QUẬN CAM, California (NV) – Trang mạng tin tức news.yahoo.com vào ngày 9 Tháng Ba có đưa ra một danh sách rất đáng chú ý, liệt kê những mẫu xe 2023 từ “sạch nhất” cho đến “dơ nhất” tại Hoa Kỳ.
Yahoo News bắt đầu với câu chuyện của Lois Kraus, một nhà hoạt động môi trường ở New Jersey. Bà cảm thấy mình là một người đạo đức giả, khi tham gia các hoạt động bảo vệ môi trường nhưng vẫn đi xe xăng. Vì vậy, bà và chồng bắt đầu tìm kiếm một chiếc xe điện để thay thế cho chiếc Infiniti của mình.
Cuối cùng, họ quyết định chọn chiếc xe điện Ford Mustang Mach-E, có giá khoảng $50,000, nhưng nhận được khoản tín dụng thuế liên bang $7,500. Theo bà Kraus, đây là một khoản đầu tư tốt, sẽ hoàn vốn chỉ trong vài năm, với lý bà không phải đổ xăng giá cao, và không phải thay nhớt cho xe.
Để giúp những người lái xe yêu môi trường như bà Kraus, Hội Đồng Hoa Kỳ Vì Nền Kinh Tế Sử Dụng Năng Lượng Hiệu Quả (ACEEE) có đưa ra một bảng xếp hạng những mẫu xe năm 2023 theo tác động đến môi trường. Tổ chức phi lợi nhuận này tính toán mức thiệt hại môi trường của hơn 1,200 mẫu xe, và đưa ra danh sách 12 chiếc xe “xanh nhất.”
Cần lưu ý rằng ngoài yếu tố khí thải của xe, ACEEE còn xét đến các yếu tố có tác động đến môi trường của toàn bộ chu trình vòng đời của mẫu xe đó. Tức là có tính thêm yếu tố ô nhiễm môi trường khi sản xuất xe, cũng như xe tiêu thụ năng lượng nhiều hay ít, và sử dụng nguồn nhiên liệu có thực sự “xanh” hay không. Có nghĩa là một cách đánh giá khá toàn diện.
Theo cách đánh giá này, năm chiếc xe “xanh nhất” (greenest) theo xếp hạng của ACEEE đều là những mẫu xe chạy hoàn toàn bằng điện: Mini Cooper SE Hardtop, Nissan Leaf, Mazda MX-30, Toyota bZ4X và Subaru Solterra 4WD.
Năm mẫu xe tiếp theo trong danh sách này đều là xe hybrid: Hyundai Elantra Hybrid Blue, Kia Nero FE, Toyota Camry Hybrid LE và Hyundai Sonata Hybrid Blue, Mazda MX-30 EV.
Hai chiếc đứng hạng thứ 11 và 12 trong những xe sạch nhất là chiếc plug-in hybrid Lexus NX 450 và chiếc xe điện Hyundai Kona.
Có thể nhận ra hai chiếc xe đứng đầu danh sách (Mini Cooper và Nissan Leaf) là hai mẫu xe điện sedan cỡ nhỏ, cho nên việc sản xuất chúng ít gây ô nhiễm, và chúng tiêu thụ điện năng cũng ít hơn.
Tương tự, năm mẫu xe hybrid trong danh sách cho dù vẫn còn sử dụng xăng khi vận hành, nhưng xét tổng thể thì mức ô nhiễm môi trường trong vòng đời vẫn ít hơn những chiếc xe điện khác, nên vẫn được đánh giá cao.
Điều này cũng giúp giải thích sự vắng mặt của một số nhà sản xuất xe điện trong danh sách “sạch nhất” này. Thí dụ như Rivian, công ty chỉ sản xuất xe tải pickup và SUV. Xe pickup và SUV điện dù có lợi cho môi trường nhiều hơn so với xe xăng, nhưng vẫn tiêu thụ nhiều điện hơn để vận hành, và dùng nhiều năng lượng hơn để chế tạo.
Tương tự là sự vắng mặt của Tesla, hãng sản xuất xe điện lớn nhất, nổi tiếng nhất thế giới.
Kế đến, ACEEE liệt kê một danh sách gồm 12 chiếc xe “xanh hơn” (greener). Tám trong số 12 chiếc xe này là xe hybrid: Honda Accord hybrid, Lexus ES 300h hybrid, Toyota Rav4 hybrid… Đáng chú ý là một số xe xăng cũng nằm trong danh sách xe “xanh hơn”, thí dụ như Mitsubishi Mirage, Kia Soul Eco Dynamics, BMW Z4, Mercedes Benz GLE 250… Xe xăng nhưng vẫn có khả năng “sạch” theo tiêu chuẩn của ACEEE.
Và sau cùng là danh sách 12 chiếc xe “dơ nhất” (meanest) theo đánh giá của ACEEE. Dĩ nhiên, tất cả những xe trong danh sách “xe dơ” đều chạy bằng xăng. Và trong khi các chiếc xe “xanh nhất” đa phần thuộc các nhà sản xuất xe châu Á như Honda, Toyota và Hyundai, Nissan… danh sách xe “dơ nhất” chủ yếu là các mẫu xe pickup và SUV cỡ lớn từ các nhà sản xuất Mỹ.
Năm mẫu xe có điểm số thấp nhất là RAM 1500 TRX 4×4, Ford F-150 Raptor R 4WD, Cadillac Escalade V AWD, Dodge Durangon SRT AWD và Jeep Wrangler 4×4.
Tất nhiên, nhiều nhà sản xuất xe hơi Mỹ không đồng ý với cách xếp hạng “sạch và dơ” của ACEEE. Phát ngôn viên của Stellantis, công ty sở hữu RAM, Dodge và Jeep, cho rằng ACEEE giống như đang so sánh táo với cam! Tổ chức này không tính đến thực tế là người tiêu dùng vẫn cần một số tính năng nhất định như không gian cốp xe, khả năng vượt địa hình, lực kéo… cho nên không thể chọn mua một chiếc sedan compact chỉ vì lợi ích môi trường.
Hơn nữa, Stellantis đang đầu tư mạnh mẽ, khoảng $35 tỷ, vào công nghệ xe sạch để khách hàng có thêm sự lựa chọn.
Tương tự như vậy, người phát ngôn của General Motors, công ty sở hữu Cadillac và Chevrolet, lưu ý rằng GM hiện đang sản xuất nhiều loại xe điện.
Những nhà sản xuất xe pickup của Mỹ hiện đang sản xuất nhiều mẫu xe điện hơn. Ford F-150 là mẫu xe pickup bán chạy nhất tại Hoa Kỳ trong 41 năm liên tiếp. Điều này cho thấy nhiều người Mỹ thích xe pickup, ngay cả khi chúng gây ô nhiễm hơn những chiếc xe hơi nhỏ. Tuy nhiên, Ford đã giới thiệu phiên bản xe điện Lightning của F-150 vào năm ngoái.
Stellantis vừa giới thiệu vào đầu năm 2023 mẫu xe pickup điện Ram 1500 Revolution, được cho là tương lai của mẫu xe pickup nổi tiếng lâu đời này.
Hy vọng trong tương lai, những mẫu xe “dơ” cũng dần chuyển sang “sạch” trong xu thế bảo vệ môi trường hiện nay trên toàn thế giới. (HD)
