làm như vậy.”

Ông Hegseth cho hay hai chiếc tàu thương mại của Mỹ đi qua được Hormuz, còn sáu chiếc tàu khác cố vi phạm lệnh phong tỏa cảng Iran “đều bị ép buộc quay đầu.”

Cũng trong buổi họp báo hôm Thứ Ba, Tướng Dan Caine, tổng tham mưu trưởng quân đội Mỹ, cho biết từ khi Tổng Thống Trump công bố ngưng bắn hôm 7 Tháng Tư tới nay, Iran bắn vào tàu thương mại chín lần, tịch thu hai chiếc tàu container và tấn công lực lượng Mỹ hơn 10 lần.

Tuy nhiên, những con số đó “đều dưới mức độ để bắt đầu lại chiến dịch tác chiến lớn vào lúc này,” theo ông Caine.

Thỏa thuận ngưng bắn đang bị lung lay, đặc biệt sau khi hôm Thứ Hai, Đô Đốc Brad Cooper, tư lệnh bộ tư lệnh US Central Command, nói với báo chí rằng Mỹ “bắn nổ tung” sáu chiếc thuyền Iran ở Hormuz.

Ông Cooper cho hay ông sẽ không “nói rõ thỏa thuận ngưng bắn kết thúc hay chưa.” Ông lưu ý Mỹ đang ứng phó “cụ thể theo lệnh tổng thống.” (Th.Long) [kn]

Cộng Hòa đề nghị lấy $1 tỉ tiền thuế dân xây phòng khiêu vũ cho Trump

WASHINGTON, DC (NV) – Trong một thời gian dài, Tổng Thống Donald Trump đã cố gắng thuyết phục người Mỹ rằng phòng khiêu vũ mới trị khoảng $400 triệu ở Tòa Bạch Ốc là món quà do những nhà hảo tâm tư nhân đầy lòng yêu nước tài trợ.

Nhưng theo NBC News hôm Thứ Ba, 5 Tháng Năm, Đảng Cộng Hòa Thượng Viện đã đề nghị lấy $1 tỷ dùng cho dự luật nhập cư để chi trả cho công trình này, có thể khiến người đóng thuế phải gánh khoản chi phí lên tới $1 tỷ cho những nâng cấp an ninh mới gắn liền với việc xây dựng.

Công trình xây dựng phòng khiêu vũ của Tổng Thống Donald Trump được nhìn thấy qua khung cửa sổ tại Phòng Phía Đông của Tòa Bạch Ốc vào ngày 4 Tháng Năm. (Hình: Anna Moneymaker/Getty Images)

Cụ thể, các thượng nghị sĩ đảng Cộng Hòa đã nhét khoản tiền $1 tỷ dành cho việc tăng cường an ninh khu vực Cánh Đông Tòa Bạch Ốc vào dự luật tài trợ thực thi luật nhập cư mà họ hy vọng sẽ nhanh chóng thông qua Quốc Hội trong tháng này. Hành động này tạo ra một cuộc tranh giành chính trị về một phòng khiêu vũ mà Tổng Thống Trump từng nói do tư nhân tài trợ.

Các lãnh đạo của Ủy Ban Tư Pháp và Ủy Ban An Ninh Nội Địa hôm Thứ Hai, 4 Tháng Năm, đã công bố kế hoạch cho gói ngân sách khoảng $70 tỷ, sẽ tăng cường đáng kể chi tiêu cho Cảnh Sát Di Trú (ICE) và tuần tra biên giới (CBP) cho đến hết nhiệm kỳ của ông Trump. Thậm chí sẽ dùng quy trình lập pháp theo đảng phái có thể tránh được sự cản trở của thủ tục trì hoãn bỏ phiếu.

