Thiện Lê/Người Việt
LOS ANGELES, California (NV) – Bầu cử luôn là một vấn đề gây tranh cãi ở Hoa Kỳ, với luật lệ hay thay đổi, và có thể ảnh hưởng đến các cộng đồng gặp khó khăn. Để nói về một số dự luật và thay đổi trong luật bầu cử, tổ chức Dịch Vụ Truyền Thông Thiểu Số (EMS) mời ba chuyên gia về bầu cử phát biểu tại hội thảo hôm Thứ Sáu, 11 Tháng Sáu.
Diễn giả đầu tiên là bà Elizabeth Hira, cố vấn chính sách của Brennan Center’s Democracy Program, nói về một dự luật bầu cử quan trọng là H.R.1, hay còn được gọi là For the People Act. Dự luật này đang được Thượng Viện Hoa Kỳ xét duyệt, và có thể sớm được bỏ phiếu.
Bà Hira cho biết dự luật này dài đến 817 trang vì có nhiều điều khoản quan trọng để giúp người dân dễ dàng đi bầu hơn.
“Nhiều người hỏi tôi tại sao dự luật này dài đến vậy, và tôi chỉ nói với họ nền dân chủ Hoa Kỳ có nhiều chỗ cần sửa,” bà nói.
Theo bà Hira, một số chính sách quan trọng trong dự luật H.R.1 gồm có tự động ghi danh cử tri, có nghĩa là người dân sẽ được tự động ghi danh để có quyền bỏ phiếu khi làm việc với các cơ quan chính phủ như Nha Lộ Vận (DMV); cho ghi danh và bỏ phiếu cùng ngày, có nghĩa là người dân có thể ghi danh cử tri vào ngày bầu cử, sau đó đi bỏ phiếu cùng ngày.
Bà cho rằng hai chính sách này sẽ giúp Hoa Kỳ có thêm cả chục triệu cử tri mới, và sẽ giúp đỡ các cộng đồng da màu rất nhiều, nhất là thế hệ trẻ.
Hiện nay, Hoa Kỳ có 10 tiểu bang không cho phép người dân ghi danh cử tri qua mạng, và H.R.1 sẽ giúp họ làm được điều đó. Không chỉ vậy, dự luật còn có chính sách cho người dân bỏ phiếu sớm hai tuần vì nhiều người không thể bỏ phiếu vào đúng ngày bầu cử được.
H.R.1 không chỉ là luật về bầu cử, mà còn là luật bảo vệ quyền công dân, và sẽ nối bước phong trào bảo vệ quyền công dân của thập niên 1960.
Bà Hira cho biết dự luật này sẽ giúp các cộng đồng khó khăn như người gốc Phi Châu và người thổ dân Hoa Kỳ.
“Tiểu bang North Dakota từng gây khó khăn trong bầu cử cho cộng đồng người thổ dân Hoa Kỳ vì đòi hồ sơ cử tri của họ phải có địa chỉ nhà, nhưng tiểu bang không cấp địa chỉ nhà cho họ. Tuy biết vậy, nhưng tiểu bang này vẫn thông qua luật đó, khiến cộng đồng thổ dân Hoa Kỳ không bỏ phiếu được,” bà nói.
Diễn giả thứ hai là ông Alex Gulotta, quyền giám đốc của All Voting Is Local, nói về tình hình dân chủ ở Hoa Kỳ hiện nay.
Ông cho rằng Hoa Kỳ vẫn gặp nhiều trở ngại, nhưng vẫn giữ được nền dân chủ, và nói trở ngại không phải là cuộc tranh đấu giữa đảng Cộng Hòa với Dân Chủ, mà là cuộc tranh đấu giữa những người ủng hộ dân chủ với những người theo chủ nghĩa độc đoán.
“Những cuộc tranh đấu khác là giữa những người dùng khoa học, thông tin chính xác với những người tin vào thông tin sai lệch và các thuyết âm mưu. Trở ngại không phải là tranh đấu giữa hai đảng, mà là giữa cách suy nghĩ của con người,” ông Gulotta nói.
Cuộc bầu cử năm 2020 có thể là nói là một dấu ấn lịch sử của Hoa Kỳ vì có số người bỏ phiếu cao nhất trong vòng 120 năm tuy cả nước đang trong đại dịch COVID-19. Ông Gulotta cho rằng những nỗ lực để giúp người dân dễ dàng bỏ phiếu trong đại dịch đang bị xóa đi, thậm chí bị cấm ở nhiều tiểu bang.
Theo ông, bầu qua thư là một cách rất hiệu quả, nhất là trong đại dịch, và tiểu bang Arizona có hơn 80% cư dân bỏ phiếu qua thư.
“Nhờ cách bỏ phiếu này, cư dân có thể tụ họp cả gia đình lại để chọn từng ứng cử viên, và mỗi gia đình có hoàn cảnh, việc làm và trình độ học vấn khác nhau. Đó mới là nền dân chủ của Hoa Kỳ,” ông nói.
Tuy vậy, ông Gulotta cho biết cựu Tổng Thống Donald Trump chỉ trích bầu qua thư, gây nhiều trở ngại cho nền dân chủ.
Diễn giả thứ ba là bà Mimi Marziani, giám đốc của Texas Civil Rights Project, nói về số người đi bỏ phiếu và những thay đổi trong bầu cử có thể xảy ra ở Texas.
Bà cho biết những dự luật mới ở Texas có thể không cho phòng phiếu mở cửa sớm, làm nhiều người không thể đi bầu sớm rồi đi làm được. Không chỉ vậy, tiểu bang này còn có thể đóng phòng phiếu vào Chủ Nhật, ngày mà cộng đồng gốc Phi Châu thường bỏ phiếu sau khi đi lễ.
Ngoài ra, các dự luật mới của Texas còn có thể gây nhiều trở ngại cho người khuyết tật và những người không biết tiếng Anh.
“Những thay đổi này sẽ cho nhân viên phòng phiếu có nhiều quyền lực hơn, và những người này thường hù dọa các cộng đồng da màu, làm họ không dám đi bỏ phiếu,” bà Marziani nói.
Bà còn nói các nhà lập pháp ở Texas đang kêu gọi thay đổi kết quả bầu cử của năm 2020 vì gian lận, nhưng không có bằng chứng, và điều đó làm người dân thiếu niềm tin vào nền dân chủ.
Vì những thay đổi có thể xảy ra ở Texas, bà Marziani cho biết bà hy vọng chính phủ liên bang sẽ giúp đỡ, và bà cùng các nhà hoạt động khác sẽ liên tục đấu tranh để bảo vệ nền dân chủ. [qd]
—–
Liên lạc tác giả: [email protected]
