Uống thuốc trị cao huyết áp

 


Bác Sĩ Nguyễn Trần Hoàng
(714) 531-7930
[email protected]



Hỏi:

-Huyết áp cỡ 145-155/85-95, không thấy triệu chứng gì cả thì có cần uống thuốc không?

-Huyết áp số dưới phải bao nhiêu mới cần uống thuốc? Nếu một số trên hay số dưới bình thường, thì có cần uống thuốc hay không?

-Huyết áp số trên hay số dưới quan trọng hơn?

-Nếu uống thuốc mà huyết áp xuống dưới 140 thì có thể ngưng được không?

-Có người nói lớn tuổi thì huyết áp sẽ cao hơn, giống như già thì tóc bạc, là điều tự nhiên, không cần phải uống thuốc gì sất. Có đúng không?

-Huyết áp của ba tôi thường là khoảng hơn 170/100, có khi tới 190, 200, nhưng ông không chịu uống thuốc cao huyết áp vì nói không thấy bị nhức đầu, chóng mặt hay triệu chứng gì cả. Xin cho biết huyết áp bao nhiêu thì mới cần uống thuốc?

-Bị tiền cao huyết áp, như bác sĩ đã trình bày kỳ trước, thì có khi nào cần phải uống thuốc không?

-Có lúc tôi nghe nói huyết áp 140 mới cần uống thuốc, có lúc lại nghe là huyết áp 130 cũng đã phải uống thuốc rồi. Xin cho biết huyết áp bao nhiêu là bình thường, và phải bao nhiêu mới cần dùng thuốc?

-Ðo huyết áp như thế nào thì kết quả mới chính xác?

-Ðã uống thuốc rồi thì có còn cần tập thể dục và ăn uống theo cách bác sĩ đã khuyên trong bài báo trước hay không?



Ðáp:

Hiện nay, tiêu chuẩn được dùng để điều trị cao huyết áp được dựa chủ yếu vào các khuyến cáo của Hội Ðồng Phối Hợp Quốc Gia (Hoa Kỳ-về cao huyết áp) lần thứ bảy (seventh Joint National Committee -JNC7), được đưa ra hồi Tháng Năm năm 2003. Hội đồng này bao gồm nhiều hiệp hội y khoa chuyên môn và có uy tín nhất về y học nói chung và (có liên quan đến) lĩnh vực điều trị cao huyết áp nói riêng.

Sau khi khảo sát rất nhiều nghiên cứu, JNC7 đã đưa ra các tiêu chuẩn như sau:

-Huyết áp được coi là bình thường khi huyết áp tâm thu (systolic) dưới 120 và huyết áp tâm trương (diastolic) dưới 80.

-Ðược gọi là tiền cao huyết áp khi huyết áp tâm thu từ 120 đến 139 hoặc huyết áp tâm trương từ 80 đến 89.

-Chẩn đoán là cao huyết áp khi huyết áp tâm thu từ 140 trở lên hoặc huyết áp tâm trương từ 90 trở lên.

Ví dụ, cả ba trường hợp sau, đều được coi là cao huyết áp:

140/65 (số trên từ 140 trở lên), hoặc
132/90 (số dưới từ 90 trở lên), hoặc
147/90 (cả hay số đều cao, từ 140 và từ 90 trở lên).

Chỉ cần một trong hai số cao hơn 140 hay 90 thì được coi là cao huyết áp. Và cần uống thuốc.


Ghi chú:

Các tiêu chuẩn trên được áp dụng ở những người không bị bệnh cấp tính, như đang sưng đau khớp, sốt,… sẽ thường có khuynh hướng làm huyết áp tăng lên.

Huyết áp tâm thu (systolic blood pressure) là áp lực trên thành mạch máu khi tim co bóp lại để đẩy máu ra các động mạch.

Huyết áp tâm trương (diastolic blood pressure) là áp lực trên thành mạch máu khi tim giãn ra để nhận máu từ các tĩnh mạch đưa về.

***

Ở những người bị tiền cao huyết áp (huyết áp tâm thu từ 120 đến 139 hoặc huyết áp tâm trương từ 80 đến 89), cần áp dụng các phương pháp hạ huyết áp không dùng thuốc như là giảm cân đến mức vừa phải (nếu bị quá cân), giảm muối, tránh uống rượu quá một phần một ngày (tương đương với khoảng một lon bia) nếu là phụ nữ hoặc đàn ông nhẹ cân, hoặc dưới hai phần một ngày nếu là đàn ông to con (đã trình bày chi tiết hơn trong kỳ vừa rồi).

