Nguyễn Văn Khanh
Ông bước vào văn phòng chủ tịch điều hành đảng Cộng Hòa lúc 2 giờ 10 phút. Ðúng 50 phút sau ông và đoàn tùy tùng bước ra, không nói gì với cánh nhà báo đứng đợi từ lúc giữa trưa, chỉ giơ tay vẫy chào đám đông khoảng trăm người muốn nhìn thấy mặt nhân vật đang tạo sôi nổi nhất của cuộc đua tranh chức tổng thống 2016.
Từ sáng sớm, đã có tin ông tỷ phú Donald Trump đến Washington D.C. để gặp ông Chủ Tịch Reince Pribius. Ðây là lần đầu tiên 2 ông gặp nhau ngay tại thủ đô và cả 2 phía đều kín tiếng không cho biết đề tài cuộc thảo luận, sau khi cuộc gặp kết thúc cũng nhất định không tiết lộ những gì đã được bàn thảo. Phía ông Trump chỉ đưa ra lời nhắn ngắn ngủi qua trang mạng xã hội, nội dung cho hay cuộc gặp đã diễn ra và ông tỷ phú trong chờ “ngày đoàn kết đảng lại làm một.” Bên văn phòng ông Pribius cũng đưa ra bản thông cáo chỉ có vài hàng, cho hay “cuộc gặp rất hữu ích,” hứa hẹn “từ giờ cho đến ngày bầu cử, ông chủ tịch sẽ thường xuyên tổ chức những cuộc gặp gỡ tương tự với các ứng cử viên và với người sẽ đại diện cho đảng.”
Ông Donald Trump vẫy tay chào mọi người khi vừa bước vào xe ở Washington, DC. (Hình: AP Photo/Susan Walsh)
Chuyện ông Trump bay từ New York xuống Washington D.C. để gặp nhân vật đang điều hành đảng diễn ra chỉ vài ngày sau khi ông Trump đưa ra những lời tuyên bố gây chấn động nước Mỹ và cả thế giới. Chủ Nhật vừa rồi ông cho hay nếu được cử tri tín nhiệm để trở thành tổng thống, ông “sẽ rút quân khỏi Nhật Bản và Nam Hàn” vì không có lý do gì nước Mỹ “phải mang nợ” để bảo vệ an ninh quốc phòng cho những nước khác. Ông còn nói là các chính phủ như Tokyo, Seoul và ngay cả những nước NATO “khôn khéo hơn mình, họ lợi dụng mình,” đưa ra chính sách “phải nghĩ về mình” trước khi làm “công quả” cho người khác. Cũng với chính sách “nghĩ về nước Mỹ trước hết” này, ông đồng ý để Nhật và Nam Hàn có võ khí nguyên tử để 2 quốc gia đồng minh này quan trọng nhất của nước Mỹ tại Ðông Á “có thể tự bảo vệ” trước nguy cơ chiến tranh do Bắc Hàn gây nên.
Không chỉ lên tiếng nói về chính sách đối ngoại, ông còn đưa ra khá nhiều ý kiến về đảng và chuyện đối nội. Về đảng, ông bảo thẳng “không được đối xử công bằng” dọa dẫm nếu có những dàn xếp để ông không được đề cử, “lúc đó chuyện biểu tình, ẩu đả ở đại hội đảng sẽ diễn ra,” và mới nhất là chuyện ông sẽ không tôn trọng lời cam kết đã ký, tức “sẽ không ủng hộ bất cứ ứng cử viên nào nếu người đó không phải là tôi.” Về đối nội, ông cho hay là người theo chủ trương chống phá thai, bảo thêm nếu luật không cho phá thai, những phụ nữ nào vi phạm luật phải bị trừng phạt. Câu nói này đẩy Ủy Ban Vận Ðộng Tranh Cử của ông phải tìm cách chữa cháy, nói rằng bị trừng phạt là “những bác sĩ” chứ không phải là phụ nữ.
