Dân Việt oằn lưng gánh ‘phí’ và ‘lệ phí’

HÀ NỘI (NV) .- Chưa bao giờ dân chúng Việt Nam phải gánh các loại ‘phí’ và ‘lệ phí’ nhiều như hiện nay. Vào lúc này, tại Việt Nam, dân chúng phải đóng 375 loại phí và 75 loại lệ phí.









Đường nhựa ở xã Nam Thanh, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An. Đây là lý do khiến trẻ một tuổi cũng phải nộp phí. (Hình: Đất Việt)


Trong một bài viết có tựa là “Ná thở vì phí và lệ phí”, Ông Ngô Trí Long, một chuyên gia hành chính, nhận định, giới hữu trách cứ ấn định mức thu và người dân đành nộp mà không có sự lựa chọn nào khác, bởi hầu hết khoản phí, lệ phí đều đánh vào tiêu dùng thiết yếu. Túi tiền của người dân vốn đã nhỏ bởi lạm phát cao kéo dài trong nhiều năm, nay lại càng teo tóp vì mức thuế, phí, lệ phí quá cao.
 
Năm 2001, Ủy ban Thường vụ Quốc hội CSVN ban hành Pháp lệnh về phí, lệ phí nhằm ngăn chặn tình trạng lạm thu và tăng khả năng cung cấp dịch vụ của hệ thống công quyền cho xã hội và cá nhân. Đính kèm theo Pháp Lệnh này là danh sách 73 loại “phí” và 42 loại “lệ phí” (tổng cộng 115 loại) mà người dân phải nộp khi sử dụng các dịch vụ do nhà cầm quyền cung cấp.


Sau 12 năm thực hiện pháp lệnh này, ông Long khẳng định, pháp lệnh không phù hợp với thực tế. Hiện nay, các cơ quan cấp trung ương có quyền đặt định 393 khoản phí và lệ phí, còn các cơ quan cấp địa phương có thẩm quyền đặt định 39 khoản phí và lệ phí mà việc đặt định này lại phụ thuộc vào… nhận định của từng cấp, từng nơi nên mỗi chỗ mỗi khác. Cuối cùng, việc đặt định phí và lệ phí, mức phí, cách thu – quản lý – sử dụng trở thành tùy tiện, lộn xộn và không được kiểm soát.


Qua một vài nghiên cứu, nhiều chuyên gia kinh tế cho biết, tỉ trọng các khoản thu từ thuế và phí tại Việt Nam đang tăng ngày càng cao. Trong năm năm vùa qua, nguồn thu từ thuế và phí  của Việt Nam hiện dẫn đầu khu vực. Mức thu từ thuế và phí của Việt Nam hiện chiếm 20% GDP, trong khi Trung Quốc – vốn được xem là cao, chỉ có  17,3% GDP, Thái Lan và Malaysia xấp xỉ 15,5% GDP, Philipines 13% GDP, Indonesia 12,1% GDP và Ấn Độ chỉ 7,8% GDP.


Ông Ngô Trí Long than rằng, chuyện lạm thu phí và lệ phí đang diễn ra tràn lan trong mọi lĩnh vực và trên diện rộng từ thành thị tới nông thôn và tỏ ra đặc biệt lo ngại về tình trạng lạm thu tràn lan ở nông thôn.


Dù bị nghiêm cấm nhưng tình trạng lạm thu vẫn rất phổ biến tại nông thôn. Nông dân vẫn bị buộc phải đóng những khoản phí, qũy hết sức quái đản.


Hồi tháng 7, báo chí Việt Nam cho biết, dân chúng xã Nam Thanh, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An đang bị buộc phải đóng mỗi người 100 ngàn đồng một năm cho khoản gọi là “phí đường nhựa”.


Theo Ủy ban nhân dân xã Nam Thanh, đối tượng phải nộp “phí đường nhựa” là trẻ em tròn một tuổi cho tới người 60 tuổi. Tuy nhiên, tờ Đất Việt kể là, có những xóm, trẻ con chỉ mới 10 tháng tuổi đã phải đóng “phí đường nhựa”.


Điểm đáng chú ý là nhà cầm quyền xã Nam Thanh thu tiền nhưng không hề xuất biên nhận.


Không riêng Nghệ An, ở thị trấn Thường Xuân, tỉnh Thanh Hóa, để né qui định cấm đặt ra các loại phí, nhà cầm quyền thị trấn Thường Xuân đã đổi tên các loại “phí” thành “quỹ” và gọi những khoản thu mà họ buộc dân phải nộp là “tự nguyện đóng góp”, hoặc “phát huy quy chế dân chủ”.


Dân chúng thị trấn Thường Xuân hiện phải nộp 12 loại “qũy”. Trong số này có “Qũy xe tang” với mức 30 ngàn mỗi gia đình một năm. “Qũy đường nghĩa trang” với mức thu là 100 ngàn đồng mỗi gia đình một năm.


Tuy phí và lệ phí đã được xác định là gánh nặng, gây bất bình lớn trong dân chúng, đồng thời, tình trạng lạm thu đã được thừa nhận là một trong những nguyên nhân khiến nông dân trở thành bần cùng, phải bỏ xứ đi làm thuê, sự bất bình trong nông dân về phí, lệ phí, thuế khóa,… càng lúc càng lớn, trở thành mối đe dọa thường trực đối với chính quyền, tại một số nơi như Thái Bình, nông dân đã từng nổi lọan chống lạm thu, tháng 11 năm 2007, chế độ Hà Nội phải công bố bãi bỏ 340 loại lệ phí để giảm bớt gánh nặng cho nông dân nhưng cuối cùng, lạm thu chỉ tăng chứ không giảm.