Nếu bị tiền cao huyết áp mà cũng bị tiểu đường, bệnh thận mạn tính, bị tổn thương các cơ quan nội tạng, hoặc bị bệnh tim mạch, có thể sẽ cũng cần hạ huyết áp bằng thuốc bên cạnh các phương pháp không dùng thuốc.

***

Cần nhớ là các con số huyết áp nói trên cần phải dựa trên việc đo huyết áp một cách chính xác từ hai lần trở lên trong ít nhất là hai lần khám bác sĩ.

Ðo huyết áp nên được thực hiện khi ta ngồi nghỉ ít nhất là 5 phút trên ghế (chứ không phải trên giường khám bệnh), chân đặt trên sàn nhà, cánh tay ở ngang mức trái tim.

Bị các bệnh cấp tính, như đang sưng đau khớp, sốt, vân vân, sẽ thường có khuynh hướng làm huyết áp tăng lên, do đó, nên đo lại khi đã qua các cơn cấp tính đó, có thể kết quả sẽ chính xác hơn. Tuy nhiên, nếu đang bị bệnh cấp tính, mà huyết áp cao quá, thì bác sĩ có thể (bên cạnh việc chữa các bệnh cấp tính đó) cũng sẽ cần cho thuốc để hạ huyết áp xuống đến mức an toàn, và sẽ kiểm soát lại huyết áp và điều chỉnh lại thuốc sau khi bệnh nhân đã qua cơn cấp tính.

Cần dùng vòng bao xung quanh tay khi đo (cuff) đúng kích thước, vì nếu người to con mà dùng vòng bao nhỏ quá, huyết áp sẽ có khuynh hướng cao hơn thực tế, và ngược lại.

***

Như đã trình bày trong một kỳ trước, cao huyết áp được đặt tên là “tên giết người thầm lặng,” vì thường không có triệu chứng.

Một khi có triệu chứng, thì thường đó là triệu chứng của các biến chứng của bệnh cao huyết áp, như là bị:

-đột quị (strokes-gây ra bại, liệt, tiêu tiểu không kiểm soát được, mù mát, không nói được…),

-các cơn kích tim (heart attacks- gây ra đau ngực, suy tim, chết…),

-suy thận (gây phù nề, đi tiểu nhiều lần, hoặc không còn có nước tiểu, suy kiệt, ngứa toàn thân, cần phải đi lọc thận suốt đời…),

-vân vân (đã trình bày trong một bài trước).

Do đó, không nên đợi đến lúc có triệu chứng rồi mới dùng thuốc, vì thường sẽ không giúp gì nhiều trong việc làm cho các biến chứng “biến mất.”

***

Ở những người lớn hơn 50 tuổi, huyết áp tâm thu nếu cao hơn 140 có ảnh hưởng quan trọng hơn nhiều đến nguy cơ bị các biến chứng tim mạch, so với chỉ số huyết áp tâm trương.

Ðúng là già thì đầu (thường) bạc (nếu không nhuộm tóc), và huyết áp thường cao hơn.

Tuy nhiên, đầu bạc không gây ra biến chứng nguy hiểm gì cả, trong khi huyết áp cao lại dẫn đến các biến chứng nguy hiểm, và biến chứng này lại dễ xảy ra ở người lớn tuổi hơn.

Do đó, tuổi càng cao, mà huyết áp cao thì càng cần uống thuốc, nếu không muốn bị bại liệt nằm một chỗ tiêu tiểu không kiểm soát được, người suy kiệt, ngứa ngáy, phải đi lọc thận suốt đời, cũng như nhiều biến chứng khác như đã kể.

***

Khi uống thuốc trị cao huyết áp mà huyết áp trở lại bình thường, thì đó là nhờ thuốc, nếu ngưng thuốc, huyết áp sẽ bật cao trở lại rất nguy hiểm.

