WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump ra lệnh tạm dừng và xem xét lại một đạo luật được ban hành nhằm định nghĩa các hoạt động kinh doanh của Hoa Kỳ tại thị trường ngoại quốc trong gần năm thập niên qua, tuyên bố rằng việc nghiêm cấm tình trạng “lót tay” cho các viên chức ngoại quốc đang kìm hãm năng lực cạnh tranh của Hoa Kỳ trong thời đại khắc nghiệt của thị trường toàn cầu, Đài Tiếng Nói Hoa Kỳ VOA đưa tin.
Hôm Thứ Hai, 10 Tháng Hai, Trump ban hành sắc lệnh yêu cầu Bộ Tư Pháp tạm ngưng các cuộc điều tra đồng thời xem xét lại Đạo Luật Chống Tham Nhũng Tại Ngoại Quốc (Foreign Corrupt Practices Act – FCPA) ban hành năm 1977 trong sáu tháng tới, đồng thời cho biết “sau mệnh lệnh này, Hoa Kỳ sẽ có cơ hội mở rộng thị trường.”
Mệnh lệnh mới lập luận rằng “việc Chính Phủ Hoa Kỳ quá khắt khe và thực hiện những hành động khó lường trước trong việc thực thi đạo luật FCPA nhắm vào công dân và công ty Mỹ, cũng như các hoạt động kinh doanh thông thường ở các quốc gia khác không những lãng phí nguồn nhân lực pháp lý vốn dĩ ít ỏi và đáng lý ra nên được dành riêng để bảo vệ quyền tự do của Hoa Kỳ, mà còn làm năng lực cạnh tranh kinh tế của Hoa Kỳ chịu tổn hại, từ đó ảnh hưởng tới an ninh quốc gia.”
Nhưng trong một đánh giá thường niên mới nhất về việc thực thi FCPA, Trường Luật Stanford cho biết tổng số lần quyết định thực thi trong năm 2024 “thấp hơn nhiều so với mức trung bình trong mười năm là 36,” với 26 trường hợp trong năm 2024 được Bộ Tư Pháp và Ủy Ban Chứng Khoán và Giao Dịch SEC đệ trình, đây là hai thực thể chịu trách nhiệm thực thi FCPA.
Sắc lệnh do tổng thống ban hành bị những người ủng hộ chống tham nhũng lên án.
“Thế giới đừng nên coi hối lộ và tham nhũng là chuyện thường tình,” Gary Kalman, giám đốc điều hành tổ chức Transparency International Hoa Kỳ nói với VOA trong một tuyên bố. “Công dân trong nước và các công ty dính líu tới các giao dịch tham nhũng sẽ bị sa lầy không ngước mặt lên nổi. Những kẻ phớt lờ luật pháp thường đưa ra nhiều yêu cầu hoạnh họe khiến các công ty giậm chân tại chỗ hoặc không được cấp giấy phép cũng như được phép thâm nhập thị trường ngoại quốc. Sau cùng, hối lộ chẳng đem lại lợi lạc cho đôi bên.”
Hôm Thứ Ba, các chuyên gia pháp lý tư nhân mau chóng làm rõ phạm vi và ý nghĩa của sắc lệnh.
“Đã là hối lộ thì vẫn bất hợp pháp,” công ty luật đa quốc gia Arnold & Porter đặt trụ sở tại Washington DC đưa ra vào sáng Thứ Ba cho biết trong tựa đề của bài phân tích.
Tám luật sư kiêm tác giả tiếp tục nói trong bài phân tích rằng theo luật pháp, hối lộ không những là bất hợp pháp đối với Quốc Hội mà còn trong các bộ luật tiểu bang, liên bang và ở một số quốc gia ngoại quốc. Họ cũng lưu ý rằng các quốc gia khác đã tăng cường thực thi luật chống tham nhũng.
“Trong thời điểm này chúng tôi khuyến nghị các công ty chớ nên vội vàng mà hãy tập trung tuân thủ như xưa nay,” các luật sư kết luận.
Dân Biểu Jamie Raskin (Dân Chủ-Maryland), một luật sư chuyên về hiến pháp, cho biết hôm Thứ Ba rằng sắc lệnh mới “vừa đặt nước Mỹ vào chung phe với các hoạt động kinh doanh tham nhũng ‘thường lệ’ trên toàn thế giới.” Ông cho biết sắc lệnh này cho phép các đại công ty “tự do trả tiền hối lộ, lót tay và cống nạp tài chánh cho các viên chức tham nhũng tại ngoại quốc.”
Raskin cũng điểm mặt Elon Musk, tỷ phú kỹ nghệ có mối quan hệ mật thiết với Tổng Thống Trump, đồng thời còn được bổ nhiệm vào vị trí dẫn đầu các nỗ lực cải tổ chính phủ và nhắm vào tình trạng lãng phí, gian lận và tham nhũng bằng cách thành lập và điều hành Bộ Hiệu Quả Chính Phủ DOGE.
Musk và các công ty do ông điều hành công khai đấu đá với SEC và Bộ Thương Mại, nhưng Musk cũng như các doanh nghiệp dính líu tới ông không có tên trong danh sách thực thi FCPA. (TTHN)
