Bài và hình: Tư Mỏ Lết
Những người đi xe cũ, nếu chịu để ý đến tính ý của chiếc xe mình chạy, có thể phòng tránh được những tai nạn bất ngờ, hoặc những đợt sửa xe cháy túi. Vấn đề là phải nhận ra được mỗi khi xe có triệu chứng trái nắng trở trời, nhức đầu sổ mũi.
Bộ phận đánh lửa trong xe hơi.
Thí dụ như nói về chuyện xe bị nổ máy rung. Chuyện này cũng thường hay xảy ra đối với những chiếc xe đã cũ.
Thế nào là xe nổ máy bị rung? Theo anh Đức Phạm- J.J Star Auto Repair, hiện tượng này cũng dễ nhận dạng. Đầu tiên là đèn báo “check engine” trên bảng điều khiển sẽ sáng lên. Người lái xe sẽ thấy có độ rung rõ ràng ở tay lái, ở thân xe. Những triệu chứng khác nữa là xe chạy sẽ yếu hẳn, đạp ga không còn vọt như trước; xe chạy hao xăng hơn.
Tình trạng xe nổ máy bị rung lâu ngày không sửa sẽ có hại cho… túi tiền. Đầu tiên là hao xăng. Kế đến, có thể kéo theo đến việc làm hỏng các bộ phận khác, thí dụ như bộ lọc khí thải (catalytic converter).
Nói một cách tổng quát, hiện tượng xe nổ máy bị rung xảy ra khi có một động cơ xe bị trục trặc, hoạt động không bình thường. Xe có 4 xy lanh, 6 xy lanh, 8 xy lanh… hoạt động đồng bộ thì máy xe chạy êm. Nếu một máy chết, hoặc hoạt động không đúng như thiết kế, là máy xe bị mất cân bằng, làm xe bị rung.
Nguyên nhân của xe nổ máy bị rung? Có nhiều nguyên khác nhau lắm. Động cơ hoạt động là nhờ xăng và bộ phận đánh lửa để đốt nhiên liệu. Cho nên động cơ trục trặc thì có thể là do xăng, lửa trước tiên. Đầu tiên có thể là bộ phun xăng bị hư. Có thể do bị nghẹt, hoặc là áp lực bơm yếu. Kế đến là bộ phận đánh lửa, bộ phận chia lửa có vấn đề. Một nguyên nhân nữa hay gặp đó là bugi của máy bị chết, không nẹt lửa, thì làm sao động cơ hoạt động? Xăng thì cứ bơm, nhưng không được đốt. Xăng sống bị thải ra vào bộ lọc khí thải, lâu ngày làm hư bộ lọc này như đã nói ở phần trên. Còn có thể kể đến những bộ phận liên quan đến lửa bị trục trặc cũng ảnh hưởng: chụp bugi bị mát, mạch điện đánh lửa bị mát…
Sau nguyên nhân chia lửa, có thể phải xét đến cả mạch điều khiển. Mạch điều khiển bị hư, không điều khiển nhịp nhàng giữa xăng và lửa, thì động cơ cũng sẽ hoạt động bất bình thường.
Và sau cùng, có thể chính các động cơ bị mòn không đều cũng có thể tạo ra sự rung máy. Qui định kỹ thuật là các động cơ trong một máy xe có áp lực không được khác nhau quá 10%. Tưởng tượng trong 4 máy xe có một máy piston, xy lanh bị mòn, máy bị hở nhiều hơn các máy khác, áp lực yếu hẳn thì máy xe rung là phải.
Làm sao một người thợ sửa xe biết được nguyên nhân làm rung máy để mà sửa chữa? Anh Đức Phạm cho biết đó là do kinh nghiệm, sự định bệnh nhạy bén của từng người thợ. Người thợ nào cũng có có máy dò bệnh xe (auto scanner). Có cả ống nghe tiếng máy, giống như ống nghe tim của bác sĩ. Đúng thiệt thợ máy là bác sĩ của xe hơi! Tuy nhiên scanner chỉ xác định một cách tổng quát. Thí dụ, máy nào trong động cơ đang trục trặc, hay code kỹ thuật thuộc loại nào… Còn xác định đi vào chi tiết là do người thợ. Thợ giỏi thì định bệnh nhanh, chữa đúng bệnh, thay đúng bộ phận cần thay. Vừa đỡ tốn thời gian của mình, vừa đỡ tốn tiền của khách. Thí dụ như có một lần, một chiếc xe truck 8 máy bị máy rung đem đến nhờ anh Đức sửa. Sau khi dùng máy auto scanner, chỉ biết là máy số 2 và máy số 7 bị trục trặc. Anh làm theo cách loại suy từng phần, kiểm tra những cái đơn giản trước, rồi mới đi từ từ vào những cái phức tạp hơn. Anh chỉ kiểm tra đến nắp chụp bugi, thì thấy nó bị nước vào, có thể gây ra rò điện, làm lửa yếu. Anh làm sạch hai nắp chụp này. Kết quả là máy xe hoạt động lại bình thường. Anh chỉ tốn một ít công, mà khách không phải trả tiền thay phụ tùng.
Loại suy là phương pháp định bệnh hữu ích và hiệu quả. Thí dụ, nếu nghi ngờ một máy bị hư do bugi yếu, thì chuyển đổi bugi đó với máy khác, xem còn bị rung hay không. Nếu nghi bộ phận đánh lửa hư, thì hoán đổi nó với các máy bình thường khác. Cách làm này sẽ tránh được tình trạng bắt khách phải chịu tiền mua phụ tùng mới, mặc dù nó chưa bị hư. Tuy nhiên, có những bộ phận cũng nên thay định kỳ, đừng đợi đến lúc nó đã hỏng mới thay. Thí dụ như bugi, cứ đến khoảng 100,000 miles là nên thay, theo đúng yêu cầu bảo trì của hãng xe đề nghị. Mà khi thay bugi là thay luôn cả dây chụp bugi luôn. An toàn trên hết!
Người lái xe có thể làm gì để tránh xe bị nổ rung máy? Xe cũ đến lúc trục trặc thì sẽ bị, cũng khó mà tránh. Chỉ có điều khi thấy có điều bất thường thì nên đem đến thợ sửa ngay, đừng để lâu sẽ ảnh hưởng tới chuyện khác. Cũng nên tìm một chỗ sửa xe uy tín, quen biết để sửa xe cho mình, vừa tiết kiệm thời gian, vừa yên tâm. Thêm nữa, nếu xe được bảo dưỡng định kỳ đều đặn, thì cũng có thể tránh được chuyện phải sửa một lần quá nhiều thứ, quá nhiều tiền, rất ngán.
Thông tin được cung cấp bởi: JJ Star Complete Auto Repair
441 E. Imperial Hwy #B La Habra, CA 96031. Muốn biết thêm chi tiết, xin liên lạc Đức Phạm (714) 526-4078.
