HAVANA, Cuba (AP) – Luật lệ thay đổi về xuất cảnh được chờ đợi hàng chục năm qua, bắt đầu có hiệu lực ở Cuba từ ngày Thứ Hai 14 Tháng Giêng 2013.
Dân chúng Cuba đứng xếp hàng đông đảo bên ngoài một văn phòng di trú để xin chiếu khán mới. (Hình: AP/via Prensa Latina)
Kể từ nay công dân muốn ra nước ngoài không cần phải xin giấy phép xuất cảnh hoặc có thư mời của một cơ quan ở ngoại quốc mà chỉ cần xin cấp hộ chiếu (passport). Tuy nhiên vẫn cần có visa (chiếu khán nhập cảnh của nước sở quan) ngoại trừ một số nước trong Liên Bang Xô Viết cũ: Nga, Hungary, Ukraine, Belarus, Slovakia, Moldavia, Kazakhstan, Kyrgyzstan và các nước khác gồm Barbados, Granada, St. Cristobal & Nevis, St. Vincent & Grendines, Liechtenstein và Malaysia.
Luật mới cũng cho phép được quyền lưu lại nước ngoài một thời gian dài hơn, từ 11 tháng tới 24 tháng. Như vậy công dân Cuba xuất ngoại có thể du học hay làm việc ở ngoại quốc mà vẫn giữ được liên hệ với tổ quốc để gởi tiền hay đem tiền về.
Các quan sát viên dự đoán luật mới sẽ không làm số người ra nước ngoài gia tăng nhiều trong thời gian đầu tiên vì họ vẫn cần có visa của hầu hết các nước kể cả Hoa Kỳ. Tuy nhiên với quy định được ở nước ngoài lâu hơn, tới 2 năm, những người muốn ở lại Hoa Kỳ có đủ thời gian để xin giấy thường trú.
Có sự giới hạn với một số đối tượng như “lực lượng lao động cần bảo quản” bao gồm công nhân có ngành nghề chuyên môn, vận động viên thể thao và giới chức lãnh đạo đảng Cộng Sản. Ngoài ra bất cứ ai cũng vẫn có thể bị từ chối cấp chiếu khán vì “lợi ích công cộng” hay nghi ngờ thuộc thành phần đối kháng.
Tổng Thống Raul Castro đã hứa hẹn sẽ cải tổ luật xuất cảnh từ lâu nhưng có lẽ vì còn một số bất đồng ý kiến trong nội bộ đảng nên đến nay mới thực hiện được. Sau khi Raul Castro lên nắm quyền thay thế Fidel Catro về hưu vì sức khỏe và tuổi già, cuộc sống của người dân Cuba được giảm bớt gò bó, họ đã được phép mua bán nhà và xe hơi.
Từ mấy tuần lễ gần đây đã có rất đông người đến xin hộ chiếu tại các văn phòng di trú ở Cuba. Trước kia lệ phí cấp hộ chiếu là $50 và phí tổn cho tất cả các loại giấy tờ để có thể xuất cảnh lên tới $300, gấp 15 lần lương trung bình mỗi tháng của một người, chưa kể từ $200 đến $300 trả cho một cơ quan nước ngoài để có được thư mời.
Bây giờ lệ phí chiếu khán tăng gấp đôi, $100, nhưng không phải lo thêm các giấy tờ khác. Sau hai năm nếu muốn gia hạn chiếu khán, phải trả thêm $20. (H.C.)
