WASHINGTON – Quốc Hội liên bang khóa 113 họp phiên khai mạc lúc 12 giờ trưa Thứ Năm 3 Tháng Giêng, 2013, tại thủ đô Washington, theo đúng giờ giấc quy định trong Hiến pháp. Cuộc bầu cử ngày 6 Tháng Mười Một năm 2012 đã bầu lên toàn thể 435 dân biểu Hạ Viện (nhiệm kỳ 2 năm) và 33 trong số 100 nghị sĩ Thượng Viện (nhiệm kỳ 6 năm, mỗi 2 năm bầu lại 1/3).
Chủ Tịch Hạ Viện John Boehner làm lễ tuyên thệ cho toàn thể dân biểu mới được bầu khóa 113 Quốc Hội liên bang hôm Thứ Năm 3 Tháng Giêng, 2013. (Hình: Mark Wilson/Getty Images)
John Boehner tái đắc cử chủ tịch Hạ Viện
Dân Biểu John Boehner (Cộng Hòa-Ohio) tái đắc cử chủ tịch Hạ Viện. Sự đắc cử của ông vẫn được coi là chắc chắn, mặc dầu có nhiều bất mãn trong hàng ngũ Cộng Hòa trong vụ thỏa hiệp để tránh khỏi “fiscal cliff”. Ông đã không huy động nổi đa số đồng viện Cộng Hòa tán trợ hay chống đối, và thỏa hiệp được thông qua bằng sức mạnh của khối dân biểu Dân Chủ (172 Dân Chủ và 85 Cộng Hòa bỏ phiếu thuận).
Hôm Thứ Năm, 220 dân biểu Cộng Hòa bầu Boehner; có 9 phiếu bầu cho những người khác trong đó 3 người bầu cho Eric Cantor (Virginia) – trưởng khối đa số và là phó của Boehner. Dân Biểu Steve Stockman (Cộng Hòa-Texas) – chỉ tuyên bố “có mặt” và 2 dân biểu phái Tea Party, Mick Muvalney (South Carolina), và Raul Labrador (Idaho) – không bỏ phiếu.
Bà Nancy Pelosi, dân biểu California, đắc cử trưởng khối thiểu số Dân Chủ với 192 phiếu.
Hạ Viện khóa 113 gồm 435 dân biểu trong đó 233 Cộng Hòa (giảm 8 so với khóa trước) và 200 Dân Chủ (tăng 8 so với khóa trước), 2 ghế dân biểu hiện còn bỏ trống. Có 353 người tái đắc cử và 82 người mới được bầu vào Hạ Viện lần đầu gồm 47 Dân Chủ và 35 Cộng Hòa.
Nghị trình của Hạ Viện
Ba chủ điểm sẽ được thảo luận và quyết định trong Quốc Hội khóa 113 là giảm thiếu hụt ngân quỹ, vấn đề di dân và luật sử dụng súng.
Trong lời phát biểu đầu tiên trước tân Quốc Hội, Chủ Tịch Boehner nói: “Với những người đã từng ở hội trường này, có thể đây là thời điểm chúng ta lại cảm thấy nỗi kinh hoàng”. Ông cho rằng Quốc Hội khóa 113 phải trỗi dậy và không thể đặt chính trị lên trên quyền lợi của đất nước.
Bà Nancy Pelosi, trưởng khối thiểu số kêu gọi Quốc Hội chú trọng đến việc cải tổ luật di dân và luật sử dụng súng sau thảm kịch tại trường tiểu học Sandy Hook ở Newtown, Connecticut.
Dân Biểu Kevin Brady (Cộng Hòa-Texas) nói: “Có nhiều việc khóa trước đã đình hoãn lại trong những tuần lễ gần đây và sẽ khiến cho sự khởi đầu khóa này phải vất vả hơn”.
Chủ Tịch Boehner đã bị chỉ trích nặng nề từ các giới chức như Thống Ðốc Christ Christie tiểu bang New Jersey và Thống Ðốc Andrew Cuomo tiểu bang New York cùng những đồng viện thuộc cả hai đảng vì trì hoãn quyết định ngân khoản cứu trợ nạn nhân bão Sandy sau hơn 2 tháng. Thượng Viện đã thông qua ngân sách cứu trợ $60.4 tỷ tuần trước nhưng hôm Thứ Ba vừa qua ông Boehner cho rút nghị trình biểu quyết đã ấn định vào ngày hôm sau. Trước những sự công kích mạnh mẽ, ông đã chấp thuận sẽ đưa ra biểu quyết trong ngày Thứ Sáu dự luật $9.7 tỷ cho quỹ bảo hiểm lũ lụt và sau đó sẽ tới những khoản cứu trợ khác.
Cuộc đấu tranh về thuế, chi tiêu, thiếu hụt ngân sách mới chỉ được tạm thời giải quyết và sẽ còn là cuộc đương đầu gay go giữa Quốc Hội với Hành pháp, Cộng Hòa với Dân Chủ và ngay cả trong nội bộ Cộng Hòa như đã thể hiện qua sự không thống nhất quan điểm trong vụ fiscal cliff vừa qua.