Một khoản bổ sung bất ngờ vào dự luật này là $1 tỷ do Chủ Tịch Ủy Ban Tư Pháp Thượng Viện Chuck Grassley (Cộng Hòa, Iowa) đề nghị dành cho công tác an ninh liên quan đến việc cải tạo khu vực Cánh Đông Tòa Bạch Ốc. Dự luật không đề cập đến phòng khiêu vũ mới mà tổng thống đề nghị, vốn đang bị khởi kiện tại tòa án, nhưng ông Trump vẫn khẳng định rằng lý do chính của dự án này là nhằm tăng cường an ninh, theo The New York Times (NYTimes.)

Một phát ngôn viên hôm Thứ Ba cho biết Tòa Bạch Ốc hoan nghênh đề nghị cấp ngân sách an ninh cho một dự án vốn đã “đáng lẽ phải được thực hiện từ lâu.”

Trong một tuyên bố đã được soạn sẵn, một phát ngôn viên của Tòa Bạch Ốc đã lên tiếng ca ngợi đề xuất chi tiêu do phe Cộng Hòa dẫn đầu.

“Quốc Hội đã nhận thức một cách xác đáng về sự cần thiết của các khoản ngân sách này,” ông Davis Ingle, phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc cho biết, theo NBC.

“Một phần là do âm mưu ám sát Tổng Thống Trump diễn ra gần đây tại bữa tiệc của Hiệp Hội Phóng Viên Tòa Bạch Ốc, đề nghị này sẽ cung cấp cho Sở Mật Vụ Hoa Kỳ những nguồn lực cần thiết để củng cố an ninh một cách toàn diện cho khu phức hợp ở Tòa Bạch Ốc, bên cạnh việc hỗ trợ nhiều nhiệm vụ trọng yếu khác của Sở Mật Vụ.”

Sau vụ nổ súng tại bữa tiệc tối thường niên của Hiệp Hội Phóng Viên Tòa Bạch Ốc, Tổng Thống Trump được các thành viên Đảng Cộng Hòa ở Quốc Hội hậu thuẫn, ủng hộ nỗ lực bảo vệ dự án này.

‘Treo đầu dê bán thịt chó’

Các bên phản đối cho rằng đề nghị cấp vốn mới này ngụ ý rằng người dân Mỹ đã bị đánh lừa khi ông Trump nói với họ rằng phòng khiêu vũ sẽ không tiêu tốn của họ bất kỳ khoản nào.

Thượng Nghị Sĩ Richard Blumenthal (Dân Chủ, Connecticut) nói với NBC News: “Đây rõ ràng là một chiêu trò ‘treo đầu dê bán thịt chó.’ Ban đầu hứa hẹn rằng dự án sẽ được tư nhân tài trợ, nhưng giờ đây, dường như chính những người đóng thuế lại phải đứng ra gánh vác chi phí này.”

Thượng Nghị Sĩ Chris Coons (Dân Chủ, Delaware) phát biểu trong một cuộc phỏng vấn: “Thật bi thảm khi đây lại là một ví dụ khác về việc Tổng Thống Trump hứa một đằng, làm một nẻo. Ông ấy tuyên bố sẽ thực hiện điều gì đó tuyệt vời cho người dân Mỹ, nhưng thay vào đó lại phá dỡ Cánh Đông mang tính lịch sử mà không hề tham vấn nghiêm túc hay tiếp nhận ý kiến ​​đóng góp từ công chúng. Và giờ đây, chúng ta phát hiện ra rằng tổng chi phí cho dự án này sẽ vượt xa con số $1 tỷ.”

“Và tôi cũng chưa nhận được bất kỳ buổi báo cáo nào giúp tôi hiểu rõ được rốt cuộc điều gì lại có thể ngốn thêm tới $1 tỷ chi phí,” ông Coons nói thêm với NBC News.

Hồi Tháng Mười Một, năm 2025, ông Trump phát biểu trước các phóng viên tại Phòng Bầu Dục nói rằng dự án phòng khiêu vũ “không hề sử dụng ngân sách chính phủ đâu nhé.”

“Đây hoàn toàn là tiền của các cá nhân tư nhân đã bỏ ra một khoản lớn để xây dựng phòng khiêu vũ này,” ông nói thêm. “Không một xu nào từ chính phủ liên bang được sử dụng cả.”

