WASHINGTON (AP) – Tổng Thống Donald Trump vào sáng sớm ngày Thứ Tư gửi tweet nói rằng nếu ông thua cuộc tranh tụng hiện nay về lệnh cấm vào Mỹ thì quốc gia này “sẽ không bao giờ có được an ninh và an toàn phải có.”
Tweet của ông Trump viết: “Nếu chính phủ Mỹ không thắng trong vụ kiện này, thì chúng ta sẽ không bao giờ có được an ninh và an toàn mà chúng ta phải được hưởng. Chính trị là vậy!”
Thẩm Phán James Robart tòa liên bang khu vực Tây ở Seatlle, xét xử đơn kiện của tiểu bang Washington, hôm Thứ Sáu tuần trước ban hành án lệnh tạm ngưng thi hành sắc lệnh hạn chế di dân và cấm người từ bảy quốc gia có nhiều dân Hồi Giáo vào Mỹ.
Tòa Kháng Án Liên Bang khu vực 9 hiện đang xem xét khiếu nại của chính phủ Trump yêu cầu tái thi hành sắc lệnh này.
Ba thẩm phán của tòa này là ông William C. Canby Jr. do Tổng Thống Jimmy Carter bổ nhiệm, ông Richard R. Clifton do Tổng Thống George W. Bush bổ nhiệm và bà Michelle T. Friedland do Tổng Thống Barack Obama bổ nhiệm.
Hôm Thứ Ba, các vị thẩm phán của tòa, đã nghe hai luật sư August Flentje của Bộ Tư Pháp chính phủ và Noah Purcell của tiểu bang Washington điều trần qua điện thoại, do tính cách cấp bách của vấn đề. Ðây là một việc hiếm thấy.
Cuộc điều trần được trực tiếp truyền đi trên các hệ thống truyền hình cáp, trang nhà của các tờ báo cùng là nhiều trang mạng xã hội. Chỉ riêng trang nhà của tòa trên YouTube đã có hơn 130,000 người vào nghe.
Các luật sư lần lượt đưa ra lý lẽ để thuyết phục ba thẩm phán Tòa Kháng Án về lập trường của mình.
Ba thẩm phán nhiều lần hỏi Fleintje rằng chính quyền liên bang có bằng chứng nào để chứng minh rằng lệnh cấm là cần thiết, và việc hoãn thi hành làm phương hại đến an ninh quốc gia.
Họ cũng hoài nghi lập luận của chính quyền liên bang cho rằng tiểu bang không có quyền kiện và tòa án không hoặc ít có vai trò duyệt xét các quyết định của tổng thống về an ninh.
Stephen Vladeck, giáo sư trường đại học luật khoa University of Texas, nhận xét: “Theo tôi trong vụ án này chính quyền yếu lý. Khó có khả năng đưa ra những bằng chứng cụ thể di dân từ các nước ấy là đe dọa cho an ninh quốc gia.”
Luật Sư Purcell nói rằng có nhiều bằng cớ kỳ thị trong vụ này, bao gồm lời tuyên bố khi tranh cử của ông Trump muốn cấm dân Hồi Giáo, và cố vấn Rudi Giuliani trong một cuộc phỏng vấn cho biết đã được yêu cầu lập một văn bản pháp lý cho việc này. Purcell cho rằng lệnh cấm vi phạm nguyên tắc của Hiến Pháp về phân biệt chính quyền với tôn giáo và như thế có tác động đến dân chúng tất cả các tiểu bang.
Theo Purcell, phương cách giải quyết đơn giản nhất là chuyển vụ án này trở lại cho tòa liên bang để Thẩm Phán James giải quyết. Thẩm Phán Robart do Tổng Thống George W. Bush bổ nhiệm năm 2003 và Thượng Viện chấp thuận bằng biểu quyết 99/0. Ông nổi tiếng về tính cương quyết và lập trường bênh vực dân chúng.
Khi đưa ra án lệnh tạm ngưng thi hành ông tránh không xác định về tính cách hợp pháp của sắc lệnh mà chỉ cho là các nguyên cáo, hai tiểu bang Washington và Minnesota, có hy vọng thắng sau này. Ông cũng tin rằng lệnh cấm gây phiền phức làm hại dân chúng và tạm thời ngăn chặn việc thi hành là lợi ích chung.
Có thể vụ tranh tụng này sẽ lên tới Tối Cao Pháp Viện, nhưng chưa rõ là như thế nào và bao giờ. Lệnh cấm của Tổng Thống Trump chỉ có hiệu lực 90 ngày, có nghĩa là vẫn được thi hành trước thời điểm Tối Cao Pháp Viện có thể phán quyết.
Phát ngôn viên của Tòa Kháng Án số khu vực 9 ở San Francisco, ông David Madden, nói rằng quyết định của tòa kháng án nhiều phần sẽ được đưa ra trong tuần này. (HC, V.Giang)
Mời độc giả xem Điểm tin buổi sáng Thứ Tư, ngày 8 tháng 2 năm 2017
