MANHATTAN, New York (NV) – Một người đàn ông 28 tuổi bị nhân viên Cảnh Sát Di Trú (ICE) bắn trọng thương khi đang ngồi trong chiếc xe có một em bé 5 tuổi, vào khoảng 4 giờ chiều Thứ Năm, 8 Tháng Mười, tại khu Marble Hill thuộc thành phố New York, khiến Thị Trưởng Zohran Mamdani phản ứng mạnh mẽ và yêu cầu chính quyền Tổng Thống Donald Trump chấm dứt các chiến dịch truy bắt di dân trong thành phố.
Theo ông Mamdani, những báo cáo ban đầu cho thấy nhiều nhân viên ICE bao vây chiếc xe rồi nổ nhiều phát súng, trong khi Bộ Nội An xác nhận họ đang trong chiến dịch bắt giữ một công dân Cộng Hòa Dominican có tiền án, nhưng chưa giải thích cụ thể người này đã làm gì khiến nhân viên phải sử dụng súng, Reuters loan tin.
Người đàn ông được đưa đến bệnh viện và vẫn còn sống, còn em bé 5 tuổi may mắn không bị thương về thể chất, sau đó được cảnh sát New York tìm thấy đang ở cùng một người thân.
Thị Trưởng Mamdani cho biết ông đã trực tiếp điện thoại với Tổng Thống Trump và Bộ Trưởng Nội An Markwayne Mullin, thương lượng để ICE trả tự do cho người đàn ông bị bắn nhưng không đạt kết quả, đồng thời lên án các chiến dịch di trú liên bang đang khiến người dân New York cảm thấy bất an ngay trong cộng đồng của mình.
Sự việc xảy ra giữa lúc chính quyền ông Trump đẩy mạnh bắt giữ và trục xuất di dân, với thống kê của Reuters cho thấy nhân viên di trú liên bang bắn trúng ít nhất 21 người, trong đó bảy người thiệt mạng, kể từ khi ông Trump trở lại cầm quyền vào Tháng Giêng, 2025.
Những người phản đối chính sách di trú của ông Trump cho rằng các chiến dịch truy bắt ngày càng hung hăng dẫn đến nhiều cuộc đối đầu nguy hiểm, trong khi chính quyền liên bang khẳng định việc thực thi luật di trú là cần thiết để đối phó với những người cư trú bất hợp pháp và có tiền án.
Từ góc độ pháp luật và an toàn công cộng, câu hỏi nghiêm trọng nhất không phải người đàn ông bị bắn có tiền án hay có quyền cư trú hợp pháp tại Mỹ hay không, mà là liệu ông ta có tạo ra mối nguy hiểm tức thời đủ nghiêm trọng để nhân viên ICE phải nổ súng, nhất là khi một đứa trẻ 5 tuổi đang ngồi bên trong chiếc xe.
Theo nguyên tắc pháp luật Mỹ, nhân viên công lực có thể sử dụng vũ lực gây chết người khi có căn cứ hợp lý để tin rằng một người đang gây ra nguy cơ tử vong hoặc thương tích nghiêm trọng tức thời cho chính nhân viên hoặc người khác.
Tuy nhiên, việc một người không có giấy tờ cư trú hợp pháp, từng bị bắt, có tiền án hoặc tìm cách bỏ chạy không tự nó đủ để biện minh cho việc nổ súng.
Đặc biệt, khi một chiếc xe có trẻ em bên trong, nhân viên công lực còn phải cân nhắc nguy cơ gây thương vong cho người vô tội. Việc đánh giá pháp lý cuối cùng phụ thuộc vào những gì nhân viên biết và quan sát được ngay thời điểm nổ súng, cùng các bằng chứng như camera, lời khai và kết quả điều tra.
Trong vụ việc vừa xảy ra ở New York, hiện vẫn chưa có đủ thông tin công khai để kết luận nhân viên ICE sử dụng súng trong trường hợp này có hợp pháp hay không.
Một chính phủ có trách nhiệm thực thi luật pháp và bảo vệ người dân, nhưng khi các chiến dịch bắt giữ di dân liên tiếp dẫn đến thương vong, điều cần được làm rõ là liệu việc sử dụng vũ lực có thực sự cần thiết và tương xứng, hay chính cách thực thi luật pháp đang tạo thêm nguy hiểm cho những người mà nhà nước có nghĩa vụ bảo vệ. (MPL) [dt]
