Nguyên Huy/Người Việt
WESTMINSTER, California (NV) – Ngày Chủ Nhật, 7 Tháng Mười Hai, tới đây, cặp nghệ sĩ Nga Mi và Trần Lãng Minh sẽ trình diễn một chương trình âm nhạc nghệ thuật trong chủ đề “Phong Châu Mở Hội.” Ðây là lần thứ ba tại Nam California và là lần thứ IV cặp nghệ sĩ này tổ chức Phong Châu Mở Hội tại hải ngoại.
Lần này, chương trình sẽ được mở tại Bleu Dancing and Restaurant, 14160 Beach Blvd., Westminster, CA 92683, với một chương trình ca nhạc mang chủ đề “Tình Ca và Dân Ca Việt Nam.”
Một cảnh trong Phong Châu Mở Hội. (Hình: Trần Lãng Minh cung cấp)
Nghệ sĩ Trần Lãng Minh cho biết: “Nội dung chương trình lần này là thơ nhạc tiền chiến, dân ca truyền thống như hát Ả Ðào, hát Xẩm, hát Quan Họ, Bài Chòi Quảng Nam, dân ca Huế, ca hò miền Nam và hát Chầu Văn. Phần nhạc tình ca sẽ có chín ca sĩ hát tình ca quê hương là Nga Mi, Trần Lãng Minh, Anh Dũng, Nhật Hạ, Minh Ngọc, Xuân Mỹ, Nam Trân, Xuân Mai và Kim Yến. Phần nhạc dân tộc gồm nhạc cảnh do Ban Văn Nghệ Bắc Ninh và vũ thì do đoàn múa dân tộc Việt Cầm phụ trách.”
Vẫn theo Trần Lãng Minh, hai tiết mục đặc sắc trong chương trình là phần hát Ả Ðào và hát Văn bài thơ Tống Biệt của Tản Ðà và một kịch thơ dẫn một truyện ngắn theo lời kể của Giáo Sư Trần văn Khê về “truyền thuyết cây đàn Ðáy.”
Bốn lần trong khoảng gần 10 năm trở lại đây, một lần tại Virginia và ba lần tại Nam California, cặp nghệ sĩ Nga Mi và Trần Lãng Minh đã gặt hái được nhiều thành công rực rỡ. Qua những buổi Phong Châu Mở Hội, cộng đồng người Việt xa xứ đã được sống lại “một thời vang bóng.” Giới trẻ hải ngoại đã được làm quen với âm nhạc truyền thống của dân tộc.
Ðể đạt được sự thành công ấy, Nga Mi và Trần Lãng Minh không chỉ dựa trên khả năng sẵn có là làn hơi phong phú trời cho để cất lên những tiếng hát cả tân và cổ nhạc làm động lòng người nghe, mà còn vì sự tận tụy với nghệ thuật, chịu khó học hỏi về một nền cổ nhạc, dân ca mà vì thời cuộc, vì chiến tranh liên miên mấy chục năm trời, tưởng như đã phai mờ trong tâm trí người dân Việt.
Nga Mi và Trần Lãng Minh đã không quản ngại công sức, tiền bạc qua những chuyến về thăm quê hương, cất công lặn lội đến những vùng đất xa xôi ở miền Bắc, nơi đã phát sinh những làn điệu dân ca có từ hàng ngàn năm trước, để có được những kiến thức chân xác nhất hầu làm phong phú cho những sáng tác trong mỗi kỳ Phong Châu Mở Hội.
Cả hai đã tìm đến những cụ già, các bậc lão niên, tại những nơi được coi là cái nôi của dân ca miền Bắc, miền Trung và giọng hò miền Nam cũng như những làn điệu ca nhạc của đồng bào sắc tộc trên cao nguyên. Những kiến thức và sự học hỏi qua những chuyến đi “tầm sư học đạo” ấy đã khiến cho các chương trình Phong Châu Mở Hội cứ phong phú và lạ lẫm hơn. Mỗi lần mở hội, chương trình không chỉ làm say mê người coi mà còn mở rộng thêm được kiến thức về nền văn hóa cổ truyền của dân tộc.
Chúng ta thường nghe kể về cái thú tiêu dao hát Ả Ðào và nghe đồn nhiều thế hệ trước, các bậc văn nhân thi phú, cả trong quan trường nữa, đã bị thu hút say mê khiến nhiều người phải khuynh gia bại sản. Nhưng khi được hiểu biết xác thực về hát Ả Ðào mới thấy đó là cái thú vui tao nhã của văn nhân mặc khách mà thời thực dân Pháp nó đã bị làm biến dạng thành “hát Cô Ðầu” mang sắc thái trần tục.
Cũng như làn điệu hát xẩm, đến nay mấy ai còn nhớ. Hát xẩm là lối hát của những nghệ sĩ lang thang. Vào cuối thế kỷ 19 sang đầu thế kỷ 20 lối hát này khá thịnh hành tại những bến xe, bến tầu, do những người ăn xin thực hiện, nhưng lại có tinh thần nghệ sĩ nên mượn câu ca tiếng hát theo làn điệu dân ca bình dân để mua vui cho khách chờ tầu hay trong suốt những chuyến đi xa trên sông nước.
Còn hát Văn hay hát Chầu Văn là phần ca nhạc trong những buổi lên đồng, cũng là một thú vui của các mệnh phụ xưa, lôi kéo theo cả nữ giới trung lưu và bình dân. Lên đồng là xin được nhập vai các vị đã hiển thánh, có khi là một anh hùng dân tộc, có khi chỉ là một cậu con quan, một cô trong rừng sâu núi thẳm khi sống đã ban ơn phước, cứu giúp cho người dân quanh vùng… Người lên đồng khi nhập vai có khi tiếng nói khác hẳn, cử chỉ cũng thay đổi làm những “con chiên đệ tử” xúm nhau vào ca tụng để được đồng cho lộc có khi rất hậu hĩnh.
Hát Chầu Văn có làn điệu rất mê hoặc vì rất nhu ái qua tiếng hát của một nam một nữ, thường chỉ có một nam, được tiếng đàn nguyệt phụ họa ríu tít cùng sênh phách.
Cặp nghệ sĩ Nga Mi và Trần Lãng Minh khi trình bày đến những làn điệu này đã có phần giảng giải về lịch sử của nó, được truyền tụng từ đâu, bao nhiêu lâu rồi để người nghe thấu hiểu được làn điệu dân ca ấy.
Do đó, đến với Phong Châu Mở Hội không chỉ là tìm sự giải trí, thưởng ngoạn trong vài giờ mà còn đến để hiểu biết thêm về âm nhạc cổ truyền của dân tộc, hiểu thêm về cái phong hóa của các bậc cha anh xưa.
Ðược hỏi, trong tương lai, Nga Mi và Trần Lãng Minh, bên cạnh sự phổ biến văn nghệ truyền thống có tính đến chuyện mở các lớp ca nhạc cổ truyền để truyền lại cho các thế hệ sau các làn điệu dân ca của dân tộc không, Trần Lãng Minh cho biết “đã nghĩ đến nhưng lúc này chưa có được phương tiện.”
Giá vé có hai hạng là $30 và $50 (VIP) là quá rẻ so với những đại nhạc hội khác. Xin liên lạc qua số (714) 360-2629.