Thế nhưng, không gian rộng khoảng 8,000 mét vuông lộng lẫy này có thể khiến người đóng thuế phải gánh khoản chi phí lên tới $1 tỷ, do các hạng mục nâng cấp an ninh mới có liên quan đến dự án này, theo NBC News.

Vào tháng tới, một tòa phúc thẩm liên bang sẽ tiến hành phiên tranh tụng miệng đối với đơn khiếu nại nhằm phản đối phán quyết của Chánh Án Richard Leon, tòa liên bang ở Washington DC, đã phán quyết ngăn cản chính quyền ông Trump tiếp tục công tác xây dựng khi chưa có sự cho phép của Quốc Hội.

Cho đến khi tòa phúc thẩm đưa ra phán quyết cuối cùng, sớm nhất cũng phải đến giữa Tháng Sáu mới, quá trình xây dựng trên mặt đất lẫn dưới lòng đất, vẫn sẽ tiếp tục, theo NBC News. (K.L) [kn]

Nổ nhà máy pháo hoa lớn nhất Trung Quốc, 26 người chết, 61 bị thương

HỒ NAM, Trung Quốc (NV) – Một vụ nổ lớn tại nhà máy sản xuất pháo hoa ở một tỉnh miền Trung Trung Quốc khiến ít nhất 26 người thiệt mạng và 61 người khác bị thương. NBC News dẫn lại từ Tân Hoa Xã hôm Thứ Ba, 5 Tháng Năm.

Nhà máy này tọa lạc tại thành phố Lưu Dương, thuộc quyền quản lý của Trường Sa, tỉnh Hồ Nam, nổi tiếng là một trung tâm sản xuất pháo hoa lớn của cả nước.

Khói trắng vẫn đang bốc lên nghi ngút tại một số khu vực trong khuôn viên hiện trường. (Hình: Chụp màn hình X của CCTV)

Thị trưởng thành phố Trường Sa, ông Trần Bác Chương (Chen Bozhang) cho biết công tác tìm kiếm cứu nạn tại hiện trường về cơ bản đã hoàn tất. Tuy nhiên việc xác minh số lượng thương vong cũng như nhận diện danh tính các nạn nhân vẫn đang được tiếp tục thực hiện.

Theo đoạn phim quay từ trên không do đài truyền hình quốc gia CCTV công bố hôm Thứ Ba và nhiều video ngắn khác lan truyền trên nền tảng X (Twitter trước đây), khói trắng vẫn đang bốc lên nghi ngút tại một số khu vực trong khuôn viên hiện trường. Theo tin dẫn từ NBC, cơ sở vật chất của nhà máy đã bị sập hoặc hư hại.

Hãng tin Tân Hoa Xã cho biết gần 500 nhân viên cứu hộ đã được điều động đến hiện trường, và chính quyền địa phương đã tiến hành sơ tán cư dân tại các khu vực nguy hiểm do lo ngại về rủi ro cao từ hai kho chứa thuốc súng nằm gần trung tâm vụ nổ.

Để ngăn ngừa các tai nạn khác trong quá trình thực hiện, lực lượng cứu hộ đã áp dụng các biện pháp như phun nước và tạo độ ẩm nhằm loại bỏ các mối nguy tiềm ẩn. Họ cũng đã điều động ba robot để hỗ trợ công tác tìm kiếm và cứu nạn.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã kêu gọi “nỗ lực hết mình” để tìm kiếm những người vẫn đang mất tích và cứu chữa những người bị thương. Theo phúc trình từ giới hữu trách, ông Tập cũng kêu gọi các cơ quan chức năng nhanh chóng điều tra nguyên nhân và xử lý trách nhiệm.

