Phạm Ðình
Muốn không gặp rủi ro Overheat khi xe đang chạy, điều quan trọng người chủ xe có thể làm là nhớ thay nước Coolant theo định kỳ (2 năm 1 lần hoặc 20,000 dặm). Nhưng chúng ta vẫn có thể bất ngờ gặp trường hợp xe overheat vì nhiều lý do khác, vậy phải làm gì trong lúc bối rối đó? Có nên ghé vào một nhà bên đường xin ít nước lạnh đổ vào không?
(Hình minh họa: Spencer Platt/Getty Images)
Những trường hợp gặp overheat bất ngờ không phải hiếm. Giả sử như đang lái một cái xe mượn của người khác, bạn đâu có biết chủ nhân chiếc xe săn sóc nó ra sao. Ði được một quãng rồi cái xe mới nóng máy. Quả thực là đổ nợ! Bạn liền nghĩ ngay tới cách giải quyết tức thời là táp vô đâu đó kiếm ít nước lạnh đổ vào Radiator để tạm thời giải quyết, rồi có làm sao thì để cho chủ nhân tính sau này. Làm như vậy là được việc cho mình, vả chăng bạn cũng không còn cách nào khác. Nhưng để tỏ ra có trách nhiệm với người đã có lòng tốt cho mình mượn xe, chúng ta KHÔNG bao giờ nên đổ thẳng nước lạnh vào một Radiator đã cạn khô nhưng vẫn còn nóng, vì những lý do sau:
-Coolant nóng bên trong, nếu còn, có thể phụt ra, bắn vào mặt chúng ta, gây thương tích trầm trọng.
-Dù Radiator không còn coolant bên trong chăng nữa (nên mới sinh Overheat cho máy), việc đổ ngay nước lạnh vào ngay như vậy cũng có thể gây thêm tổn hại cho máy: Do hiện tượng thay đổi nhiệt độ đột ngột, lốc máy có thể bị nứt, hoặc Head Gasket bị rách, gây ra nhiều tốn kém hơn cho chủ xe.
Overheat trên xa lộ
Nói chung, dù lái xe của mình hay xe mượn, chúng ta không thể loại trừ được những bất trắc bất ngờ. Ðể có một phản ứng xứng hợp khi Overheat xảy ra đang khi lái xe, chúng ta nên có những động tác sau đây:
1. Luôn luôn để sẵn trong thùng xe một bình Coolant thặng dư, cũng như một gallon nước thường. Nhất là khi bạn đang dự trù lái xe đi chơi xa trong mùa nghỉ lễ này. Trong thời tiết Mùa Hè, nhiệt độ ngoài trời có thể làm máy xe overheat bất tử. Bây giờ đang Mùa Ðông, nhiệt độ ngoài trời không phải là yếu tố đóng góp vào overheat, nhưng nếu nóng máy xảy ra vì một lý do gì khác, thì bị kẹt lại giữa đường giữa trời đông lạnh lẽo chắc chắn còn khổ hơn. Vì thế, dù Ðông, Xuân, Thu, Hạ, cứ có sẵn những thứ “thặng dư” đó theo mình là một bảo đảm rẻ tiền nhưng cần thiết.
2. Khi đang lái xe mà thấy cây kim trên đồng hồ nhiệt nhích dần lên, thì nên có phản ứng ngay. Ðừng mải mê chuyện trò quá mà lỡ đãng việc theo dõi, chờ đến lúc cây kim đi thẳng vào vùng vạch đỏ rồi, thì thật đáng tiếc lắm. Trước tiên, nếu đang dùng máy lạnh (AC), nên tắt ngay máy lạnh và kéo các cửa sổ xuống để gió ngoài trời thổi vào.
3. Sau đó, mở máy sưởi (Heater) lên tới mức tối đa. Trong Mùa Ðông, chẳng ai ngại làm như vậy. Nhưng dù có là Mùa Hè chăng nữa, chúng ta vẫn phải cố gắng chịu đựng. Bởi vì, mở Heater là một cách giải tỏa phần nào độ nhiệt từ bên trong hệ thống, giúp bảo tồn “sinh mạng” của đầu máy trong lúc nguy cấp này.
4. Nếu các biện pháp trên đây không tỏ ra có hiệu quả, chúng ta cần cố gắng tìm cách đưa xe vào lề đường và tắt máy. Rồi mở Hood (nắp đậy đầu xe) lên. Tuyệt đối KHÔNG mở nắp két nước khi máy xe còn nóng.
5. Chờ ít nhất 45 phút tới 1 tiếng đồng hồ cho máy xe nguội hẳn mới… đi thêm bước nữa. Trước tiên, kiểm tra bình nước phụ (reservoir) tức là bình mủ trong đeo bên hông két nước chính. Nếu thấy bình nước phụ cạn khô, bạn phải đặt câu hỏi về sự rò rỉ ở đâu đó. Thực ra, có nhiều người không để ý đến sự hiện diện của cái bình Reservoir này, nên có thể nó đã cạn khô từ lâu rồi, chứ chưa hẳn nguyên nhân là vì rò rỉ. Ðể kiểm tra, chúng ta có thể nhìn qua dưới gầm xe. Nếu thấy nước nhỉ xuống đất, rất có thể là hệ thống đã bị rò rỉ đâu đó rồi. Rò rỉ ở đâu? Ðây là chuyện chưa có thể xác định lúc này. Nhưng trước tiên, chúng ta phải tạm thời tiếp thêm coolant cho hệ thống.
