Bài và hình: Trịnh Hảo Tâm
Nước Bỉ (Belgium) là quốc gia nhỏ bé diện tích 30,158 km vuông nằm về phía Bắc nước Pháp. Dân số 10.5 triệu người nói 3 ngôn ngữ: vùng Flanders miền Bắc nói tiếng Hòa Lan, miền Nam vùng Wallonia nói tiếng Pháp và một nhóm nhỏ độ 70 ngàn người ở phía Ðông gần nước Ðức nói tiếng Ðức.
Ngày 22 tháng 3, 2016 khủng bố đã tấn công vào phi trường và nhà ga xe điện ngầm ở thủ đô Brussels của nước Bỉ khiến 34 người chết và hơn 200 người bị thương. Thành phố Brussels vốn rất thanh bình, dân chúng hiền hòa được tổ chức Liên Minh Âu Châu (European Union) đặt nhiều trụ sở nên cho dù EU không chính thức công bố nhưng người ta xem Brussels như là thủ đô của Liên Minh Âu Châu đại diện cho 28 quốc gia. Cuộc tấn công tại thành phố này khiến cho cả thế giới bàng hoàng và đồng thanh lên án tổ chức Hồi giáo cực đoan ISIS đã xác nhận chính là thủ phạm.
Tháp Atomium tọa lạc trong công viên Heysel Park.
Trên đường di chuyển ở Âu Châu tôi đã qua lại nước Bỉ nhiều lần nhưng dừng chân ở thủ đô Brussels chỉ một lần duy nhất mặc dù nơi đây có rất nhiều di tích đáng xem và tôi cũng có cô em bà con du học trước 1975 sống tại đây. Sau đây là ký sự ghi lại chuyến thăm viếng và khám phá về thành phố Brussels đã lưu lại cho tôi nhiều kỷ niệm thích thú khó quên.
Từ nước Anh chúng tôi qua eo biển Dover bằng phà lớn để sang nước Pháp vào buổi sáng mùa Xuân. Xe buýt của đoàn du lịch men theo bờ Bắc Hải đi về hướng Ðông lối nửa giờ sau đã đi vào lãnh địa nước Bỉ. Nước Bỉ có 67 km bờ biển, vùng phía Bắc giáp biển không có thành phố nào lớn chỉ là những làng đánh cá êm đềm, họ chuyên bắt con chem chép (mussels) là một loại sò vỏ màu đen làm món ăn truyền thống. Vùng đất giáp biển là bình nguyên bằng phẳng, mưa nhiều nên hoa lá xanh tươi, nhà cửa nho nhỏ nhưng tươm tất gọn gàng và đời sống dân chúng ở đây rất bình dị nhàn nhã, rảnh rỗi người ta ngồi quán cà phê ban ngày hay quán bia vào ban đêm.
Khi xe gần đến thành phố Brugge thì giã từ vùng biển xuôi Nam để vào Brussels là thủ đô đồng thời cũng là thành phố lớn nhất nước Bỉ. Dân số năm 2007 là 1 triệu 31 ngàn người, 90% nói tiếng Pháp, phần còn lại nói tiếng Hòa Lan. Về lịch sử Brussels được thành lập vào thế kỷ thứ 10 bởi cháu nội vua Charles I (774-814) hay còn được gọi là Charlemagne ông này là hoàng đế của nước Franks gồm các nước Pháp, Ðức và một số nước Trung Âu ngày nay. Thời Trung Cổ vùng nước Bỉ cũng như Brussels nằm dưới sự cai trị của những vương quốc hùng mạnh như Pháp, Ðức, Áo Hung cho đến năm 1830 mới độc lập thành một nước riêng biệt nhưng không có ngôn ngữ riêng. Sau Ðệ Nhị Thế Chiến Brussels là trung tâm chính trị của Âu Châu, nhiều tổ chức quốc tế đặt bản doanh như NATO và hiện nay giữ vai trò thủ đô Âu Châu nơi nhiều cơ quan của Liên Hiệp Âu Châu (EU) tọa lạc như tòa nhà của Hội Ðồng Liên Hiệp Âu Châu (European Union Council) và văn phòng của ông chủ tịch EU cũng hiện diện tại đây. Về chính trị Bỉ quốc theo chế độ quân chủ lập hiến, có vua và Quốc Hội có hai viện: Hạ Viện (Chamber of Representatives) các dân biểu có nhiệm kỳ 4 năm và Thượng Viện (Senate) các thượng nghị sĩ cũng do dân bầu lên. Quốc vương Bỉ hiện nay là Albert II lên ngôi từ năm 1993.
Nhà thờ Ðức Bà xây năm 1872.
Ðài kỷ niệm Atomium
Trước khi vào trung tâm thành phố chúng tôi được đưa đi xem kiến trúc Atomium tọa lạc trong công viên Heysel Park ở phía Bắc thành phố (cách trung tâm 7 km) cạnh xa lộ vòng đai. Atomium là một “đài kỷ niệm” (monument) được xây trong dịp Hội Chợ Thế Giới Brussels 1958 được thiết kế bởi André Waterkeyn, cao 102 mét (335 ft) với 9 trái cầu bằng thép nối kết với nhau tạo thành hình dạng một phân tử của chất sắt (có 9 nguyên tử) được nhân lên 165 tỷ lần.
