ĐẮK LẮK, Việt Nam (NV) – Nông dân Việt Nam loay hoay trồng rồi chặt bỏ, không định hướng, sống chật vật giữa “vô vàn khó khăn, có người bị phá sản.”
Tờ Tiền Phong hôm Thứ Hai, 28 Tháng Chín, thuật lời như vừa kể của một số nông dân đến tham dự cuộc đối thoại với ông Thủ Tướng Nguyễn Xuân Phúc qua chủ đề “Cùng nỗ lực, vượt thách thức, giữ vững tăng trưởng giá trị nông sản Việt giúp nông nghiệp thịnh vượng, nông dân giàu có, nông thôn văn minh, hiện đại.”
Khoảng 65% người dân Việt Nam sống tại các miền thôn quê, phần lớn sống dựa vào mảnh ruộng, nương rẫy, là thành phần bị coi là bị bóc lột nhất trong cái chế độ tự xưng là “của dân, do dân và vì dân” với đủ mọi loại thuế, phí và “tự nguyện đóng góp.”
Riêng khu vực Tây Nguyên với khoảng 2 triệu ha đất trồng mà tờ Tiền Phong nói: “Dẫn đầu cả nước, thậm chí đứng nhất, nhì thế giới về năng suất và sản lượng cà phê, hồ tiêu song nông dân Tây Nguyên đang gặp vô vàn khó khăn, có người bị phá sản. Họ đang loay hoay điệp khúc ‘chặt-trồng’ và cần sự định hướng vực dậy ngôi vị cà phê số 1.”
Nguồn tin thuật lời một nông dân tên Phạm Văn Chử (buôn Briêng, xã Ea Nam, huyện Ea H’leo) kêu rằng: “Điệp khúc trồng-chặt từng xảy ra với cây cao su, nay lặp lại ở hồ tiêu. Giờ người dân đổ xô trồng cây ăn quả (chủ yếu sầu riêng và bơ).”
Một nông dân khác tên Nguyễn Sỹ Thanh (phường Quang Thành, thành phố Gia Nghĩa, Đắk Nông) cho hay: “Nông dân chủ yếu trồng hồ tiêu và cà phê nhưng cả hai loại cây này đang ‘chết yểu.’ Nhiều người đã bỏ vườn tược, nhà cửa đi nơi khác kiếm sống; Số còn lại cũng xoay đủ cách, cầm cự mong qua giai đoạn khó.”
Trên đây chỉ là hai trong khoảng 2,000 vấn nạn, hoặc câu hỏi và đề nghị được giới nông dân trao cho ông Thủ Tướng Nguyễn Xuân Phúc để yêu cầu giải đáp. Báo chí trong nước như tờ VietNamNet thuật lời ông xúi nông dân tiếp tục trồng cà phê vì “cà phê Tây Nguyên là thương hiệu quý hơn vàng, nên phải gìn giữ.”
“Cà phê là sản phẩm chủ lực chiến lược của Việt Nam,” VietNamNet thuật lời ông Phúc vì xuất khẩu cà phê của Việt Nam đứng thứ nhì thế giới, nhưng ông không nói ra là giá cà phê của Việt Nam thua xa giá cà phê cùng loại của các nước khác, mà VietNamNet nói “gần như đội sổ.”
Trong bản tin ngày 12 Tháng Chín, VietNamNet nói: “Theo báo cáo của Cục Chế Biến và Phát Triển Thị Trường Nông Sản, xuất khẩu cà phê tám tháng năm 2019 ước đạt 1.17 triệu tấn và gần $2 tỷ, giảm 11.8% về khối lượng và giảm 21.4% về giá trị so với cùng kỳ năm 2018.”
Bản tin ngày 28 Tháng Chín của VietNamNet thuật lời ông Phúc ca ngợi: “Bà con nông dân chúng ta một nắng hai sương, tần tảo lo cho gia đình, cuộc sống, đóng góp cho nền nông nghiệp những thành quả to lớn để đạt kim ngạch xuất khẩu lớn.” Và “công lao bà con nông dân rất lớn, giữ vững vai trò là trụ đỡ của nền kinh tế.”
Bốn tháng trước, hôm 5 Tháng Năm, 2020, tờ Lao Động dẫn sổ ghi chép của một nông dân trồng lúa ở huyện Ô Môn, Cần Thơ, cho hay một nông dân trúng hai vụ lúa mùa liên tiếp, lãi 60 triệu đồng. Hai vợ chồng ông và cậu con trai đổ mỗ hôi cả năm, tính ra mỗi tháng mỗi người chỉ được hơn 1.6 triệu đồng “thấp hơn cả lương của một công nhân thử việc.” (TN) [kn]
