Vũ ‘Nhôm’: ‘Tình báo kim tiền’ và ‘phe cánh chính trị’

Phạm Chí Dũng

Ông Phan Văn Anh Vũ, tức Vũ Nhôm. (Hình: Báo Giao Thông)

Người dân có thể ít quan tâm và cũng chẳng màng tới công danh địa vị lợi ích, nhưng đối với giới “chính khách tinh hoa” ở Việt Nam, cái kết cục của Vũ “Nhôm” là một bài học phải trả bằng máu cho giới “tình báo kim tiền” và “phe cánh chính trị” ở Việt Nam.

Nhìn lại T4 của 15 năm trước

Đã từ rất lâu, trong giới tình báo công an lẫn quân đội chuyên dùng hoạt động “xã hội hóa” làm bình phong, “quyền lực bóng tối” hay “quyền lực hậu trường” là những khái niệm nằm lòng và rất được ưa thích. Học tập kinh nghiệm từ giới tình báo KGB ở Liên Xô, STASI của Cộng Hòa Dân Chủ Đức và cả CIA của Mỹ, một trong những mục đích không bao giờ công bố của nhiều tình báo viên vừa chính quy vừa “xã hội hóa” ở Việt Nam là sử dụng và phát huy tối đa “quyền lực bóng tối” để chi phối, can thiệp và cả thao túng hoặc chính trường, hoặc thương trường, hoặc cả hai.

Cả hai thứ trên không chỉ là mục đích mà còn là một đặc trưng tâm lý kiêu binh và “tự sướng” của một số tình báo viên: dưới một ít người nhưng trên vạn người.

15 năm trước khi xảy đến vụ Phan Văn Anh Vũ, trong chính trường Việt đã xảy ra một vụ đại án an ninh quốc gia: T4.

Dù chưa bao giờ được đảng hay chính phủ công bố chính thức, nhưng vụ việc này đã được giới cán bộ lão thành đặc biệt quan tâm và đòi hỏi phải bạch hóa. Người ta cũng biết T4 là một bí số cho một nhân viên tình báo tưởng tượng của một cơ quan tình báo Việt Nam cài cắm “trong một cơ quan đặc biệt ở Mỹ,” để từ đó cung cấp các tài liệu tối mật, tuyệt mật về mối quan hệ của một số quan chức cao cấp Việt Nam với “kẻ thù số một,” cụ thể là với CIA. Cũng từ đó, một số nhân viên tình báo “xã hội hóa” dùng tài liệu tình báo giả, kể cả tài liệu chính trị nội bộ giả của “Phủ đặc ủy trung ương tình báo VNCH” để khống chế một số quan chức.

T4 có tác dụng là vừa được thành tích vừa được tiền ngân sách cấp. Cho đến khi vụ này vỡ lở và hàng loạt sĩ quan tình báo phải ra tòa…

Nhưng 15 năm sau vụ T4, chắc chắn Vũ “Nhôm” đã vượt mặt anh chị tình báo đi trước, khi nhân vật này là trường hợp “cả hai” – thao túng cả thương trường lẫn chính trường.

Quả báo chính trị

Hình ảnh viên thượng tá tình báo công an Phan Văn Anh Vũ chỉ tay vào mặt Huỳnh Đức Thơ – chủ tịch thành phố Đà Nẵng – mà hỏi “Có muốn làm nữa hay là nghỉ?” là một biểu trưng chói lọi nhất từ trước đến nay cho vai trò của một tình báo viên “xã hội hóa,” điều mà trước đó hiếm có nhân vật nào trong giới tình báo hay an ninh dám làm hay làm được. Hình ảnh thật tiêu biểu về “chiến tích” ấy khiến Vũ “Nhôm” đã qua mặt nhiều đồng nghiệp và cấp trên của mình để trở thành một thứ tài phiệt chính trị, trở thành nhân vật được đồng nghiệp và giới quan chức cùng kinh doanh xa gần e sợ gọi là “bố già,” tạo được tác động không chỉ mang tính can thiệp mà cả khống chế và thao túng giới quan chức chính trị và giới doanh nhân.

Xét trên phương diện cá nhân, một cách nào đó có thể xem biểu trưng trên là thành công lớn của Vũ “Nhôm” – trên con đường hoàn tất chu kỳ “chủ nghĩa tư bản dã man trong ý thức hệ độc đảng” ở Việt Nam trong vài thập kỷ đầu tiên của thế kỷ 21.