Chỉ trong các trường hợp ít gặp, bệnh nhân đã uống liều thuốc trị cao huyết áp thấp nhất, mà huyết áp vẫn rất thấp, bác sĩ sẽ có thể khuyên bệnh nhân thử ngưng thuốc, và theo dõi cẩn thận. Việc ngưng thuốc, (chỉ) trong các trường hợp (rất ít gặp) này, cần được sự theo dõi cẩn thận và khuyến cáo bởi bác sĩ.

***

Cần nhắc lại, bên cạnh việc uống thuốc, nên thực hiện thường xuyên các phương pháp không dùng thuốc, như đã trình bày kỳ trước, để đạt được kết quả tốt nhất.

Thân mến
Bác Sĩ Nguyễn Trần Hoàng
nguyentranhoang.com


Báo Người Việt hoan nghênh quý vị độc giả đóng góp và trao đổi ý kiến. Chúng tôi xin quý vị theo một số quy tắc sau đây:

Tôn trọng sự thật.
Tôn trọng các quan điểm bất đồng.
Dùng ngôn ngữ lễ độ, tương kính.
Không cổ võ độc tài phản dân chủ.
Không cổ động bạo lực và óc kỳ thị.
Không vi phạm đời tư, không mạ lỵ cá nhân cũng như tập thể.

Tòa soạn sẽ từ chối đăng tải các ý kiến không theo những quy tắc trên.

Xin quý vị dùng chữ Việt có đánh dấu đầy đủ. Những thư viết không dấu có thể bị từ chối vì dễ gây hiểu lầm cho người đọc. Tòa soạn có thể hiệu đính lời văn nhưng không thay đổi ý kiến của độc giả, và sẽ không đăng các bức thư chỉ lập lại ý kiến đã nhiều người viết. Việc đăng tải các bức thư không có nghĩa báo Người Việt đồng ý với tác giả.

Các phương pháp định tuổi trong ngành khảo cổ

Việc định tuổi trong ngành khảo cổ rất là quan trọng vì biết được điều đó mới phân tích các cổ vật một cách chính xác.

Điều trị và phòng ngừa cúm

Súc miệng và họng bằng nước muối ấm và loãng. Cần chú ý là nên pha nước muối chỉ lạt như nước mắt của ta, nếu mặn quá sẽ làm khó chịu...

Cắt cỏ như thế nào để vườn cỏ luôn xanh tốt

Để sân cỏ trông xanh tốt mà không phải tốn thêm thời gian và tiền bạc, sau khi cắt cỏ, bạn cứ để nguyên những ngọn cỏ mà máy cắt cỏ thải ra.

Đề phòng vài nguy cơ hỏa hoạn trong dịp lễ

Những ngày lễ cuối năm có thể được coi như thời gian tuyệt vời trong năm, nhưng cũng có thể là thời gian chính gây ra những nguy hiểm bất ngờ

Thở hụt hơi

Một số người về đêm thở khó và thở vào ngắn hơn cũng thường liên quan tới tuổi tác, sức đàn hồi của phổi bị suy giảm, phế quản bị co nhỏ lại.

Little Saigon: Loãng xương, bệnh người gốc Việt hay bị

Bác Sĩ Dean Ngô (Ngô Bá Định) đến nhật báo Người Việt để thảo luận về những nguy hiểm của căn bệnh loãng xương mà người gốc Việt hay bi.

Xúc xích Đức tại Sài Gòn

Loại xúc xích chế biến tại Sài Gòn mang hương vị hoàn toàn của xúc xích Đức; chỉ khác là xúc xích chế biến tại Sài Gòn không cay bằng tại Đức

Ăn thử mì ‘tsukemen’ của Nhật nổi tiếng ở Los Angeles

Tôi đến Los Angeles để thử món "tsukemen" của tiệmTsujita LA Artisan Noodles, một trong những tiệm ramen ngon nhất Los Angeles.

Dân Mỹ ở vùng nào muốn dọn đi?

Gần 84% dân tại vùng San Jose của Silicon Valley, California, đang tìm nhà nơi khác. Đây được xem là một trong những vùng đắt đỏ nhất tại Mỹ.

Thực phẩm và năng lượng: Mỗi người cần bao nhiêu calorie?

Thiếu năng lượng đưa tới kém tăng trưởng từ lúc bé thơ cho tới tuổi dậy thì, thiếu sinh lực cho sức lao động, giảm khả năng miễn dịch.