Dân Biểu Paul Ryan, cựu ứng cử viên phó tổng thống biểu quyết ủng hộ thỏa hiệp “fiscal cliff” tăng thuế dân giàu. Ông cùng với Chủ Tịch Boehner đứng về phía thiểu số trong Cộng Hòa ở Hạ Viện. Tại Thượng Viện, các nghị sĩ Cộng Hòa Marco Rubio (Texas) và Rand Paul (Kentucky) bỏ phiếu chống thỏa hiệp do thủ lãnh Cộng Hòa Mitch McConnell đã đồng ý với Phó Tổng Thống Joe Biden.
Quan điểm của Paul Ryan, một người có lập trường của Tea Party, khiến cho giới bảo thủ Cộng Hòa không hài lòng. Nhưng ông giải thích: “Dân Mỹ đã lựa chọn một chính quyền phân hai đảng giữa Hành pháp và Quốc Hội, chúng tôi có nghĩa vụ áp dụng nguyên tắc phù hợp với thực tế lãnh đạo”. Tuy nhiên một số quan sát viên cho rằng bằng thái độ ấy ông sẽ không còn hy vọng có thể là ứng cử viên của đảng trong kỳ bầu cử tổng thống năm 2016.
Nữ giới chiếm 20% ở Thượng Viện
Lần đầu tiên, Thượng Viện có 20 nữ nghị sĩ, và tại Hạ Viện có 81 nữ dân biểu (62 Dân Chủ-19 Cộng Hòa) chứng tỏ vai trò gia tăng của nữ giới trong chính trị. Nghị Sĩ Tim Scott (Cộng Hòa-South Carolina) là người Mỹ gốc Phi Châu đầu tiên từ một tiểu bang miền Nam. Thượng Viện cũng khai mạc khóa họp mới ngày Thứ Năm. Nghị Sĩ Harry Reid (Dân Chủ-Nevada) là thủ lãnh khối đa số gồm 53 Dân Chủ và 2 Ðộc Lập vẫn biểu quyết về phía Dân Chủ. Nghị Sĩ Mitch McConnell (Cộng Hòa-Kentucky) thủ lãnh khối thiểu số 45 nghị sĩ Cộng Hòa. Theo Hiến pháp, phó tổng thống là chủ tịch Thượng Viện nhưng chỉ can thiệp trong một vài trường hợp đặc biệt, trong thực tế thủ lãnh đa số là người điều hành mọi sinh hoạt.
Phó Tổng Thống Joe Biden đã làm lễ tuyên tệ nhậm chức cho 12 tân nghị sĩ mới được bầu hồi Tháng Mười Một. Một số cựu thượng nghị sĩ hiện diện với tính cách quan khách bao gồm Walter Mondale, cựu phó tổng thống và thượng nghị sĩ Dân Chủ Minnesota; John Glenn, cựu phi hành gia NASA và thượng nghị sĩ Dân Chủ Ohio, đến cùng với nghị sĩ tân cử Sherrod Brown.
Trước đó Thượng Nghị Sĩ Mark Kirk (Cộng Hòa-Illinois) đã hồi phục qua một cơn đột quỵ, trở lại Thượng Viện sau khi vắng mặt suốt năm qua. Thượng Nghị Sĩ John Kerry (Dân Chủ-Massachusetts) được Tổng Thống Obama chỉ định vào chức vụ ngoại trưởng sẽ rời Thượng Viện trong ít tuần sắp tới. Cựu Thượng Nghị Sĩ Cộng Hòa Scott Brown, người đương nhiệm duy nhất thất cử trong kỳ bầu cử ngày 6 Tháng Mười Một, có thể sẽ được chỉ định tạm thời hoặc tranh cử trở lại.
Thượng Nghị Sĩ Joe Manchin (Dân Chủ-West Virginia) nói rằng ông “hy vọng những thành viên mới đến Quốc Hội sẽ đem đến tinh thần và sinh khí mới để giúp giải quyết những vấn đề khó khăn với mục tiêu quốc gia trên hết chứ không phải bị trói buộc vào quan điểm ý thức hệ”.
Theo AP, hai thủ lãnh Harry Reid và Mitch McConnell đang thảo luận để có thể đi tới việc sửa đổi thủ tục như ‘filibuster’ đã làm ngăn trở hiệu quả hoạt động của Thượng Viện rất nhiều. ‘Filibuster’ là thủ tục đòi hỏi phải có túc số 2/3 chấp thuận thì vấn đề mới được đưa ra thảo luận và biểu quyết. Trong tình thế phân chia Dân Chủ 55/Cộng Hòa 45 ở Thượng Viện hiện nay, nếu có sự tranh chấp đương đầu sẽ rất khó để có thể hội đủ túc số 60 đồng ý, và như vậy sẽ không đi tới việc biểu quyết cho một dự luật nào đó được. (H.C.)