6. Có bình Coolant thặng dư mang theo là tốt nhất. “Nuôi 3 năm dùng 1 giờ” là lúc này. Nhớ đừng dùng Coolant (antifreeze) nguyên chất, mà phải pha loãng với nước thường theo tỷ lệ 50/50. Thực ra, coolant mà chúng ta mua được ở thị trường hiện nay thường đã được pha chế trước, để mình có thể dùng ngay. Nhưng bao giờ trên bình cũng phải ghi chữ Pre-mix (đã pha chế sẵn trước). Nếu bình coolant không ghi rõ như vậy, có nghĩa là bạn phải hòa thêm nước. Ðó là lý do tại sao chúng ta phải mang theo ít nhất 1 gallon nước lã, để sẵn trong thùng xe. Nếu không có Coolant mang theo, thì đành phải dùng nước lã thường, và nếu két nước không cạn khô, thì mở máy cho xe nổ tại chỗ trong khi rót nước vào Radiator. Dùng nước lã thay cho coolant chỉ là một biện pháp “chữa cháy” tạm thời, sau đó phải tìm cách thay thế ngay khi có dịp.
7. Thế nhưng, nếu bình nước phụ (reservoir) và két nước chính (radiator) vẫn còn đầy thì sao? Cũng thường xảy ra trường hợp bình nước phụ còn đầy mà Radiator lại thiếu nước. Là vì, một lỗ rò nhỏ ở đâu đó khiến không khí lọt vào hệ thống, làm giảm sức hút khiến nước trong bình phụ không được tiếp kịp thời vào bình chính. Vì thế, điều quan trọng vẫn là kiểm tra két nước chính, xem coolant có còn đủ hay không. Nếu đã xác định nguyên do là thiếu nước thì cách giải quyết tạm thời là đổ thêm nước.
8. Nếu thấy két nước chính còn đầy, thì nguyên nhân không phải do thiếu nước coolant, mà nằm ở chỗ khác: Có thể thủ phạm là ở bộ phận điện cơ, như quạt gẫy, máy bơm hư, điều nhiệt kế hoạt động bất thường. Trong trường hợp này, chúng ta chẳng còn làm được việc gì hơn là gọi xe tow kéo đến một nơi an toàn. Tiện đây, xin nói về một quyền lợi mà nhiều người lãng quên, đó là công ty bảo hiểm của bạn, số điện thoại đã có sẵn trong giấy bảo hiểm để trong xe. Trước tiên, hãy gọi cho họ để xem công ty có thể gửi người đến giúp được không? Thông thường, kéo xe là một dịch vụ được hãng bảo hiểm cung cấp MIỄN PHÍ. Rất nhiều chương trình bảo hiểm có sẵn quyền lợi này, mà người mua không để ý.
Overheat giữa lúc kẹt xe
Ðang lúc đường phố đông đúc mà xe lại bị overheat, chúng ta không thể đưa xe ngay vào lề được. Tình trạng này có thể làm cho mình càng lúng túng thêm. Sau đây là cách giải quyết tức thời, trong lúc chờ cho đầu óc bình tĩnh để suy nghĩ thêm:
-Nếu xe đang ở vị trí dừng (stop) vì kẹt đường, bạn có thể đưa cần số về Neutral (số 0), hoặc về vị trí Park (P) rồi đạp gas cho máy rú lên một chút. Làm như vậy là giúp thúc cho nước và không khí luân lưu, làm giảm bớt nhiệt độ trong đầu máy. Rồi đánh emergency signal, và từ từ đưa xe vào trong lề.
-Di chuyển trong tình trạng “stop and go” (vừa chạy vừa dừng) càng dễ làm cho đầu máy overheat thêm. Vì mỗi lần thắng là mỗi lần tạo thêm nhiệt lượng tấn công vào đầu máy. Vì thế, nếu bị kẹt xe, mà đầu máy trở chứng như vậy thì cố gắng tìm cách đưa xe vào lề đường, chứ đừng khập khiến đi tới. Nhưng cần bình tĩnh, chờ đợi cho các xe bên cạnh nhường đường trước đã. Hấp tấp có thể gây thêm sự phiền phức nếu tai nạn xảy ra.
Nói tóm lại, đừng quên thay nước coolant khi đã tới hạn bảo trì, và nên mang sẵn theo xe một bình Coolant và một gallon nước lạnh để phòng khi. Có vậy rồi thì thượng lộ sẽ bình an, sự rắc rối bất ngờ nhiều phần sẽ được giải quyết.
[email protected]
Muốn giữ xe ở tình trạng hoàn hảo nhất, xin xem Cẩm Nang Bảo Trì Tập I, II, và III đã phát hành, mỗi tập $6.00+$2.00 cước phí. Money Back Guarantee 3 tháng. Gửi cheque cho Phạm Ðình, 9800 Bolsa Ave., # 86, Westminster, CA 92683. Tel: 714-675-8628. Cho biết điện thoại và email, nếu có. Có thể hỏi tại nhà sách Tú Quỳnh 714-531-4284; hoặc Tự Lực 714-531-5290.