Nhưng điều “đáng tiếc” cho Phan Văn Anh Vũ là viên sỹ quan tình báo “xã hội hóa” này đã không biết điểm dừng trong cái vòng xoáy tiền – quyền – tiền hoặc quyền – tiền – quyền vô độ.

Một thứ bệnh đặc trưng của giới sĩ quan tình báo “xã hội hóa” là say sưa với chuỗi hiệu ứng mà mình tạo ra được nơi “con mồi,” để từ đó dấn sâu vào thế giới ảo tưởng và sau đó là thế giới hoang tưởng về thứ quyền lực mà mình có được, bất chấp những bài học nhãn tiền của một thế giới ngầm mà nguy cơ bị “hy sinh” hay bị thủ tiêu không hề nhỏ.

Nhưng có một điều mà ngay cả những sĩ quan tình báo lão luyện nhất cũng không thể an tâm tuyệt đối về số phận của mình là những biến động khôn lường – xảy ra theo quy luật hoặc chẳng theo quy luật nào – trong chính trường Việt Nam. Đặc biệt là vào những khoảng thời gian mà nội bộ dậy sóng về chuyện “phe cánh chính trị,” tức nói thẳng theo cách dân gian là các phe phái trong nội bộ đảng đấu đá, xung đột lẫn nhau.

Nếu trước khi Nguyễn Tấn Dũng trở thành thủ tướng vào năm 2008, xung đột nội bộ chủ yếu mang đặc trưng quyền lực, thì sau đó có cả hai đặc trưng: vừa quyền lực vừa lợi ích. Chính Nguyễn Tấn Dũng đã trở thành nhân vật tiên phong mở đường cho cuộc chạy đua thôn tính và sát phạt giữa các nhóm lợi ích với nhau, kéo theo cả một bộ phận “sỹ quan tình báo” và “sĩ quan an ninh” tham gia – theo cách gọi rất sính là “cả hệ thống chính trị vào cuộc.”

Cuộc chiến quyền lực Nguyễn Tấn Dũng – Nguyễn Phú Trọng và Nguyễn Phú Trọng với những đối thủ đương thời là những tiêu biểu của “phe cánh chính trị,” chỉ thỏa hiệp nhưng không thỏa mãn và kết cục phải có thắng – thua.

Có vẻ như Vũ “Nhôm” đã lao vào cái hệ thống chính trị ấy một cách quá nhiệt tình và sâu đậm, nhưng lại không thể ngờ được một lúc nào đó chính Vũ sẽ bị “hy sinh.”

Hết dư địa thời gian

Vào quý 4 năm 2016 và song trùng với Hội Nghị Trung Ương 4 về “chống tự diễn biến, tự chuyển hóa,” Nguyễn Phú Trọng đã bắt đầu quan tâm đến vấn đề “cải tổ” Bộ Công An. Đến khoảng đầu năm 2017, có những dấu hiệu cho thấy Nguyễn Phú Trọng đã bắt đầu triển khai chủ trương “tinh gọn bộ máy ngành công an.” Nhiều tổng cục sẽ bị thu hẹp, nhiều nhân sự cao cấp trong Bộ Công An sẽ phải “về vườn” hoặc “ngồi chung ghế” với nhau.

Còn sau vụ bắt cựu ủy viên bộ chính trị Đinh La Thăng vào đầu Tháng Mười Hai, 2017, chủ trương “cải tổ” Bộ Công An đã được chính thức công bố.

Hầu như chắc chắn, Tổng Cục Tình Báo thuộc Bộ Công An – “cái nôi” của cựu Thượng Tá Phan Văn Anh Vũ – sẽ nằm trong số những trọng điểm “thay máu” của ông Trọng. Sẽ có những quan chức công an phải “hy sinh”…

Thế nhưng bất chấp những cố gắng “còn nước còn tát” của ông Nguyễn Phú Trọng, vụ Vũ “Nhôm” là một biểu hiện quá rõ của nạn kiêu binh thời “Vua Lê, Chúa Trịnh” trong lịch sử Việt Nam, đương nhiên trở thành tiền đề không thể rõ hơn dẫn đến tương lai từ phân rã đến ra đi của một chế độ không còn dư địa thời gian trong quy luật lịch sử. (Phạm Chí Dũng)