Lưu Dương là địa phương có bề dày lịch sử lâu đời trong lĩnh vực sản xuất pháo hoa. Tổ chức Kỷ Lục Guinness Thế Giới cho biết loại pháo hoa đầu tiên được ghi chép chính xác trong sử sách chính là loại pháo nổ truyền thống của Trung Quốc, được cho là sáng chế của Li Tian. ​​Li Tian là một tăng sĩ từng sinh sống gần vùng Lưu Dương dưới thời nhà Đường (Trung Quốc), giai đoạn khoảng từ năm 618 đến 907 sau Công Nguyên.

Theo Guinness, ông Li đã phát hiện ra rằng việc nhồi thuốc súng vào những ống tre rỗng kín miệng sẽ tạo ra những tiếng nổ lớn. Sau đó, ông đã kết nối các ống pháo này lại với nhau để tạo nên những tràng pháo nổ truyền thống dịp năm mới, nhằm mục đích xua đuổi tà ma. (K.L) [kn]

Trump nói Trung Quốc không thách thức Mỹ về Iran, khen Tập ‘rất lễ độ’

WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Ba, 5 Tháng Năm, tuyên bố Mỹ không “bị Trung Quốc thách thức” về cuộc chiến Iran, đồng thời khen ông Tập Cận Bình, chủ tịch Trung Quốc, “rất lễ độ,” theo Fox News.

Tổng Thống Trump tuyên bố như vậy với báo chí tại Tòa Bạch Ốc trước khi ông đi Trung Quốc gặp trực tiếp ông Tập tuần tới. Hồi Tháng Ba, ông Trump loan báo sẽ gặp ông Tập ở Bắc Kinh ngày 14 và 15 Tháng Năm.

Tổng Thống Donald Trump làm cử chỉ lúc phát biểu với báo chí tại Tòa Bạch Ốc ở Washington, DC, hôm Thứ Ba, 5 Tháng Năm. (Hình: Kent Nishimura/AFP via Getty Images)

“Tôi có mối quan hệ rất tốt với Chủ Tịch Tập. Tôi thấy ông là người tài giỏi. Chúng tôi hợp nhau. Quý vị thấy chúng tôi hợp như nào,” ông Trump cho hay khi phóng viên hỏi ông hy vọng đạt được điều gì với ông Tập về vấn đề Iran. “Chúng tôi làm ăn rất nhiều với Trung Quốc và kiếm được rất nhiều tiền. Chúng tôi đang kiếm được rất nhiều tiền. Bây giờ khác với lúc trước, nhưng tôi sẽ nói về… đó sẽ là một trong những chủ đề.”

Tổng Thống Trump thêm, “Nhưng thời gian qua, ông rất tử tế trong chuyện này. Công bằng mà nói, ông lấy được khoảng 60% lượng dầu của ông từ Hormuz. Tôi nghĩ ông rất lễ độ. Chúng tôi không bị Trung Quốc thách thức. Họ không thách thức chúng tôi. Ông sẽ không làm như vậy. Tôi nghĩ ông sẽ không làm như vậy vì tôi.”

Tổng Thống Trump cho biết chính quyền Iran đang “cố sống sót,” nhưng họ sẽ không thành công nếu không đạt thỏa thuận với Mỹ.

“Ô, họ không đạt thỏa thuận? Họ sẽ không thành công. Họ sẽ đi rất nhanh và có phương pháp. Tin tôi đi, rất dễ dàng,” ông nói.

Khi phóng viên hỏi về việc tàu quân sự Mỹ bị Iran tấn công ở eo biển Hormuz, và Iran làm như thế nào sẽ bị coi là vi phạm thỏa thuận ngưng bắn hiện tại, Tổng Thống Trump cho hay, “Quý vị sẽ biết, vì tôi sẽ cho quý vị biết.”

