TNS Marco Rubio từ giã chính trường?

Thượng Nghị Sĩ Marco Rubio. (Hình: Win McNamee/Getty Images)

Quyết định tạm thời chia tay với Washington, DC, được ông nói đến trong cuộc họp báo bỏ túi tổ chức cách đây vài ngày. “Tôi thấy không công bằng khi mình dự cuộc đua tranh chức tổng thống, không thành công thì lại quay về tranh cử thượng nghị sĩ trở lại,” nói tiếp “vì vậy tôi quyết định không tái ứng cử (chức thượng nghị sĩ), và tôi giữ đúng quyết định đó,” kết thúc bằng câu “ngoài những điều tôi đã nói, chẳng có gì mới, chẳng có thay đổi gì để thông báo cho mọi người.”

Thông báo của ông Rubio không khiến mọi người ngạc nhiên vì ông nổi tiếng là chính trị gia “giữ đúng lời hứa,” nhưng cánh Cộng Hòa Thượng Viện Liên Bang lo âu vì có thể mất ghế nghị sĩ đại diện cho Florida vào tay ứng cử viên đại diện cho đảng Dân Chủ. Mặc dù ngày 24 Tháng Sáu mới là hạn chót ghi danh tranh cử, nhưng hiện đã có năm ứng cử viên Cộng Hòa ghi danh dự vòng sơ bộ, mong được cử tri chọn để thay thế cho ông Rubio. Hơn thế nữa, theo lời Thượng Nghị Sĩ Cộng Hòa Bob Corker, chủ tịch Ủy Ban Ngoại Giao Thượng Viện, “Florida là tiểu bang cử tri Dân Chủ đông hơn cử tri Cộng Hòa, do đó chúng tôi cần một khuôn mặt được cả hai đảng quý trọng như ông Rubio để tiếp tục giữ ghế nghị sĩ đại diện cho tiểu bang này.”

Không chỉ “cần” ông Rubio, Thượng Nghị Sĩ Corker còn lên tiếng mong ông bạn đồng viện cùng đảng “nghĩ lại.” Trước diễn đàn Thượng Viện, ông Corker bỏ ra tới gần 15 phút đồng hồ để trình bày những lý do tại sao ông Rubio nên tái ứng cử, tiếp tục đảm trách vai trò đại diện dân. Trong số những lý do được nói tới, có lý do Florida là tiểu bang sẽ quyết định kết quả cuộc bầu cử tổng thống năm nay, vì thế “chiến thắng của đảng Cộng Hòa cho cả ghế tổng thống lẫn ghế thượng nghị sĩ sẽ là lợi thế chính trị thật mạnh mẽ cho đảng,” giúp người của đảng khi vào Tòa Bạch Ốc “cơ hội thuận lợi để làm việc” vì đảng Cộng Hòa sẽ nắm cả hành pháp lẫn lập pháp.

Ông Corker không nói gì đến cuộc họp riêng của các vị thượng nghị sĩ Cộng Hòa mới diễn ra hôm Thứ Năm tuần trước, nhưng tin hành lang Thượng Viện cho hay trong cuộc họp đó, thủ lãnh của đảng là Thượng Nghị Sĩ Mitch McConnell (Cộng Hòa-Kentucky) nêu câu hỏi “bạn nào muốn ông Rubio tái ứng cử thì xin giơ tay,” kết quả: Tất cả mọi người đều giơ tay, không ai muốn vắng bóng người bạn đồng viện vừa trẻ tuổi vừa được xem là tương lai của đảng. Điều kế tiếp ông McConnell nói là “các bạn phải cùng tôi khuyên nhủ ông Rubio ở lại, đừng để ông bỏ đi.”

Trước sự quý mến của các đồng viện Cộng Hòa, ông Rubio vẫn cương quyết lắc đầu. “Tôi rất vui có dịp làm việc chung với các đồng viện, tôi quý trọng họ, luôn luôn lắng nghe những điều họ nói, nhưng tôi không nghĩ (tôi) sẽ thay đổi những gì tôi đã nói với mọi người.”

Tại sao ông Rubio “tạm thời từ giã chính trường” sớm như vậy?

“Tôi thấy ít nhất có hai lý do,” ông Ted Schneider, một người bạn lâu năm của Thượng Nghị Sĩ Rubio trả lời, nhấn mạnh ở điểm “đây chỉ là ý kiến riêng vì tôi chưa có dịp nói chuyện với ông thượng nghị sĩ.” “Điểm thứ nhất là ông Rubio không thích thú khi làm việc ở Thượng Viện, ông từng nói với báo chí và với mọi người rằng tình trạng phân hóa chính trị quá trầm trọng nên quốc hội liên bang không thể làm được những gì người dân mong muốn, khiến chính ông Rubio thấy chán nản. Điểm thứ nhì là sau cuộc tranh cử tổng thống 2016, ai cũng thấy rõ không cần phải sinh hoạt chính trị mới có thể thành công, không cần phải là một chính trị gia chuyên nghiệp mới có thể bước vào Tòa Bạch Ốc, điển hình là ông Donald Trump. Vì thế, tôi tin rằng ông Rubio nghĩ rằng sáu năm làm việc ở Thượng Viện đủ để mọi người biết đến ông, đủ để ông tạo thanh thế, và đã đến lúc tạm giã từ chính trường để lo làm việc khác, có hiệu quả hơn và có nhiều thì giờ tính đến chuyện tương lai hơn, chẳng hạn như ra tranh cử trở lại vào năm 2020.”

Bà Jenny McNeill, một người bạn khác của gia đình Marco Rubio – cũng từng có lúc làm việc chung với ông Rubio ở tòa nhà Quốc Hội Tiểu Bang Florida – nghĩ rằng “từ khi trưởng thành đến giờ ông Rubio chỉ lo sinh hoạt xã hội, phục vụ cộng đồng, bây giờ đã tới lúc ông nghĩ đến chuyện phải một công việc nào đó kiếm tiền nuôi gia đình.” Bà McNeill cho hay “gia đình Rubio không phải là gia đình giầu có, chính ông ta từng nói với bạn bè là có được đồng nào tiêu hết ngay đồng đó chứ không có tiền để dành.” Cũng như nhiều người khác, bà tin rằng sau khi rời Thượng Viện, ông Rubio “mỗi năm kiếm bạc triệu không khó.” 

Cũng có đồn đãi cho rằng ông Marco Rubio đang nuôi hy vọng được ông tỷ phú Donald Trump chọn đứng chung liên danh. Tuy nhiên, theo lời một cố vấn của ông, “điều đó hoàn toàn sai,” nhắc lại khi còn vận động tranh cử, ông Rubio từng nặng lời chỉ trích ông Trump, nhấn mạnh ở điểm “Thượng Nghị Sĩ Rubio sẽ dự đại hội đảng, sẵn sàng nhận lời đọc diễn văn nếu được yêu cầu, nhưng điều đó không có nghĩa ông sẽ đứng phó cho ông Trump.”