Không rõ những lời tuyên bố bị các chính trị gia Dân Chủ lẫn Cộng Hòa đồng loạt chỉ trích này sẽ ảnh hưởng thế nào đến sự ủng hộ cử tri dành cho ông Trump, nhưng những người thân cận với ông tỷ phú đều tin cuối cùng ông sẽ có đủ 1,237 phiếu đại biểu để trở thành ứng cử viên của đảng, do đó “trách nhiệm của ông Trump bây giờ là bắt tay làm việc chung với mọi người, tìm cách lôi kéo những người từ trước đến giờ không muốn ủng hộ ông,” theo lời ông Trưởng Ban Vận Ðộng Corey Lewandowski.
Nhưng theo lời ông Jeff Roe, trưởng Ban Vận Ðộng của ứng cử viên Ted Cruz, cánh ủng hộ ông Trump đừng vội mừng “vì không thể thắng được ở Wisconsin vào ngày Thứ Ba tuần tới đâu.” Theo ông Roe, quả thất có lúc ông Trump dẫn trước ở tiểu bang này “nhưng tình hình bây giờ đã khác hẳn, số người ủng hộ ông Trump giảm rất nhanh, những người nói sẽ dồn phiếu cho Thượng Nghị Sĩ Ted Ceuz đang tăng rất nhiều.” Lời nói đó, phần nào, dựa vào những cuộc thăm dò mới nhất cho thấy ông Trump từng dẫn trước tới 30%, nhưng bây giờ tình hình đã thay đổi: ông Cruz hiện đang dẫn trước ông Trump với 10% số phiếu cách biệt.
Theo ông Joseph Higgins, một quan sát viên độc lập, nếu kết quả cuộc bầu cử sơ bộ ở Wisconsin đúng với kết quả thăm dò, “ông Trump phải thắng 58% tổng số đại biểu của các tiểu bang còn lại mới có đủ 1,237 đại biểu để đại diện cho đảng Cộng Hòa,” gọi đây là điều ông tỷ phú “khó có làm được.” Tại sao? “Ðến giờ trung bình ông Trump chỉ chiếm được 48% số phiếu cử tri đi bầu sơ bộ, từ 48% lên thành 58% là điều không phải ai cũng làm được.”
Tranh cử tổng thống 2016: Chi tiêu vượt quá $1 tỷ
Cuộc vận động tranh cử tổng thống Hoa Kỳ ngày một tốn kém hơn trước. Cuối Tháng Hai 4 năm trước đây, hai các ứng cử viên Dân Chủ và Cộng Hòa cho biết quyên được tổng cộng 812 triệu dollars để sử dụng vào cuộc vận động tranh cử; cuối Tháng Hai năm nay số tiền các ứng cử viên 2 đảng quyên được đã vượt 1 tỷ dollars, cho dù còn tới 8 tháng nữa cử tri Hoa Kỳ mới đến phòng phiếu để chọn người lãnh đạo quốc gia.
Tính đến cuối Tháng Hai 2016, số tiền quyên được và sử dụng cho cuộc tranh cử như sau:
1. Ứng cử viên Dân Chủ: $312.4 triệu (năm 2012 chỉ có $168.4 triệu)
2. Ứng cử viên Cộng Hòa: $311.5 triệu (năm 2012 chỉ có $145.9 triệu)
3. Tiền các Super PAC quyên được để vận động cho một ứng cử viên nào đó: $406.9 triệu (năm 2012, chỉ có $88.4 triệu)
Cũng tính cho đến cuối Tháng Hai, bà Hillary Clinton là ứng cử viên quyên được nhiều tiền nhất: $162.8 triệu, đồng thời những Super PAC ủng hộ bà cũng đang có trong tay chừng $70 triệu, sẽ dùng số tiền này để vận động cho bà Clinton từ Tháng Bảy cho tới Tháng Mười Một, tức từ sau đại hội đảng Dân Chủ cho đến ngày cử tri bỏ phiếu chọn tổng thống.
Hồi 2008, ứng cử viên Barack Obama tiêu $730 triệu cho cuộc vận động nhiệm kỳ đầu, đến 2012 tiêu $1.1 tỷ cho cuộc vận động nhiệm kỳ thứ nhì. Dự đoán, năm nay ứng viên đắc cử sẽ tốn $1.3 tỷ.
(Tài liệu: Campaign Finance Institute/Priorities USA Action)