“Họ biết phải làm gì… mà thực sự, quan trọng hơn, họ biết không được làm gì,” ông nói. (Th.Long) [kn]

Trump cầu cứu ‘Quốc-Quốc’ mở Hormuz vì bị Liên Âu và Iran ‘quăng cục lơ’

play-rounded-fill
Trump cầu cứu ‘Quốc-Quốc’ mở Hormuz vì bị Liên Âu và Iran ‘quăng cục lơ’
Tổng Thống Donald Trump đang cầu cứu Liên Hiệp Quốc và Trung Quốc gây sức ép buộc Tehran mở eo biển Hormuz sau khi thất bại trong việc vận động Liên Âu và Iran.

Bắc Ninh: Bắt giữ nhóm dàn cảnh cướp 2.4 kg vàng của ông Trung Quốc

BẮC NINH, Việt Nam (NV) – Khi được người quen giới thiệu giúp một ông Trung Quốc bán vàng, nhóm nghi can quê Bắc Ninh đã bất ngờ cướp rồi bỏ trốn.

Báo VietNamNet tối 4 Tháng Năm dẫn tin từ Cơ Quan Cảnh Sát Điều Tra, Công An Tỉnh Bắc Ninh cho biết đã khởi tố, bắt giữ bốn bị can Hoàng Tuấn Anh, 35 tuổi; Nguyễn Thanh Tùng, 43 tuổi; Nguyễn Văn Điểm, 40 tuổi và Nguyễn Khánh Linh, 36 tuổi, để điều tra về các tội “cướp giật tài sản; chứa chấp, tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có và tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy.”

Các bị can liên quan đến vụ cướp vàng của ông Trung Quốc. (Hình: Tuổi Trẻ)

Trước đó, hôm 21 Tháng Tư vừa qua, Công An Phường Nếnh, tỉnh Bắc Ninh, nhận được tố giác của ông W.J., 37 tuổi, quốc tịch Trung Quốc, về việc bị một ông Việt Nam chiếm đoạt vàng trong lúc giao dịch.

Qua điều tra, bốn hôm sau, Công An Tỉnh Bắc Ninh đã bắt giữ nhóm bị can trên.

Theo điều tra, đầu năm 2026, bị can Hoàng Tuấn Anh được người quen giới thiệu hỗ trợ, giúp ông W.J. bán vàng tại Việt Nam.

Do cần tiền chi tiêu nhưng không nghề nghiệp nên anh ta nảy sinh ý định sẽ lợi dụng cơ hội này để cướp hết vàng.

Để thực hiện ý định, bị can Tuấn Anh hẹn ông W.J. mang vàng đi kiểm tra và yêu cầu ông này chỉ đi một mình.

Cả hai đến một cửa hàng kinh doanh vàng bạc ở phường Nếnh để kiểm tra phẩm chất vàng và được xác định số vàng ông W.J mang đến là vàng thật.

Tang vật bị cơ quan công an thu giữ. (Hình: Người Lao Động)

Trong lúc cả hai ra về, lợi dụng sơ hở của ông W.J. khi đang lên xe taxi, bị can Tuấn Anh đã cướp lấy 23 vòng vàng nặng 2.4 kg đựng trong túi vải, trị giá khoảng 10 tỷ đồng ($379,658), rồi nhanh chóng tẩu thoát khỏi hiện trường.

Sau khi trốn thoát, bị can Tuấn Anh cùng hai bị can Điểm và Linh tìm nơi bán 1.4 kg vàng với giá gần 5.9 tỷ đồng ($223,998), rồi nhờ bị can Tùng cất giấu một phần tiền và số vàng chưa bán.

Có tiền, các bị can chia nhau tiêu xài và mua xe hơi. Riêng bị can Tuấn Anh còn mua ma túy để tổ chức sử dụng cùng người khác.

Sau khi bắt giữ nhóm cướp, Công An Tỉnh Bắc Ninh đã thu hồi số vàng còn lại, 2 tỷ đồng ($75,932) tiền mặt và một xe hơi Mazda CX5 mua từ tiền bán vàng chiếm đoạt được. (Tr.N) [kn]

Ba công ty xổ số chi hàng ngàn lượng vàng mua nhà, đất rồi bỏ không

VĨNH LONG, Việt Nam (NV) – Nhiều nhà, đất của ba công ty xổ số kiến thiết thuộc tỉnh Vĩnh Long hiện nay bị bỏ trống, sử dụng kém hiệu quả. Thậm chí, tại công ty Xổ Số Kiến Thiết Vĩnh Long còn xuất hiện dấu hiệu tham nhũng.

