Bầu cử Cộng Hòa
Nguyễn Văn Khanh
Mới sáng sớm Thứ Hai, chỉ nhìn vào những hàng chữ chạy trên trang nhất hoặc các bản tin nói về cuộc vận động sơ bộ của đảng Cộng Hòa đăng tải trên các tờ nhật báo hàng đầu của nước Mỹ đã đủ chóng mặt.
Tờ The Washington đưa tin cho biết ông Rick Santorum nhất quyết đánh tới cùng, tờ USA Today cho hay cuộc đua vẫn còn dài, dựa vào lời phát biểu của ông Cựu Chủ Tịch Hạ Viện Newt Gingrich. Một bản tin không mấy to của tờ The New York Times cũng đưa ra nhận xét tương tự, cho biết thêm ngay chính ứng viên lớn tuổi nhất của đảng Cộng Hoa là ông Ron Paul cũng không muốn phụ lòng giới trẻ ủng hộ ông, điều đó có nghĩa là ông cũng không rút lui, cho dù đến giờ ông ứng viên 76 tuổi chưa thắng ở một tiểu bang nào cả.
Nếu tính cả 3 cuộc bầu cử diễn ra Thứ Ba tại Wisconsin, Maryland và Washington D.C., vòng đua sơ bộ của đảng Cộng Hòa đã đi được khoảng 2/3 đoạn đường và ông cựu Thống Ðốc Mitt Romney vẫn chiếm thế thượng phong, sớm muộn gì cũng sẽ có được 1,144 phiếu đại biểu để trở thành ứng viên đại diện cho đảng. Dựa vào sự kiện đơn giản như vậy, rất nhiều quan sát viên chính trị và ngay cả người dân Hoa Kỳ đều nghĩ đã tới lúc các ông Santorum, Gingrich và Ron Paul nên rút lui, để ông Romney có thì giờ tính chuyện “đánh đấm” với đối thủ Dân Chủ Barack Obama, thay vì phải lo “đỡ đòn” xuất phát từ những người cùng đảng.
Rất tiếc, đến giờ cả 3 ông đang thua vẫn chưa ông nào chịu bỏ cuộc.
Thứ Tư tuần trước khi nói chuyện với sinh viên thủ đô ở Ðại Học Georgetown, ông Gingrich không chấp nhận chuyện sẽ có lúc ông Romney có đủ 1,144 phiếu đại biểu “và ông ta phải chứng tỏ cho mọi người thấy rằng ông ta xứng đáng hưởng số phiếu đó” chứ đừng đợi người khác bỏ cuộc để “thu thiên hạ về một mối.” Ông cựu chủ tịch Hạ Viện cũng loan báo “tái phối trí chiến lược,” để tiếp tục cuộc đua với số tiền quyên được quá nhỏ so với khoản tiền khổng lồ ông Romney đang có trong tay.
Với các ứng viên khác thì sao? Liệu ông Romney có hội đủ các điều kiện để “xứng đáng” đại diện cho đảng như ông Gingrich nói hay chưa? Câu trả lời mạnh nhất đến từ ông Santorum với câu nói bất hủ: “Cứ chọn bất kỳ một ứng viên Cộng Hòa nào thì ông Romney cũng là ứng viên tệ nhất.” Ông cũng cho biết sẽ đi tiếp cho đến ngày 24 Tháng Tư khi cuộc bầu cử sơ bộ diễn ra tại tiểu bang nhà Pennsylvania, là nơi ông có nhiều cơ hội thành công. Ðiều đó có nghĩa là nếu thắng ở Pennsylvania, ông Santorum sẽ tiếp tục “đằng trước, bước,” chứ không buông.
Ông Ron Paul thì khéo léo hơn, nói rằng cuộc đua chưa kết thúc vì các tiểu bang phải họp đảng trước khi dự đại hội ở Florida vào Tháng Tám tới đây, và lúc đó “số phiếu đại biểu dành cho tôi chắc chắn sẽ tăng chứ không ít như bây giờ.” Hỏi tại sao đến giờ chẳng thắng ở tiểu bang nào cả không rút lui, ông trả lời “không thắng vì cử tri chưa biết đến lập trường tranh cử của tôi, nhưng giới trẻ thì họ hiểu những gì tôi muốn làm cho quốc gia, và dần dần số người ủng hộ tôi sẽ tăng lên.”
