WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Joe Biden đang lập kế hoạch mới nhằm ban hành lệnh cấm khoan dầu khí ngoài khơi ở phần lớn các vùng biển ven bờ thuộc Hoa Kỳ, đây là nỗ lực vào phút chót do tổng thống sắp mãn nhiệm thực hiện nhằm ngăn chặn tổng thống đắc cử trong việc mở rộng hoạt động khai thác dầu khí ngoài khơi.
Chỉ còn hai tuần nữa Tổng Thống Biden sẽ mãn nhiệm và cho biết ông đang tận dụng thẩm quyền theo Đạo Luật Đất Đai Thềm Lục Địa Bên Ngoài theo luật định liên bang nhằm bảo vệ tương lai của Hoa Kỳ, không cho các thực thể ngoại quốc mướn để khai thác dầu khí tại các khu vực ngoài khơi dọc theo vùng duyên hải phía Đông và Tây, cũng như phía Đông Vịnh Mexico và một số khu vực thuộc Biển Bering nằm ở phía Bắc Alaska, theo hãng tin AP.
“Quyết định của tôi được các cộng đồng duyên hải, doanh nghiệp và các ngư phủ ủng hộ từ lâu: rằng việc khai thác ngoài khơi tại những vùng biển này không cần thiết trong việc đáp ứng nhu cầu năng lượng nội địa và có thể gây ra thiệt hại không cách nào bù đắp được,” Biden cho biết trong một tuyên bố.
Lệnh cấm do Tổng Thống Biden đưa ra không ảnh hưởng tới các khu vực mênh mông trên Vịnh Mexico, nơi Hoa Kỳ thực hiện phần lớn các hoạt động khai thác ngoài khơi, nhưng sẽ không để hoạt động khai thác trong tương lai ảnh hưởng tới những vùng duyên hải dọc theo California, Florida và các tiểu bang khác.
Quyết định cấm khai thác dầu khí sẽ bảo vệ vùng biển liên bang có diện tích lãnh hải hơn 625 triệu mẫu Anh (252.9 triệu hectare) và có thể khiến Tổng Thống đắc cử Donald Trump khó lòng hủy bỏ, vì khi đó sẽ cần Quốc Hội thông qua một đạo luật mới bãi bỏ được. Trước đây Trump cũng từng hoạch định những chính sách phức tạp về hoạt động khai thác ngoài khơi. Năm 2020, ông từng ký một bản ghi nhớ yêu cầu Bộ Trưởng Nội Vụ ban hành lệnh cấm khai thác ở vùng biển ngoài khơi trên cả hai khu vực duyên hải Florida và ngoài khơi khu vực duyên hải Georgia và South Carolina cho tới 2032.
Hôm Thứ Hai, 6 Tháng Giêng, Trump tuyên bố rằng sau khi nhậm chức vào ngày 20 Tháng Giêng, “Tôi sẽ thay đổi lệnh cấm vào ngày đầu tiên. Tôi có thể lập tức làm được điều này.”
“Tôi sẽ lập tức dỡ bỏ lệnh cấm,” Trump nói với chủ sự chương trình phát thanh bảo thủ Hugh Hewitt. “Tôi có quyền thu hồi lệnh cấm.”
Biden quyết định ban hành lệnh cấm sau khi trước đó Trump rục rịch mở rộng hoạt động khai thác ngoài khơi trên phạm vi rộng, trước khi rút lui trước làn sóng phản đối rùm beng tại Florida và các tiểu bang khác thuộc vùng duyên hải.
Trump từng hứa hẹn thiết lập “chính sách thống trị năng lượng của Hoa Kỳ” trên toàn thế giới khi tìm cách thúc đẩy hoạt động khai dầu khí nội địa cũng như làm chính quyền Biden mất tập trung vào biến đổi khí hậu.
Những người ủng hộ môi trường đồng lòng ủng hộ lệnh cấm của Biden, nói rằng cần phải giảm bớt hoạt động khai thác dầu khí mới nhằm giảm lượng khí thải nhà kính vốn là một trong những nguyên nhân làm Địa Cầu nóng lên. 2024 là năm nóng nhất trong lịch sử từng được ghi nhận.
“Đây là một chiến thắng vĩ đại dành cho đại dương!” Joseph Gordon, giám đốc chiến dịch tại tổ chức môi trường Oceana cho biết.
Gordon cho biết Biden đưa ra quyết định dựa trên di sản mà các tổng thống Đảng Dân Chủ và Đảng Cộng Hòa để lại nhằm bảo vệ vùng duyên hải tránh khỏi hoạt động khai thác dầu khí ngoài khơi, đồng thời nói thêm rằng vùng duyên hải Hoa Kỳ là nơi sinh sống của hàng chục triệu người Mỹ cũng như tương trợ hàng tỷ Mỹ kim cho hoạt động kinh tế cần môi trường sạch, ngoài ra còn giúp động vật hoang dã sinh trưởng phong phú và nghề ngư phủ phát triển dồi dào.
Việc Trump cam kết vô hiệu hóa lệnh cấm được đưa ra sau khi Karoline Leavitt, phát ngôn viên tổng thống đắc cử chế giễu rằng, “Rõ ràng là Joe Biden muốn để lại di sản bằng giá xăng cao ngất ngưởng.”
Leavitt nói rằng hành động của Biden là “một quyết định đáng xấu hổ được vạch ra nhằm mục đích trả thù chính trị nhắm vào những người dân Hoa Kỳ đã bỏ phiếu cho Tổng Thống Trump khi ông đảm nhận nhiệm vụ tăng cường khai thác dầu khí và giảm giá xăng. Chớ có vội mừng, rồi Joe Biden sẽ thua cuộc thôi, khi đó chúng tôi sẽ khoan cho bằng được.”
Biden từng đề nghị tới ba đợt cho mướn vùng biển để khai thác dầu khí tại Vịnh Mexico, nhưng tại Alaska thì không. Đó là thời điểm ông cố gắng xoay chuyển tình thế giữa các công ty năng lượng đang cần khai thác dầu khí với sản lượng lớn hơn. Mặt khác, các nhà hoạt động vì môi trường thì lại muốn ông đóng cửa hoạt động khai thác ngoài khơi trong cuộc chiến chống biến đổi khí hậu.
Kế hoạch khai thác năm năm được phê duyệt năm 2023 gồm có các đợt cho mướn vùng biển ngoài khơi được đề nghị thực hiện vào các năm 2025, 2027 và 2029. Ba đợt cho mướn là số lượng tối thiểu mà chính quyền Đảng Dân Chủ có thể đưa ra một cách hợp pháp nếu muốn tiếp tục mở rộng phát triển hệ thống điện gió ngoài khơi.
Luật khí hậu năm 2022 quy định, chính phủ phải cung cấp ít nhất 60 triệu mẫu Anh (24.2 triệu hectare) hợp đồng cho mướn vùng biển để khai thác dầu khí ngoài khơi trong một năm bất kỳ trước khi được phép đề ra hợp đồng cho mướn hệ thống điện gió ngoài khơi.
Các tổ chức bảo vệ môi trường từng lên án kịch liệt khi Biden quyết định phê duyệt đề án dầu khí quy mô khổng lồ có tên Willow tại Alaska, nhưng ông cũng cho hạn chế hoạt động khai thác ngoài khơi ở các khu vực khác thuộc Alaska và Bắc Băng Dương. (TTHN)