Hôm 5 Tháng Năm, ông Võ Văn Phú, chánh Thanh Tra Tỉnh Vĩnh Long, đã ký ban hành kết luận thanh tra về việc “phòng, chống lãng phí trong quản lý, sử dụng các cơ sở nhà, đất” tại ba công ty Xổ Số Kiến Thiết Trà Vinh, Vĩnh Long và Bến Tre – doanh nghiệp do nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ.

Công ty Xổ Số Kiến Thiết Vĩnh Long chi tiền tỷ mua bốn căn nhà ở Sài Gòn rồi bỏ trống. (Hình: Hải Dương/Pháp Luật TP.HCM)

Theo báo Thanh Niên, kết luận cho thấy nhiều tài sản có giá trị lớn “không được khai thác hiệu quả.”

Cụ thể, tại công ty Xổ Số Kiến Thiết Bến Tre, đơn vị quản lý bốn cơ sở với hơn 8,185 mét vuông đất và 14,303 mét vuông sàn nhà.

Trong đó, tòa nhà 10 tầng tại số 508 Âu Cơ, phường Bảy Hiền, Sài Gòn, được mua và xây dựng từ năm 2003 với giá 6,560 lượng vàng trị giá hơn 487 tỷ đồng ($18.5 triệu) và hơn 110 tỷ đồng (gần $3.8 triệu) khi đó. Tòa nhà được đưa vào sử dụng từ Tháng Chín, 2023 nhưng hiện chỉ sử dụng bốn tầng, bỏ trống sáu tầng, dù phương án được duyệt là “cho thuê.”

Ngoài ra, trạm giao dịch tại 270 Nguyễn Tiểu La, Sài Gòn, mua từ năm 1995 tương đương 340 lượng vàng đến nay vẫn chưa được cấp sổ đỏ do “vướng thủ tục.”

Còn tại công ty Xổ Số Kiến Thiết Trà Vinh, đáng chú ý là bốn căn nhà liền kề tại đường 7B, phường An Lạc, mua năm 2020 với giá 41.6 tỷ đồng ($1.58 triệu) hiện để trống, không sử dụng đúng mục đích theo phương án đầu tư, thậm chí bị người khác dùng vào mục đích cá nhân.

Công ty Xổ Số Kiến Thiết Vĩnh Long cũng có tình trạng tương tự. Một căn nhà rộng trên đường Bùi Thị Xuân, phường Bến Thành, Sài Gòn, bị bỏ trống từ cuối năm 2024, có nguy cơ xuống cấp.

Thanh tra kết luận, việc thực hành tiết kiệm, chống lãng phí tại các doanh nghiệp trên “chưa đạt yêu cầu; nhiều nhà đất không khai thác, tiềm ẩn nguy cơ thất thoát tài sản.”

Tòa nhà 10 tầng ở đường Âu Cơ, phường Bảy Hiền, Sài Gòn, của công ty Xổ Số Kiến Thiết Bến Tre hiện bị bỏ trống sáu tầng. (Hình: Thanh Niên)

Đặc biệt, tại công ty Xổ Số Kiến Thiết Vĩnh Long còn có dấu hiệu “để tài sản ngoài sổ sách kế toán”- cách nói chỉ tham nhũng.

Thanh Tra Tỉnh Vĩnh Long đề nghị chủ tịch tỉnh Vĩnh Long “kiểm điểm trách nhiệm” lãnh đạo công ty giai đoạn 2019-2025, gồm các ông Thiệu Ngọc Tâm và Nguyễn Quốc Thái, cựu chủ tịch kiêm giám đốc công ty.