Hôm nay ngày Chủ Nhật đầu mùa Xuân thời tiết lại ấm áp lạ thường nên dân chúng đổ xô đến công viên Heysel rất đông. Công viên rộng lớn cây cối xanh tươi và hồ nước tĩnh lặng, ngày xưa là khu rừng với lâu đài nhà vua được xây bên trong. Vào chơi công viên không phải trả tiền. Bãi đậu xe không còn chỗ trống nên thiên hạ đậu xe dọc theo lề đường, mỗi khi có một khoảng trống vừa đủ là có người chen vào, mỗi xe khít nhau những người lái xe bên Mỹ khó đậu được như vậy. Xe buýt du lịch có chỗ đậu riêng gần đài Atomium và chúng tôi chỉ có 15 phút xuống ngắm nghía bên ngoài chụp vài tấm ảnh kỷ niệm. Chín trái cầu lớn có đường kính 18 mét được nối nhau bằng những ống tròn và du khách có thể đi trong đó. Lên trên trái cầu cao nhất có cửa kính để nhìn xuống thành phố Brussels. Trục giữa thẳng đứng nối 2 trái cầu gần mặt đất nhất là ống của thang máy lên xuống. Khi xây Atomium cho hội chợ thế giới người ta dự trù đài chỉ lưu lại 6 tháng nhưng đến nay vừa đúng 50 năm Atomium vẫn còn và lâu dần thành biểu tượng cho thành phố Brussels khiến người ta không phá bỏ đi được. Khi quyết định lưu giữ vĩnh viễn, vào năm 2004 Atomium đóng cửa 2 năm để tu bổ trong đó có việc thay thế lớp vỏ bọc bên ngoài của mỗi trái cầu, trước kia là lớp nhôm đã phai màu thay bằng thép không rỉ (stainless steel) sáng loáng rất đẹp. Ðể có tiền tu bổ, ban quản lý đài cho bán những miếng nhôm cũ cho du khách làm vật kỷ niệm. Công tác tu bổ còn bao gồm việc nới rộng phòng trưng bày, nhà hàng và gian nhà nghỉ trưa cho các cháu học sinh vào du khảo (field trip). Khi đi ngang qua phòng trưng bày thấy hình gian hàng các quốc gia tham dự Hội Chợ Thế Giới Brussels 1958 trong đó có hình gian hàng Việt Nam Cộng Hòa với các sản phẩm thủ công và lá cờ vàng 3 sọc đỏ. Tôi còn nhớ cha tôi hồi năm đó có đến xem hội chợ này trong phái đoàn Công Giáo hành hương Lộ Ðức, ông có mua dĩa sứ kỷ niệm in hình đài Atomium. Hồi đó tôi nghĩ mình khó có cơ hội một ngày nào đến thăm nơi đây. Hôm nay đúng nửa thế kỷ sau tôi lại đến đây và dĩ nhiên cha tôi không còn nữa đã qua đời ở Việt Nam năm 1992.
Ðường phố Brussels, thủ đô vương quốc Bỉ.
Những tòa nhà dùng trong Hội Chợ Quốc Tế 1958 và trước đó là Hội Chợ 1930 ở phía Bắc đài Atomium vẫn còn để đó. Cạnh đài Atomium về phía Tây có công viên Mini Europe nơi đây xây lại những mô hình nhỏ theo tỷ lệ 1/25 gồm 300 tòa kiến trúc của 80 thành phố Âu Châu nhưng không có trong chương trình du lịch của chúng tôi. Cạnh Mini Europe là sân vận động và cầu trường King Baudouin Stadium xây xong năm 1930 nhân kỷ niệm 100 năm thành lập nước Bỉ. Cầu trường này rất lớn là nơi diễn ra những cuộc tranh tài thế giới gần đây nhất là giải bóng tròn Euro 2000.
Chúng tôi lên xe đi về hướng Nam đến một khu rừng cạnh Atomium có tên là Park Van Laeken được rào lại bằng hàng rào sắt, bên trong cây cối dầy đặc thấp thoáng phía xa một lâu đài. Ông trưởng đoàn cho biết đó là lâu đài hoàng gia Laeken (Royal Castle of Laeken) là nơi vua và hoàng gia trú ngụ. Nhà vua tiền nhiệm cũng rất thích những kiến trúc Ðông phương nên ông cho xây bên trong khu rừng thượng uyển một ngôi chùa Tàu và một tháp chuông Nhật Bản nhiều tầng bên cạnh là khu vườn cảnh Nhật đầy đủ cầu gỗ bắc ngang ao cá Koi và những cây thông Nhật. Xe chạy bên ngoài cũng có thể thấy ngôi chùa và tháp chuông bên trong vườn thượng uyển.
Sách du lịch Trịnh Hảo Tâm đã xuất bản 8 quyển ký sự du lịch:
1. Trên Những Nẻo Ðường Việt Nam
2. Miền Tây Hoa Kỳ
3. Ký Sự Du Lịch Trung Quốc
4. Mùa Thu Ðông Âu
5. Tây Âu Cổ Kính
6. Miền Ðông Nước Mỹ Và Canada
7. Hành Hương Thánh Ðịa Do Thái
8. Nhật Bản, Hồng Kông-Macau, Thái Lan.
Tất cả đều dầy trên 300 trang trình bày đẹp, mỗi quyển đồng giá 15 USD (bao cước phí trong nước Mỹ) xin liên lạc: Trịnh Hảo Tâm (714) 528-1413. Email: [email protected]
