BẮC KINH (Sacbee) – Thống đốc Jerry Brown khởi đầu chuyến đi của phái đoàn thương mại tiểu bang California ở Trung Quốc bằng một cuộc họp báo hôm Thứ Tư, và sự kiện có đông đảo máy thu hình cho thấy giá trị rất cao của phái đoàn.
Trong hình chụp hôm 17 tháng Hai, 2012, Phó Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình (phải) được Thống đốc tiểu bang California Jerry Brown (trái) chào đón trước sự chứng kiến của Bộ trưởng Thương mại John Bryson, tại khách sạn JW Marriott trước khi tham dự buổi hội thảo kinh tế Mỹ-Trung Quốc tại Los Angeles. (Hình: AP Photo)
Nhưng nếu ông Brown được coi là biểu tượng của tự do và sự chọn lựa, ông rõ ràng là không muốn nói tới điều đó.
Đến quốc gia độc tài Trung Quốc trong một tuần để ký kết các giao kèo thương mại và chào mời cơ hội làm ăn ở California, ông Brown cho hay sẽ không nói với các giới chức Trung Quốc về vấn đề nhân quyền. Ông cũng sẽ không đề cập tới Tây Tạng, quyền sở hữu trí tuệ–dù rằng Trung Quốc là nơi sản xuất hàng giả hàng nhái lớn nhất thế giới—hay các vấn đề chính trị nhạy cảm nào khác.
Vị thống đốc thuộc đảng Dân Chủ này, hiện ở nhiệm kỳ thứ ba, nói với các thành viên trong phái đoàn cũng như giới chức chính quyền đi cùng với ông hôm Thứ Ba rằng mối quan tâm duy nhất của ông là thương mại.
“Tôi biết có rất nhiều điều về chính trị đang diễn ra ở Washington, nhưng chúng tôi ở California và chúng tôi không quan tâm về chính trị,” ông Brown tuyên bố trong bữa dạ tiệc thịnh soạn tại China Club tại Bắc Kinh. “Chúng tôi là một tiểu bang xanh, và chúng tôi thích giấy xanh.”
Lời phát biểu giản dị và thực tế này của ông Brown cũng giống như nhiều thống đốc các tiểu bang Mỹ đến Trung Quốc để tìm cơ hội làm ăn trước đó. Không giống như các tổng thống hay ngoại trưởng, các thống đốc không thấy có nhu cầu làm phật lòng chủ nhà và cũng không có lợi gì để làm điều này.
Tuy nhiên, từ trước đến nay, ông Brown vẫn được coi là người có tinh thần tranh đấu xã hội, và dư luận có thể trông đợi điều gì khác hơn ở người cựu chủng sinh Giòng Tên và là người đứng đầu tiểu bang đông dân nhất của Mỹ.
“Nói thật, tôi nghĩ đây là điều rất đáng xấu hổ,” theo lời Brad Adams, giám đốc đặc trách vùng Á Châu của tổ chức nhân quyền Human Rights Watch. “Điều này cũng giống như là ông quên mất mình là ai. Ông Jerry Brown, khi là thống đốc nhiệm kỳ đầu đã sẽ không bao giờ có phát biểu như vậy.”
Hồi năm ngoái, khi ông Brown loan báo dự tính sang Trung Quốc, cựu nghị sĩ tiểu bang Tom Harman, thuộc đảng Cộng Hòa, đại diện khu vực Huntington Beach, kêu gọi ông Brown hãy đưa ra vấn đề tạo sự bình đẳng thương mại và nhân quyền.
Nhưng ông Brown đã tỏ ra rất khiêm nhượng. “Tôi để điều đó cho ông Obama và ông Kerry,” ông Brown cho hay trước khi lên đường sang Trung Quốc. “Tôi chỉ là một thống đốc thôi.” (V.Giang)
