ONTARIO, Canada (NV) – Nhà hoạt động Nguyễn Hồ Nhật Thành, 39 tuổi, xác nhận với nhật báo Người Việt rằng ông cùng vợ và hai con đến thành phố Mississauga, Canada, tị nạn sau một thời gian tạm lánh tại Thái Lan.
Hồi cuối năm 2016, ông Thành bị lực lượng an ninh hành hung dã man tại Sài Gòn chỉ ba ngày sau khi Tổng Thống Barack Obama ký phê chuẩn Đạo Luật Nhân Quyền Toàn Cầu Magnitsky.
Trả lời báo Người Việt hôm 26 Tháng Tư, ông Thành cho biết từ khi quyết định rời khỏi Việt Nam đến lúc đặt chân đến Canada, ông “đã trải qua nhiều điều bất ngờ, những việc chỉ có thể lý giải bằng ơn trên.”
Ông nói mình đã trăn trở nhiều tháng trước khi quyết định rời khỏi Việt Nam.
Từ cuối năm 2023, lực lượng an ninh bắt đầu tấn công vào dự án giáo dục Fred Hub (tổ chức các lớp học về dân quyền và hoạt động xã hội) do ông sáng lập và vận hành.
Ông Thành kể rằng dự án của ông bị công an liên kết với các tổ chức khác như VOICE, Luật Khoa tạp chí, nhằm quy kết rằng đây là “mạng lưới hoạt động từ trong nước ra hải ngoại.”
“Thời điểm đó, cứ một vài ngày, tôi lại nhận tin có người bị an ninh thẩm vấn liên quan đến tôi và dự án. Trong hoàn cảnh đàn áp và bắt giữ đang gia tăng nên người thân và bạn bè cũng khuyên tôi nên rời khỏi Việt Nam sớm, nhưng lúc đó tôi vẫn quyết định ở lại,” ông nói.
Đến cuối Tháng Hai năm ngoái, một cộng tác viên của ông Thành bị an ninh bắt giữ, thẩm vấn trong hai ngày.
Sau khi được thả, người này nói rằng mình bị an ninh ép buộc viết đơn tố cáo ông Thành “có âm mưu lật đổ chế độ qua dự án đào tạo,” nhằm bắt giữ ông.
Ngay sau đó, ông Thành quyết định rời khỏi Việt Nam, vượt biên đến Thái Lan.
Nhà hoạt động cho biết tại Thái Lan, ông tự liên lạc với Cao Ủy Liên Hiệp Quốc Về Người Tị Nạn (UNHCR) để làm hồ sơ đi định cư nước thứ ba.
“Việc đi Canada cũng hoàn toàn ngẫu nhiên chứ không do tôi chọn. Trong buổi phỏng vấn với nhân viên UNHCR, họ có hỏi tôi muốn đi nước nào trong ba nước Úc, Mỹ và Canada. Lúc đó, thật sự tôi muốn đi Úc nhất vì gần với Việt Nam nhưng tôi trả lời là ‘nước nào cũng được, miễn là đi sớm nhất có thể,’” ông Thành cho biết.
“Nói thật là khi rời Việt Nam, tôi không cảm thấy tiếc nuối nhiều vì đã làm những gì mình có thể làm. Nếu ở lại thì có thể tôi phải ở tù hoặc phải tự kiểm duyệt và chôn vùi những ý tưởng giáo dục của mình. Tôi muốn được tiếp tục phát triển các ý tưởng của mình trong một không gian tự do bên ngoài,” ông cho hay.
Đề cập về tình hình giới tranh đấu và xã hội dân sự ở Việt Nam hiện tại, ông Thành chia sẻ: “Tôi nghĩ bi quan hay lạc quan nó tùy vào góc nhìn mỗi người. Nếu so sánh tình hình những năm gần đây với giai đoạn sôi nổi của những cuộc biểu tình và hoạt động của xã hội dân sự từ 2011 đến 2018 thì đúng là bi quan thật.”
“Nhưng nếu nhìn lại lịch sử thì ta có thể thấy đó là việc đương nhiên, bất cứ phong trào xã hội nào cũng trải qua giai đoạn cao trào rồi đến thoái trào. Làn sóng nào cũng lên rồi xuống như một quy luật tất yếu. Theo tôi, phong trào dân chủ hóa Việt Nam là công cuộc chung của nhiều thế hệ, là việc mà tôi và những người khác, sẽ theo đuổi cả đời chứ không phải chỉ trong một vài năm,” ông nhận định.
Ông Thành cho rằng, hiện tại, nhà cầm quyền Việt Nam đã kiểm soát hầu hết các kênh truyền thông và mạng xã hội, giúp tăng cường khả năng tuyên truyền và thao túng công luận.
Do vậy, chỉ có những phong trào xã hội và các tổ chức dân sự “đi theo đúng định hướng” thì được cho tồn tại, còn ngược lại sẽ bị loại trừ hoặc cô lập, theo kiểu “đổi mới chứ không đổi màu.”
“Tại Canada, trước mắt tôi sẽ tập trung sắp xếp cuộc sống gia đình cho ổn định, sau đó, nếu điều kiện cho phép tôi sẽ theo học ngành xã hội học để tiếp tục phát triển con đường hoạt động giáo dục của mình,” ông Nguyễn Hồ Nhật Thành nói với báo Người Việt. (N.H.K) [qd]