Vé số là lĩnh vực kinh doanh thu nhiều lợi nhuận, nhất là ở các tỉnh phía Nam Việt Nam.

Năm 2025, 21 công ty xổ số kiến thiết khu vực miền Nam đạt doanh thu năm trên 155,500 tỷ đồng ($6 tỷ), nộp ngân sách gần 52,000 tỷ ($1.97 tỷ), lợi nhuận trước thuế hơn 20,000 tỷ đồng ($759 triệu), tăng 11% so với năm 2024. (Tr.N) [kn]

Kênh thủy lợi ở Quảng Ngãi bị ‘nhuộm đen’ vì ô nhiễm nặng

QUẢNG NGÃI, Việt Nam (NV) – Tuyến kênh chìm Sơn Tịnh thuộc hệ thống thủy lợi Thạch Nham có nước đen ngòm, đặc quánh suốt nhiều cây số khiến ảnh hưởng đến sản xuất, môi trường và đời sống người dân địa phương.

Theo ghi nhận của báo VnExpress hôm 5 Tháng Năm, đoạn kênh chìm Sơn Tịnh kéo dài từ phường Trương Quảng Trọng, qua xã Thọ Phong đến xã Tịnh Khê, từ màu xanh đổi sang đen kịt hơn nửa tháng qua. Thậm chí, có nhiều đoạn nước đặc quánh, bốc mùi khó chịu, cá tôm chết nổi dọc tuyến.

Nguồn ô nhiễm ở kênh chìm Sơn Tịnh đến từ nước thải công nghiệp, rác sinh hoạt, xác động vật và bao bì thuốc bảo vệ thực vật. (Hình: Trần Mai/Tuổi Trẻ)

Người dân cho rằng, tình trạng ô nhiễm bắt đầu gia tăng khi cụm công nghiệp Tịnh Ấn Tây đi vào hoạt động khoảng 20 năm trước.

Ông Đinh Vàng, 70 tuổi, ở thôn Phong Niên Hạ, xã Thọ Phong, cho biết tình trạng ô nhiễm đã xảy ra nhiều năm. Cứ mỗi mùa Hè, khi nước ít đi là cả tuyến kênh bị nhuộm đen xuống tận gần khu vực biển.

“Cá chết thường xuyên, đất đai bị ảnh hưởng, người dân lo nhất là nguồn nước giếng gần kênh bị ô nhiễm nặng,” ông Vàng lo lắng nói.

Còn ông Lê Vân – một người trước đây từng tận dụng con kênh dài gần 5 km này để bắt cá, nuôi vịt, cho biết: “Ba năm nay không ai còn dám nuôi vịt trên kênh nữa. Cá dưới kênh cũng không ai dám bắt về cho vịt ăn vì sợ vịt chết.”

Ông Bùi Văn Nho, trưởng thôn Phong Niên Hạ, cho biết con kênh chạy vòng quanh khu dân cư, ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn nước dưới đất. Bên cạnh đó, nhiều thời điểm mùi hôi thối từ kênh quá lớn đã khiến cuộc sống người dân bị đảo lộn.

“Những giếng đào nông bị tác động rất rõ. Người dân lo lắng nhưng không còn nguồn nước nào khác để dùng,” ông Nho ngao ngán nói với báo Tuổi Trẻ.

Theo khảo sát của Ủy Ban Nhân Dân Tỉnh Quảng Ngãi, ngoài cụm công nghiệp Tịnh Ấn Tây, tuyến kênh trên còn chảy qua khu công nghiệp Tịnh Phong và VSIP Quảng Ngãi.

Dòng kênh chuyển màu đen trên cánh đồng thôn Phong Niên Hạ, xã Thọ Phong, Quảng Ngãi. (Hình: Phạm Linh/VnExpress)

Ông Trương Công Hòa, chủ tịch xã Thọ Phong, cho rằng nguồn ô nhiễm đến từ nước thải công nghiệp, rác sinh hoạt, xác động vật và bao bì thuốc bảo vệ thực vật không qua hệ thống xử lý nước thải tập trung theo quy định.