Dòi lúc nhúc trong thùng sữa tươi tiệt trùng ở Buôn Mê Thuột

Bài liên quan

Báo Người Việt hoan nghênh quý vị độc giả đóng góp và trao đổi ý kiến. Chúng tôi xin quý vị theo một số quy tắc sau đây:

Tôn trọng sự thật.
Tôn trọng các quan điểm bất đồng.
Dùng ngôn ngữ lễ độ, tương kính.
Không cổ võ độc tài phản dân chủ.
Không cổ động bạo lực và óc kỳ thị.
Không vi phạm đời tư, không mạ lỵ cá nhân cũng như tập thể.

Tòa soạn sẽ từ chối đăng tải các ý kiến không theo những quy tắc trên.

Xin quý vị dùng chữ Việt có đánh dấu đầy đủ. Những thư viết không dấu có thể bị từ chối vì dễ gây hiểu lầm cho người đọc. Tòa soạn có thể hiệu đính lời văn nhưng không thay đổi ý kiến của độc giả, và sẽ không đăng các bức thư chỉ lập lại ý kiến đã nhiều người viết. Việc đăng tải các bức thư không có nghĩa báo Người Việt đồng ý với tác giả.

Phi cơ mới của Cathay Pacific bị sơn nhầm thành ‘Cathay Paciic’

Mới đây hãng hàng không Cathay Pacific, có trụ sở đặt tại Hồng Kông, vừa gặp một lỗi khổng lồ, mà cũng không ai nhìn thấy.

Angelina Jolie đóng và sản xuất phim ‘The Kept’

Nữ tài tử Angelina Jolie sẽ đóng vai chính cho bộ phim “The Kept” dựa theo cuốn tiểu thuyết cùng tên đầy hấp dẫn.

‘Bond 25’ có đạo diễn mới và ngày khởi chiếu chính thức

Bộ phim có tựa tạm thời “Bond 25” là phim thứ 25 của dòng phim hành động “007” và sẽ là lần cuối cùng tài tử người Anh Daniel Craig đóng vai điệp viên James Bond.

Dortmund gặp khó khăn tại Bruges trong giải UEFA Champions League

Huấn luyện viên Lucien Favre thừa nhận các cầu thủ trẻ của ông đã thi đấu khó khăn, khó tạo nguy hiểm trước khung thành đội chủ nhà Bỉ.

California kiện AbbVie về tội mua chuộc bác sĩ để dùng thuốc Humira

Trong một đơn kiện nộp tại tòa hôm Thứ Ba, ngày 18 Tháng Chín, chính quyền tiểu bang California cáo buộc rằng đại công ty dược phẩm AbbVie đã mua chuộc các bác sĩ bằng tiền

Newport Beach: Cung cấp tin tức về nghi can giết vợ, sẽ được thưởng $100,000

Giới hữu trách hôm Thứ Tư, ngày 19 Tháng Chín, loan báo việc đưa giải thưởng trị giá $100,000 cho ai cung cấp tin tức bắt giữ một nhà triệu phú bị cáo buộc là giết vợ tại nhà ở

Uyên ương gãy cánh

Ngỡ là tri âm, tri kỷ. Ngỡ là trọn đời bên nhau. Rồi đứa con trai đầu lòng ra đời. Rồi thống hối, ăn năn. Rồi thiên đường thành địa ngục...

Lại ‘ngày tệ hại nhất của ông Trump’ nữa

Ông Trump cùng đồng minh tấn công những cơ quan, cá nhân điều tra và buộc tội gia đình mình, nhất là điều tra liên hệ Trump-Putin.

Giới thiệu thơ Mai Tâm – Đò

Bên dòng Sông cũ bóng chiều nghiêng/ Liễu rũ bờ hoang gợi nỗi niềm/ Ngõ ấy người đi mờ khói quyện/ Phương này ở lại nặng sầu riêng

Tuồng ‘Lan và Điệp’ và dĩa hát ‘Hoa Rơi Cửa Phật’

Đầu thập niên 1940, vở hát “Lan và Điệp” trình diễn trên sân khấu Năm Phỉ thì khán giả cải lương đã biết qua tình tiết lớp lang câu chuyện.