Năm 2007, Quốc hội CSVN từng yêu cầu nhà cầm quyền trung ương: “Ðối với các khoản đóng góp mang tính xã hội, từ thiện (cứu trợ nạn nhân thiên tai), chỉ được thực hiện theo nguyên tắc tự nguyện, cấp trên không được giao chỉ tiêu cho cấp dưới huy động, không được gắn việc đóng góp với việc cung cấp các dịch vụ công mà người dân được hưởng”. Song thực tế cho thấy, lạm thu và tận thu vẫn xuất hiện trở lại và lan tràn như một loại dịch.


Cuối năm ngoái, trước tình trạng lạm thu tràn lan, chế độ Hà Nội tiếp tục ban hành một văn bản, yêu cầu nhà cầm quyền các tỉnh, thành phố “rà soát, chấn chỉnh kịp thời” việc thu phí, lệ phí và huy động đóng góp của người dân, đảm bảo đúng quy định của pháp luật. Tuy nhiên trên thực tế, những khoản thu như “phí đường nhựa”, “qũy xe tang” vẫn tăng đều đặn, ở khắp mọi nơi. (G.Đ)



 

Báo Người Việt hoan nghênh quý vị độc giả đóng góp và trao đổi ý kiến. Chúng tôi xin quý vị theo một số quy tắc sau đây:

Tôn trọng sự thật.
Tôn trọng các quan điểm bất đồng.
Dùng ngôn ngữ lễ độ, tương kính.
Không cổ võ độc tài phản dân chủ.
Không cổ động bạo lực và óc kỳ thị.
Không vi phạm đời tư, không mạ lỵ cá nhân cũng như tập thể.

Tòa soạn sẽ từ chối đăng tải các ý kiến không theo những quy tắc trên.

Xin quý vị dùng chữ Việt có đánh dấu đầy đủ. Những thư viết không dấu có thể bị từ chối vì dễ gây hiểu lầm cho người đọc. Tòa soạn có thể hiệu đính lời văn nhưng không thay đổi ý kiến của độc giả, và sẽ không đăng các bức thư chỉ lập lại ý kiến đã nhiều người viết. Việc đăng tải các bức thư không có nghĩa báo Người Việt đồng ý với tác giả.

Sài Gòn, chuyện ba ngày Tết

Có lẽ nên bắt đầu từ chiều 30 Tết, trên Bến Bình Đông, Quận 8, nơi bắt đầu và kết thúc những vui, buồn, hỉ, nộ, ái, ố của một ngày cuối năm.

ASEAN hy vọng sớm đạt thỏa hiệp COC với Trung Quốc

Cả Trung Quốc và các nước ASEAN “khẳng định sự hy vọng” hoàn tất bộ quy tắc ứng xử để giải quyết tranh chấp trên Biển Đông, bộ trưởng Quốc Phòng Singapore cho hay

Tai nạn xe cộ làm chết 155 người trong 5 ngày nghỉ Tết

Tính tư ngày bắt đầu được nghỉ tết Mậu Tuất tức từ ngày 14 Tháng Hai, 2018 đến ngày 18 Tháng Hai, 2018 , cả nước đã xảy ra 202 tai nạn giao thông với 155 người thiệt mạng và 149 người bị thương.

Kỹ sư trẻ ở Quảng Trị ‘lì xì’ trẻ em bằng sách

Đã là năm thứ 3, cứ vào đêm giao thừa 30 Tết là anh kỹ sư xây dựng, ở thành phố Đông Hà cùng những người bạn của mình ra đường để “lì xì” sách cho các em nhỏ.

Làm giàu nhờ giống mít không hạt, không mủ, ăn được cả xơ

Một nông dân 69 tuổi đã vượt qua nghèo khó và dư tiền sắm được xe hơi nhờ một vườn mít cho trái “không hạt, không mủ, ăn dược cả xơ.”

Tết ở Việt Nam: Gần 2,000 ca cấp cứu vì đánh nhau, 6 người chết

Rượu vào lời ra, bài bạc cãi nhau, ít nhất có 6 người đã thiệt mạng trong số gần 2,000 trường hợp cấp cứu tại bệnh viện từ thương tích của các vụ đánh nhau ba ngày tết Mậu Tuất.

Hải Quân Mỹ sẽ không để Trung Quốc ‘bắt nạt’ trên Biển Đông

Lực lượng Hải Quân Mỹ sẽ vẫn tiếp tục tuần tra trên Biển Đông tại bất cứ nơi nào “luật pháp quốc tế cho phép chúng tôi.”

Tai nạn giao thông ở Việt Nam tăng đột biến trong 4 ngày Tết

Mới 4 ngày nghỉ Tết Mậu Tuất, song tình hình tai nạn giao thông ở Việt Nam “đã diễn biến phức tạp” với 155 vụ, làm chết 121 người, 120 người bị thương.

Tông xe sập cổng, nổ mìn nhà người tình ở Hà Tĩnh

Rạng sáng mùng 2 Tết, một tiếng nổ lớn đã xảy ra tại nhà cô giáo tiểu học ở phường Trần Phú, thành phố Hà Tĩnh, khiến cả khu dân cư chấn động.

Cô giáo 40 năm dạy chữ miễn phí cho trẻ nghèo ở Cần Thơ

Hơn 40 năm qua, nhiều thế hệ trẻ em nghèo đã được một cô giáo, nay đã là bà giáo ở phường Châu Văn Liêm, quận Ô Môn, dạy học miễn phí.