WASHINGTON, DC( NV) – Các nhà lập pháp đảng Cộng Hòa ngày càng lên tiếng lo ngại về giá dầu diesel đang ở mức cao kỷ lục, trong lúc một số người kêu gọi chính phủ có biện pháp giảm chi phí cho nông dân, tài xế xe tải và các doanh nghiệp phụ thuộc nhiều vào nhiên liệu diesel.
Giá diesel trung bình trên toàn quốc đã tăng lên khoảng $6.45/gallon, theo Washington Post hôm Thứ Hai, 21 Tháng Chín, sau khi giá trung bình tại Mỹ lần đầu tiên vượt $6/gallon hồi đầu tháng này. Diesel được sử dụng rộng rãi cho máy móc nông nghiệp, xe vận tải thương mại, xe lửa và nhiều loại máy móc hạng nặng khác.
Vấn đề giá nhiên liệu đang được các nhà lập pháp Cộng Hòa đặc biệt chú ý trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào Tháng Mười Một, nhất là tại những tiểu bang nông nghiệp và vùng nông thôn. Một số nhà lập pháp cũng đang xem xét việc tạm ngưng thuế xăng liên bang, nhưng đề nghị này gặp sự phản đối từ một số thành viên Cộng Hòa vì lo ngại nguồn thu của Highway Trust Fund sẽ bị giảm.
Thượng Nghị Sĩ Chuck Grassley (Cộng Hòa-Iowa), đại diện một tiểu bang có ngành nông nghiệp lớn, hôm cuối tuần viết trên mạng xã hội rằng giá diesel cao đang “giết chết lợi tức của nông dân.” Ông Grassley kêu gọi Tổng Thống Donald Trump xem xét hạn chế xuất cảng diesel, đồng thời nhắc đến những biện pháp tương tự từng được áp dụng trong thời kỳ khủng hoảng năng lượng vào thập niên 1970.
Dân Biểu Tim Burchett (Cộng Hòa-Tennessee) tuần trước đưa ra dự luật nhằm hạn chế xuất cảng nhiên liệu diesel. Thượng Nghị Sĩ John Thune (Cộng Hòa-South Dakota), trưởng khối đa số Thượng Viện, cho biết các nhà lập pháp đang xem xét những đề nghị có thể giúp giảm giá nhiên liệu.
“Nếu việc cấm xuất cảng có thể giảm áp lực lên giá cả, tôi sẵn sàng xem xét,” ông Thune nói với các phóng viên tuần trước, theo Washington Post.
Một số thành viên khác trong đảng Cộng Hòa lại chọn phương pháp “lảng tránh” khi bị báo giới đặt câu hỏi.
“Hẹn gặp lại sau nhé,” Thượng Nghị Sĩ John Barrasso (Cộng Hòa–Wyoming), nhân vật quyền lực thứ hai của đảng Cộng Hòa tại Thượng Viện – nói với một phóng viên khi được hỏi Quốc Hội hoặc chính quyền có thể làm gì trước tình trạng giá dầu diesel tăng cao. Xuất hiện trong chương trình “Meet the Press” của đài NBC vào Chủ Nhật, khi được hỏi ông có ủng hộ lệnh cấm xuất cảng hay không, ông Barrasso đáp: “Chà, tổng thống đang cân nhắc một số biện pháp khác nhau mà ông ấy có thể thực hiện.”
Giá diesel tăng mạnh được cho là có liên quan đến những xáo trộn trên thị trường năng lượng toàn cầu. Các chuyên gia được Washington Post trích dẫn cho rằng những cuộc xung đột tại Trung Đông và chiến tranh Nga-Ukraine đã ảnh hưởng đến khả năng lọc dầu và nguồn cung nhiên liệu.
Reuters cho biết cuộc chiến Mỹ-Israel với Iran và các cuộc tấn công của Ukraine vào các nhà máy lọc dầu của Nga cũng góp phần làm nguồn cung bị thắt chặt.
Chính quyền ông Trump chưa cam kết áp dụng lệnh hạn chế xuất cảng diesel. Một số đồng minh của chính quyền cho rằng những gián đoạn trên thị trường năng lượng toàn cầu, thay vì chính sách trong nước, là nguyên nhân chính khiến giá nhiên liệu tăng.
Hôm Thứ Hai, ông Trump đã bày tỏ sự khó chịu giá dầu diesel trong bài đăng tải trên mạng xã hội Truth Social. Ông viết rằng cuộc chiến Nga-Ukraine đã khiến nhiều nhà máy lọc dầu diesel của Nga phải ngừng hoạt động. “Cuộc chiến vô lý và không có hồi kết với Ukraine này cần phải chấm dứt,” ông Trump viết. (KL)
