WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Hai, 16 Tháng Ba, than phiền đồng minh của Mỹ từ chối gửi chiến hạm tới giúp bảo đảm an toàn cho tàu bè qua lại Eo Biển Hormuz trong bối cảnh tuyến đường hàng hải hệ trọng này bị Iran phong tỏa, làm gián đoạn nguồn cung cấp dầu thô lớn cho thế giới, theo CNN.
Trong buổi lễ ký sắc lệnh tại Tòa Bạch Ốc, Tổng Thống Trump tuyên bố những đồng minh đó không đủ trung thành với Mỹ sau hàng chục năm được Mỹ hỗ trợ an ninh.
“Nhiều nước nói với tôi họ đang tới,” ông Trump cho hay, nhưng không nêu tên nước nào.
“Có nước rất nhiệt tình, có nước không. Có nước được chúng tôi giúp đỡ rất nhiều năm nay. Chúng tôi bảo vệ họ tránh những nguồn khủng khiếp bên ngoài, vậy mà họ không đủ nhiệt tình. Mà mức độ nhiệt tình rất quan trọng với tôi,” ông thêm.
Sau đó, Tổng Thống Trump cho biết chính quyền ông sẽ công bố danh sách quốc gia đồng ý giúp gửi chiến hạm tới hộ tống tàu bè qua lại Eo Biển Hormuz.
Tổng Thống Trump đang cố thúc ép các một loạt nước khác giúp bảo đảm an toàn cho eo biển này. Nhưng tới nay, đồng minh của Mỹ chưa cam kết hoặc thẳng thừng từ chối.
Hôm Thứ Hai, Đức tuyên bố sẽ không tham gia bất cứ hoạt động nào ở Eo Biển Hormuz. “Cuộc chiến này không liên hệ gì với NATO. Không phải cuộc chiến của NATO,” phát ngôn viên chính phủ Đức nói.
Trước đó, trên phi cơ Air Force One hôm Chủ Nhật, Tổng Thống Trump cảnh cáo NATO sẽ gặp tương lai “rất xấu” nếu đồng minh của Mỹ trong liên minh này không giúp giải quyết cuộc khủng hoảng Hormuz.
“Ai hưởng lợi ở eo biển này mà giúp bảo đảm không có chuyện gì xấu xảy ra ở đó thì hợp lý thôi,” ông cho hay, và nhấn mạnh “nếu họ không trả lời hoặc từ chối, tôi nghĩ điều đó sẽ rất xấu cho tương lai NATO.”
Tổng Thống Trump cũng cho phóng viên hay ông thúc giục Trung Quốc giúp mở lại Eo Biển Hormuz, nơi 20% lượng dầu thô thế giới được vận chuyển qua lại, và cảnh cáo có thể ông sẽ hoãn họp thượng đỉnh với ông Tập Cận Bình, chủ tịch Trung Quốc, tháng này. Ông nói ông muốn biết ý Trung Quốc ra sao trước khi gặp ông Tập. Hôm Thứ Hai, ông cho hay sẽ hoãn chuyến thăm Trung Quốc “khoảng một tháng.”
Báo mạng Axios dẫn lời bốn nguồn tin cho hay Tổng Thống Trump đang cố gắng thành lập liên minh mà Tòa Bạch Ốc gọi là “Liên Minh Hormuz” để mở lại eo biển này.
Hai ngày cuối tuần qua, Tổng Thống Trump và giới chức chính quyền của ông bận rộn gọi điện thoại để cố gắng thành lập liên minh đa quốc gia này, một giới chức Mỹ cho biết.
Hôm Chủ Nhật, Tổng Thống Trump nói chuyện với ông Keir Starmer, thủ tướng Anh, về kế hoạch này, bất chấp chỉ vài ngày trước, ông Trump tuyên bố không cần Anh giúp đỡ vì đã “quá trễ.”
“Cuối tuần qua là cuối tuần ngoại giao bận rộn giữa Mỹ với đồng minh ở Âu Châu, Vùng Vịnh và Á Châu,” một nguồn tin biết vấn đề này cho hay. “Mục tiêu chính của chính quyền Tổng Thống Trump là bảo đảm đồng minh cam kết tham gia nhóm Eo Biển Hormuz.”
Tính tới Chủ Nhật, chưa quốc gia nào cam kết, nhưng một giới chức cấp cao trong chính quyền cho biết Tổng Thống Trump dự trù tuần này, một số quốc gia sẽ công bố ủng hộ thành lập “Liên Minh Hormuz.” (Th.Long) [kn]
