QUẬN CAM, California (NV) – Hằng năm mỗi vào độ cuối Tháng Tư, cộng đồng người Việt tị nạn Hoa Kỳ lại cùng nhau tưởng niệm Tháng Tư Đen, cùng nhau nhớ về một nước Việt Nam Cộng Hòa (VNCH) dân chủ, văn minh, nhân bản đã bị bức tử. Nhớ đến VNCH cũng là nhớ đến quân lực VNCH. Và chiếc xe Jeep quân đội là một trong những hình ảnh thân thương, gắn liền với những chiến sĩ Miền Nam.
Jeep là một trong những thương hiệu biểu tượng nhất trong lịch sử xe hơi Mỹ. Những chiếc xe Jeep đã chạy trên khắp nẻo đường thế giới hơn 70 năm. Từ những chiếc xe quân sự gồ ghề của thập niên 1940s, cho đến những chiếc Wrangler của giới sành điệu ngày nay.
Treo trang mạng về chiến tranh Việt Nam vietnamwar.fandom.com, M151 MUTT là chiếc Jeep phục vụ cho chiến tranh Việt Nam. Nó là sản phẩm kế thừa của mẫu M38 và M38A1, loại xe jeep hạng nhẹ sử dụng trong cuốc chiến tranh Triều Tiên. Giới quân sự thường gọi tên nó là “jeep” hoặc “quarter-ton.” Nó được sản xuất từ năm 1959 đến năm 1982, và được sử dụng rất nhiều trong chiến tranh Việt Nam.
MUTT là chữ viết tắt của Military Utility Tactical Truck (xe tải chiến thuật tiện ích quân sự). Nó có trọng lượng khoảng 1/4 tấn, do đó còn có tên là “quarter-ton.” Ford Motor Company là công ty thiết kế mẫu xe jeep quân sự này theo hướng dẫn của Bộ Chỉ Huy Xe Tải Quân Đội Hoa Kỳ.
Jeep M151 có một số thiết kế đặc biệt. Không giống như những chiếc xe jeep quân sự trước đây có thân xe và bộ khung gầm là riêng biệt, M151 sử dụng thiết kế thân xe và dàn gầm xe liền khối. Việc loại bỏ khung gầm riêng giúp M151 có dàn gầm cao hơn một chút, đồng thời hạ thấp trọng tâm. Nó cũng làm cho thân xe rộng hơn, trong khi vẫn giữ được trọng lượng nhẹ như cũ.
Một lĩnh vực khác được cải tiến trong M151 là hệ thống treo (dàn nhúng.) Tất cả các xe jeep quân sự trước đây đều sử dụng hệ thống treo cầu trước và cầu sau. M151 lại được trang bị hệ thống treo độc lập, và sử dụng lò xo cuộn. Điều này làm cho nó có khả năng di chuyển với tốc độ cao hơn, cơ động hơn. Hệ thống treo mới cũng tạo cảm giác lái thoải mái hơn.
M151 còn có một đặc điểm thiết kế nữa là có kích thước vừa đủ nhỏ, để có thể lọt vào bên trong máy bay chở hàng C-130, hoặc trực thăng vận tải hạng nặng CH-53. Chính nhờ tính linh hoạt này mà Thủy Quân Lục Chiến Hoa Kỳ đã tiếp tục sử dụng phiên bản M151 FAV (xe tấn công nhanh) cho đến năm 1999, ở một số chiến trường như Kosovo.
M151 chưa bao giờ được tung ra thị trường dân sự rộng rãi. Nguyên nhân là do quân đội tuyên bố rằng mẫu xe này không đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn đường xa lộ của liên bang, và cũng do có một loạt vụ tai nạn lật xe. Nguyên nhân được đánh giá một phần là do hệ thống treo độc lập của M151.
Lần đầu tiên được đưa vào sử dụng tại Việt Nam, MUTT đã đóng một vai trò quan trọng trong các hoạt động quân sự của Mỹ cho đến thập niên 1980s. Sau đó nó bắt đầu được thay thế bởi mẫu xe Humvee. M151 đã được sử dụng bởi hơn 100 quốc gia trên toàn thế giới.
Jeep M151 là một mẫu xe huyền thoại, gắn liền với ký ức của nhiều người Việt về chiến tranh Việt Nam. (HD)
