SALT LAKE CITY, Utah (NV) – Một chánh án Utah đưa ra một phán quyết mới yêu cầu Cơ Quan Lập Pháp vẽ lại địa hạt bầu cử, đây là diễn tiến mới nhất trong một hoạt động kéo dài liên quan tới phân chia lại địa hạt bầu cử trước thềm bầu cử giữa nhiệm kỳ 2026, theo CBS News hôm 26 Tháng Tám.
Và diễn tiến mới nhất có thể có lợi cho đảng Dân Chủ.
Năm 2018, cử tri Utah phê chuẩn Dự Luật 4 với tỷ lệ sít sao nhằm thành lập một ủy ban độc lập đảm trách việc phân chia lại địa hạt bầu cử, đồng thời đặt ra “các yêu cầu dành cho quy trình phân chia lại địa hạt bầu cử do Cơ Quan Lập Pháp tiến hành.”
Dự Luật 4 cũng cấm “ủy ban hoặc Cơ Quan Lập Pháp ủng hộ hay chống đối các viên chức dân cử đương nhiệm, hoặc xem xét tới yếu tố đảng phái chính trị,” theo tài liệu dành cho cử tri tại Utah.
Tòa án đưa ra phán quyết cho một vụ kiện hôm Thứ Hai, 25 Tháng Tám, rằng liệu một đạo luật lưỡng đảng của tiểu bang được phê chuẩn năm 2020, có “vi hiến và làm suy yếu” dự luật do cử tri phê chuẩn hay không, theo hồ sơ tòa án.
Hôm Thứ Hai, bà Dianna Gibson, chánh án Utah, đưa ra phán quyết chống lại Cơ Quan Lập Pháp, bà viết rằng “Cơ Quan Lập Pháp được lập ra để hoạch định và ban hành một bản đồ phân chia lại địa hạt bầu cử Quốc Hội nhằm sửa đổi sao cho phù hợp với các tiêu chuẩn và yêu cầu phân chia lại địa hạt bầu cử bắt buộc theo Dự Luật 4.”
Phán quyết mới nhất giúp Cơ Quan Lập Pháp có chút đỉnh thời giờ vào mùa Thu này nhằm đề ra các thay đổi, tuy nhiên chưa rõ kháng cáo có ảnh hưởng tới tiến trình và hạn chót hay không.
Utah có bốn ghế tại Hạ Viện Hoa Kỳ, tất cả đều do đảng Cộng Hòa đại diện. Tuy nhiên, trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ 2018, cử tri tại một địa hạt bầu cử ở Utah đã bỏ phiếu sít sao cho một ứng cử viên đảng Dân Chủ đắc cử Hạ Viện. Ủy ban vận động tranh cử đảng Dân Chủ tại Hạ Viện đã lập tức phản ứng trước tin tức hôm Thứ Hai về phán quyết này.
“Bằng việc loại bỏ bản đồ phân chia địa hạt bầu cử Quốc Hội hiện hành vốn bị thao túng, giờ đây cử tri Utah sẽ có cơ hội bỏ phiếu cho các dân biểu giỏi nhất đại diện cho cho các giá trị của họ, chứ không phải làm con rối của các chính khách,” bà Suzan DelBene, chủ tịch Ủy Ban Vận Động Quốc Hội thuộc đảng Dân Chủ, cho biết trong một tuyên bố.
Vẫn chưa rõ việc phân chia lại địa hạt bầu cử giữa đảng Cộng Hòa và đảng Dân Chủ sẽ ảnh hưởng ra sao tới các chiến dịch bầu cử, nhưng thế đa số của đảng Cộng Hòa hiện nay đang rất dễ bị hạ bệ. Nếu những đường ranh giới tương tự trong đợt bầu cử 2024 được áp dụng lại, đảng Dân Chủ có thể giành lại quyền kiểm soát Hạ Viện bằng cách giành lại ba vị trí trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ 2026.
Lưỡng đảng không ngừng đối đầu với nhau trong việc phân chia địa hạt bầu cử Quốc Hội.
Hôm Thứ Hai, Thượng Nghị Sĩ Mike Lee (Cộng Hòa-Utah) lên tiếng chỉ trích gay gắt quyết định của tòa án. Trong một bài viết dài trên mạng xã hội, ông nói: “Đây là một ngày vui cho đảng Dân Chủ Utah, họ không thể kiểm soát được cơ quan lập pháp Utah suốt nhiều thập niên qua (vì phần đông cử tri Utah không ưa gì những chính sách đảng Dân Chủ đang đeo đuổi), họ cũng khéo léo tìm ra một cách nhằm cân bằng tỷ số bằng cách chầu chực các đồng minh tư pháp.”
Vụ kiện liên quan tới phán quyết hôm Thứ Hai đã diễn ra từ lâu trước đợt tranh luận về việc phân chia lại địa hạt bầu cử trên toàn Hoa Kỳ vào mùa Hè này, nhưng giờ đây lại trở thành một phần của đợt tranh luận.
Tuần trước, đảng Cộng Hòa Texas đã nỗ lực làm Tổng Thống Donald Trump hài lòng bằng cách phê chuẩn kế hoạch vẽ lại ranh giới Quốc Hội, chiếm năm vị trí của đảng Dân Chủ trong tiểu bang, xoay chuyển tình thế, giúp đảng Cộng Hòa có lợi hơn.
Tuy nhiên, chiến dịch của đảng Cộng Hòa không chỉ gói gọn ở Texas. Đảng Cộng Hòa ở Indiana và Missouri cũng đang đối diện với áp lực vẽ lại bản đồ, đảng Dân Chủ có thể không có nhiều cơ hội giành lại các địa hạt bầu cử nếu có những thay đổi có lợi cho đảng Cộng Hòa.
Đảng Dân Chủ California do Thống Đốc Gavin Newsom dẫn đầu đã phản ứng bằng cách kêu gọi cử tri giúp đỡ trong việc vẽ lại ranh giới Quốc Hội tại tiểu bang vào mùa thu này, điều này sẽ giúp đảng Dân Chủ lấy lại năm vị trí do đảng Cộng Hòa nắm giữ và bằng cách này hay cách khác, có thể giúp đảng Dân Chủ giành được một số hoặc toàn bộ các vị trí này trong đợt bầu cử giữa kỳ vào mùa Thu tới. (TTHN) [qd]
