SACRAMENTO, California (NV) – Trong thời buổi chính trị liên tục thay đổi, một thứ mà cả hai đảng Dân Chủ và Cộng Hòa tại Hoa Kỳ đều ủng hộ là học nghề sau trung học. Tuy nhiên, nhiều người đang thắc mắc chính quyền Donald Trump tới đây sẽ giúp được điều đó như thế nào.
Theo báo mạng CalMatters hôm Thứ Ba, 3 Tháng Mười Hai, với sự ủng hộ của cả hai đảng, các chương trình học nghề sẽ là trọng điểm của chính sách giáo dục của cả liên bang và tiểu bang California trong những năm tới.
Đó là tin vui cho những học sinh đang học khoa học nông nghiệp, thiết kế nội thất, thiết kế trò chơi điện tử, và những môn khác có thể giúp họ tìm được nghề trả lương cao.
Các chuyên gia giáo dục cho rằng đó là điều tốt cho học sinh trung học đang học nghề. Những học sinh đó thường có điểm cao hơn và tốt nghiệp nhiều hơn. Các lãnh đạo kinh doanh cho biết giáo dục ngành nghề tốt sẽ giúp củng cố kinh tế địa phương.
Tuy nhiên, các chuyên gia cũng nói còn có nhiều điều chưa biết được vì mở rộng các chương trình dạy nghề có thể làm những chương trình chuẩn bị cho đại học bị cắt giảm, hoặc có thể làm trường học đưa học sinh thuộc gia đình có thu nhập thấp vào những nghề trả lương thấp hơn nghề cần bằng đại học.
Điều có nhiều người chú ý đến nhất là chi phí. Đảng Cộng Hòa thường ủng hộ dạy nghề mạnh mẽ, nhưng không có nghĩa là sự ủng hộ đó sẽ mang lại nhiều ngân khoản hơn, nhất là khi Quốc Hội sẽ xóa bỏ Bộ Giáo Dục như ông Donald Trump, tổng thống đắc cử, hứa hẹn.
Nghiên cứu cho thấy dạy nghề có thể là những chương trình tốn kém nhất của các học khu. Thiết bị và dụng cụ tối tân, đào tạo giáo viên, thu nhỏ lớp học, chi phí hoạt động, và chi phí tổ chức thi lấy chứng chỉ cho học sinh có thể tốn đến hàng triệu đô la, và ngày càng tốn nhiều tiền hơn. Trường học thường tốn chi phí hơn cho học sinh đang học nghề nhiều hơn từ 20% đến 40% cho những học sinh không học nghề.
Đa số chi phí cho dạy nghề do một đạo luật của thập niên 1960 mang lại, với mục đích tăng cường dạy nghề. Tuy vậy, chi phí đó không theo kịp với giá cả ngày càng tăng. Vào năm ngoái, Quốc Hội đưa ra $1.4 tỷ để phân phối cho các tiểu bang, và California nhận được $142 triệu, sau đó phải tự bỏ ra thêm $1 tỷ.
Từ khi được tạo ra vào những năm đầu của thế kỷ 20, dạy nghề ở Hoa Kỳ từng có nhiều lên xuống tuy là cách để chuẩn bị cho học sinh từ các gia đình nhập cư tìm việc làm trong những ngành nghề cần đào tạo.
Trong nhiều thập niên, gần như trường trung học Mỹ nào cũng có dạy nghề. Những chương trình dạy nghề bị chỉ trích vào thập niên 1980 và 1990 vì cách đưa học sinh đến các trường dạy nghề có lương thấp, không cho họ cơ hội vào đại học bốn năm vì chưa hoàn tất các khóa học cần thiết.
Để phản ứng phần nào với những chỉ trích đó, chính sách giáo dục của cựu Tổng Thống George W. Bush vào đầu thập niên 2000 khuyến khích các trường trung học chú trọng vào đại học nhiều hơn. Điều đó làm nhiều trường cắt giảm các chương trình dạy nghề để tăng cường nhiều khóa học cho đại học.
Khủng hoảng kinh tế vào năm 2008 làm tỉ lệ thất nghiệp và chi phí cho đại học tăng vọt làm nhiều trung học phục hồi lại chương trình dạy nghề, nhưng ít tạo được ấn tượng.
Từ đó, các trung học khuyến khích học sinh học nghề, và có nhiều chương trình hơn trước như khoa học điện toán, học về môi trường, y tế, và nhiều ngành khác. Ở California, học sinh được khuyến khích vừa học các lớp dạy nghề, vừa học các lớp chuẩn bị cho đại học bốn năm. Trong năm 2023, chỉ có 11% học sinh California hoàn tất cả hai khóa học.
Dạy nghề, một trọng điểm của Project 2025, các chính sách của đảng Cộng Hòa và bà Linda McMahon, người được đề cử làm bộ trưởng Bộ Giáo Dục. Bà McMahon đứng đầu một tổ chức chính trị ủng hộ ông Trump, có tên America First Action, với những chính sách chú trọng vào dạy nghề trong trường K-12.
Thượng Nghị Sĩ Marco Rubio (Cộng Hòa-Florida), người ông Trump đề cử làm bộ trưởng Ngoại Giao, từng nói vào năm 2015: “Thợ hàn kiếm nhiều tiền hơn triết học gia. Chúng ta đang cần nhiều thợ hàn và ít triết học gia hơn.”
Dạy nghề cũng là một ưu tiên đối với đảng Dân Chủ. Các lãnh đạo California như Thống Đốc Gavin Newsom cùng ông Tony Thurmond, bộ trưởng Giáo Dục California, và các nhà lập pháp luôn tìm cách tăng cường dạy nghề.
Vào năm 2022, Thống Đốc Newsom tạo ra chương trình Golden State Pathways, đầu tư $470 triệu vào dạy nghề ở trung học, sau đó tạo ra chương trình Master Plan on Career Education trong năm sau để giúp học sinh lâu dài.
Mục tiêu của California là liên kết học nghề cùng các lớp chuẩn bị cho đại học với thị trường việc làm địa phương. Một trung học gần hải cảng Long Beach có những lớp học về ngành vận tải và kinh doanh quốc tế, và một trung học ở Hollywood đào tạo cho học sinh về ngành giải trí.
Một câu hỏi khác mà nhiều người đưa ra là tăng cường dạy nghề có phải là cách phản đối đại học hay không. Trong một thập niên vừa qua, số người vào đại học đang giảm dần, trong khi số người vào trường dạy nghề tăng.
Tổng Thống Đắc Cử Donald Trump còn hứa sẽ cắt giảm ngân sách đại học nhiều hơn, và thường bày tỏ sự khinh thường đối với sự “nghiêng tả” của đại học. Vì vậy, Project 2025 yêu cầu chính phủ đặt các trường dạy nghề ngang hàng với đại học bốn năm. (TL) [đ.d.]