Trước tình thế không mấy thuận lợi, một số chính trị gia uy thế của đảng Cộng Hòa đã lên tiếng cho rằng tới lúc cần phải đoàn kết lại để đánh mặt trận quan trọng hơn: phải lấy lại được Tòa Bạch Ốc vào tháng 11 năm nay. Nói với báo chí ở hành lang Thượng Viện, Thượng Nghị Sĩ John McCain nhìn nhận nhìn thấy anh em trong nhà “đánh nhau mà chua xót.” Vị nghị sĩ từng được đảng để cử tranh chức tổng thống cách đây gần 4 năm bảo thêm “cứ mỗi ngày người cùng đảng tiếp tục chỉ trích nhau là mỗi ngày ông Obama chiến thắng.”
Chủ Nhật vừa rồi, lời than thở của Nghị Sĩ McCain được ông Chủ Tịch Khối Thiểu Số Mitch McConnell nhắc lại trong chương trình phỏng vấn truyền hình “State of the Union” của đài CNN. Ông McConnell nói như sau: “Tôi cho rằng điều rõ rệt nhất ngay lúc này là vì quyền lợi của đảng, mọi người nên đoàn kết để ủng hộ người hầu như chắc chắn được chọn ra tranh cử, và bắt đầu mở cuộc tấn công nhắm vào chính sách của Tổng Thống Obama.”
Sau đó, Thượng Nghị Sĩ Cộng Hòa Ronald Johnson của tiểu bang Wisconsin cũng lên tiếng nói: “Tôi muốn đảm bảo với các cử tri bảo thủ là tôi đã nói chuyện với ông Romney và tôi hoàn toàn tin tưởng ông Romney là người có cùng quyết tâm bảo vệ nước Mỹ bằng lập trường bảo thủ như tất cả chúng ta.” Ông Johnson còn cho biết đã được Thượng Nghị Sĩ McConnell chọn làm người điều hợp “kế hoạch vận động tranh cử của Quốc Hội sao cho phù hợp với kế hoạch của ông Romney,” và điều này cho thấy rõ ràng giới lãnh đạo Cộng Hòa tin tưởng cuối cùng ông Romney sẽ đại diện cho đảng dự cuộc đua chiếm Tòa Bạch Ốc và các vị dân cử Cộng Hòa ở Thượng lẫn Hạ Viện đã sẵn sàng nhập cuộc.
Lãnh đạo đảng muốn làm gì thì làm, muốn gây áp lực thì cứ việc gây, cả 3 ông Santorum, Gingrich và Ron Paul không thèm để ý tới.
Trả lời câu hỏi nghĩ gì về lời kêu gọi đoàn kết – để giúp ông Romney – ông Santorum cười khẩy “tôi rất mừng khi nghe nói đến chuyện này” trước khi nhắc lại chuyện “cần có người bảo thủ để đương đầu với ông Obama, không thể chọn một người có lập trường giống Obama được”; ông Gingrich thì nói: “Có những lập luận nói rằng tôi và ông Santorum nên rút lui, nhường chỗ lại cho ông Romney. Ông Romney phải chứng tỏ là người thật sự tiêu biểu cho đảng, chúng tôi không bao giờ dọn cỗ mời ông ta xơi cả. Chúng tôi có đủ mọi lý do để tiếp tục cuộc đua.”
Còn ông Ron Paul thì sao? Thời gian gần đây có tin đồn nói rằng nếu không được đảng đề cử, ông Ron Paul sẽ kết thúc sự nghiệp chính trị của mình bằng cách ra tranh cử tổng thống với tư cách độc lập, hoặc nhận lời mời của đảng nhỏ nào đó. Nếu lời đồn đãi này đúng, chắc chắn chuyện chia phiếu cử tri trong đảng Cộng Hòa sẽ xảy ra vào tháng 11 năm nay, y hệt như chuyện chia phiếu đang diễn ra ngay lúc này ở vòng sơ bộ.