Cụ thể, hồi năm 2024, một doanh nghiệp tại cụm công nghiệp đã bị xử phạt 150 triệu đồng ($5,698) do xả nước thải có hàm lượng tổng Xyanua vượt quy chuẩn hơn 21 lần…

Trong khi đó, theo lãnh đạo Chi Cục Bảo Vệ Môi Trường Tỉnh Quảng Ngãi, do chưa hoàn thiện hệ thống xử lý nước thải tập trung, tỉnh đã dừng thu hút đầu tư mới vào cụm công nghiệp Tịnh Ấn Tây, đồng thời tăng cường giám sát các doanh nghiệp đang hoạt động. (Tr.N) [kn]

Bà Fisher, đồng sáng lập hãng thời trang Gap, qua đời ở tuổi 94

SAN FRANCISCO, California (NV) – Bà Doris Fisher, người đồng sáng lập công ty thời trang giản dị Gap vào năm 1969 cùng với chồng, qua đời cuối tuần trước, hưởng thọ 94 tuổi, phát ngôn viên công ty này loan báo, theo NBC News.

Bà Fisher mất hôm Thứ Bảy, có gia đình bên cạnh, phát ngôn viên Gap xác nhận hôm Thứ Hai, 4 Tháng Năm. Công ty có trụ sở ở San Francisco này không nói rõ nguyên nhân bà qua đời.

Bà Doris Fisher. (Hình: Facebook Governor Gavin Newsom)

Bà Fisher và chồng, ông Don Fisher, thành lập Gap sau chuyến mua sắm đáng thất vọng vì ông không tìm được quần jeans nào mặc vừa, công ty này cho hay.

Vợ chồng bà mở cửa hàng nhỏ trên đường Ocean ở San Francisco. Ban đầu, họ chỉ bán đồ jeans Levi’s nam và băng thu âm. Nhưng cửa hàng đó trở thành nền tảng cho đại công ty bán lẻ toàn cầu và làm thay đổi kỹ nghệ thời trang Mỹ bằng cách tập trung vào kiểu dáng thoải mái, giản dị, từ quần khakis và quần jeans tới áo thun và áo ấm.

Cuối cùng, Gap mở rộng thêm thương hiệu khác là Banana Republic và Old Navy, và hiện nay, doanh thu toàn cầu hơn $15 tỷ.

Bà Fisher lo về sản phẩm cho Gap suốt gần 40 năm, còn chồng bà tập trung vào kinh doanh. Bà là người nghĩ ra cái tên “Gap” (“Khoảng Cách”), ý muốn kết nối “khoảng cách về thế hệ” giữa cha mẹ với con cái, công ty này cho hay. Ông Don Fisher qua đời năm 2009.

Vợ chồng bà Fisher cũng tích cực làm từ thiện. Họ sở hữu một trong những bộ sưu tập tranh hiện đại và đương đại tư nhân lớn nhất nước Mỹ, theo Gap. Năm 2009, họ cam kết tặng hơn 1,100 tác phẩm cho Viện Bảo Tàng Nghệ Thuật Hiện Đại San Francisco.

Bà Fisher cũng là người ủng hộ tạo ra cơ hội học hành cho học sinh bất hạnh. Bà làm thành viên Hội Đồng Quản Trị Chương Trình Kiến Thức Là Sức Mạnh (KIPP), hệ thống trường bán công nổi tiếng có mục đích tạo ra cơ hội cho học sinh nghèo.

Sinh năm 1931 ở San Francisco, bà Doris Feigenbaum lớn lên trong gia đình “đầy phẩm chất kinh doanh, văn hóa và phục vụ cộng đồng,” theo Gap. Bà tốt nghiệp đại học Stanford University năm 1953 về kinh tế học.

Bà qua đời để lại ba con trai – Robert, William, và John cùng 10 cháu nội và 13 cháu cố, theo Gap. (Th.Long) [kn]

Tin mới cập nhật